Inventory 10695
Cape · 334 pages · 37 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
12 Register of such Cape Papers containing Petition and annexures of the Cellar Master J. J. Le Sueur, dated 12 May 1792. Secret. Register of such Papers as are secretly dispatched by the undersigned Cellar Master J. J. Le Sueur, with the prior knowledge of the Lord Commander and the Council of Policy of this Government, to the Noble, Right Honorable Gentlemen Directors delegated to the Illustrious Assembly of Seventeen, representing the General United Netherlands Chartered East India Company at the Presidial Chamber in Middelburg. No. 1. Demand and conclusion by J. N. Baron van Lynden, Independent Fiscal ratione officii, Plaintiff against Mr. Jacobus Johannes Le Sueur, Cellar Master in the government of the Cape of Good Hope, with its annexures, marked from A. to G. No. 2. Conclusion of answer to the aforesaid Demand, by the undersigned, with the following annexures, namely: No. 1. Extract from the criminal court roll dated 17 March 1700. No. 2. Cash account of 1787/8. No. 3. Copy account of the Lord Governor van de Graaff. No. 4. Interrogatories presented to the trade transfer agent Casparus van Eerten, and answered by him. No. 5. Summary of what has been paid out to the Lord Governor and Secunde from the delivered wines and brandies. No. 6. Declaration of the Lord Dispenser van Reede van Oudtshoorn. No. 7 & 8. Copies of notes of those qualified servants of the Honorable Company who, instead of receiving their rations in kind from the cellar, have enjoyed money for them. No. 9. Copy warrant upon the cashier. No. 10. Declaration of the Captain of the Depot of Meuron, Johannes Horn. No. 3. Memorial of abstraction presented by the undersigned to the Court of Justice, accompanied by: Letter A: Declaration of the Lord Commander. Letter B: Extract from the notes by the late cashier Cruijwagen for the months of June, July, and August 1786. Letter C: Declaration of S. M. Cruijwagen. Letter D: Extract from the cash book of 1787/8. No. 4. A petition from the undersigned to the addressees named in the heading hereof, with the following annexures: No. 1. Extract Resolution taken in the Council of Policy in the Castle of Good Hope, 15 June 1790. No. 2. Extract criminal court rolls, 29 September 1791. No. 3. 7 July No. 4. 21 July No. 5. Copy sentence dated 16 February 1792. No. 6. Copy Memorial No. 7. No. 8. Subsequent declaration of the dispenser W. F. van Reede van Oudtshoorn. No. 9. Declaration of the Lord Commander P. P. Rhenius. No. 10. Of a certain message delivered orally to the undersigned by the Assistant Secretary C. Mappa, on behalf of the Lord Governor C. C. van de Graaff. Cape of Good Hope, 12 May 1792. J. J. Le Sueur No. 1. Demand and conclusion of the Independent Fiscal J. P. N. Baron van Lynden against Mr. J. J. Le Sueur. Appeared before the Noble Honorable Court of Justice of this Government, J. N. S. Baron van Lynden, Independent Fiscal, ratione officii Plaintiff on the one side, in the case of malversations and improper conduct in his administration and office, against Jacobus Johannes Le Sueur, Cellar Master, Defendant in the same case on the other side. And declared: That the Lord Governor-General of the Dutch Indies, G. W. Baron van Imhoff, already in the year 1743 had been pleased to confirm the custom that had been in practice for many years, namely that of whatever should remain above the fixed price of the wines delivered to the Company, two-thirds should be enjoyed by the Governor or Commander of this place, and the remaining third by the Chief Administrator and Secunde. As appears from his left instructive Memorial, annexed hereto under Letter A. That also in that same year, by resolution of the Council of Policy of this Government, likewise with the consent of the aforementioned Lord Governor-General van Imhoff, it was enacted that in the future, for every leaguer of wine transported past the Castle and brought into this town, three rixdollars should be paid to the Honorable Company, according to the Extract from the Resolution annexed hereto under Letter B. That in conformity therewith, subsequently, 13 rixdollars were constantly withheld from every leaguer out of what was paid on the Company's behalf to the suppliers of the wines. Of which 10 rixdollars went to the benefit of the Lord Governor and Secunde in distribution, as said above, and the remaining 3 rixdollars as a recognition fee into the Honorable Company's cash. The wines delivered to the Company were nevertheless entered in the cash books just as if those thirteen rixdollars had also been paid to the suppliers. While in the receipts the three rixdollars recognition monies were entered as received from those suppliers, without any mention being made in the expenditures of the 10 rixdollars per leaguer enjoyed by the Lord Governor and Secunde. Until it pleased the Illustrious Assembly of Seventeen, upon a certain petition of complaint from the burghers of this town, to order by missive dated 27 November 1784: That, whereas for every leaguer of wine delivered to the Company a warrant of 40 rixdollars was issued, but the supplier received no more than 27 rixdollars thereof, while from the withheld 13 rixdollars, with their High Mightinesses' permission, ten were enjoyed by the Governor and Secunde as a means of subsistence, and
Dutch transcription
an 12 de Rey Recister van zardania Caabsche Papieren houdende Request en bijlagen van den Keldermr. J J. Le Sueur - 12 dato 12 Meij 1792. secreet eester van Zaadania Heester van zoodanige Ing: Register van zoodanige Papieren, als door den ondergec= keldermeester I: I: Lesueur met voorkennisse van den Heere gezaghebber en der Politieqaen raade dezes Gouvernements secreet worden verzonden Aan de wel Edele Hoog Achtbe„ Heeren Bewind hebberen gecommitteerd ter Illastre vergadering van zeeventienen representeerende de generaale Neederlandsche geoctroij Eerde Oost Indische Compagnie ter Prosidiale kamer te Middelburg. - N: 1. Eysch ende conclusie, door S: Ns: Baron van Lynder, Inde pendent Fiskaal ratione officii Eijss„r contra M„r Iacobus Iohannes Lesueur, keldermeester, in het gouvernement van de kaap de goede Hoop. met dies bijlaagen, gequoteerd van 8. tot G. N 2. Conclusie van andtwoord op voorn: Eijsch, door den onderget: met de volgende bij jd: Laagen, als. N 1. Extract crimineele rechts rolle de d o 17 Maart 1700. „ 2: _o cassa reekening van 1787/8. „ 3 Copia reekening van den Heere Gouverneur van de Grang „4. vraag artikulen, den negotie overdraager Casparus van Eerter voorgehouden, en door hem beandtwoord. „ 5 summarium van het geen vande geleverde wynen en brandemijnen aande Heerer gouverneur en secende is uit betaald. „ 6. verklaaring van den Heere dispencier van reede van oudshoorn „ 728 copia van notitien der zoodanige van sEComp:s gequalificeerde dienaaren, de welken in steede hunne randzoenen uit de kelder en natura te ontfangen, daarvoor geld hebben genooten. —. „ 9. Copia ordonnantie op den kallier „is. verklaring van den kapitain vant dipot van Meuron, Iohs: Lorn. 1„ 10 _ No 3. Memorie van adstractie door den onderget= aan den raade van Iustitie gepresenteerd gemaniEerd met. declaratoir van den Heere gezaghebber Let: A: „B: Extract uit de aantekening door wylen den kastier Cruijwagen van de maanden Iunij Iulij & Augustus 1786. Lit C verklaring van S: M: Cruijwager verte o Jng: Lit: D: extract casta boek van 178 7/8. N=o 4. Een request van der onderget: aan als in den hoofde dezes met de volgende bylaagen. N: 1. Extract Resolutie genomen en raade van Politie in 't kasteel de goede Hoop 15 Iunij 1790. „ 25 Extract crimineele rechtsrollen 29 Ze. 1791. x 7 Iulij —. - - 21 — - 21 _ _. - 3 _o- 15 7kr. _o - „ 4. _ „ 5. copia vonnis fub. 16 febry. 1792. „ 6. Kopia Memorie e - 7 _ „ 8. na verklaring van den dispencier w: F: van reede van oudthoorn. „ 9 _ declaratoir vanden Ueere gezag hebben P: P: Rhenius „ 10. _. van zeekere boodschap by monde gedaan aan den onderget: door den adj: seere „taris C: Mappa, van weegen den Heere gouverneur F: C: van de graaff Kaap de goede Hoop &2 Maij 1792. J: F: SesSueur ƒ No 1. Eysch in de conclutie van den Inde penlunt Fiskaal J: P: N Baron van Lynde contra M:r J: J: L Puuur: 8 4 - 8. 200 48 192 0 Compareerde voor den Edelen Achtbaaren raad van Justitie deezes Gouvernements J. N: S. Baron van Zynden In dependent Fiscaal, rationen Officie Eischer ter binne in Cas van malversatiën, Onbehoer „lyke handelwyze, in desselfs Administratie, en Post Contra Jacobus Johannes Le Sueur Keldermeester Gedaagde in het zelve Cas ter andre Zyde En gaf te kennen: toe dat den Heere Gouverneur Generaals van Neerlands Indien J: W: Baron, van Imhoff, reeds in A. o 1743, de Zeedert lange Jaaren en gebruijk geweest zynde gewoonte, had gelieven te bekragtigen dat, naamentlyk van 't geene van de gefexeerde prijs der Wijnen, die aan - de Compagnie geleeverd wierden zoude overschieten, Twee derde voor den Gouverneur of Gezaghebber deezer plaatsen te Litt: B. en 't resteerende derde door den Hoofd d Aministrateur en Secunde zoude ge „hooten worden. Blijkens Derzelver Achtergelaatene Memorie Instructief, hier bij gevoegd Litt: A. Pub Litt: A: Dat ook in dat zelve Jaar bij Politicque Raads besluit van dit Gouvernement insgelix met bewilliging van Opgem Heer Gouverneur Generaal van Jnhoff was gestatueert, dat in 't vervolg voor ieder Legger wijn, die voorby 't Casteel zoude worden gereeden, en in dit Vlek Drie ryxdaaldens aan Aangevoerd -- d'E Comp zouden worden betaald, vol„ d „gens Extract uit de Resolutie hier by Sub Litt: B Dat in Conformiteit daar van ver„ „volgens, van het geene Compagnees weegen aan de Leveranciers der Wijnen wierd betaald van ieder Legger Constant 1B ryxd zyn te rug gehouden. Van welke, 10 Ryxds kwaamen ten voor „deele van Den Heere Gouverneur en secunde in verdeeling, zoo als booven is gezegt, en de overige 3 Exxds tot eene recognietie in S E Comp Cassa. — Windende Wordende des niet te min de wijnen aan de Comp:e geleeverd, op de Cassa boeken gesteld, Eeven of die Derthien lyxds meede aan de Leeveranciers waaren voldaan. Terwijle dan in den Ontfangst de Drie lijxd recognietie gelden wierden ingebragt als van die Leeveranciers Ontfangen zonder dat men in de uitgaaf eenige mentie van de door den Heere Gouverneur en Secunde genootene 10 ryxd:o po Legger, vond gemaakt 8 Tot dat het de Jllustre vergadering van zeeventhienen behaagde op zeeker klaagschrift den burgerije deezer Steede, by Messieve in dato 27 novemb 1784. te ordonneeren. Dat, Overmits van ieder segger wijn Aan de Comp: geleeverd, eene ordonnantie van 40 ryxd. wierd geslaagen; Maar de Leverancier daar op niet meer en Ontfang dan 7ryx d:o, terwijl uit de ingehoudene p A ƒ 13 ryd, onder hoogst derzelver toe v „laatinge en Thien by den Gouverneur en Secunde als een middel van bestaan en
English
consisted, were enjoyed, and the remaining three were retained for the Company, Their High Noble Great Worships, in order to prevent all wrong impressions that might arise from this practice, however entirely lawful, had thought fit that henceforth, on a separate account, the said ten rixdollars for every leaguer of wine delivered there should be paid to the Governor and Secunde out of the Honourable Company's treasury: and that the warrants for the payment of the supplies should not be drawn higher than up to 30 rixdollars for each leaguer; the aforesaid recognition of 3 rixdollars remaining entirely on that footing. According to the extract from the aforesaid missives Letter C, here attached under Letter C. That, consequently, in accordance with this order, one finds this entry recorded in the treasury books each time since that period: To the Right Noble Worshipful Gentlemen Governor and Secunde for [illegible] leaguers of ordinary Cape wine delivered in this month at 10 rixdollars per leaguer. Paid [illegible] guilders. That besides these 10 rixdollars per leaguer for the Cape wines delivered to the Honourable Company, there is also, according to an old custom, enjoyed jointly by the Gentleman Governor and Secunde 10 rixdollars for each leaguer of brandy likewise delivered to the Honourable Company. As is also evident from the defense of the Senior Merchant and Secunde Pieter Hacker, as former, and the Merchant Mr. J. J. Le Sueur, as acting cellar master, against the complaint of the Cape citizenry made to the Lords Masters dated 27 December 1780: To be found in the printed Cape documents under Annex No. 8. Where these gentlemen express themselves on page 257 as follows: That it is a premeditated lie that the money for the delivered wine was received from the cellar master, but it is also completely known to everyone that for a leaguer of white or red rising wine never more than 27 rixdollars is paid, although the warrant reads 40 rixdollars. And for a leaguer of brandy 50 rixdollars is enjoyed, of which the warrant contains 60 rixdollars. The remainder being held back both for the recognition for the Honourable Company and for a gratuity for the Gentleman Governor and Head Administrator. And no secret has ever been made of this. That also since the order contained in the previously cited missive under C, these 10 rixdollars per leaguer of brandy, just as with the wines, were found recorded separately in the treasury accounts each time as paid out to the Gentleman Governor and Secunde. Letter D. That meanwhile the present cellar master J. J. Le Sueur, notwithstanding his own statement in the memorandum of defense just cited, finds it rather more easy and profitable, instead of paying out those 10 rixdollars per leaguer of ordinary Cape wine and brandy to those gentlemen, as well as the 3 rixdollars recognition for each leaguer of wine to the Company, to retain the same for himself alone. And therefore considers it best to take for himself, from such wines and brandies as he delivers to the Company in the month of August, the full sum of 40 rixdollars per leaguer of wine and 60 per leaguer of brandy, as they were then charged in the Company's expenditures. There having been granted to the cellar master, by resolution of the Governor and Council here dated 31 January 1758, hereto annexed under Letter D, a Letter A ad NB. write-off of 10 percent of the remainders of wines, as well as arrack and brandies, remaining annually under the closing of the books on the last day of August, with which he should still content himself and be satisfied. Letter A ad N. From which, consequently, can arise only that supply of wine and brandy made by the cellar master to the Company. For our High Commanding Lords Masters, by resolution of 3 December 1783, likewise to be found in the printed Cape documents under Annex No. 12, declare on page 124 regarding this as follows: That in order to prevent disadvantage to the Company, it is established that no Company servants shall be permitted to make any delivery, of whatever nature, to the Company, with the exception of that which is validated to them for permitted spillage: and that they also shall not be permitted to carry on any trade, directly or indirectly, in matters belonging to their administration, on pain of dismissal from the service of the Company. That the Public Prosecutor already some time ago casually learned from the Gentleman Governor how His Honour had to submit to the High Commanding Lords Seventeen a statement of the revenues enjoyed annually by his Right Noble Worship as ruler of this Government, and that upon the oath taken to the Company. That he furthermore, some time thereafter, had received report from the Fatherland that, having confronted that statement with the trade books of the Cape over there, it had been found that the same did not correspond, but that the Governor was said to have reported a lower receipt than those books showed. Indeed, that some ill-disposed persons, certainly unaware of the disinterested and noble character of the said Gentleman Governor, or being his enemies, had wished to deduce from this that this had been done deliberately. From which, consequently, nothing else was to be inferred than that His Honour, forsaking oath and duty out of a distant and uncertain prospect of vile profit, had, with deliberate intent, given a false statement to his Lords Masters. That the Public Prosecutor, being in his mind fully convinced and assured of the contrary, that either an error must have taken place here, or if there was any fraud involved, it must be sought on another side.
Dutch transcription
bestaan, woerden genooten, En de overige Drie voor de Comp: wierden Hun Hoog Edele Groot ingehouden, Achtbaare, tot voorkoominge van alle verkoerde indrukken, die uit deeze practijck, hoe allezints wettig ook, 2 zouden kunnen Ontstaan hadden goed gevonden dat Voortaan op eene af„ „zonderlyke reekening gemelde Thien Eyxd=s voor elke legger wijn die 'er - 2 wierd geleeverd aan den Gouverneur eur en secunde uit 's E Comp:s Cassa zouden o afgegeeven: En dat de ondon„ werden W „nantiën ter betaaling van de Leven „rantien, niet hooger zoude worden geslaagen dan tot 30 ryxds voor ieder leggen; blyvende op dien voet de voorzeijde recognietie van 3 Ryeed in haar geheel. - - Volgens Extract uit voorgem Messiven Lett: C: hier achter Sub Litt: C. Dat men dan ook, ingevolge deeze Ordre, telkens in de Cassa boeken, zeedert dien tyd vind aangeteekend deeze Post: ter tes Aan den WelEdelen Gestrenge Heeren Gouverneur en Secunde voor. . . . Legger ordinaire Caabsche Wijn in deeze 2 maand geleeverd a ryxd 10 ps Legger ƒ Voldaan. . . . . . . . . . . . . . . . tgud. . . . . . . Dat behalven deeze 10 ryxd p Legger voor de aan de ECompe geleeverde Caabsche wijnen, ook nog volgens een oud gebuijk door Den Heere Gouverneur en Secunde te zaamen genooten word, 10 ryxd: voor ieder legger brandewijn meeden aande E Comp: geleeverd zynde Gelyk meede onder blykt, uit de verantwoordinge van den Opperkoopman en Secunde Pieter Aacker als geweesen lb den Koopman M„r J: J: Le Sueur als fungeerende keldermeester op de klagte dir Caabsche burgerije aan Heeren Meesteren gedaan in dato 27 December 1780: Te vinden bij de gedrukte Caabsche stukken onder de bijlaagen N=o 8 — - Alwaar die Heeren zich op Pag:o 257 - aldus uitlaaten ab — 2 7 Dat het een voorbedagte Leugen is dat het geld voor de geleeverde wijn van den keldermeester werd ontfangen, G maar is ook een iegelyk volkoomen gne bekend, dat voor een legger witte - H 1 of roode Ryzende wijn, nooit meer dan 27 ryxd. s word betaald, schoon do het ordonnantie luid, van 40 Eyxds En voor een legger brandewijn 50 Eyxd. s. word genooten, waar van het ordonnantie in houd. rxed s 60. Wordende het ooverige te rug ge„ „houden zoo voor de recogneetie voor v de E Comp; als voor een Douceur voor Den Heere Gouverneur en Hoofd Administrateur En is hier van nooyt eenig geheim gemaakt, ee„ — Dat ook zeedert de ordre by voor „aangehaalde Missive sub C vervat„ telkens by de Cassa reekeningen deeze 10 Ryxed. ps legger brandewijn eeven gelijk vande mijnen, als aan Den Heere Gouverneur en Secunde uitbetaald, apparte genoteerd werd gevonden. a ƒ Litt:D Dat ondertusschen den teegenswoer „dige keldermeester I: I. Le Sueur niet teegenstaande zijne eigene Op, „gaave in de zoo leven aangehaalde memorie van verandwoordinge het vrij wat gemakkelyker en profitabeler vind, in de plaats van die 10 Eyxd pr Legger ordinaire Caabsche wijn en brandewijn aan die Heeren, als meede de 3 ryced recognietie voor ieder Legger wijn aan de Comp. uit te keeren, de„ „zelve voor zich alleen te behouden En over zulx best acht van zodani „ge wijnen, en brandewijnen, als hij in de maand Augustus Aan de Comp: leeverd, de volle somma van 40 rie p. s Legger wijn, en 60 pr legger brandewijn, zoo als doe de Compagnie in uitgaane werden aangereekend, na zich te neemen. Zijnde aan den Keldermeester by resolutie van Gouverneur en laaden alhier d: d„o 31 January 1758 — hien Annex Sub: Litt: D, toegestaan eene „ Litt: A: ad NB. van 10 pC=o van den eene Afschrijvinge Jaarlykst onder ultimo Augustus er Boeken over te bij 't sluiten den blijvene restanten van wijnen, mits „gaders Arack, en brandewijnen„ G J waar meede zich dezelve nog Con„ „tenteeren, En te vreeden houden Litt: Arad: N. Waar uit dan gevolglyk alleen die door den Keldermeester aan de Comp gedaan wordende leeverantie van wijn, en brandewijn kan Spruiten, Want dog onze Hoog Gebiedende Heeren Meesteren bij Resolutie van den 3 Decemb: 1783 , meede te vinden by de gedrukte Caabsche stuk„ 2 „ken, onder de bijlaagen N. o 12. zig — op pag=a 124. hier omtrend aldus verklaaren: Dat om sComp:s nadeel voor de koomen, word vastgesteld, dat geene 2 Comp„s dienaaren zullen vermoogen eenige Leevirantie, hoe ook genaamd aan de Comp:e te doen; met uitzon dering 3 „dering van het geen hun voor gepir mitteerde spillagie word gevalideert: En dat ook dezelve direct ofte indi„ — „rect geene negotie zullen vermoogen te drijven in zaake tot derzelven 2 Administratie behoorende, op poene van deportement uit den dienst van de Compagnie. 2 Dat de R. O: Eisscher reets voor eenige tijd gevallig van Den Heere gouverneur heeft vernoomen, zoe zyn Edelheid aan de Hoog Gebiedende Heeren 17en hadde moeten Opgeeven eene staat van de levenuën door zyn welEdele Gestr: als Hoofd=gebie„ „der deeses Gouvernements, jaarlyx genooten, En zulx op den Eed aan de Compagnie gedaan. Dat hy al verder, eenige tyd daar na uit het Vaderland bericht hadde Ontfangen, dat men die Opgaave met de Negotie boeken van Cabo aldaar geconfronteerd hebbende, be„ vonden had, dat dezelve niet en quadreerden quadreerde, maar dat de Gouverneur minder ontfangst zoude hebben op„ „gegeeven, als die boeken aantoonden. Ja: dat zommige quaad denkende, zeekerlijk van de ongeintresseerde en Edelmoedige Imborst van gezegde Heere Gouverneur onbewust of wel zijne Vijanden zynde, daar uit hadden willen ollicieeren, dat zulks 1 studieuslik zoude zyn geschied. . Waar uit gevolgelyk niet anders op te maaken was, dan dat zyn Edelhyd Eed en pligt verzaakende, uit een ver en onzeeker vooruitzicht van een Vuil gewin, aan Zyne Heeren Mees „teren, deliberato animo, eene Val„ „sche opgaave hadde gedaan. Dat den R: O. Eisscher in zyn gemoed L ten vollen van het teegendeel Overtuigt en verzeekert zijnde, dat of alhier een Abuis moest plaats hebben gehad, of zoo er mousscherije onder Liep, die aan een andere kant moest worden gezogt. E
English
and simultaneously realizing that in the latter case the Lord Governor was not only shamefully defrauded of the advantages lawfully due to him, but also his honor, with which he had served the country for so many years, was put at stake. They had judged it entirely in accordance with the duties of his post to conduct a thorough investigation into this and to bring his office into action. That the plaintiff ex officio thereupon had the trade books of the Government delivered to him, and very quickly discovered from them what the truth of the matter was, and found that he had not made a mistaken accusation at all. That, however, the plaintiff ex officio, in order not to be too hasty, and indeed to observe all possible discretion and deference toward a member of the government of this place before choosing to begin a judicial procedure ex officio—however well-founded it otherwise appeared to him—had served upon the current cellarmaster, J. J. Le Sueur, the attached notice marked sub Lit: E. And this to test whether there remained any possibility of bringing what had been manipulated under the title of mistakes, as a much-sought refuge. But that he received no answer to it other than that which is likewise attached here sub: Lit: A. That the plaintiff ex officio must confess to being unable to fathom what the intention and purpose of the served gentleman was in giving such an answer. And thus had to remain in uncertainty whether the served gentleman, instead of giving his responses to the submitted questions simply and truthfully, intended with this answer to dispute his authority to make such a notice ex officio, and to propose it just like an exception tibi adversus me, or rather to bring that matter into the Council of Policy, or to call into question the competence of Your Honors as the domiciliary judge, or perhaps in the hope of obtaining there one resolution or another in his favor in a sub- and obreptitious manner, per plurima. That meanwhile it had to appear quite plausible to the plaintiff ex officio that through that refusal of a proper answer, one was completely at a loss with the matter and did not dare to bring it to light, and thus was to be regarded as nothing other than convicted. That the plaintiff ex officio has consequently found himself compelled by virtue of his office to summon the previously served gentleman now before this Court, and to make his demand against him more consueto et secundum juris ordinem. Since, pursuant to his instructions as Independent Fiscal, he is not permitted to leave and submit a judicial proceeding to the decision and judgment of the Political Government. That the plaintiff ex officio, having promised this aforementioned narrative, will now proceed: 1. To clearly demonstrate to Your Honors from the trade books what has been committed on the part of the defendant, along with the manner in which this was done, in order if possible to conceal it. 2. To investigate under what category of offenses what was perpetrated is to be classified. 3. What the punishment is with which the same must be penalised according to law. And finally, having formed a conclusion therefrom, to leave the same with confidence to the adjudication and impartial decision of Your Honors. With the preceding protestation that the plaintiff ex officio, as a hater of all personal attacks that are irrelevant to the case, will observe all possible moderation, mildness, and deference that is in any way consistent with the duties imposed upon him. But at the same time also with the hope and in the confidence that Your Honors, in judging this matter, will exercise the officium judicis ut semper nobile, without the least respect of persons, according to the rules of justice and equity, prout res ipsa postulat. And this is especially necessary in a case such as this, quae tam magni momenti est, since here it will come down to the interests of all our Lords and Masters, so dearly commended to our care and oversight, together with the interest of the two Lords First Ministers of this Colony, and especially also to the honor of the Chief Ruler of this Government, whom it is our common duty to protect to the best of our ability. That in order to fulfill the first point as briefly and clearly as possible, and not to tire Your Honors with the tedious reading of a multitude of extracts from the trade books, the plaintiff ex officio will take from all the available years in which the defendant held the post and administration of Cellarmaster only one, as a specimen and example of what was practiced and put into effect during that time. That according to an attached extract from the cash accounts of the financial year 1787/8, specifically from the month of August, it appears: That in that month there were delivered to the Honorable Company: 110 leggers of ordinary Cape wine, and 178 leggers of brandy, totaling a number of 288 leggers. That of these two hundred eighty-eight leggers, the 10 rixdollars per legger, as paid to the Lord Governor and the Secunde, are also brought into expenditure, thus 2880:—:— rixdollars. While meanwhile they have only received a sum of 1580 rixdollars, namely for 158 leggers. That there is thus a shortage of 130 leggers, of which the defendant received the 10 rixdollars, and thus 1300 rixdollars. Item, 3 rixdollars for each legger of wine transported
Dutch transcription
ten te gelyk penctreerende, dat in het laaste Geval den Heer Gouverneur niet alleen in zyn hem wettig Compe „teerende voordeelen, op eene schande „lyke wyze wierd bedroogen, maar ook zyn Eere, waar meede hy den Lande zoo veele Jaaren hadde ge„ „diend, in den waagschaal was gesteld. Het allezints met de plichten van zynen post over Eenkomstig hadden geoordeeld, hier omtrend een Naauw„ „keurig onderzoek te moeten doen en zijn Officie werkzaam te doen zyn, Dat de R:O: Eisschen zich daar op hadde doen geeven de Negotie boeken van het Gouvernement, En daar uit heel spoedig hadde ontdekt, wat van die zaak was! en bevonden dat hij in't geheel niet mis hadde geaccuseert. Dat Echter de R:O. Eisscher, omme niet te schielijk te zyn, Ja alle moogelyke Menagementen en Eguards meede te gebruijken, omtrend een Lid der de geering Litt: E Litt: Regeering van deeze plaatse, alvoorens eene proceduure R. O. te willen be„ „ginnen, hoe gefundeert dezelve hem anderzints ook voorkwam, aan den teegenswoordige keldermeester I. J: Le Sueur hadde laaten doen, de hier achtergaande Insinuatie sub. Litt: E: En zulks om te beproeven, of 'er ook eene moogelykheid overbleef, het ge „manigeerde onder den Titul van abuisen, als een zeer gensiteerd re. „fugium, te kunnen brengen. Maar dat hy daar op geen Ant„ „woord had bekoomen, als het hier insgelijx bijgevoegde sub: Litt: A. Dat de r: O Eisscher moet AronEeren niet te kunnen doorgronden, wat de intentie en het But van den Heere geinsinueerde in het geeven van een soortgelyk antwoord is geweest. En dus in het onzeekere moest blijven verseeren Of den Heere Geinsinueerde, in de plaats van op de voorgestelde vraagen 6 vraagen eenvoudig, en na waarheid zyne responsiven op te geeven, met dit antwoord voor had, Item zyne qualificatie tot het r. O. doen van diergelijke insinuatie te bedispu„ „teeren, en eeven als eene Exeptio Gibi adversus me, te proponeeren! Dan wel met die zaak in raade van Politie te willen brengen. of uwel Ed: Achtb: Competentie als Domiciliairen rechter, in twyffel te Trekken. of mooglyk in hoope van aldaar de eene of andre resolutie in zyn faveur op een Sub, en opreptive wijze perplurima machtig te zullen worden.. Dat het ondertusschen den E. O. Eys=r vrij plausibel moest voorkoomen, dat men door die Wijgering van een behoorlyk antwoord geheel en al met de zaak verleegen was, en er niet meede dorst voor den Dag te koomen, En dus niet Anders als Convictus te beschouwen was„ Dat Dat den E. O. Eisscher, zich over sulks amptshalven heeft Genoodzaakt gevonden, den voormaals g'insinueerde thans voor deeze Vierschaar te doen dagvaarden; en teegens denzelven more Consucto et Secundum Juris ordinem Eisch te doen. Terwijle Bij ingevolge zyne instru „tie, als Independent fiscaal, eene rechterlyke proceduure aan de de„ „cisie en uitspraak van de Poli„ „tocque Regeering niet en vermagt overhaaten en te submitteeren: Dat de R: O. Eisscher dit voorge„ zegde nariative gepromitteert hebbende als nu zal overgaan. - 1„ met aan uwel Ed: en Achtb: uit de Negotie boeken klaar aan te toonen, wat 'er aande zyde van „den gedaagden is bedreeven, met de wyze omme zoo het moogelyk het„ te verbergen, op welke zulks is geschied! 2=e mette onderzoeken onder welk zoort van delicten het geperpetreerd, de te Casseeren is. 3„e welke de straffe zy, waar meede dezelve na rechten betengeld moeten worden En eindelyk, daar uit een Conclusie geformeert hebbende, dezelve ter Judicatuure en Onpartydige beslis„ „sing van UwelEd: en Achtb: gerust overlaaten. Met voorafgaande protestatee dat de R: O. Eisscher, als een haader van alle personaliteiten, die niets ter zaaken doen, alle moogelyke en met de hem opgelegde pligten maar Eenigzints strookende, mode„ „ratie, Lagtheid en Differentie zal in acht neemen. Maar te gelyk ook met die Hoope 0 en in dat vertrouwen, dat Uwel Ed=e en Achtb: in de beoordeeling deeser Zaak, het Officium Judicis utsemper nobile, zonder het minste aanzien van perzoon, na de reeguls van recht „vaardigheid en billijkheid, pro ut„ res res ipza postulat, zullen doen werk, „zaam zijn: En zulks voor al ook noodig in eenen zaak zoo als deeze quee tam magni momente est, Nademaal het alhier op de belan„ „gens van onser aller Heeren Meeste „ren, aan onze Zorge en toeversigt zoo duur aanbevoolen. te gelyk met het interesse van de twee Heeren Eerste ministers deezer Colonie, en voor al meede op de Eere van den Hoofd=Gebieder van dit Gouvernem: welke na vermoogen te beschermen onzer aller plicht is, zal aankoomen. Dat om aan het Eerste Poinct zoo kort en duidelyk mooglijk, te voldoen, en Uwel Ed Achtb: met geene tedicuse lectuure van een meenigte Extracten uit de Negotie boeken te vermoeijen. De R: O: Eisscher uit alle de voer handen zynde Jaaren, in welke den gedaagde de post en Administratie van Keldermeester heeft waargenomen, er Litt: Z er alleen maar een zal uitneemen tot een Staaltje en voorbeeld van het geene en in die tyd is gepracti„ „seerd, en in't werk gesteld geworden. Dat volgens een hier by gevoegd Extract uit de Cassa reekeningen van het boekjaar 178 7/8, en wel van de maand Augustus blijkt: Dat 'er in die Maand aan de E Compagnie geleeverd zyn. 110. leggers Ordinaire Caabsche Wyn. & 178. —. brandewijn te saamen een ge„ „talen 288 Leggers. Dat van deeze Twee Honderd Acht en Tachtig Leggers de 10 ryx p Legger als aan Den Heere Gouverneur en secunde betaald, meeden in uitgaane worden gebracht dus Ryd 2880:—: — Terwijle ondertusschen dezelve maar genooten hebben eenen somma van 1580 Ryxd. te weeten van 158 Leggers Dat 'er dus 130 leggers te kort koomen waar van de ged: de 10 rys. en dus 1300 rye Ontfangen heeft. Item 3 rypxd: voor ieder Legger wyn voert
English
For recognition, which belongs to the Company, making from 110 leggers that were delivered in that month, along with another 4 leggers of red steen wine, and 2 leggers of white muscadel wine, and thus together for 116 leggers at 3 rixdollars the sum of 348 rixdollars, just as effectively in the receipts of that month, not a single heller or penny is found booked for received recognition moneys of delivered wines. That meanwhile, of the delivery by the defendant in that month, nothing is on record, but instead other persons are entered into the books, as for the wines: Daniel Wieser 6 leggers Christoffel Groenewald 25 leggers Hendrik Cloete 40 leggers Oltman Ahlers 20 leggers Widow H: Albertyn 25 leggers thus together 116 leggers from which persons, however, no receipts are to be found, and whose names therefore appear to have merely been used in order to keep the defendant above suspicion, and to shield him behind them, as it were, from all inquiry. Just as among the suppliers of brandies there are several of whom the receipts are lacking, and from which the 20 leggers that were short of the aforementioned 110 leggers to make up the number of 130 leggers can easily be found, Letter G ad NB. While it must appear no less speculative and suspicious that precisely those suppliers of the brandies whose receipts are missing, standing on a list with the rest whose receipts are available, are placed not at the beginning or the end, but in such a way that the first and the last appearing on that list have properly executed their receipts, and the others are inserted in between. That from what has been said, it is thus manifest that the defendant has defrauded the Lord Governor and the Secunde of a sum of 1300 rixdollars, item the Company on account of recognition 348 rixdollars, and consequently has enriched himself in an unjust manner with the sum of 1648 rixdollars. That furthermore, when one aggregates over several years the quantity of leggers from which the defendant appropriated the 10 rixdollars due to the Lord Governor and the Secunde, and which were thus delivered by him to the Company under strange names, and one compares to that sum the quantity of leggers paid for by the Company in three years, one will find that this first sum far exceeds the conceded ten percent for ullage according to Letter D, especially if one reflects on the real leakage that naturally must occur in an entire year. That thus the defendant has moreover acted against the express orders of his Lords and Masters cited herebefore, and consequently has brought upon himself the punishment of deportation established by the very same against this. For indeed, Most Honorable and Respected Lords, the drinks from the 10 percent conceded ullage must have been sold to the Company or to private individuals; which latter is prohibited under the same penalty as delivering to the Honorable Company a greater quantity than the ullage amounts to; since neither the defendant nor anyone in the world will be able to maintain that this quantity of leggers would have been consumed in the defendant's own household. That the prosecutor ex officio trusts to have hereby concluded the first point, specifically demonstrating what was committed on the part of the defendant, together with the manner in which. Convinced, nevertheless, that the defendant will not be audacious enough to dare deny what has been deposited, or to challenge the extract from the cash accounts drafted by the prosecutor ex officio's own hand and appended hereto; while he, for various reasons, must hesitate to hand over those books into other hands in order to have the necessary extracts drawn and authenticated therefrom. In the contrary case, explicitly reserving the right, by requesting a commission appointed expressly for that purpose, to clearly and indisputably prove everything that transpired from the trade books or other documents. That concerning the second point, namely under what type of offenses this conduct of the defendant must be classified. To anyone who possesses even the slightest tincture of Roman Civil Law, it could by no means appear strange if the prosecutor ex officio placed the same under the Lex Cornelia cited in Book 48, Title 10 of the Pandects. Especially when comparing the description by all prominent doctors of law of the crime treated therein to the case in question with all its circumstances. That, however, to take the matter as mildly as is in any way possible, the prosecutor ex officio does not doubt for a moment that the defendant himself, who formerly also attended the universities in Europe, at least if this took place with any fruit, will have to agree with all impartial persons that it is by no means exaggerated if one brings the same under Title 13 of the same book of the Pandects, namely under peculatus or embezzlement of public funds, which by the criminalists unanimously
Dutch transcription
Voor recognitie, welke de Compagnie toebehooren, maakende van 110 Legg, die in die maand geleeverd zyn, met nog 4 Leggers roode steen wijn, En 2 Leggers wette Muscadel wyn, en dus te saamen voor 116 Leggers a 3 Ryxd: de somma van 348 ryxds Gelyk ook Effective by den Ontfangst van die maand, geen heller of penning voor Ontfangene recognietie gelden van geleeverde wynen word geboekt gevonden. — Dat 'er Ondertusschen van de Leve„ „rantie door den ged: in die maand, niets bekend staat. maar daar voor Andre Perzoonen zijn te boek gesteld Als van de Wijnen. Daniel Wieser 6 legg. Christoffel Groenewald 25 — Hendrik Clocke. . . . 40 — Oltman Ahlers. . . . 20 — Weed. H: Albertyn. 25. — dus te saamen 116 Leggers van welke perzoonen nogthans geene Quittantierd NB quittantien te vinden zijn, En woens naamen du maar gebruykt zyn schynen, omme den ged:e buijten soupcon te laaten, En achter dezelve, als 't waare voor alle navraag te dekken. Gelyk dan ook onder de Leeveran. „ciers der brandewijnen verschydene zijn, maar van de quittantiën man. „queeren, En waar uit de 20 legg„ die er aan de voorgem 110 Leggers. om het getal van 130 leggers uit te maaken te kort schooten, gemak Litt: Gad „kelyk te vinden zyn Litt: Gad NB. Terwyl het niet minder speculatief en suspect moet voorkoomen, dat Just die Leeveranciers der brandewynen, waar van de quittantien Ontbreeken, met de ooverdge, waar van dezelve voor han¬ „den zyn, op eene Lyst staande, niet voor of achter, maar zodaanig zyn geplaatst dat de Eerste ende laaste op die Lyst voorkoomende, hunne quittantien na behooren hebben ge„ „passeerd, En de andre tusschen by den zyn ingelast. Dat n Dat uit het gezegde dan Manifesteerd Dat de gedaagde den Heere Gouverneur en secunde heeft te kort gedaan, Een Somma Van. . . . . . . . . . . Rid 1300 — Item de Comp: weegs recognoetie „ 348. En gevolgelyk zich met somma Van. . . . . . . . . . . . . Rd 1648. op een onrechtvaardige wyze heeft verrijkt Dat al verder, wanneer mende Quanti „teid Leggers. waar van de gedaagde de 10 ryxd. aan den Heere Gouverneur en secunde competeerende, zich heeft toegeeijgend, En welke dus door hem op vreemde naamen aan de Comp. zyn geleeverd, eenige Jaaren bij elkander trekt, En men by die somma verge „lykt de quantiteid der Leggers, welke in drie Jaaren door de Comp. betaald zijn men bevinden zal, dat die Eerste somma, de voorafschrijvinge geconcedeerde Tien Egpd procento 's by Litt: D, verre overtreft, voor al zoo men op de reëele lekkagie, die hy natuurlyker wijze in een geheel Jaar moeten hebben, refleekend Dat 6 Dat dus ook de Gedaagde daar en booven teegens de uitdrukkelyk en hier vooren aangehaalde beveelen van zyne Heeren Meesteren heeft gehandeld, en by gevolg zich de door Hoogst dezelve daar teegens gestatueerde Straffe van Deportement heeft op den Halsgehaald. want dog WelEdele & Achtbaare Heeren! de Dranken uit de 10 pC„o gecondecedeerde spillagie, moeten aan de Comp: of aan particuliere zyn verkocht; welk laasten op dezelfde panaliteid als het Leeveren aande E Comp:e en meerder quantiteid als de spillagie bedraagt, is verboo„ „den: Naademaal nog de gedaagde nog iemand ter waereld zal kunnen sustineeren, dat die quantiteid legg in des Gedaagdes eijgene huishoudinge zoude weezen opgebruikt. Dat de R: O Eisscher hier meeden vertrouwd, het Eerste poinct, met na „mentlyk aan te boonen, wat er aan zyde van den Gedaagden is bedreeven, mitsgaders de wyze op welke, te hebben afgehandelt afgehandelt. In die vaste persuatie nogthans dat de gedaagde niet Audacieus genoeg zal zyn het gedeposeerde te durven negeeren, ofte het door den R. O. Eig=r eigenhandig geformeerde, en hier by „gevoegde Extract uit de Cassa reekeninge te reprocheeren; terwyle hy om ver„ „scheidene reedenen zwaarighyd moe „tende maaken, omme die boeken in andre handen of te geeven, ten einde daar uit de noodige Extracten. te doen Lichten en Authentiseeren. In Contrarien val, wel Expresselyk aan zig houd gereserveert, omme door het verzoeken van eene daar toe ex professa gedespicieerde Commissie, al het gepasseerde uit de Negotie boeken ofte andre Documenten klaarlyk en Indisputabel te bewijzen. Dat aanbelangende het Tweede Poinct, namentlyk onder welk zoork van delicten, deeze handelwyze van den gedaagde moeh gerangschikt worden. Het aan een iegelijk die maande minste minsten tine tuure van het Jus Romanum Civile bezit, geentzints vreemd zouden kunnen voorkoomen: ingevalle de R:O. Eisscher dezelve onder de, in lb: 48. Tit. 10 f. aange„ „haalde Lix Cornelia Stelde. Voor al zoo wanneer hi de beschryv van alle voornaame rechts Dockooren van het daar by verhandelde Crimen„ op het Cas in quaestie met alle desselfs omstandigheeden vergeleek. Dat Echter om het een en ander, zoo zacht als eenigzints doenlyk is, op te neemen de R. O. Eisscher geen Ogen, „blik twiffeld of de gedaagde zelve, die voormaals de Hooge Schoolen in Euroba Meeden heeft gefrequenteerd, altans zoo zulks met eenige vrugt is geschied, zal met alle ompartyden moeten toestemmen, dat het geenzint geagraveert is, zoo men dezelve onder den 13. dit: ejusdem lb ff: naa. „mentlik onder het Seculates ofte land-dieverije brengt. welke door de Crimina Liste een paareg reg
English
is unanimously described to be: Furtum pecuniae publicae factum ab eo cujus eo periculo non est. That is a theft of the country's money not committed by him who had the same at his risk. That indeed, Most Noble and Honorable Sirs, the 10 Ryxd. per leaguer of wine and brandy are the country's or, what amounts to the same here, the Company's money, destined for its two First Ministers in this Government, the Lord Governor and Secunde. And that the 3 ryxd. are likewise the country's or Company's money, directly destined for the benefit of the Company Treasury, no one will be able to contradict. That likewise no one will be able to hold innocent of having committed peculatus him who diverts such funds from their destination, takes them by his own authority, and enriches himself therewith. That 7 That with respect to the 3rd point, namely the punishment applicable thereto: This punishment, as in most crimes, is determined differently according to the persons, times, places, and circumstances. That according to the common Roman laws, the same was death for persons who were members of the magistracy or government, as well as for their accomplices, and for others aqua et ignis interdictio or banishment and confiscation, L. unica C: de peculatu, item Inst. 4.18.9 de publicis judiciis, add L. 48.13.3 ff. ad legem Juliam de peculatu. That lesser kinds of embezzlement were punished with a fourfold restitution of what was taken, as well as dismissal. L. 6 in fine and L. penult. Dig. ad legem Juliam de peculatu. Yet that subsequently Emperor Leo judged that the penalty of death was somewhat too severe, and wishing that a judge should rather prefer a paternal chastisement in matters that were remediable, than than a punishment according to the strictest justice, decreed in his Novel 105: Dehinc vero istiusmodi magistratus pro fiscalis rei furto dignitate expel- lantur, quaeque surripuerint haec in duplum dependant. That is, a double restitution and dismissal. That there are nevertheless several examples both in the Republic and in neighboring realms, and particularly in France, that in our times this crime has been punished rather more severely, with confiscation of life and property. That finally the Defendant, as has already been briefly shown herebefore, by delivering more wine and brandy to the Company than the leakage of ten percent conceded to him in his administration yields, has exposed himself to the punishment of dismissal, so recently set upon this very matter by the Lords Masters. By reason of which and several other means and motives hereto, ex officio vel vi juris aut facti, to be further supplemented and added if necessary. The Independent Fiscal, concluding, contends: That the Defendant, Cellar Master Jacobus Johannes Le Sueur, by definitive sentence of Your Noble and Honorable Worships, shall be condemned, for his committed and improper conduct and malversation in his administration and post as Cellar Master, To atone with a double restitution of all that was enjoyed by him in the mentioned in the mentioned improper manner. Furthermore, to be dismissed from his offices, and declared ineligible ever to serve the Honorable Company in any capacity, with further condemnation in all the costs of this procedure, or etc. etc. Underneath was signed: J. N. S. van Lynden. Lower down: Agrees. And signed: W. J. van Ryneveld, Secretary. E thenius Copy. In order, upon the requisition of the undersigned Independent Fiscal of this Government, to repair to the house and presence of the Honorable Sir I. I. Lesueur, and to interrogate him, no less amicably than legally: 1st. Whether he, the Gentleman served with notice, since he has held the post of Cellar Master in this Government, has not annually delivered some leaguers of Cape brandy as well as cool wines for the service of the Honorable Company? 2nd. If so, of how many leaguers of brandy and how many leaguers of cool wine did that delivery consist, specifically and from year to year? 3rd. Whether those deliveries took place in the own name of the Gentleman served with notice? 4th. Or whether the Gentleman served with notice gave out that those deliveries were made by other persons? 5th. Whether the payment for those deliveries was not made annually by the Cashier to the Gentleman served with notice, the brandy at sixty and the ordinary prepared Cape wines at forty ryxdaalers the leaguer? The other sorts of Cape wines in proportion, and in the manner in which they are usually charged to the account of the Honorable Company! Item, in the years 1782/83 and 1783/84, the brandy at seventy and the prepared Cape wine at fifty ryxdaalers the leaguer! 6th. Whether he, the Gentleman served with notice, always enjoyed that payment in full in such manner? 7th. Or whether he also made any disbursement thereof, and if so, how much, to whom, and on what grounds! Furthermore, to report pertinently and in writing as required concerning the answers of the Gentleman served with notice. Underneath was written: Done at the Cape, 21 January 1791. Signed: I. N. S. Van Lynden. Carel Ewald Ziervogel, Messenger. Agrees.
Dutch transcription
eenpaarig word beschreeven, te zyn: Furtum pecuniae publica factum ab eo cujus eo periculo non est. Datis een Diefte van s'lands penningen niet gepleegd door hem die dezelve tot zyn genaar had Dat immers. WelEdele en Achtb: Heeren. de 10 Ryxd. ps Legger wijn, en brandewijn zijn lands ofte het geene al hier op 't zelfde moet uit koo„ „men Compagnies Penningen, gedesti„ „neert voor desselfs Twee Eerste Ministers in dit Gouvernement, den Heere Gouverneur en Secunde. En de 3 ryxd: insgelyx 'slands of Compagnies penningen zijn, directe. „lyk gedestineert ten voordeelen van s Comp Cassa niemant zal kunnen teegenspreeken. - Dat ook niemant den geenen die zodaanige penningen van derzelver destinatie aftrekt, propria auctoritatie na zig neemt, en zig zelve daar meede verrykt, zal onschuldig kunnen houden van het peeculates begaante hebben Dat 7 Dat ten opzichten van het 3e poinct namentlyk de straffe welke daar op toepasselyk is. Deeze Straffe gelyk inde meeste mis „daaden, na de persoonen, tyden, plaat „sen en omstandigheeden onderscheident„ „lyk worden genoomen. Dat volgens de gemeene Roomsche Wetten dezelve voor Persoonen, die Leeden van de Magistratiure ofte regee„ „ring waaren, gelyk ook voor hunne meede „pligtigen was de Dood ende voor andre aqua et iquis interdictio ofte de ban & Confist L unic. C: peculates item les Jul. 9 instit. de publ. Judadde L 48. 8. 3 & 3 ff ad leg. Jul pecul. Dat mindere soorte van Landt die„ „verije wierden gestraft met een Vier dubbelde Restitutie van het genoote „ne, voorts Deportement. L. 6 infini & L. pen. f leg, Jul de pecul: Dan dat naderhand de Keyzer Leo„ oordeelde dat de straffe des doods wat te swaar was, en willende dat een rechter eerder een Vaderlyke Kastydingen in zaaken die te herstellen waaren „ als als een Straffe na de Strengste recht„ „vaardigheid zoude prefereeren, heeft gestatueerd in zyne Constitutie 105: De hine veroistius mode magistratus pro fiscalis rei furto dignitate expel„ „lantur, quae qua Jurripuerent hac in duplum dependant. Dat is eene dubbelde weedergeeving en Deportement. Dat 'er nogthans verscheidene voor„ „boelden zoo in de Republicq, als in na„ „buurige rijken en in 't bysonder in Frankrijk voorhanden zyn, dat in onze tyden deeze misdaad vrij swaar „der, en met Confiscatie van Lyf en goed is gestraft geworden. Dat eindelyk de Ged„e gelyk hier vooren reeds met Een woord is aan¬ „getoond door het Leeveren van meer wijn en brandewijn aan de Compagnie als de aan hem, in zijne Administratie geconcedeerde spillagie van Theen ten hondert OpLeevert. zig aan de straffe Deportement, door Heeren van Meisteren Meesteren, nog zoo onlangs zelve daar op gesteld, heeft g'Exponeert. vermits welke en meer „dere andre middelen ende Motiven hier toe en Officio velvéa Juris ant facti, is 't nood nader te suppleeren ende te voegen. De r: O Eisscher Conclu„ „deerende Contendeert. Daet de Ged: Keldermeester Jacobus Johannes Le Sueur bij definitive vonnissen van UwelEd: en Achtb: zal werden gecondemneerd zijn begaane en behoor„ „lyke handelwijzen en Malversatie in desselfs Administratie en post. als Keldermeester. Te boeten met een dubbeld restitutie van al het door hem door hem op de gemente. „oneer de wyze genootene Voorts verlaaten te worden van Zyne Ampten, en in „habil verklaard de E Comp:e ooit in eenige qua„ „liteit te kunnen dienen. met verdre Condemnatie in alle de Costen deezer proceduure ofte etc: etc: — /Onderstond:/ was geteekend J. N: S: van Lynden /:lager Accordeert /en geteekent W: J: van Ryneveld. Secret=s E thenius Copia. Omme ter requisitie van den Ondergete„ kende In dependent Fiscaal deezes Gou„ vernements, zig te vervoegen ten huijzen en ter praesentie van den Ed: Achtb: Heer I: I: Lesueur, en denzelven niet min vriende dan gerechte-lyk aftevragen 1:o Of Hy Heer Geinsinueerde, zeedert dat de Post van Keldermeester in dit Gouver„ nement heeft bekleed, niet Jaarlyks eenige leggers zo Caaltse Brandewyn als Koele wynen ten dienste van de Ed: Comp„e heeft geleevert. 2„e zo ja, in hoeveel Leggers Brandewijn en in hoeveel Leggers Koele wyn, die Leverantie Specifiecq en van Jaar tot Jaar heeft bestaan! 3 of die Leverantien zijn geschied op des Heeren geinsinueerdens eigene naam! 4e. Dan of den Heer geinsinueerde heeft opgegeeven, die Leverantien door andere Perzoonen geschied te zijn 5„e of de betaling van die Leverantien door den Heere Cassier aan den Heere : Memorie vor den Gerigts. zo de Carel Ewald Ziervogel verte geinsinueerde niet jaarlyks is geschied, de Brandewyn teegens Sestig en de ordinaire bereyde Caabse wynen teegens Veertigeyked de Legger? De andere soorten van Caabse wynen na evenredigheid, en in voegen als dezelve gewoonlyk aan de Ed: Compie op reekening worden gesteld! Item in de Jaaren 178 2/35 & 178¾. de Brandewoyn teegens seventigh en de bereyd Caabse Wyn teegens Vyftig Ryxdaalers de Legger! 6=o Of Hy Heere geinsinueerde die beta„ ling altoos zoodaanig ten vollen heeft genooten! 7=o Dan of daar van ook eenige uitkeeringe heeft gedaan, zoo ja, hoe veel, aan wie en uit welken hoofden! Voorts omme van des Heeren Geinsinueer dens antwoorden, pertinent en schriftelyk te relateeren na behoren. /:onder stond/ Actum aan Cabo den 21= January 1791. /:geteekend:/ I: N: S: Van Lynden J„ CZiervogel Accordeert Boode. Gt „
English
Ex Officio. Memorial for the First Court Messenger Carel Ewald Ziervogel, In order, by order of the undersigned Independent Fiscal of this Government, to present himself before Mr. I: I: LeSueur, and to properly and lawfully summon the same to appear precisely at the stroke of nine o'clock in the morning on Thursday, being the seventeenth of March, before the Honorable Council of Justice: in order to hear such claim and conclusion as the undersigned shall deem necessary to make and take, ex officio, upon and against the said cited person on the aforesaid day, regarding malversation and improper conduct in his administration and post as Cellar Master. Thereupon to answer and further proceed, as is customary according to law and style. Below was written: Done at the Cape, the 14th of March 1791. And signed: I: N: S: Van Lijnden. Agrees, Thenius C. E. Ziervogel, First Messenger. Copy. Extract from the Criminal Court Roll held in assembly of Justice at the Cape of Good Hope, on Thursday the 17th of March 1791. Mr. Independent Fiscal Johan Nicolaas Steven van Lynden, Ex Officio Plaintiff, against the Senior Merchant and Member of the Honorable Council of Policy, as well as Cellar Master of this Government, Mr. Jacobus Johannes Le Sueur, Defendant, in order to hear such claim and conclusion as the Ex Officio Plaintiff shall deem necessary to make and take against the Defendant regarding malversation and improper conduct in his administration and post as Cellar Master; thereupon to answer and further proceed as is customary according to law and style. Before the Ex Officio Plaintiff submitted his claim, the Defendant requested that a certain extract, which he handed to the Honorable President, might be read. Then, immediately thereafter, a written claim having been submitted by the Ex Officio Plaintiff, furnished with seven appendices, marked from Letter A to G, he stated orally: that although he, Ex Officio Plaintiff, following the precedent of the proceedings instituted some time ago against the former First Sworn Clerk of the Political Secretariat, Johannes Marthinus Horak, concerning malversation in his post, could also have initiated an extraordinary trial against the Defendant—since the malversations committed by the Defendant in this matter even exceeded those of the said Horak—he, the Ex Officio Plaintiff, nevertheless, to show all deference and regard for the status of the Defendant as a Member of the Honorable Council of Policy, to remove all notions of partiality, and to give the Defendant the opportunity to defend himself unimpeded, had preferred to prosecute in the ordinary manner, and thus in the most civil way, those proceedings which he, the Ex Officio Plaintiff, by virtue of his oath and duty, had been compelled to undertake against the Defendant. Whereupon, on the further insistence of the Defendant, the extract produced by him having been read in court, the same was found to be of the following tenor: After the reading of which, he informed the Council: That in the aforesaid highly respected instructions from the Lords Principals, he was likewise so seriously required and charged to prepare, within three months after the receipt of that missive, his reports, considerations, etc., on several distinct points, and yet had hitherto been prevented from doing so, because shortly before the receipt of that instruction he had gone to the baths to recover his health and had only returned from there a few days ago. That, since that order is so strict that omission or neglect thereof would rightly bring upon him the highest displeasure of his high superiors, he also believed that no external matters, especially no untimely legal proceedings, should be placed in his way that would prevent him from dutifully obeying the high commands: That for these weighty reasons he found himself obliged to request the Council that this case might be stayed until he shall have dutifully fulfilled the task imposed upon him, further declaring that after the expiration of that time he would present himself before this esteemed court, and then declare whether he would request a copy of the claim or not. The Ex Officio Plaintiff, having been heard on this matter, mainly argued in response: That he was surprised to see an extract of a secret missive, written by the Lords Masters to the Governor and Council, produced here; that he furthermore considered this case of quite as much importance as the report or advice to be drawn up by the Defendant, since the interest of the Honorable Company is so directly concerned herein; that he, the Ex Officio Plaintiff, also had to obey the orders contained in the aforesaid missive within that time, as far as it concerned his capacity as Independent Fiscal; yet he had judged that this work ought not to prevent him from exercising his office on the subject of the Defendant in this case, in which the interest of the Company is most highly concerned. That he furthermore requested that the Defendant might be ordered to answer within a certain term, and finally, in case the Council might judge what was put forward on the part of the Defendant to be of such weight that the case would have to be suspended, he, the Ex Officio Plaintiff, in that case found himself compelled to request that the Defendant be suspended from his respective offices, in order thereby to prevent the further damage which the Honorable Company still suffers daily through the Defendant's administration. The
Dutch transcription
R: O: Memorie voor den Eersten Gerechts Boode Carel Ewald Ziervogel, Ten einde op last van den ondergeteekenden Independent Fiscaal deezes Gouvernements, zig te vervoegen ter praesentie van den Heer I: I: LeSueur, en Denzelven wel ende wettig te dagvaarden, omme op Donderdag zullende zijn den Zeventhienden Maart, 's morgens de Klocke praecies negen. uuren te Com„ pareeren voor den Ed: Achtb: Radde van Justitie: ten einde te aanhooren zoodanigen Eisch en Conclusie, als den ondergeteekende ter zaake van Malversatie en onbehoorlyke handelwyze in deszelfs Administratie en Post als Keldermeester, ten dage voorsz: Ratione Officie, op ende Jeegens Hem geciteerde zal oordeelen te moeten doen en neemen. Daarop te antwoorden en voorts te Procedeeren, prout moris Juris ac Stili. /:onder stond:/ Actum Cabo den 14:e Maart 1791.. /:en geteekend:/ I: N: S: Van Lijnden. — Accordeert Thenius G„ E Liervogel Q Aoode. CGt „ id con van ƒ Copia Extract uit de Crimineele Rechts-rolle gehouden in vergaderinge van Iustitie aan Cabo de goede hoop, op Donderdag den 17„en Maart 1791 De heer Independent fiscaal Iohan Nicolaas Steven van Lynden E: O: Eisscher op ende Jeegens den opperkoopman en Lid uit den E Achtb: Raad van Politie mitsgaaders Kel- dermeester deezes gouverne„ ments, den heer Jacobus Johannes Le Sueur, gede„ ten einde te aanhooren zoodaanige eisch en con clusie als den R: O: Eisscher ter zaake van malversatie en onbe„ handelwyse hoorlyke naversatie Voor dat den heer 7:O: Eisscher zynen Eisch kwam overte leggen, verzoch„ te den heer gede dat zeeker Extract, 't welk zyn E den E Achtb: heer praesident overhandigde mogt worden geleezen. — Dan, terstond hierna door den R:O: Esscher ingediend zynde, eenen schriftelyken Eisch gemuni eerd met zeven stuks bylaagen, gequoteerd van La A. tot G, advanceerde zyn E by monde: dat hoe zeer hy R: O: Eisscher op het voet spoor der proceduures, wel„ ke eenigen tyd geleeden, Thenius jeegens Jeegens den geweezen eerste gezwore Clercq ter politicque Secretarye Jo„ hannes Marthinus Horak over malversatie in zynen post zyn ge„ voerd, ook jeegens den ged„e een extra ordinair proces hadde kunnen entameeren: daar de malversatien door den ged e in deesen gepleegd, die van gem: Horak zelfs overtroffen; hy r: O: Eisscher echter om te toonen alle diference en egards te heb„ ben voor het caracter van den heer ged„e als Lid in den E Achtb Raade van Politie, — om alle denkbeelden van partialiteid weg te neemen, en om den ged. e geleegentheid te geeven van zich onbelemmerd te kunnen verantwoorden; liever had verkoozen ordinaris modo en dus op de Civrelste wyze, die procedures„ welke hy R:O: Esscher Eed en plichtshal„ ven genoodzaakt was geworden, jeegens den heer ged„e te moeten onderneemen te prosequeeren. — in deszelfs administratie en post als Kelder¬ meester, teegen den ged„e zal oordeelen te moeten doen en neemen; daar op te antwoorden en voorts te proce„ deeren pro ut moris„ ac stili. Waarna Waarna op de nadere instantie van den heer ged„e, het door zyn E geproduceerd Extract in Iudieid geleezen zynde, wierd hetzelve bevonden van navolgenden F: I: Na welks lectuure zyn E den Raad te kennen gaf: Dat in de voorsz: zeer geEerbiedigde aanschrijvens der heeren Majores, aan zyn E al meede zo serieuselyk was gedemandeerd en opgelegd, om binnen drie maanden na de receptie dier missive ook deszelfs berigten, conside= ratien &„a op diverse onderscheidene poincten in gereedheid te moeten brengen, en echter tot nog toe daarin was ver„ hinderd geworden, uit hoofde dat zyn E. kort voor den ontvangst dier aanschryvinge zich ter herstelling zijner gezondheid, naar het bad begeeven hebbende, nu eerst voor weinige dagen van daar was geretour neerd. – Dat, daar die ordre zo strkt is, dat dies nalaating of verzuim zyn E. te recht het hoogst onge„ noegen zyner hooge gebiederen zoude op den hals haalen zyn E ook vermeende, dat geene zaaken van buiten, voor al geene ontydige proceduuren hem mogen worden in den weg gelegd, die zoude verhinderen om aan de hooge be„ veelen volgens plicht te gehoorzaamen: — Dat zyn Eom die zwaar wichtige reedenen zich verpligt vond, den raad te ver„ zoeken, dat deeze zaak mogt worden opgehouden, tot dat zyn E aan de hem opgelegde saak plichtschuldig zal hebben voldaan, met betuiging wyders van na verloop van dien tyd inhoude zicht zich voor deeze aanzienelyke vierschaar te zullen sisteeren, en alsdan declareeren, of Copia van den Eisch zoude vraagen dan niet. De heer E:O: Eisscher hierop gehoord zynde, bragt daar teegen hoofdzaakelyk in: Dat zyn E gesurpreneerd was, van alhier te zien produceeren Extract eener secreete missive, door heeren Meesteren aan Gouverneur en Raaden geschree ven, dat zijn E voorts deeze zaak van ruim zo veel aan geleegentheid achtte, als 't berigt of advijs, door den gede te formeeren, daar 't intrest der E Comp„e hieraan zo direct is geleegen; dat hij R: O. Eisscher meede aan de ordres by voorsz: missive vervat, voor zo verre zyne qualiteid als Independent fiscaal betrof, binnen dien tyd moest obedieeren; Edog dat zyn E geoordeeld had dat dit werk hem niet behoorde te verhinderen, om, op het sujet van den heer ged„e in deeze zaak, waarbij het belang der maatschappij, ten hoogsten geinteresseert is zyn Eofficie werkzaam te doen zijn. — Dat zyn E wyders versochte, dat de heer ged„e moge worden geordonneerd, om op zeeker termyn te antwoorden, en dat eindelijk by aldien den Raad het voortgebrachte van de zyde van den heer ged=e mogt oordeelen van dat gewicht te zyn, dat de zaak zoude moeten worden gesurcheerd; hy E: O: Eisscher zich dan„ vond in cas subject genoodzaakt w te verzoeken, dat den ged„e in zyne respe ampten, zal worden gesuspendeerd, ten einde daardoor het verder nadeel, 't welk de E Comp„e nog dagelyks, door des geds administratie komt te lyden voort te komen. — De
English
sist. The defendant continues as yet on the basis of the order of the Lords Masters and that alleged by His Honour in his request per [illegible]. The Council, after consideration of matters, grants the defendant's request and thus suspends these proceedings until the order of the Lords Majores, contained in the produced extract of the dispatch of 2 October 1790, shall have been complied with by the defendant; further denying the request made by the Honourable Independent Fiscal for the suspension of the defendant, etc. Agreed. Lamsper Signed: Clerk [illegible] Letter A: Extract from the Instructional Memorandum of Governor-General van Imhoff left behind for this Government at the Cape of Good Hope, the 25th of February 1743. A: But for the Governor or Commander at this place, without prejudicing the community or the Honourable Company and opening a door to all kinds of irregularities, nothing else could be devised than that which has, for 30 and more years, been left over from the fixed price of the wines delivered to the Company in an opulent harvest beyond the subsistence of the farmer, whereof 2/3 for the same and the remaining third for the Chief Administrator and Secunde. NB: The Dispenser, Warehouse Master, and Cellar Master must content themselves with the fixed write-offs that are granted to them according to the order, and by attentiveness and good supervision in their service take care that they may find an honest livelihood thereby. Was written below: Agrees. Was signed: G. v. Goetz, First Clerk. Agrees. Rampel Sworn Clerk Collated: Kermann Letter B: Extract of the Resolution taken in the Council of Policy in the Castle of Good Hope on Friday, the 22nd of February 1743. In continuation of that which was dealt with in the meeting, and the draft that existed, that it should be permitted to transport a moderate quantity of Cape wines with the Company's ships from here to Batavia; provided that, after the example of the regulations in the Fatherland, a certain amount be paid upon export to the Honourable Company as a recognition; a certain representation in writing having now been submitted by the Burgher Councillors of this place, drawn up upon hearing the complaints made on that account by many of these inhabitants, with the prior knowledge of His High Honour the Right Honourable High and Mighty Lord Governor-General Gustaf Willem van Imhoff, whereby they come to present the reasons why they consider that this might have a harmful consequence for this Colony, and further what tax might be imposed on it instead thereof, as an equivalent, without burdening the wine trade at this place; it is upon resumption thereof, with the consent of the aforementioned High and Honourable Lord Governor-General, further understood and decided that the first-mentioned draft shall be abandoned and consequently the trade in the wines produced here shall be left open and free as of old, provided that the same may not be shipped in the ships of the Honourable Company that will have to load here, and in no way placed between decks; and that furthermore, to the end that the Honourable Company nevertheless may not remain deprived of the benefits which it would otherwise have enjoyed, from now on three Rixdollars shall have to be paid to the Honourable Company for every Leaguer of wine that shall be driven past this Castle and brought into this town; whereby then also the vat money on wines shall be and remain abolished, since with this tax of three Rixdollars on every Leaguer of wine brought here into the Cape, the Honourable Company will certainly profit if not more at least as much as if the aforesaid vat money had remained and the freight charge for the wines being exported had to be paid in the manner as mentioned above. Was written below: Agrees. Was signed: J. F. Goetz, First Clerk. Agrees. Rampel Sworn Clerk Collated: Kermann Extract of the Fatherland Dispatch written by the Right Honourable Directors, Commissioners of the Illustrious Assembly of the Seventeen at the Presidial Chamber of Zeeland, to the Honourable Lord Governor and the Council of the Cape of Good Hope, dated 27 November 1784. §37 Furthermore, it being taken into consideration by us that for every Leaguer of Wine delivered to the Company a warrant is issued for payment of 40 Rixdollars, but that the supplier receives no more than 27 Rixdollars thereon, whilst of the retained 13 Rixdollars, under our permission, 10 are enjoyed by the Governor and Secunde as a means of subsistence, and the remaining 3 are retained for the Company on the footing of a recognition; we have, in order to prevent all wrong impressions that might arise from this practice, however entirely lawful it may be, thought fit that henceforth on a separate account, the said 10 Rixdollars for each Leaguer of Wine that is delivered shall be issued from the Company's treasury to the Governor and Secunde, as two-thirds for the first-named and one-third for the Secunde, and that the warrants for the payment of the suppliers shall not be issued higher than up to 30 Rixdollars for each Leaguer, the aforesaid recognition of 3 Rixdollars remaining entirely intact on that footing. Was written below: Agrees. Was signed: J. F. Goetz, First Clerk. Agrees. Lamsper Sworn Clerk Collated: Kermann
Dutch transcription
sisteeren. — De heer ged=e blyft als nog op fundament der aanschryvinge van heeren meesteren, en het door zyn E geallegueerde by zyn verzoek per De Raad na overweeging van zaaken accordeerd des ged„e verzoek en surcheerd dus deeze procedunres, tot dat aan de ordre der hee ren Majores, vervat by het geproduceerde Extract der missive van 2 e October 1790 door den ged=e zal zin voldaan; ontzeggende wy ders het door den E: O: Eisscher, tot sus„ pentie van den ged„e gedaan verzoek & Accordeerd Lamsper Gett: Clercq - 21 en da dat va do ve„ ge te is v. al ol N va m 20 da ter d ge¬ zo. „1 ge ter de te 2 i d v„ 1 de 2 g te d Littera A: Extract uyt de Memo¬ rie Instructief van den Gouverneur ge„ neraal van Im¬ hoff ten deezen Gouvernemente agter gelaaten aan kaop de Goede Hoop den 25 Februari 1743. A: Dog voor den gouverneur of Gezag hebber ten deezer plaatze kan zonder de Gemeente af d' E Compie te praejudiceeren en een Deuve tot allerhande Ongereegeldheeden te openen niets anders wende uitgevonden dan het geene het Thenius zeedert zeedert 30 en meer Jaaren van den bepaal¬ den prijs der Winen e die aan de Compte. geleeverd worden by een opulent gewasch boven 't bestaan van den Landman overschiet waar van /3 voor den„ zelven en 't resteerende dende voor den hoofd¬ 1 administrateur en se¬ ƒ cunde N. D: den Dispencier, Pakhuys meester en keldermee¬ sten moeten haar te vreeden houden met de bepaalde afschryvin gen die aan haar naar de ordre werde toege¬ staan e staan en door oplettend¬ heid en goede toezigt in haaren dienst zorge draagen, dat zy daar„ by een eerlyk bestaan kunnen vinden.— 1: onderstond:/ Accordeert /:was getee„ kend:/ Gv Goetz Eg Clercq Accordeert r ve Rampel orin 90m: Cleecq Coll 3 Kermann Littera B Extract Reso¬ lutie genoo„ men in Raade van politie In 't Casteel de Goede Hoop op Vrydag den 22 February 1743. Ter vervolging van 't in ver„ gaderinge verhandelt, en het Concept dat er geweest is, dat zoude worden geper¬ mitteerd, een matige quan¬ titeijd Caabse Wijnen met 's Comptes Scheepen van hier na Batavia te moogen overvoeren; mits na het voorbeeld van het rhenius gecoghelderde geneguleerde in 't Vaderland by dien in een uytvoer aan d' E Compie zeeker tantum tot Recognitie betaalen; als nu ingekoomen zynde zeeker vertoogen Schrif¬ tuur door Burgerraaden deezer Plaatze op het aanhoo„ ren van dien ende hun dies¬ weegens gedaane doliantien door velle deezer Inwoon¬ deren, met voorkennisse van zijn Hoog Edelheid den WelEdelen Hoog Achtbaaren Heere Gouver„ neur Generaal Gustaf Willem van Imhoff opgesteld, waarby dezelve ho¬ men voor te draagen de Reedenen waarom zy oor¬ o„ deelen dat zulks voor deez Colonie van een schaadelyx gevolg 6 gevolg zoude kunnen wee¬ ren, en wyders welke belas¬ ting in steede van dien, tot een Equivalent, zonder be„ swaarnis van den wynhan¬ del ten deezer Plaatze daar¬ op zoude kunnen worden gesteld, zoo is by dies re¬ sumptie met bewilliging van welopgemelde Hoog Edelen Heere Gouverneur Generaal nader verstaan en gearresteerd, dat men van eerstgem: Concept af¬ zien en dienvolgende de Negotie in de hier vallende wynen als van ouds open en vry laaten zal, mits dat dezelve in de Scheepen den E Comp=ie die hier zul¬ len moeten laaden niet zullen moogen werden. afgescheeps afgescheept, en allezints niet geplaatst tusschen Detes, en dat voorsz: ten Eynde d' E Compte: des niet te min niet magt verstooken bly„ ven van de voordeelen, die dezelve anderzints zoude hebben genooten, van nu af aan voor ieder Legger wijn die voorby dit Casteel zal worden gereeden en in dit vleek aangevoert, drie Ryksdaalders aan de E Compe. zullen moeten betaald wor¬ den; waarmeede dan ook het vatgeld op Wynen zal zyn en blyven afgeschaft, alzoo met deeze belasting van drie Rijksdaalders op ieder hier in de Caab aangebracht wordende Legger wijn, d' E Compte. zeekerlyx zoo niet meer meer ten minsten nog zoo veel zal koomen te profi„ teeren, dan wanneer 't voor¬ schreeve vatgeld bleefstaan en het vragtloon voor d' uijtgevoerd wondende wijnen invoegen als boven 4 e is gemeld moest worden de voldaan /:onderstond:/ Accordeert: /: was getee„ kend:/ Jf Goetz EiClercq. - Accordeert. f7 Ramspeld Den: Clercq 219 Coll Kermann - Extract Patriasche Missive geschree¬ ven door de Wel Ed: Heeren Bewind¬ gecommitteerd hebbenen ter Hlus¬ tre vergadering van Zeeventhienen ten Praesidiaale ka„ mer Zeeland aan den Edelen Heer Gouverneur, en den Raad van Cabo de Goede Hoop de dato 27 Nov: 1784. §37 Voorts by ons in achting Thenius zijnde O E zynde genoomen dat van ieder Legger Wyn, aan de Com¬ pagnie geleeverd een Ordonnan¬ tie word geslaagen, tot be¬ taaling van 40 ryksdaalders maar dat de Leverancier daarop niet meer ont¬ fangt dan 27 ryxd=s, ter„ wyl uyt de ingehoudene 13 ryksd„s onder onse toe„ laating en 10 by den Gou„ verneur en secunde als een Middel van be¬ staan worden genooten, en de overige 3 voor de Compagnie worden inge¬ handen, op den voet ee„ nen Recognitie, zoo heb„ ben wy tot voorkooming — van alle verkeerde indrus¬ ken e ken, die uyt deeze prac¬ tyk, hoe alzints wettig ook zouden kunnen ontstaan, goedgevonden, dat voort¬ aan op eene afzonder¬ lyke reekening, gemelde e 10 Ryksdaalders voor eele Legger Wijn, die er S word geleevert, aan den Gouverneur en secunde„ als twee derden voor eerstgemelden, en een dende voor den se„ einde uyt 's Comptes. Cas zullen worden afgegeev¬ ven, en dat de ordon„ nantien ten betaaling van de Levenanciers niet hooger zullen worden e Coll woorden geslaagen aan tot 30 ryxsd=r voor ieder Leg„ ger, blyvende op dien Voet de voorzeyde recognitie van 3 ryxd=s in haar geheel /:onderstond::/ Accordeert (:was geteekend:) f Goetz Ey Clercq. Accordeert. - e CDamper G Gem: Clercq Kermann
English
D. Resolution taken in the Council of Policy in the Castle of Good Hope on Tuesday the 31st of January 1758. That one shall not fail, in compliance with what was ordained in that regard, when issuing wine or brandy, to calculate the leagers no higher than at 360 cans; but in this matter, having taken into serious consideration that, whereas the excessive spillage in small quantities that occurs with the large quantity of wines stored, as well as boiled down and issued, had to be made good solely by the cellar master, and was carried out of the calculation of the leagers at 408 cans, as was demonstrated at large to their Noble, Great and Respectable Honours in the reply to the findings on the trade books of this Government of the years 17633, it consequently becomes a total impossibility for the said employee, by constantly issuing the leagers at 360 cans, to make good the aforementioned considerable spillage and other frequent accompanying damaging accidents of leakage as well as otherwise, together with the long storage of the wines in the Company's cellars whereby the same are subject to great diminution, it was therefore necessary to resolve, pursuant to the authority granted thereto by their aforementioned High Nobles, to allow the said cellar master 10 percent on the yearly remaining balances of the wines, as well as arrack and brandy, left over as of the last day of August at the closing of the books; which indemnification having been taken to be as economical as possible, one therefore hopes that their High Nobles will be pleased to be satisfied with it. Below stood: Agrees. Was signed: G F Goetz, G. Clerk. Agrees. Lamssek Zeijbleng Collated: Kermann Memorial for the court messenger Carel Ewold Ziervogel, In order, upon the requisition of the undersigned Independent Fiscal of this Government, to proceed to the house and into the presence of the Honourable and Respectable Mr. I: I: Le Sueur, and to inquire of the same, no less friendly than officially: 1st. Whether he, the Gentleman served, since he has held the post of cellar master in this Government, has not yearly delivered some leagers of both Cape brandy and cool wines for the service of the Honourable Company; 2nd. If so, of how many leagers of brandy and of how many leagers of cool wine that delivery specifically and from year to year consisted; 3rd. Whether those deliveries were made in the name of the Gentleman served himself; 4th. Or whether the Gentleman served stated those deliveries to have been made by other persons; 5th. Whether the payment for those deliveries was not made yearly by the Gentleman Cashier to the Gentleman served: the brandy at sixty, and the ordinary prepared Cape wine at forty Rijksdaalders the leager; the other kinds of Cape wines proportionally and in the manner as the same are usually charged to the Honourable Company; item in the years 1782/3 and 1783/4 the brandy at seventy and the prepared Cape wine at fifty Rijksdaalders the leager; 6th. Whether he, the Gentleman served, has always enjoyed that payment fully in that manner, or whether he also made any disbursements from it; if so, how much, to whom, and on what grounds; 7th. To summon, and to relate pertinent and written answers of the Gentleman served as appropriate. Below stood: Done at the Cape, 21st of January 1791. Was signed: J: N: S: van Lynden. Agrees. In and to the Year 73 Ainspek General Clerk Collated: G: hermann Yesterday, the 21st of January 1791, I, the undersigned first court messenger, proceeded to the house and into the presence of the Honourable and Respectable Mr. I. I. Lesueur, and properly served the accompanying summons; whereupon this morning a copy of that summons was requested by His Honour; and after the delivery thereof, I received as an answer: "I have considered the questions assigned to you by the Gentleman Independent Fiscal, and have found them to be of such a nature that they ought to be answered in the full Council of Policy, which I hope to do upon my safe return after taking the waters." Which I report to have occurred to me. Below stood: Cape of Good Hope, the 22nd of January 1791. Was signed: E Ziervogel, First Court Messenger. Agrees. Lammsper General Clerk Collated: Kermann Copy Extract of a Dispatch written by the Noble and High Respectable Gentlemen Directors, committee members of the Illustrious Assembly of Seventeen of the United Netherlands Chartered East India Company, to the Governor and Council of the Cape of Good Hope, dated 2 October 1790. We do not doubt that you will have gathered from the seriousness with which we have dealt with the distinct matters contained in this our letter, our desire that everything therein be strictly complied with; and we therefore also expect that you will let nothing be wanting in that regard, neither concerning speed nor completeness, ordering you to send us, at the latest within three months after the receipt of this, your opinions, individual by individual, on all the considerations and reports, information, and elucidations that were demanded therein; while by repetition we also add here the most emphatic assurance that, in the absence thereof, or if you should fail to comply with the orders contained herein, we shall, without any connivance or delay, take in hand and immediately put into effect those efficacious means that are in our power to cause our orders to be obeyed. Below stood: Agrees. Was signed: C:l van Aerssen, Secretary. Agrees. Lamppel General Clerk Collated: Kermann
Dutch transcription
- D. Resolutie genoomen in Raade van Poli¬ tie in 't Casteel de Goede Hoop op Dingsdag den 31 Jan„ij 1758. Dat men niet zal man¬ queenen, om in opvol„ ging van het dieswee¬ gens geordonneerde by venstrekking van Wyn af Brandewijn, de Leg¬ gens niet hoogen aan tee¬ gens 360 kannen te be¬ Extract Thenius doen d doen bereekenen; dog ten deezen belange in sericuse overweeging genoomen zynde, dat nademaal de excessive Spillagie in minderhee¬ den die en op de groote quantiteyd ingeslaagen mitsgaders verzopden en verstrekt werdende wynen koomen te val¬ len alleen door den keldermeester hebben moeten werden goed gemaakt, en de gedraa¬ gen uit de bereekening den Leggers tot 408 Cann: gelyx zulks by de be¬ antwoording den bevin„ ding ding op de Negotie boeken deezes Gouvernements d'Annis 17633 in 't breede aan haar welEd: groot Achtb: is vertoond ge„ worden 't dienvolgens een volstrekke onmoo¬ gelykheid voor gem: bediende komt te zyn, , om de Leggers do orgaans teegens 360 Cannen venstrekkende, de voor„ schreeve considerabele spillagie en verdere meenigvuldig onder„ heenig zynde schaa¬ delyke toevallen van Leccagie als an¬ denzints, mitsga„ ders F dens het lang bewaa„ renden wynen in 's Comps kelders waardoor dezelve graate vermindering onderworpen zyn te kunnen goedmaaken, heeft men dierhalven maeten besluyten om ingevolge welgem: haar Hoog Edelens hiertoe ver„ leende qualificatie, ged: keldermeester aan de Jaarlykse onder ultimo August by 't sluyten den boe¬ ken tover te blyvene „ restanten der Wynen mitsgaaders Arak en Brandewyn 10 pC=to toe - tae te leggen, welk dedamagement zoo 9 menageur als moe¬ gelyk is, genoomen zynde, men dierhal¬ ven hoopen wil, dat haar hoog Edelens, zig ƒ ƒ ƒ zullen gelieven te laaten welgevallen /:onderstond:/ Accordeert /:was ge¬ teekend:/ GF Goetz G Clercq Accordeert 17 O Lamssek E Zeijbleng 1 Coll Kermann Memorie voor den Gerechts bode Carel E¬ wold Ziervo¬ Omme op requisitie van den ondergeteekende In„ dependent Fiscaal dee¬ zes Gouvernements, zig te vervoegen ten huy„ zen en ten praesentie van den Ed: Achtb: Heer I: I: Le Sueur, en den„ zelven niet min vriend — dan genigtelyk af te vraag gen, Of hy Heere Geinsinu¬ 1=o eende, zeedert dat de Thenius post E post van keldermeester in dit Gouvernement heeft bekleed, niet jaar¬ lyks eenige Leggens zas Caalese Bran„ de wijn als koele wijnen ten diensten van de Ed: Comp: heeft geleevert 2 o. zoo Ja, in hoe veel Leg„ gens Brandewijn en in hoeveel Leggens hoe¬ le win, die Levenan¬ tie specifiaq en van Jaar tot Jaar heeft bestaan 3e Of die Leverantien zyn geschied op des Heeren geinsinueerdens ei¬ gene gene Naam 4e dan of den heer Gein„ sinueerde heeft op¬ gegeeven, rie Leve¬ rantien door an„ dene benoonen ge¬ schied te zijn. 5=o of de betaaling van die Leverantien door den Heene Cassier, aan den Heere Gein¬ sinneerde niet jaar„ - lyks is geschied. de Brandewyn tee¬ gens zestig en 6 de ordinaire berey¬ de Caabse Wyntee¬ gens gens veertig Riks¬ daaldens de Legger! De andere soorten van Caabse winen na eenenreedigheid en in voegen als ae¬ zelve gewoonlyk aan de E Comp op reeke¬ ning worden gesteld Item in den Jaaren 1782/3 & 178¾ de Bronde„ wijn teegens zeeven¬ tig en de bereyde Caab„ ce wyn teegens vyfftig Ryhsdaaler de Leg¬ ger 6=e of hy Heere Geinsinu¬ eende die betaaling altoos altoos zoodanig ten vallen heeft genoo¬ ten Dan of daarvan ook eenige uytkee¬ ringe heeft ge¬ hoe daan, zoo ja veel, aan wie, en uyt welken hoofden. J=o aantsomme van des Heeren Geinsinueerdens antwoorden pentinent en te schriftelyk relatelen relateenen na be„ horen /:onder stond:/ Actum Cabo aen 21e: Jannuary 1791. /:was geteekend:/ J: N: S: van Lynden Accordeert In en toi Ao 73 1 Ainspek Gem: Clercq Colt G hermann Op gisteren den 21 January 1791 heb ik ondergeteekende. eerste Gerechtsboode mij vervoegt ten huyze en ten praesentie van den Ed: Achtb: Heer I. I. Lesueur, en de by„ gaande Insinuatie behoorlyk geExplaic„ teerd; waarop van zijn Ed: Achtb: tee¬ gens heeden mon„ gen van die Insinu¬ atie Copia is gene¬ quineerd geworden; hebbende ik na Thenius de de Overgaave daar¬ van, tot antwoord bekoomen „Ik heb de vraagen daar den Heere Inde„ pendent Fiscaal, U op¬ gedraagen, overwoogen en heb ze bevonden van dienaart te zijn, dat dezelve in den vollen Raad van Palitie dienen te wenden beantwoord hetwelk ix by myn behouden retuur„ naa t gebruyl der waakeren, hoope te te doen. — Het welkoik relateere my te zyn weeder¬ vaanen /:onderstond: Cabo de Goede Hoop den 22ste January 1791. /was get:/ EZiervogel Elyts Boode. Accordeert. Latmsper gew Clercq Coll Kermann Copia Extract Missive geschreeven door haar WelEd: Hoog Achtb„ de heeren Bewindhebberen gecomm ter Illustre vergaadering van Zeeventhienen der vereenigde Nederlandsche geoctroyeerde Oost Indische Compagnie, aan den heer Gouverneur en raad van Kaap de goede hoop, de dato 2 October 1790. — Wij twyfelen niet, of uE zullen uit den ernst waarmede wy de onderscheiden materien in dit ons aanschryven vervat, hebben verhandeld, hebben opgemaakt onze begeerte, dat daaraan in alles stip„ telyk worde voldaan en verwagten wy dan ook, dat UE zo min omtrent den spoet, als volkoment„ heid dien aangaande iets zullen laaten ontbreeken, UE gelastende om uitterlyk binnen drie maanden na receptie deezes ons te doen toekoomen derzelver advisen, hoofd voor hoofd, op alle de considera„ tien en berigten, Informatien en elucidatien Thenius welken welken daarby zyn gevorderd, terwyl by herhaaling ook hier ter plaatze nog byvoegen de nadrukkelykste verzeekering dat wy by ontstentenisse van dien of ook wanneer UE in gebreeken mogten blyven, aan de beveelen in deezen vervat te voldoen, zonder eenige conniventie of uitstel by de hand zullen neemen en daadelyk bewerkstelligen die effi„ cacieuse middelen, welken in onzen magt zijn om onze beveelen te doen gehoorzaamen /:onderstond:/ Accordeert /:was geteekent:/ C:l van Aerssen secret„s:/ Accordeert . 5 Lamppel Gem: Clercq Colo Kermann
English
Conclusion of Answer by Mr. Jacobus Johannes Le Sueur against the Independent Fiscal W. J. N. S. van Lynden. No. 2. 700 For Mr. Lesuieur Appeared before the Honorable and Respected Lord President and Members of the Honorable and Respected Council of Justice at Cape of Good Hope Mr. Jacobus Johannes Le Sueur Defendant on the one part against Johan Nicolaas Steeven van Lijnden van Bletterswijk Independent Fiscal here ex officio, Plaintiff on the other part. Honorable Respected Lord and Lords Before and prior to proceeding to the answering and refutation of the Claim made by the Independent Fiscal of this Government, Nicolaas Steeven van Lijnden van Bletterswijk, upon and against the Defendant, the same will permit himself to make some reflections on the circumstantial but singular premises of this Claim, regarding which he willingly concedes what has been cited by the Lord Plaintiff about these various arrangements; both those relating to the customary manner of payment for the wines and brandies, and the recognition fee for transit of the former which must be paid to the Honorable Company, and the gratifications of both assigned to the Lords Governor and Secunde; assigned; but the bold assertion that the Defendant, in an unlawful manner, should have taken for himself that recognition fee due to the Honorable Company, and the customary gratifications granted to the aforementioned Lords, is either maliciously false, or springs from gross ignorance, regarding which one might well have expected of the Lord Officer that he would have had himself better informed by his hounds who tracked down this game for him, and at least would not have been so reckless as to hazard the consequences when it is found that his accusations are destitute of all truth, originating solely from a damnable intention to defame and expose to the world an old and distinguished servant, who in the various posts he has had the honor to hold in this Government, even in the very delicate office of Officer of Justice, has preserved his honor and good name undamaged, which the Defendant will subsequently endeavor to demonstrate as clear as day to have been the sole objective: unless something else lurked beneath this, namely to satisfy the known greed of the Plaintiff; since the Defendant can hardly attach any other intention to what has been stated, which had begun with an N.B.: so friendly insinuation, to test whether the Defendant would also wish to avail himself of the customary refuge—the Lord Plaintiff surely believes it a For Mr. Lesueur a refuge for low souls—of errors, and try in that manner to save himself through a certain accommodation, whereby he certainly would have been freed from an action so humiliating to him. What meanwhile concerns the compliment of the Lord Plaintiff and his profuse assurance of management and regard for a Member of the Government, the Defendant willingly leaves the judgment thereof to Your Honorable Respected Lordships, since the Plaintiff had his preliminary insinuation served upon the Defendant publicly, by the court messenger, just as upon the lowest servant; at a time when almost everyone knew that the Defendant, both on account of his own indisposition and that of his wife and one of his children, was just about ready to undertake the journey to the Overberg Baths, in order to use the springs there: who does not see that a conference would have shown more regard here! No, that was not the crux of the matter; such polite managements are out of place when one has certain political aims in view: reasons why the Defendant also considered it necessary to give a refusing answer to that insinuation, with the intention of addressing himself, upon his return, to the Honorable Lord Governor and the Honorable Respected Council of Policy, not to try in a sub- and obreptitious manner to obtain the majority of the Council for himself—a hazardous insinuation and certainly so very insulting to that distinguished body—but to complain to Their Honors about this conduct of the Plaintiff, so defamatory to the Defendant as a Member of the Government; since he believed that the independence of the Lord Fiscal gave him no license to assault everyone left and right like a rabid dog, without respect of persons, without the least presumptive reasons: with no intention on the part of the Defendant to later withdraw himself from a lawful investigation; however many reasons he had on his part to recuse the person of the Fiscal: in which intention he was prevented by the judicial summons delivered to his home by the Plaintiff just after his return. Concerning the incidental history, which supposedly gave the Lord Officer the opportunity to be so vigilant in his post, the Defendant does not wish to dispute the authenticity of this pretense, but he nevertheless believes he may submit for consideration to every unprejudiced person whether it would not be very singular indeed that, whereas the gratification enjoyed on the wines and brandies by the present Lord Governor during the time he has held this distinguished office in this colony, taken one year with another, has amounted to a sum of upwards of 800
Dutch transcription
conelatie van Andtwoord door Mr. Jacobus Johannes LeLueur contra den Independent Fiskaal W. J: N: S. van Lynder. No. 2. 700 Voor den Heer Lesuieur Compareerde voor den Ed„s & Achtb=r Heere Praesident en Leeden van den Ede & Achtbr Rade van Justitie aan Kaap de goede Hoop Mr. Jacobus Johannes Le Sueur Verweerder ter eenre op ende jeegens Johan Nicolaas Heeren van Lijnden van Bletterswijk Independent fiscaal alhier R: O: Eiss„r ter andre zijde. — E: Achtb=re Heer en Heeren Voor en alëer over tegaan ter beandtwoording en refútering van den Eijsch, door den Indepen¬ „dent fiskaal deeses Gouvernements Nicolaas steeven van Lijnden van Bletterswijk op ende jeegens den Verweerder gedaan, —: — zal deselve zig permitteeren eenige reflexien te maken, op de omslagtige dog singuliere Premissen van deesen Eijsch, waaromtrent gaar„ „ne wil avouëeren het aangehaalde van den Heer Eijsscher over deeze en geene inrigtingen; zoo die betrekkinge hebben tot de gewoone Wijze van betaelinge der Wijnen en brandewijnen, als der Recognitie voor het transit voor eerstgem: aan d' EComp: moetende worden betaald, en de douceurs van bijden aan de Heeren Gouverneur en Secunde toegelegd toegelegd; Maar de assurante adsertie, dat de Verweerder, op eene onrechtmatige Wijze, die recogni„ tie aan d' EComp: competeerende, en de gewoone doúceúrs aan Welgemelde Heeren geaccordeerd, naer zig zoude hebben genomen, is of kwaad„ „aartig valsch, of voortspruijtende uit eene groote Onkunde, waaromtrent men van den Heer Officier wel had mogen verwagten, dat zig door zijne brakken, welke hem dit Wild hebben opge„ „spoort, beeter zoude hebben laten onderrigten, ten minsten niet zoo onvoorzigtig zijn geweest, om zig te hazarderen aan gevolgen, wanneer bevonden word, dat zijne beschuldigingen zijn ontbloot van alle Waerheid, herkomende alleen uit een doemwaerdig voorneemen, om een oud en gedistingueerd Dienaer, die in de onderschijden Posten, welken d' Eere heeft gehad, in dit Gouver„ „nement te bekleeden, zelv in het zoo leeder Ampt van Officier der Iustitie, zijne Eer en goede haar ongeschonden heeft bewaard, te fletrisseren, en voor de Waereld ten toon te stellen, het geen de Verweerder in 't vervolg middagklaar zal tragten aan tetoonen, het eenig but te zijn geweest: ten waare hier onder ijts anders schuulde, te weten om aan de bekende hebzugt van den Eijsscher te voldoen; dewijl de Verweerder bezwaerelijk eene ar¬ „dere intentie weet te hegten aan 't geposeerde, dat, met eene NB: zoo vrundelijke Insinuatie had begonnen, om te beproeven, of de Verweerder zig ook zoude willen behelpen, met 't geusiteerd lefugium /:de Heer Eijsscher meend voor zeeker een Noo Voor den Heer Lesueur een refugium voor laage Zielen:/ van Abuizen, en zig op die Wijze tragten te sauveeren, door zeeker accommodement, wanneer gewis van eene voor hem zoo vernederende Actie zoude zijn be„ „vrijd gebleven. — at ondertusschen betreft 't Compliment van den Heer Eijssr en zijne profúse Verseekering van Menagementen en Egards voor een Lid der Regee¬ „ringe, wil de Verweerder gaerne de beoordeeling daarvan aan U EE Achtb:s overlaeten, daar de Eijssr zijne voorafgaande Insinuatie aan den Verweerder heeft laten Expediëeren, publicq, door den Gerechtsbode, even als aan den geringsten dienaer; op een tijd, dat bijnaer elk een wiste dat de verweerder, zoo uit hoofde zijner ijgene indispositie, als die zijner huijsvrouw en eener zijner Kinderen, zoo zoo gereed stond, de reize na het Overbergsche Bad aan te neemen, ten ijnde aldaar de bronnen te gebruijken: Wie ziet niet, dat een pourparler hier meer Egards zoude hebben vertoond! Neen. dit was het Eijer Eeten niet, zulke polite menagementen komen niet te passe, wanneer men zeekere politicque Vues op 't Oog heeft: reedenen, waarom ook de Verweerder heeft gemeend, een wijgerend Andtwoord, op die Insinuatie te moeten geven, met voornemen, om zig bij zijne terug komste, aan den Edelen Heer Gouver„ neur en den Edelen Achtb. Raad van Politie te addresseeren, niet om te tragten op eene Sub¬ en en ob=reptive Wijse, de Meerderheid des Raads voor zig te bekomen, eene gehasardeerde, en voor dat aansienlijk Lichaam voor zeker zoo zeer hoonende Insinulatie, maar om zig bij hun Wel Edelens te beklaegen, over deese voor den Ver„ weerder, als een Lid der regeeringe, zoo fletrisante handelwijze van den Eijsscher; dewijl vermeende, dat de Independentie van den Heer Fiskaal hem geen Vrijheid gaf, om als eene rasende dog, rechts en 's lings, sonder, aanzien van perzoo„ „nen, zonder de minste presumtive reedenen, elk een aan te randen: met geen Oogmerk van den Verweerder om zig naderhand, aan een regtmatig Ondersoek te willen onttrekken; hoe zeer ook reedenen genoeg voor zig had, om den perzoon van den Fiskaal te recuseren: In welk Voornemen is verhinderd geworden, door de ge¬ „rechtelijke dagvaarding hem even na zijn teruikomste door den Eijsscher te huis gezonden Belangende de Casuëele historie, welke den Heer Officier Gelegendheid zoude hebben gegeven, om zoo vigilant in zijnen Post te zijn, wil de Verweerder de Egtheid van dit voorgeeven niet be¬ disputeren, maar hij vermeend evenwel aan elk onbevooroordeelde, in consideratie te mogen geven, of het niet al zeer singulier zijn zoude, dat, daar het douceur, door den presenten Heere Gouverneur op de Wijnen en brandewijnen genoten, geduuren „de den tijd, welke dit aanzienlijk Ampt, in deeze Kolonie heeft bekleed, het eene Iaar door het an„ „dere genomen, heeft bedragen eene somma van ruijm 800
English
For Mr. Lesueur ample 8 to 9000 Rds; and the 10 Rds which the Defendant, according to the assertion of the Plaintiff, on his write-off, to the prejudice of the Governor and Secunde, would have enjoyed too much and appropriated to himself, taken together during that time, sum to one thousand, eleven to twelve hundred Rds, of which the share for the aforementioned Governor would therefore have amounted to 6 to 700 Rds; that the Directors of the Company would have reflected precisely upon that small sum, in comparison with the other, and conceived some suspicions regarding the generous way of thinking and acting of the aforementioned Governor, so highly praised by the Plaintiff; and whether one might not from this supposition, with some justice, deduce that a pious fraud took place here in order to cloak the real motives of the Plaintiff, which incited him to attack the Defendant with such defamatory proceedings: motives solely arising from conceived personal hatred over an alleged injustice that touched the purse of the Plaintiff, perhaps also to please a third party. And even assuming that their attentiveness had extended so far, how easily could all doubts have been removed from the way by explaining the actual state of affairs to the Gentlemen Masters, whereby all suspicions would have been cleared away and all unpleasantries that the Defendant now experiences avoided. But no! The Plaintiff was only concerned, he must repeat this, with publicly exposing the Defendant, which would be easy to prove. The Defendant cannot leave unremarked the qualification that the Plaintiff attributes to himself, and on the basis of which he says he institutes this action ex officio. The Defendant would willingly wish and be obliged to acknowledge this if the action arose from a crime which the Defendant had committed in his official duties to the detriment of the Honourable Company; for example, if he had made himself guilty of what is charged against him in the Plaintiff's claim, namely, that he had embezzled the cask money of 3 rds on each leaguer of wine belonging to the Honourable Company for his own benefit. But even if it could be proven that the Defendant had enriched himself with a portion of the income granted to the Governor and Secunde, the Defendant would be of the opinion that this ought rightfully to be considered as a personal action, for the institution of which the Fiscal would therefore have to be authorized by power of attorney from these Gentlemen, with which he does not appear to be provided, and the Defendant therefore very urgently solicits the precious attention of Your Honours regarding this in the further course of these proceedings. How much the hazardous step of the Prosecutor is to be attributed solely to personal animosity has been sufficiently demonstrated here before, and will further be shown as clear as day in the course of these proceedings; and what moderation and deference he has observed has also already become apparent from the insinuation. Fortunate indeed that Emperor Leo was of greater humanity and wished to mitigate an overly severe law, otherwise the Plaintiff, solely to give proof of his mild disposition, might well have wished to bring the Defendant to the scaffold in accordance with that ancient law cited by his Honour. The Defendant could finally make some well-founded reflections on the doubt that appears to exist with the Plaintiff regarding the equity of Your Honours, which befits every judge and is so clearly manifested by Your Honours on every court day, to such an extent that he deemed himself obliged to bring to Your Honours' attention the duties of righteous judges, were it not that he believed the judgment thereof should be left to Your Honours yourselves. To come closer to the claim, the Defendant will state that the calculation of the Plaintiff corresponds exactly with the cash books: that in the month of August of the book year 1787/8 a quantity of 288 leaguers of wine and brandy is recorded, paid by the Cashier upon the usual warrants; but the conclusions which he draws therefrom are flawed and devoid of truth, namely, that the Honourable Company and the repeatedly mentioned Governor and Secunde were thereby curtailed by the Defendant, and thus defrauded. From the extracts from the cash books of 1787/8 annexed hereto under letter A, regarding the cask money collected therein for the wines delivered to the Honourable Company and passed through the castle, from the cellar books of that year regarding the receipt of the wines and brandies, compared with what was extracted from the cash books since the year 1785, when the Noble Governor assumed this government, regarding the number of received wines and brandies, and paid out accordingly to the Governor and Secunde, it will appear as clear as day to Your Honours that not only was the Honourable Company not curtailed in its rights, but that both the aforementioned Gentlemen have enjoyed what is due to them, since the bonus granted to them is attached to each leaguer of wine or brandy delivered by the wine growers to the Honourable Company, and this, the Defendant is confident, will never be denied by these Gentlemen. But since nevertheless in the aforesaid month of August a difference of 130 leaguers appears, for which neither the recognition to the Honourable Company nor the usual bonus to the repeatedly mentioned Gentlemen was credited, the Defendant finds himself obliged, in order to supply Your Honours with the necessary elucidation regarding this, to set down that the declaration of those leaguers partly
Dutch transcription
Voor den Heer Lesieur ruijm s à 9000 R„s; en de 10 R„s welken de Ver„ „weerder; volgens de Sustenue van den Heer Eissr op zijne afschrijvinge, ten nadeele van den Heere Gouverneur en Secunde, te veel zoude hebben genoten, en naar zig genomen, geduuren¬ „de dien Tijd 't zamen genomen, Sommeren, Duijsend, Elf-à Twaalf hondert R„s waarvan dus de Portie voor wel opgemelde Heere Gouverneur zoude hebben bedragen 6 â 700 R„ds; De Heeren van 't Bewind, juist op die geringe Som, in Vergelijking van de andere, reflexie zouden hebben geslagen, en eenige Verdenkingen gemaakt op de door den Heer Eiss„r zoo zeer gepreesen edelmoedige Denk en handelwijze van welgem. Heere Gouverneur, en of men dan niet uit deese suppositie, met eenig recht zoude kunnen aflijden, dat hier eene fraus pia hebbe plaats gehad, om de weezendlijke Oogmerken van den Eijss„r, welken hem hebben aangezet, om den Verweerder, met zoo fletrisante procedures te komen attacqueren, te bewimpelen: Beweeg„ „reedenen, alleen gesproten, uit opgevatte per„ . soneele haat, over een gepretendeerd Ongelijks welk de Beurs van den Eijss„r raekte, mogelijk ook om eenen tweeden te believen: En genomen ook, dat de Oplettenheid zig zoo verre had uitgestrekt, hoe gemakkelijk waeren alle twijfelingen uit den Weg te ruimen, door Heeren Meesteren te duci¬ „deeren, van den wezendlijken toedragt der zaaken waardoor alle Verdenkingen zouden zijn uit den Weg geruimt geworden, en alle Onaangenaemheden die die den Verweerder thans overkomen, vermijd: Maar Neen! het was den Eijss„r alleen maar te doen, om den Verweerder, hij moet zulks herhalen opentlijk ten toone te stellen, 't geen gemakkelijk te bewijzen zijn zoude. — De Verweerder kan niet ongeremarqueert laeten de qualificatie welke den Heer Eijss„r zig ad„ „stribeert, en waaruit deese Actie zegt ampts„ „halven t' instituëeren: De Verweerder zoude die gaarne willen en moeten erkennen, zoo die Actie sproot uit een Crimen, welk de Verweerder in zijne Amptsverrigtingen ten Nadeele van d' EComp: had bedreven, bij voorbeeld, zoo zig had schuldig ge¬ „maakt, aan 't hem in den Eijsch van den Heer Officier ten Lasten gelegde, te weeten, dat het Vatgeld van 3 r„s op ijder Legger wijn d'ECom competeerende, had verduisterd ten zijnen ijgen Voordeele: Maar zoo het al te bewijzen waere, dat de Verweerder zig zoude hebben verreikt, met een gedeelte van het inkomen de Heeren Gou¬ „verneur en Secunde toegestaan, zoude de Ver¬ „weerder van Oordeel zijn, dat dit met recht als eene perzooneele Actie zoude moeten wor¬ „den beschouwd, tot het institueren waarvan den Heer Fiskaal, dus bij Procuratie deezer Heeren zoude moeten gemagtigd zijn, waarvan evenwel niet schijnt voorsien te zijn, en solli¬ „citeerd de Verweerder over zulks zeer instantig de pretieuse Attentie Uwer E: Achtb„r hier om„ „trent in 't Vervolg deeser Proceduren. Hoe zeer alleen aan Personaliteit te axtribueren is Voor Voor den Heer Lesueur is de gehazardeerde Stap, van den Heer Officier, is hier voor genoeg gedemonstreerd, en zal verder uit de Cursus deeser Processe middag klaar werden aangetoond: en welke moderatie en defe¬ rance dezelve heeft in acht genomen, is ook reeds uit de Insinuatie gebleken: Gelukkig waarlijk, dat Keizer zeo van meer humani¬ „teit is gewest, en dat eene te strenge Wet heeft willen verzagten, anders zoude de Heer Eijss„r alleen om een Treuve van zijne zagt geaartheid te geven, den Verweerder mogelijk wel, ingevolge die oude Wet door zijn E: aangehaald, op 't Scharot hebben willen brengen. De Verweerder zoude ijndelijk eenige gegronde Reflexien konnen maken, op 't Zwijfelagtige dat 'er bij den Eijss„r schijnd plaats te hebben op de Equiteit Uwer E: Achtb„r welke ijder Rechter betaamd, en door UE Achtb. s op ijder rechtdag zoo klaar word gemanifesteerd, in zoo verre, dat zig verpligt heeft geoordeeld, U E Achb: de Pligten van rechtvaerdige rechters te moeten onder 't Oogtebrengen, indien niet meende de beoordeeling daarvan aan UE Achtbre zelven te moeten over¬ „laten. — Om nader te komen tot den Eijsch zal de Verweerder. advanceeren, dat de berekening van den Heer Eijss:r juist overeenkomt met de Kassa boeken: dat in de maand Augustus van 't Boek„ „Jaar 1787/5 een Montant van 288 Leggers Wijn en brandewijn bekend staat, door den Heer Kas„ „sier op de gewoone Ordonnantien betaald: maar de 8 de Tevolgen die dezelve daaruit trekt, gaan mank¬ en zijn buiten de Waerheid; namelijk, dat d' EComp: en meermelde Heeren Gouverneur en Secunde, daar¬ „bij door den Verweerder zouden zijn verkort, en dus bedrogen geworden: Uit de hier bij sublittra A. gevoegde Extracten uit de kassaboeken 178 7/5 wegens daarbij ingenomen Vatgeld voor de Wijnen, aan d' EComp: geleverd, en 't kasteel ge„ „passeerd, uit de kelderboeken van dat Iaar, wegens den Ontfangst van de Wijnen en brandewijnen geconfronteerd, met 't g'Extraheerde uit de kassa boeken 't zeedert 't Jaar 1785, wanneer den Edelen Heere Gouverneur, dit Gouvernement heeft aan„ „vaard, wegens 't getal der ontfangen Wijnen en brandewijnen, en volgens dien uitbetaaldt, aan de Heeren Gouverneur en Secunde, zal 't UE: Achtb: middagklaar blijken, dat niet alleen, de EComp: niet in haar recht is verkort geworden, maar bij den Welgemelde Heeren hebben gejouisseerd, van 't geen hun Wel E„e Competeerd, dewijl het aan hun des VE:s g'accordeerd douceur gehegd is op ijder Legge a Wijn of brandewijn, door de Wijngaardeniers aan d' EComp: wordende geleverd, en dit zal, houd zig de Verweerder verzeekerd, door deeze Heeren nimmer worden ontkend; Maar daar evenwel in voorsz: Maand Augustus, een different voor„ komt van 130 Leggers, waarvan nog de recognitie aan d' EComp: nog het gewoone douceur aan meer„ „melde Heeren is te goed gebragt, vind zig de Verweerder verpligt, ten ijnde UE: Achtb„s daarom„ „trend, de nodige Elucidatie te suppediteren ter needer te stellen, dat de Opgaeve dier Leggers ge¬ „deeltelijk Noor
English
For Mr. Lesueur partly pertain to the write-off of the Defendant, which is drawn up after extracting the balances at the close of the financial year, from which that write-off arises; and when it is evident what is actually found in the storehouses, the write-off is made up according to those balances: the wines contained therein are then debited in the trade books with 3 Rds recognition money paid to the Honourable Company, and 10 R:s paid for a gratuity to the Governor and Second, and the brandy for an equal amount of 10 Rds gratuity money; thus each leaguer of wine is debited at the cellar for 40.-.- Rds and each leaguer of brandy for 60.-.- Rds, and the administrator or cellar master being accountable for it, what is more natural than that his write-off should also be validated at the very same sum for which the same is debited and held liable: just as this takes place both here and throughout the whole of the Indies, and has always been practiced in this manner: in corroboration whereof may serve the articles accompanying this under Litt. A, answered by the trade transferor here, the Honourable Casparus van Eerten. Before this, the Defendant has already amply sought to argue that this entire action of the Plaintiff has no other origin than pure malice, or ignorance of the custom prevailing here: either of which would render the Plaintiff unfit for his weighty office; among the number of leaguers of wine regarding which he accuses the Defendant of having deprived the Sovereign of the Country of his rightful revenues, he also counts 4 leaguers of red Steen wine and 2 ditto white Muscadel: who does not know, or at least anyone who is obligated ex officio to examine the matters ought to know, or at least if not carried away by malicious passions can inform himself thereof, that all fine wines delivered to the Honourable Company are exempt from the usual vat duty, consequently the Plaintiff has proceeded far too rashly here by asserting so positively that for these 116 leaguers of wine, not a doit or penny is found entered as received recognition monies to the benefit of the Honourable Company: concerning the aforementioned 6 leaguers of red and white stomach wine, delivered by the late former Burgher Councillor Jan Daniel Wieser, it has already been shown that no transit money is demanded, as is evident from the accompanying receipt under Litt: D, that the full money was paid to him from the Honourable Company's cash, without any deduction of the vat duty levied on ordinary wines, and that the recognition of the rest was properly credited to the Honourable Company: as regards the assertion that of all the wines delivered by the Defendant to the Honourable Company, as the Plaintiff says, nothing is on record, but that other persons are booked instead, of whom however no receipts are to be found: the Defendant, however much in other circumstances he would believe he was demanding too much of the precious attention of Your Honours by bringing to their notice matters that are sufficiently well known, finds himself obliged—since the documents of these proceedings will possibly, after completion, be brought to the notice of the High and Mighty Lords Majores—to state that pursuant to the order of the said High Rulers, all administrators are strictly forbidden from selling their permitted write-offs to private individuals, but are obliged to return them into their administration, as the Plaintiff also correctly reflected, for which they may enjoy from the Honourable Company's cash the established prices: that the custom, ever since this Government obtained an established administration, has entailed that the warrants for those write-offs were not made in the name of the administrator, but that the names of the farmers who are accustomed to deliver such produce to the Honourable Company were always used instead, which warrants, however, the Defendant made no difficulty in generally signing for the receipt of the monies received: a custom so usual that the Defendant even placed a small portion of fine wines, collected from the vintage of the Honourable Company's outer garden, Rustenburg, or the so-called Zonde Bosje, delivered into the Honourable Company's wine cellar on account of the present Chief Commander, according to that old usage in the name of one of the
Dutch transcription
Voor den Heer Lesueur „deeltelijk behoren, tot de afschrijvinge van den Verweerder, welke word geformeerd, na 't trekken der restanten, bij 't ijndigen van 't boekjaar, waar¬ „uit die afschrijvinge spruijt; En wanneer het blijk daar is, wat zig relel in de Magazijnen bevind, word na die restanten de afschrijvinge opge¬ „maakt: de daarin zig bevindende Wijnen staan dan bij de Negotieboeken belast met 3 R„ds Re„ de „cognitie voor d' EComp: gebeurd, en 10 R:s voor een douceur aan de Heeren Gouverneur en Secunde uitbetaald, en de brandewijn voor een gelijk Montant van 10 R„s douceurgeld; dus ijder Legger Wijn voor Ra. 40„-„ en ijder Legger Brandewijn voor R„s 60. —. belast bij de Kelder en de Administrateur of keldermeester daar¬ „voor verandtwoordelijk zijnde, wat natuurlijker, dat ook zijne afschrijvinge met die zelvde Som¬ me word gevalideerd, als waarvoor dezelve be¬ „last is, en aanspraakelijk word gehouden: gelijk ook zulks zoo hier als door gantsch Indie plaats vind, en altoos op deeze Wijze is geprakti„ „zeerd geworden: kunnende ter corroborering daar„ van dienen, de deezen sub Litta. (: verzellende Artikulen, door den Negotie Overdrager alhier d' E Casparus van Eerten beandtwoord. Hier voor heeft de Verweerder reeds ten Over„ „vloede tragten te betoogen, dat deze gantsche Actie van den Eijss„r geen anderen Oorsprong heeft dan puure kwaadaartigheid, of Onkunde van de hier riegeerende Costume: Een en ander zoude den Heer Eiss„r tot zijn gewigtig Ampt onbevoegd maken; Onder het getal der Leggers wijn, waar„ „omtrend s 1 omtrent deselve den Verweerder beschuldigd, den Heer van den Lande, in zijne rechtmatige In„ komsten te hebben verkort, teld deselve ook 4 Leggers roode steenwijn en 2 dito witte Muskadel: Wie weet niet, ten minsten IJmand die Amptshalven ver¬ „pligt is de zaaken te onderzoeken, diend het te weeten, ten minsten zoo door geene kwaadaertige driften word vervoert, kan zig deswegen laten onderrigten, dat alle fijne Wijnen aan de EComp: geleverd, g'Eximeerd zijn van 't gewoon Vatgeld, gevolglijk is den Eijss„r hier al te onberaeden te werk gegaan, met zoo stellig te advanceeren. dat voor deze 116 Leggers Wijn, geen helder of Penning, voor ontfangen recognitiegelden ten voordeele der EComp: word geboekt gevonden: van gem: 6 Leggers roode en witte Maagwijn, door wijlen den oud Burgerraad. Jan Daniel Wieser geleverd is reeds getoond, dat geen passagie geld word gevorderd, gelijk uit nevens gaande Quitantie sub Litt:a D blijkt, dat 't volle geld aan denselven uit 's EComps Cassa is betaald geworden, zonder eenige aftrekking van 't Vatgeld, op de Ordinaire wijnen gelegd, en dat van de overigen d' E Comp de recognitie behoorlijk is ten goede gebragt: Wat nu betreft de adsertie, dat van allen de Wijnen door den Verweerder zoo als de Eijssr zegt, aan de E: Comp: geleverd, niets bekend staat, maar daarvoor andere Persoonen zijn te boek gesteld, van welken egter geene Quitantiën te vinden zijn: vind zig de Verweerder, hoe zeer in andere Omstandigheeden zoude vermeenen, de pretieuse Attentie Uwer E Acht te veel te zullen vergen, met hoogst deselven zaeke onder Voor den Heer Lesuieur Onder 't Oog te brengen, die genoeg bekend zijn, verpligt, om, daar mogelijk de stukken dezer proceduren, na voldinging, Onder 't Oog der hoog„ „gebiedende Heeren Majores zullen worden gebragt, te moeten zeggen, dat in gevolge de Ordre van hoogstgemelde Heeren hooge Gebiederen allen de Administrateuren op 't Strengst is verbooden, haare gepermitteerde Afschrijvingen aan partikulieren te verkopen, maar verpligt zijn dezelven in haare Administratie te rug te brengen, zoo als de Heer Eijss„r ook te Regt heeft gereflecteerd, waarvoor uit 'sE Comp:s Cassa de daartoe staande Prijzen mogen genieten: dat de gewoonte al van den stijd, dat dit Gouvernement eene gevestigde huijshouding heeft bekoomen, heeft meede gebragt, dat de Ordonnantien tot die afschrijvingen niet zijn geschied, op naam van den Administrateur, maar daartoe altoos ge¬ „bezigd, de Naemen der Landbouwers, welke gewoon zijn diergelijke Produkten aan de EComp te leveren, dog welke Ordonnantiën de Verweerder egter geen zwaerigheid heeft gemaekt, doorgaans voor acquit der ontfangen Penningen te teekenen: Eene Gewoonte zoo geusiteerd, dat de Verweerder zelv eene klijne Portie fijne Wijnen, gecollecteerd van de Vendage van 's EComp:s buiten thuin, rustenburg of 't zoogenaamd zonde bosje, voor Reekening van den presenten Heere Hoofd¬ „gebieder in 's EComps Wijnkelder geleverd, volgens „die oude Usantie heeft gesteld op den Naam van een der
English
of the usual suppliers of wines, and also had the warrants upon which the payment was made to His Honour drawn up in their names, as may appear from a copy of an account of the Governor kept by the Defendant, annexed hereto under Letter A, in which Your Honours will find noted: four leggers of red stomach wine at Cape guilders 80 per legger, and for which His Honour was credited, and as the same was also entered in the cash books. And this has also always been in use among the respective Purveyors, who have not only been accustomed to enter their permitted write-offs into the warehouses under the names of grain farmers, and to receive therefor from the Honourable Company's cash the prices for which his warehouse is charged, without deduction of the tithe and already credited to the Honourable Company, but even harvested the grains on the Honourable Company's former posts, Visschershok and Janzekraal, and the still existing post de Groenekloof, for the benefit of the Governor, and also received the money for His Honour from the Honourable Company's cash in their names. See under Letter A the declaration of the present Purveyor. As regards the so keen speculation and friendly suspicion of the Plaintiff that precisely the suppliers of the brandies of which the receipts are missing—by His Honour's leave, the receipts are not missing, for they were signed by the Defendant for the receipt, and are available in the cash office—standing on a list together with the others of which they are available; not For Mr. Lesueur not placed in front or behind, but placed in such a manner that the first and last appearing on the list duly executed their receipts, and the others are placed between both; the Defendant deems it unnecessary to answer, as this thoroughly sinister and most insulting insinuation can only be brought home to the Cashier, since the Defendant, at the end of the financial year, handed over to that official the warrants on which his write-off is stated, signed by the Governor and Second, and thereupon obtained his payment, so that the arrangement depends solely on His Honour; having to add hereto, however, that since the warrants of the permitted write-offs for the respective administrators, especially those of the Cellar Master, can generally be booked very last of all, the same are also generally placed behind all the other warrants, as could be seen in the cash books, so that this singular speculation, although not devoid of all malicious insinuation, is nevertheless devoid of any real foundation. That the remarks of the Plaintiff regarding the wastage, and whether the Defendant did not enjoy a greater quantity for his write-off than would be due to him upon an accurate calculation of possible leakage or wastage, merit any consideration, might possibly be conceded for a few moments; although, as long as the produced write-off did not exceed what was agreed for wastage, namely 10 percent, and is credited by the Honourable Company, not the slightest ground for accusation, much less for such an unlawful action, could arise from this, and the Defendant could thus suffice with demanding from the Plaintiff that he prove this to him, since indeed according to the rules of law, accusanti incumbit probatio, the more so because beneath this lies hidden a disguised accusation that the Defendant has offended against the strict orders of his high masters, and thus against his sworn duty. Nevertheless, to show some regard for the Plaintiff, the Defendant is willing for this moment to disabuse him: it cannot be unknown to Your Honours that among various gratuities which the Directors have been pleased to grant to their servants is also the ration of fatherland beer; that when that drink is lacking, in lieu of the same, a supply of wine from the Honourable Company's wine cellar is given to those servants, in which latter case by far the most of the qualified servants, or those who live with their parents and family, or board with the local residents, strongly insist upon being allowed to receive this ration of theirs, which has to be in wine, in cash money: a custom not only taking place in the administration of the Defendant, but also with the respective Purveyor and Granary Master, from the first-mentioned of whom the Plaintiff perhaps also enjoyed that pleasant service, that his ration from that administration
Dutch transcription
der gewoone Leeveranciers van Wijnen, en ook ove derselver Naam de Ordonnantien, waarop de betalinge aan zijn WelE„d is geschied, laaten opmaken: zoo als zulks kan blijken, uit eene hier sub Litt„a gean„ „nexeerde Copia Reekening van den Heere Gouverneur door den Verweerder gehouden, waar in U E Achtb„e zul¬ „len vinden genoteerd - Vier Leggers roode Maagwijn tot C„s 80„—: ps Legger, en waarvoor zijn Wel Ed is gecre„ diteerd geworden, en zoo als deselven ook in de Cassaboeken is opgebragt geworden; En is dit ook altoos in gebruike geweest, bij de resp: Heeren Dispenciers, die niet alleen gewoon zijn geweest haare gepermitteerde Afschrijvingen, op de naemen van Koornbouweren in de Magazijnen intebrengen en daarvoor zonder aftrek der Thiende, als ook bereijds aan de EComp: te goed gedaan, de prijzen waarvoor zijn Magazijn belast staat, uit 's EComps Kassa te ontfangen, maar zelv de graanen of 's EComp geweesen Posten, 't Visschershok en Janze„ kraal, en de nog aanweezende Post de Groene kloof, ten Voordeele van den Heere Gouverneur ingeougst, en ook op derselver Naemen 't Geld „ voor zijn Wel E„ uit 's EComps Cassa ontfangen Y Vide sub Lita. de Verklaering van den pre¬ „senten Heere Dispencier. — Wat nu betreft de zoo penetrante speculatie en vriendelijke Verdenking van den Heer Eijss„r dat juist de Leveranciers der brandewijnen waarvan de quitantien ontbreken. —: met Oorlof van zijn E: de quitantiën ontbreeken niet want zijn door den Verweerder voor den Ontfangst geteekend, en in de Kas voor handen :/ met de overigen waarvan de¬ zelven voor handen zijn, op eene Lijst, staande; niet Voor den Heer Lesuieur niet voor of agter, maar zoodanig geplaatst zijn, dat d' Eerste en Laatste op de Lijst voorkomende, hunne quitantiën, na behoren hebben gepasseerd en de anderen tusschen beijden geplaatst; oordeeld de Verweerder niet nodig te beandtwoorden, als kun¬ „nende deeze allezints Sinistre en zoo zeer honende Insimulatie alleen worden te huis gebragt, op den Heere Kassier, dewijl de verweerder bij het ijndi„ „gen van het boekjaar, de Ordonnantiën waarop zijne afschrijving gesteld is, door den Heere Gouver„ „neur en secunde geteekend, aan dien bediende overgeerd, en daar op zijne betalinge erlangd, dus de Rangschikking alleen van zijn E„ afhangs, hierbij egter moetende voegen, dat, daar de Ordon¬ „nantiën der gepermitteerde Afschrijvingen voor de resp: Administrateurs, vooral, die van de Keldermeester, doorgaans 't allerlaatst, konnen werden geboekt, dezelve ook doorgaans, agter alle de andere Ordonnantien worden geplaatst, zoo als zulks zoude kunnen worden gezien in de Kassa boeken, dus deze singuliere speculatie, hoe zeer niet van alle kwaadaertige Insimu„ „latie, egter van alle te Eelen Grond ontbloot is. Dat de remarcques van den Heer Eijss„r wegens de spillagen, en of de verweerder niet eene grootere quantiteit voor zijne afschrijvinge heeft genooten, dan hem bij eene naauwkeurige bereekening van mogelijke Lekkagie of spillagie, zoude Competeeren, eenige Overweeginge meriteerd, zoude mogelijk voor eenige Oogenblikken konnen worden toege„ „staan, schoon evenwel, zoo lange de geprodu„ „ceerde afschrijvinge niet surpasseerde, 't geaccer¬ „deerde 11 „deerde voor Spillagie, namelijk 10 pCto, en van d' EComp: word te goed gedaan, hier uit geene de minste Grond van beschuldiging, veel min voor zoo eene onregtmaatige Actie zoude herkoomen, en zoude de Verweerder dus konnen volstaan, met van den Eijss.r te vorderen, dat hem zulks bewees, dewijl dog volgens de Zegeln van rechten, accusantie incumbit probatio, te meer nog daar hier onder schuild eene bewimpelde beschuldiging, dat de Verweerder zig tegens de strikte Ordre zijner hooge Gebiederen, en dus tegens zijn Eeden Pligt zoude hebben vergrepen: Dan evenwel om eenige Egarde voor den Heer Eijss:r te toonen, wil de Verweerder hem voor dit Oogenblik, wel eens uit den dut helpen: —. Het kan U E: Achtb:s niet onbekend zijn, dat onder deeze en geene douceurs, welke de Heeren van 't Bewind, hunne dienaeren wel hebben gelieven toetevoegen, ook is 't Rand¬ „zoen van Vaderlandsch bier; dat die Drank deficieerende, in Steede van dezelve, aan die Dienae¬ „ren word gegeeven, eene Verstrekking van Wijn, uit 's EComps Wijnkelder, in welk laatst geval, verre de meeste dergequalificeerde dienaeren, of de zoo¬ „danigen, welken bij hunne Ouders en famielie inwoonen, of zig bij de Ingezeetenen hebben besteed, zeer sterk insteren, om deze haare Randzoon in wijn moetende geschieden; in Contant geld te mo„ „gen ontfangen: Eene Gewoonte niet alleen plaat vindende, in de Administratie van den Verweerder, maar ook bij de resp: Heeren Dispencier en Sakhuismeester, van welk eerstgemelde misschien den Heer Eijssr dien aangenamen Dienst ook zal hebben genoten, dat' zijne & Landzoen uit die Administratie No oo
English
For Mr. Lesueur enjoying administration, saw converted into money: of which the evidence can also be produced on all sides; while the Defendant, in support of his allegations, has the honour to submit herewith under Letter A, two notes or lists of persons to whom the rations of wines were paid in cash by the Defendant, preserved quite casually, yet to the particular satisfaction of the Defendant, by his first subordinate, which, although perhaps not in that order in which all documents for substantiation must be brought forth in this Council, the Defendant nevertheless most urgently requests may be graciously accepted by the judicial authority of Your Honourable Worships: — From those documents Your Worships will perceive, not only that those rations paid by the Defendant amounted to up to 37 leggers, and thus generally in those years when, for lack of Dutch beer, the usual provisions had to be made in wine; but also at the same time, that the Defendant, far from having worked to his own advantage thereby, paid all those servants their rations at the prices for which the wines are entered in the Honourable Company's books, namely at 40 Rds the legger: And further proof of this would also be available, apparently even from gentlemen of Your Worships' distinguished tribunal, to which number has very often been added the wines which the gentlemen Governors and Secundes enjoyed above their rations for their share of the round grove: all of which wines, as has already been remarked, the Defendant was obliged according to the custom followed by him to enter under his write-off, just as this could be shown in abundance from the accounts between the gentlemen Governor and Secunde kept by the Defendant and still available: And here also falls away the ridiculous and tasteless remark as to whether the Defendant had consumed in his household all those wines which, in the Plaintiff's judgment, would exceed the permitted spillage, And thus the Defendant dares not only most strongly to disavow everything posited by the Plaintiff against all appearance of truth, but also to expect from Your Worships' well-known equity a satisfaction equivalent to the brandings inflicted upon him by this so hazardous and so unlawful action of the Lord Fiscal. — To the remarks of the Lord Plaintiff, as scornful as they are low, the Defendant will very gladly confess to having much to reproach himself with, that by a better and more diligent use of the time spent by him at the university, he did not make himself more useful to his fellow man, and repeatedly, not without regret, applied to himself the well-known verse: O mihi praeteritos referat si Jupiter annos. To somewhat reassure the Plaintiff in this as well, the Defendant can assure his Honour that he nevertheless did learn something: namely, the duties of a true-natured son of Themis, to assist the oppressed on all occasions, to bring mitigation even to the guilty through everything that can in any way serve his defense, in short, to take as an example, as much as possible, the noble description of such a person to be found in L: 16 Cod: de Advoc: divers: Judic:, in which among other things it is said: ut gloriosae vocis confisi munimine, laborantium spem, vitam et posteros defendant: - To what extent the Lord Plaintiff has observed all those duties, to what extent he is also obligated thereto in his official functions, the Defendant will not judge: But the latter part of that cited passage the Plaintiff has entirely lost sight of with regard to the Defendant, since his principal and indeed only aim in these proceedings is nothing other than, out of a personal hatred conceived against the Defendant, to expose him publicly, to brand him, and if even possible, by a dishonourable sentence, to make the shame redound upon his posterity: And could the Defendant not more rightfully pride himself on being a hater of personalities, perhaps a wide field for retort would be left open to him here: but not wishing to seem an echo of the atrocious accusations
Dutch transcription
Voor den Heer Lesueur Administratie genietende, in Geld heeft geconver„ teerd gezien: waarvan ook ten allen syden de blijken konnen worden geprodusseerd; ondertusschen dat de Verveerder tot Staeringe van zijn gealle¬ „queerde, d' Eere heeft hierneevens sub Litt„a overteleggen, twee Notitiën of Lijsten van Perzoonen aan wien de randzoenen van Wijnen, door den ƒ Verweerder in Contant Geld zijn voldaen geworden, zeer casuëel, egter tot bijzonder satisfactie van den Verweerder, door deszelfs eersten suppoost geborgen, welken schoon, misschien niet in die Ordre, waarin alle stukken tot Staevinge, in dezen Raede, moeten worden hervoortgebragt, de Verweerder egter zeer instantig versoekt, dat door rechterlijke Autoriteit IUwer E Achtb„e gratieus mogen worden aangenomen: — Uit die stukken zullen UE Achtb:s ontwaaren, niet alleen dat die randzoenen, door den Ver„ „weerder betaeld, hebben bedraegen, tot 37 Leggers en zoo doorgaans in die Jaaren, dat men bij Gebrek aan Vaederlandsch Bier, de gewoone Verstrek„ „kingen in Wijn heeft moeten doen; maar ook teffens, dat de Verweerder, wel verre van zijn ijgen Voordeel, daarmeede te hebben bewerkt, aan alle die dienaeren hunne randzoenen heeft be¬ „taald, met de Prijzen, waarvoor de Wijnen bij de 's EComps boeken loopen, te weeten tegens 40 R„ds de Legger: En ook hiervan zouden de nadere bewijzen voorhanden zijn, aparent zelv van Heeren uit UE: Achtb„s aanzienlijke Vierschaer„ bij welk getal al veelmaalen is gevoegd geweest, de ede Not de Wijnen, welken de Heeren Gouverneurs en Secundens, boven haare randzoenen voor hun Aandeel van 't ronde bosje genoten: alle welke Wijnen, zoo als reeds is geremarqueerd, de Verweerder volgens de Gewoonte, door hem nagevolgd, onder zijne afschrijvinge heeft moeten neemen, gelijk zulks ten Overvloede zoude konnen blijken, uit de Reekeningen tusschen de Heeren Gouverneur en Secunde door den Verweerder gehouden, en nog voorhanden: En vervald dan hier ook de Ridicule en ongezoute aamerkinge, of de Verweerder alle die Wijnen, welken, na het Oordeel van den Eijss:r de gepermitteerde spellagie zoude te boven gaan, in zijne Menagaen zoude hebben verbruikt, En durrd dus den Verweerder, al 't door den Eijss=r tegens alle schijn van Waerheid geposeerde, niet alleen ten sterksten te disaroueeren, maar ook van U E: Achtb e zoo bekende Equiteit verwagten, eene satisfactie, Equivaleerende de fletrisures, hem door deese zoo gehazardeerde zoo onwettige Actie van den Heere fiskaal aange„ „daan. — Op de zoo schampere als laege temarcques van den Heer Eijss„r, wil de Verweerder, zeer gaerne advouëeren, zig veel te verwijten te hebben, dat zig door een beeter en naerstiger Gebruik van den Tijd, door hem op de hooge school doorgebragt, niet nuttiger voor zijnen Evenmensch heeft gemaakt en te meermaelen niet zonder Leedweezen het bekend Vaersje: Omihi praeteritos leferat si Jupiter annos. op zig zelf toegepast; Om den Eijss„r ook hier in eenigzints P. Voor den Heer Lesueur eenig zints te tranquiliseeren, kan de Verweerder zijn E: verzekeren, dat evenwel nog ijts heeft ge¬ „leerd: de Pligten, namelijk, van eenen rechtge¬ „aarten zoon van Themis, omme bij alle Ge„ „legendheeden, den Verdrukten bij testaan, den schuldigen zelv, door al 't geen maar eenigzints ter zijner Verweeringe kan strecken, verzagting toetebrengen, in 't korte, om, zoo veel mogelijk, zig ten Voorbeelde te doen strecken, de zoo Edele beschrijvinge van zoodanig een te vinden, in L: 16 Cod„k de Advoc: divers: Judic:, waar in onder anderen word gezegd u Floriosae Vocis confisi munimine, Laborantium spem„ „ritam et posteros defendant: - In hoe verre„ de Heer Eijssr allen die pligten, in hoe verre daar toe ook in zijne Amptsverrigtingen ver„ „pligt is, hebbe in agt genoomen, wil de Verweerd: niet beoordeelen: Maar het laatste Gedeelte van die aangehaalde passage, heeft den Eijss„r met betrekking tot den Verweerder gantsch uit het Oog verlooren, daar de voornaamste en wel eenigste Vrie van denselven in deze Proceduren niets anders is, dan den Verweerder, uit eene verzoneele haat tegen denzelven opgevat, pu„ „bliek ten toon te stellen, te fletriseren, en waere het zelv mogelijk, door een dishonore¬ rend Vonnis, de Schande op zijn Nakroost te doen redundeeren: En konde de Verweerder zig niet met meer recht glorieeren, een haeter van per„ „sonaliteiten te zijn, mogelijk wierd hem hier een ruijm Veld tot retorcie opengelaten: dan geen Eche willende Schijnen te zijn van de atroce be¬ „schuldigingen 6
English
accusations brought against the Plaintiff in recent days, the Defendant will refrain from doing so; only he cannot help, since the Plaintiff so emphatically charges the Defendant with having made himself guilty of the crime of peculation, by appropriating funds which belong to the Honorable Company as the Sovereign for its revenue, and thereby enriching himself in a scandalous manner, but to bounce that accusation back upon the Plaintiff, as the person upon whom this crime can with more right be brought home, since he has taken possession of a portion of the monies which in reality had to be paid into the Honorable Company's treasury for freight charges for the conveyance of goods by private individuals. When, after all, in the past year, information had been given here by the Government of Ceylon that from merchandise loaded by private individuals, with their consent, into the ships repatriating from there, 10 per cent according to the invoice would have to be paid by way of freight for conveyance to this place; this required measure, being an arrangement advantageous to the Honorable Company, was also complied with by this government, just as also, according to the copy ordinance annexed hereto under Letter A, that 10 per cent was duly paid into the Honorable Company's treasury. But this by no means accorded with the interest of the Plaintiff, who, little mindful of the languishing state of the Company, which every servant, how much the more when one finds oneself placed among the number of regents, For Mr. Lesueur to whom the care for the interests of the Honorable Company has been so dearly entrusted, is obliged to support in every possible way, yes, even when it should enter into competition with his own advantages, to give precedence in these present circumstances, namely: Publica privatis antiponenda rebus, when by a subsequent ship some private goods had been brought on freight, of which that 10 per cent would have to be paid, has appropriated 5 per cent thereof as an import duty, without being able to demonstrate any legality for doing so, so that the Honorable Company has received no more than 5 per cent for the agreed freight charges; as proof of this statement, there is submitted herewith a copy ordinance showing that instead of 10, only 5 per cent was paid by the interested parties, while from the attached declaration of the Commander of the Swiss depot de Meuron, the Valiant Captain Zorn, it will appear that the remaining 5 per cent was paid to the Plaintiff as a customs or import duty. To return from this digression, to which very much more could still be added, but from which, for the reasons set forth above and in order not to inconvenience Your Honors' attention any longer, he will for now refrain, the Defendant believes to have sufficiently demonstrated by what has been advanced above, the groundlessness of this claim, as containing nothing less than malicious and false allegations, allegations built upon not the slightest foundation of truth, and therefore considers himself entitled with good right to proceed to the following conclusion; as he Concludes that the same claim, as illegal, filled with fallacies, devoid of truth, originating from personal animosities unbefitting an Officer of Justice, may by definitive sentence of Your Honors be denied to the Plaintiff; with condemnation of the Plaintiff in all the costs incurred in this matter, and with reservation to the Defendant of such further action as he shall be advised to institute on account of the blemishes inflicted upon his honor. Signed: P: J: Lesueur. In the margin: Exhibited the 23rd of July 1791. The said Clerk agrees, Harnspek. For Mr. Lesueur Before the Independent Fiscal as Plaintiff came to submit his claim, the Defendant requested that a certain extract, which His Honor handed to the Honorable President, might be read. Then, immediately hereafter, a written claim having been submitted by the Independent Fiscal as Plaintiff, furnished with seven annexes, quoted from Letter A to G, His Honor verbally advanced: That although he, the Independent Fiscal as Plaintiff, following the precedent of the proceedings that were conducted some time ago against the First Sworn Clerk at the Political Secretariat, Johannes Marthinus Horak, concerning malversation in his post, could also have initiated an extraordinary trial against the Defendant, since the malversations committed in this matter by the Defendant even surpassed those of the said Horak; he, the Independent Fiscal as Plaintiff, however, to show all deference and regard for the status of the Defendant as a Member in the Honorable Council of Policy, to remove all notions of partiality, and to give the Defendant every opportunity to defend himself unhindered; The Independent Fiscal Johan Nicolaas Steven van Lijnden, Plaintiff in his official capacity, against the Merchant and Member of the Honorable Council of Policy, as well as Cellar Master of this government, Mr. Jacobus Johannes Lesueur, Defendant, in order to hear such claim and conclusion as the Plaintiff in his official capacity shall judge necessary to make and take against the Defendant on the matter of malversation and improper conduct in his administration and post as Cellar Master; to answer thereto, and further to proceed, pro ut moris, juris, ac stili. Thursday the 17th of March 1791. Extract from the Criminal Court Roll, held at the Cape of Good Hope, No 3.
Dutch transcription
schuldigingen, deezer daege tegens den Heer Eijssr ingebragt, zal de Verweerder zig daarvan onthou„ „den: alleen kan hij niet af, daar den Eijss=r den Verweerder zoo stellig ten Lasten legd, zig te hebben schuldig gemaekt aan het crimen pecu¬ „laties, door zig Gelden, welken d' E Comp: als den Landsheer voor zijne Inkomsten toekomt, toe te ijgenen, en zig daarmeede op eene Schandelijke Wijze te verrijken, die beschuldiging op den Heer Eijss„r te rug te kaatzen, als op wien dit Crimen met meer Recht kan worden te huis gebracht daar zig heeft Meester gemaakt, van een gedeel der Penningen, die reEel voor Vragtpenningen voor den Overvoer van Goederen, door partiku¬ „lieren in 's EComps Cassa moesten worden betaal Wanneer dog in 't gepasseerde Iaar, door het Gouvernement van Ceijlon alhier kennis was gegeven geworden, dat van Negotie goederen door partikulieren, met derselver toestemming in de van daar repatrieerende schepen ingeladen, voor den Overvoer tot hier bij Wijze van Vragt, zoude moeten worden betaald 10 pCto, volgens de Faktuur; Is ook door deze regeering aan dat gere quireerde, als eene voor d' E Comp:s voordeelige In¬ „rigting, voldaan geworden, gelijk ook, blijkens de Copia Ordonnantie, deesen sub Lit„a annex die 10 pCto behoorlijk in 's EComps Cassa zijn voldaan geworden; Maar dit strook te geen zinds met den Intrest van den Heer Eijss„r, die weijnig gedagtig aan den kwijnen den staat der Maatschap „pij, welk elk diender, hoe veel te meer, wanneer zoo gen zig gesteld vind, onder 't Getal der regenten aan Voo Voor den Heer Lesuieur aan wien de zorg, voor de belangens der EComp: zoo duur is bevolen, verpligt is op alle mogelijke wijze op te beuren, Ia zelv. wanneer al in Com„ „putatie kwame met zijne ijgen voordeelen, in deese Tijds Omstandigheeden den Voorrang te geven nam: — Publica privatis antiponenda rebus, wanneer door een volgend schip eenige parti„ „kuliere Goederen op Vragt waren aangebragt, waarvan zoude moeten worden betaald, die 10 pck:s daarvan 5 pCto als een inkomend recht zig heeft toegeijgend, zonder daartoe eenige Legaliteit te kunnen aantoonen, dus d' E Comp: niet meer voor de bedongene Vragtpenningen heeft ontfan¬ „gen als 5 pr Cto; tot bewijs van dit geavanceerde is hiernevens overgelegd, eene Copia Ordonnantie waaruit blijkt, dat in steede van 10 maar 5 pC=to door de belanghebbers zijn betaald, terwijl uit de daarbij gevoegde Verklaering, van den Commandant van 't Zwitzers depot van Meuron, den Manh: Kapit: Zorn zal blijken, dat de overige 5 prCto aan den Heer Eijss„r zeijn betaald geworden, als eene douane of inkomend recht. — Om van deese buijtentred terug te komen, waarbij nog zeer veel zoude konnen worden gevoegd, dog waar¬ van, om de hiervooren ter nedergestelde Motives, en om de Attentie Uwer E ds Achtb„s niet langer te incommodeeren, zig voor als nog zal onthouden vermeend den Verweerder, met het hier voor gepos„ „serde genoegzaam te hebben gedemonstreerd, de Ongefundeerdheid van dezen Eijsch, als niets dan minder inhoudende, als kwaadaartige en valsche Aantijgingen Aantijgingen, op geen de minste Grond van Wae „heid gebouwt, en oordeeld dus met goed recht te mogen treden, tot de volgende Conclusie; zoo als Concludeert dat dezelve Eijsch, als Illegaal, vervuld met droggronden, ontblood van Waerheid, voortgesprooten uit Personalitijten, geen Officier der Iustitie passende, bij definitive Vennisse Uwer E: Achtb„r den Eijss„r mag worden ontzegd; met condemnatie van den Heer Eijsscher in allen de in deezen ge „vallene kosten, en den Verweerder gere„ „serveerd gelaten, zoodanige nadere Actie als deselve wegens de hem aangedaene fletrissures in zijne Eer te raden zal worden te instituëeren. — /:ans getekend:/ P: P: Pe sueur:/ in margine Exhibiteene den 23 Juij 1791. gem: Clercq Accordeert Harnspek Noor Voor den Heer Lesueur thenius Voor dat den heer E. O. Eischer zynen. eisch kwam over teleggen, versogte den Heer Ged:e dat zeker extract, 't welk Z: E: den E Agtb. heer praesident overhandigde, mogt worden geleezen. Dan, terstond hier na, door den heer r. O„ Eischer ingediend zynde eenen schriftelyken eisch, gemunieerd met zeven stuks bijla„ „gen, gequoteerd van Lra A: tot G: Ad„ „vanceerde zyn E: by monde: Dat hoe zeer hy J. O. Eischer, op 't voetspoor der pro„ „ceduures, welke eenige tyd geleeden, jee„ „gens den Eersten gesw Clercq ter Politique Secretarye Johannes Marthinus Horak, over malversatie in zynen post zyn gevoerd, ook jegens den ged. e een Extra ordinair proces¬ hadde kunnen entameeren, daar de mal„ „versatien, door den ged. e in deesen gepleegd, die van gem Horak zelfs overtraffen; Hij 7. O. Eischer echter, om te toonen alle deference enegards te hebben voor 't Caracten van den heer Gede als Lid inden E: Achtb: rade van politie, om alle denkbeel„ „den van partialiteit weg te neemen, en om den Ged:e alle geleegendheid te geeven, van zich onbelemmerd te kunnen verantwoorden; Den Heer Independent fiscaal Johan Nicolaas Steven van Lijnden, r. O. Eischer, op ende jeegens Den koopman en Lid uit den E. Achtbr Raad van Politie, mitsgaders keldermeester deezes gouvernements den Heer Jacobus Johannes Lesueur, Ged„e ten einde te aanhoo„ „ren zodanige eisch en Conclusie, als den r. O. Eischer ter zaake van Mal„ versatie en onbehoorlyke handelwyze in desselfs Administratie en Post als Keldermeester, tegen den ged. e zal oor„ „deelen te moeten doen en neemen; daarop te antwoorden, en voorts te procedeeren, pro ut moris, juris, ac stili. Donderdag den 17 e Maart 1791. Extract uit de Crimineele Recht Rolle, gehouden aan Cabo de Goede Hoop, lieven N 3. 6 op
English
would have preferred, ordinario modo, and thus in the most civil manner, to prosecute those proceedings which he, the Claimant ex officio, by virtue of oath and duty, had been obliged to undertake against the Defendant. Whereupon, at the further instance of the Defendant, the extract produced by His Honour having been read in judicio, the same was found to contain the following: After the reading of which, His Honour informed the Council: That in the aforesaid highly revered directives of the Lords Superiors, it had likewise been so seriously demanded and imposed upon His Honour to prepare, within three months after the receipt of that missive, his reports, considerations, etc. on various distinct points, and yet thus far he had been hindered therein, because His Honour, shortly before receiving that directive, having departed for the baths to restore his health, had only returned from there a few days ago; that, since that order is so strict that its omission or neglect would rightfully bring down upon His Honour the highest displeasure of his High Masters, His Honour also considered that no external matters, above all no untimely proceedings, should be placed in his way that would prevent him from dutifully obeying these High orders. That for these weighty reasons His Honour found himself obliged to request the Council that this case might be stayed until His Honour shall have dutifully fulfilled the task imposed upon him. Further declaring that, after the expiration of that time, he will present himself before this esteemed tribunal and then declare whether he will request a copy of the claim or not. J: S: The The Claimant ex officio having been heard upon this, fundamentally objected in reply: That His Honour was surprised to see produced here an extract of a secret missive written by the Lords Masters to the Governor and Council. That His Honour furthermore deemed this matter to be of quite as much importance as the report or advice to be drawn up by the Defendant, since the interest of the Honourable Company is so directly concerned herein that he, the Claimant ex officio, likewise had to obey within that time the orders contained in the aforesaid missive, insofar as it concerned his capacity as Independent Fiscal, but that His Honour had judged that this task ought not to hinder him from exerting his office regarding the subject of the Defendant in this matter, in which the interest of the Company is affected in the highest degree. That His Honour furthermore requested that the Defendant may be ordered to respond within a certain term, and finally, if the Council should judge what has been brought forward on the part of the Defendant to be of such weight that this matter would have to be stayed; he, the Claimant ex officio, then in the present case found himself obliged to request that the Defendant shall be suspended from his respective offices, in order thereby to prevent the further damage which the Honourable Company still daily suffers through the administration of the Defendant. The Defendant still persists in his request, on the basis of the directive of the Lords Masters and the arguments alleged by His Honour. The Council, after deliberation of the matters, grants the Defendant's request, and thus stays these proceedings until the order of the Lords Superiors, contained in the produced extract of the missive of 2 October 1790, shall have been fulfilled by the Defendant; Furthermore denying the request made by the Claimant ex officio for the suspension of the Defendant; And has furthermore to the Lord Independent Fiscal, etc. Agreed, Ramsper Sworn Clerk 69 N Equal August 1788. Paid to the persons to be named below for the following deliveries: to wit four leggers of red steen wine by Jan Daniel Wieser at 100 rixdollars. . . . . rixdollars 400: —: —: Two leggers of white Muscadel by the same at 50 rixdollars. . . . . . . . . . . 100: —: —: 110 leggers of prepared Cape wine 25 leggers the widow of Christoffel Groenewald 40 ditto Hendrik Cloeten 20 ditto Oltman Ahlers 25 ditto the widow of Hendrik Albertyn 110 leggers at 30 rixdollars each. . . . . . . 3300: —: —: 178 leggers of brandy, to wit: 1 legger Abraham de Villiers, Abraham's son. . . . . . 50: —: —: 2 ditto Andries Christoffel van der Bijl 100: —: —: 1 ditto Adriaan Louw, Jan's son. . . . 50: —: —: — 2 ditto Adriaan Louw, Jacob's son. . . . . . . 100: —: —: 6 leggers of brandy R: 4100: —: — Extract from the Cash Accounts for the year 1787/8. Certificate N: 2. E August 1788. Brought forward rixdollars 4100: —: — 6 leggers 1 ditto Andries Lategaan. . . . . . . 50: —: — 1 ditto Christiaan Frederick Hop. . 50: —: — 2 ditto Benjamin Godlieb Weijgt. . . . . 100: —: — 1 ditto Casparus Albertyn. . . . . 50: —: — 2 ditto the widow of Daniel Rossouw. . . . . . 100: —: — 1 ditto Jacobus Marais. . . 50: —: — 1 ditto Jan Cilliers. . . . . . . . . . 50: —: — 1 ditto G: Rossouw. . . . . . . 50: —: — 1 ditto I: W: Doyeman. . . . . 50: —: — 1 ditto P: S: de Villiers. . . . . 50: —: — 1 ditto Jacob de Villiers the elder. . . . . 50: —: — 2 ditto Hendrik Albertyn. . . . . . . . 100: —: — 1 ditto Jan de Villiers D:g:. . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Johannes Krigo. . . . . . 50: —: — 1 ditto C: van der Merwe. . . . . . . 50: —: — 2 ditto Daniel Retieff. . . . . . . . 100: —: — 2 ditto David de Villiers. . . . . . . 100: —: — 1 ditto Dirk Wouter Hoffman. . . . . 50: —: — 1 ditto Daniel Roux. . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Daniel Joubert. . . . . . . 50: —: — 2 ditto Francois du Poet. . . . . . 100: —: — 33 leggers of Cape brandy Rixdollars 5450: —: — 1 0 9
Dutch transcription
liever had verkoosen, Ordinario modo, en dus opde civielste wyse, die procedu„ „res, welke hy R. O. Eischer, Eed en pligtshalven, genoodzaakt was geworden, jegens den heer ged. e te moeten onderneemen, te prosequeeren — Waarna op e nadere instantie van den heer Ged:e het door Zyn E. geproduceert Extract in Iudicio geleezen zynde, wierd hetzelve bevonden van navolgenden inhoude: Na welks lectuure zyn Ed: den raad te kennen gaf: Dat in de voorsz zeer geEerbiedigde aanschryvens der Heeren Majores, aan zyn Ed: al meede zo serieuselyk was gedemandeert en opgelegd, om binnen drie maanden, na de receptie dier missive, ook desselfs berichten, Consideratien &„a op diverse onderscheidene poincten in gereedheid te moeten brengen, en echter tot nog toe, daarin was verhinderd geworden, uit hoofde, dat zyn Ed:, kort voor den ontfangst dier aanschryvinge, zich, ter herstelling zyner gesond„ „heid, naar 't bad begeeven hebbende, nu eerst voor weinige dagen van daar was geretourneerd: Dat, daar die ordre zo strect is, dat dies nalating of versuim zyn Ed: te recht het hoogst ongenoegen zyner Hooge Gebiederen zoude opden hals haalen; zyn Ed: ook vermeende, dat geene zaaken van buiten, voor al geene ontydige proceduuren, hem mogen worden in den weg gelegd, die zouden verhinderen, om aan deze Hooge beveelen, volgens pligt te gehoorzaamen. - Dat zyn Ed: om die zwaar wigti„ „ge redenen zich verpligt vond, den raad te versoeken, dat deese zaak mogt worden opgehouden, tot dat zyn E: aan de hem opgelegde taak plicht „schuldig zal hebben voldaan. - Met betuiging wyders, van, na ver„ „loop van dien tyd, zich voor deese aanzienlyke vierschaar te zullen sisteeren en als dan declareeren, of Copia van den Eisch zoude vragen, dan niet J: S: De De Heer R: O: Eischer hierop gehoord zynde, bracht daar teegen hoofd zakelyk in: Dat zyn E. gesurpreneerd was, van alhier te zien produceeren extract eenen secrete missive, door Heeren Meesteren aan Gouverneur en raaden geschreeven Dat zin E. voorts deeze zaak van ruim zo veel aangeleegendheid achte, als het bericht of advies door den Ged:e te formeeren, daar 't intrest den E Comp. e hier aan zodirect is geleegen, dat hij r. O: Eischer meede, aan de ordres by voorsz: missive verval, voor zo verre zyne qualiteit als Independent fiscaal betrof, binnen dien tijd moest obedieeren, Edog dat zyn E. geoordeeld had, dat dit werk hem niet behoorde te verhinderen, om, op 't sujet van den heer Ged=e in deeze zaak, waarby het belang der maatschappy ten hoogsten g'interesseert is, zyn E. officie werkzaam te doen zyn. - Dat zyn E. wyders versogte, dat den heer ged. e moge worden g'ordonneert, om op zekere termijn te antwoor„ „den, en dat eindelyk, by aldien den raad het voortgebrachte van de zyde van den Heer gede mogt oordeelen vandat gewicht te zyn, dat deeze zaak zoude moeten worden gesurcheerd; Hy r. O. Eischer dan in cas subject zich genood„ zaakt vond te versoeken, dat den Ged e in zyne respe. ampten zal worden gesuspendeert, ten einde daardoor, 't verder nadeel, het welk d' EComp. e nog dagelyks door des ged. e Administratie komt te lyden, voor te komen. - Den Heer Gede blyft als nog, op fundament der aanschryvinge van Heeren Meesteren en het door Z:E: geallegueerde, by zyn verzoek per¬ „sisteeren. De Raad, na overweeging van zaaken, accordeert des Ged„e verzoek, en surcheerd dat dus deeze proceduures, tot aan de Ordre der Heeren Majores, vervat by het ge„ produceerde Extract der missive van 2„de October 1790 door den Gede zal zyn vol„ daan - „daan; Ontzeggende wyders het, door den R. O: Eischer, tot Suspensie van den Ged. e gedaan verzoeke — En heeft voorts den Heer Independent fiscaal &„a Accordeert Ramsper gest: Clerg 69 N Cqua Augustus 1788. Aan de natenoemene perzoonen over de volgende Leverantie voldaan. als vier leggers roode steen wyn door Jan Daniel Wieser à 100 ryksd„s. . . . . rd„s 400: —: —: Twee leggers witte Muscadel door dezelve á 50 Ryksd„s. . . . . . . . . . . „ 100: —: —: iLan Leggers bereide Caabsche wijn 25. leggers de wed„e„ Christoffel Groenewald 40. — Hendrik Cloeten 20 _o Oltman Ahlers 25 — de wede„ Hend„k Albertyn 110 Leggers à 30 Ryksd„s ieder. . . . . . . „ 3300: —:—: 178 Leggers Brandewyn als 1 legger Abraham de Villiers Az. . . . . . „ 50: —:—: 2 _„o And„s Christoffel van der Bijl „ 100: —: —: 1 _o Adriaan Louw Jansz:. . . . „ 50: —: —:— 2 _o Adriaan Louw Jacobsz:. . . . . . . „ 100: —:—: 6 Leggers Brandewijn R: 4100: —:— Extract uit de Cassa Reke„ „ningen over den jaare 1787/8. Thennis N: 2. E Augustus 1788. /. 6 Leggers Transport rd„s— 4100: —:— _o Andries Lategaan. . . . . . . „ 50: —:— 1 1 Christiaan Frederick Hop. . „ 50: —: — 2 _o Benjamin Godlieb Weijgt. . . . . „ 100: —:— _o Casparus Albertyn. . . . . „ 50: —:— 2 de wede. Daniel Rossouw. . . . . . „ „ 100:—:— - 1 0 _o Jacobus Marais. . . „ 50: —:— 1 o Ian Cilliers. . . . . . . . . . „ 50:—:— _o G: Rossouw. . . . . . . „ 50: —:— 0 _o I: W: Doyeman. . . . . „ 50: —„— 1-0 _o P: S: de Villiers. . . . . „ 50: —:— 1 _o Iacob de Villiers de oude. . . . . „ 50: —:— 2 _„o Hendrik Albertyn. . . . . . . . „ 100: —:— 1 _o Ian de Villiers D:g:. . . . . . . . „ 50: —: — _o Iohannes Krigo. . . . . . „ 50: —:— - C: van der Merwe. . . . . . . „ 50: —:— 2 _o Daniel Retieff. . . . . . . . „ 100: —:— 2 _o David de Villiers. . . . . . . „ 100: —:— 1 - _o Dirk Wouter Hoffman. . . . . „ 50: —: — 1. _o Daniel Roux. . . . . . . . „ 50: —: — 1 _ Daniel Ioubert. . . . . . . „ 50: —:— 2 _o Francois du Poet. . . . . . „ 100: —:— 33 Leggers Caabs Brandewyn Ryjksd„s 5450: —:— 1 0 9
English
August 1788. Brought forward rds 5450: —:— 33 Leaguers 1 leaguer Frans Roos. . . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Frans Rossouw the elder. . . . 50: —: — 1 ditto Guillaume du Poit. . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Gerrit Victor. . . . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Gideon Goubert G: son. . . . . . . . 50: —:—:— 2 ditto Daniel le Rouf. . . . . . . 100: —:— 2 ditto the widow G: I: Hauptvleesch. . . . 100: —: — 1 ditto Petrus van Nierop. . . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Daniel Iacobse. . . . . . . 50: —: — 1 ditto C: I: Ackerman. . . . . . . 50: —: — 1 ditto Iosua Charles Cilliers. . . . . 50: —: — 1 ditto Willem Marais. . . . . . . . 50: —: — 3 ditto Iohs Petrus Roux. . . . . . . . 150: —: — 1 ditto Robbert Nicolaas Ahling. . . . . . . 50: —: — 2 ditto the widow Ian Minnaar. . . . . 100: —: — 1 ditto Andries Steph: du Toit. . . . . . 50: —: — 1 ditto Adriaan van Reenen. . . . . . 50: —: — 1 ditto F: P: Naude. . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Abraham Faure. . . . . . 50: —: — 1 ditto David de Villiers I: P: son. . 50: —: — 58 leaguers Cape Brandy Rds 6700: —: — Brought forward rds 6700: —:— 58 leaguers 2 ditto the widow Louis Pinaar. . . . . . . . 100: —:— 2 ditto Willem Lategaan. . . . . . . . 100: —:— 1 ditto Iacobus Johs van der Merwe. . . 50: —:— 1 ditto the widow Arend Bleyenberg. . . . . . 50: —:— 1 ditto Carel Christoffel Terik. . . . . . 50: —:— 1 ditto Pieter Le rouw the younger. . . . . . . 50: —:— 2 ditto the widow I: du Poit P: son. . . . . . 100: —:— 1 ditto Andries Berens du Toit. . . . . 50: —:— 1 ditto the widow Foeke Hendriks. . . 50: —:— 1 ditto P: I. Maré. . . . . . . . . 50: —: — 1 ditto Pieter Eduard Hauman. . . 50: —:— 1 ditto Ian Hendrik Lategaan. . . . . 50: —:— 1 ditto W: Winm. . . . . . . . 50: —: — 1 ditto F: Retieff. . . . . . . . . 50: —:— 2 ditto I: S: Kats. . . . . . . . . . 100: —:— 1 ditto I: H: Giebler. . . . . . . 50: —:— 3 ditto H: Louw. . . . . . . . 150: —: — 2 ditto C: du Plessies Jansz. . . . . 100:—:— 1 ditto H: L: Bosman. . . . . . . 50: —:— 1 ditto the widow Hendrik Viljoen. . . . 50: —:— 85 leaguers Cape brandy rds 8850: —:— August 1788. Brought forward rds 8050: —:— 1 ditto C. F. Hop. . . . . . . . . . 50: —: — 8 ditto the widow H: Albertijn. . . . . 400: —: — 6 ditto Hendk Cloeten. . . . . . . 300: —: — 6 ditto the widow C: Groenewald. . . . . 300: —:— 1 ditto G: Rossouw, G: son. . . . . . . 50: —: — 1 ditto Gerrit van der Bijl. . . . 50: —: — 1 ditto H: Bosman the elder. . . . 50: —: — 1 ditto H: Bosman the younger. . . . 50: —: — 3 ditto I: de Villiers I: p: son. . . . 150: —: — 2 ditto I: Rour P: son. . . . . . 100: —:— 2 ditto I: de Villiers Iansz. . . . 100: —:— 1 ditto I: Hartog the elder. . . . . . 50: —:— 2 ditto I: Groenewald. . . . . . . 100: —:— 3 ditto I: de Villiers the elder. . . . 150: —:— 1 ditto I: I: Pas. . . . . . . 50: —: — 3 ditto I: de Villiers Jansz. . . . . 150: —:— 2 ditto I: Malang. . . . . . . 100: —: — 1 ditto I: Roos. . . . . . . 50: —: — 1 ditto I: Albertijn. . . . . . 50: —: — 1 ditto I: E Wagnes. . . . . . . 50: —: — 2 ditto I: Retieff. . . . . . . . 100: —: — 134 leaguers Cape brandy rds 10500: —:— August 1788 85 leaguers Brought forward rds 10500: —:— 2 ditto S: de Villiers I: son the Younger. . . . 100: —:— 1 ditto I: P: De Villiers. . . . . . 50: —:— 3 ditto I: A: Myburg. . . . . . . . 150: —:— 1 ditto I. De Vellier P: son. . . . . . 50: —:— 3 ditto I: De Villiers S Pz. . . . . . 150: —:— 1 ditto S: G: Lochner. . . . . . 50: —:— 1 ditto I: Roland. . . . . . . 50: —:— 1 ditto I: Cilliers. . . . . . . 50: —: — 1 ditto I: Smook. . . . . . . 50: —: — 1 ditto L: Frik. . . . . . 50: —: — 3 ditto M: Melk. . . . . . . 150: —: — 1 ditto the widow M: Lotter. . . . . . . 50: —: — 1 ditto L: H: Fiek. . . . . . . 50: —: — 2 ditto O: Ahlers. . . . . . . 100: —: — 1 ditto P: Retieff. . . . . . . 50: —: — 1 ditto Pieter Retieff. . . 50: —: — 2 ditto Ps Roux. . . . . . . . 100: —: — 1 ditto P: Hartog. . . . . . . 50: —: — 1 ditto P: Cillier the elder. . . . 50: —: — 2 ditto P: Roexx P: son. . . . . 100: —: — 1 ditto P: de Villiers Az. . . . . 50: —:— 165 leaguers Cape brandy Rds 12050: —:— 134 Leaguers August 1788. Augustus 1788. Brought forward rds 12050:—:— 1 ditto P: M: S: Brien. . . . . 50: —: — 1 ditto P: G: van der Bil. . . . . 50: —: — 2 ditto Paul Roux the Younger. . . . 100: —:— 1 ditto P: I: Moller. . . . . 50: —: — 1 ditto P: S: du Port. . . . 50: —: — 1 ditto I: Du Poit. . . . . 50: —: — 1 ditto I. Burgers. . . . . . 50: —:— 1 ditto I. H. Theron P:z. . . . 50: —: — 1 ditto Tobias Verweij. . . . . 50: —: — 2 ditto W: H: Krigo. . . . . 100: —: — 1 ditto W: C: Koetser. . . . . . 50: —: — 178 Leaguers Cape Brandy at 50 rds each is Rds 8900 —:— Paid to the Right Honourable Lord Governor and Honourable Lord Secunde 10 rds per leaguer, there having been delivered in this month 110 leaguers Cape wine & 178 leaguers Brandy. . . . . . 2880: —:— Total rds 15580: —:— Agrees with the extract submitted in court 165 leaguers W Rijwee Secretary Rhenius No. 3. 6
Dutch transcription
Augustus 1788. Transport rd„s 5450: —:—: 33 Leggers 1 legger Frans Roos. . . . . . . . . „ 50: —: —: 1 _o Frans Rossouw de oude. . . . „ 50: —: —: 1 _o Guillaume du Poit. . . . . . . . „ 50: —: —: _o Gerrit Victor. . . . . . . . . . „ 50: —: —: 1 _o Gideon Goubert G: z:. . . . . . . . „ 50: —:—:— 2 _o Daniel le Rouf. . . . . . . „ 100: —:—: 2 _o de wed„e G: I: Hauptvleesch. . . . „ 100: —: —: 1 — Petrus van Nierop. . . . . . . . . „ 50: —: —: 1 _o Daniel Iacobse. . . . . . . „ 50: —: —: 1 _o C: I: Ackerman. . . . . . . „ 50: —: —: 1 — Iosua Charles Cilliers. . . . . „ 50: —: —: 1 _o Willem Marais. . . . . . . . „ 50: —: —: 3 _o Ioh„s Petrus Roux. . . . . . . . „ 150: —: —: 1 _o Robbert Nicolaas Ahling. . . . . . . „ 50: —: —: 2 _o de wed„e Ian Minnaar. . . . . „ 100: —: —: 1 _o Andries Steph: du Toit. . . . . . „ 50: —: —: 1 _o Adriaan van Reenen. . . . . . „ 50: —: —: 1 _o F: P: Naude. . . . . . . . „ 50: —: —: 1 _o Abraham Faure. . . . . . „ 50: —: —: 1 _o David de Villiers I: P: z:. . 50: —: —: 58. leggers Caabse Brandewyn R: 6700: —: —: 1 - 58. leggers 2 —de wed„e Louis Pinaar. . . . . . . . „ 100: —:— 2 _ Willem Lategaan. . . . . . . . „ 100: —:— 1 — Iacobus Joh„s van der Merwe. . . „ 50: —:— 1 _o de wed„e Arend Bleyenberg. . . . . . „ 50: —:— 1. _ Carel Christoffel Terik. . . . . . „ 50: —:— 1 _o Pieter Le rouw de jonge. . . . . . . „ 50: —:— 2 _o de wed„e I: du Poit P: z:. . . . . . „ 100: —:— 1 _o Andries Berens du Toit. . . . . „ 50: —:— _ de wed„e Foeke Hendriks. . . „ 50: —:— 1 _ P: I. Maré. . . . . . . . . „ 50: —: — _=o Pieter Eduard Hauman. . . „ 50: —:— =o Ian Hendrik Lategaan. . . . . „ 50: —:— _ W: Winm. . . . . . . . „ 50: —: — 1 _ F: Retieff. . . . . . . . . „ 50: —:— 2 _o I: S: Kats. . . . . . . . . . „ 100: —:— — I: H: Giebler. . . . . . . „ 50: —:— 3 — H: Louw. . . . . . . . „ 150: —: — 2 C: du Plessies Jansz. . . . . „ 100:—:— 1 —: H: L: Bosman. . . . . . . „ 50: —:—: 1 _o de wed„e Hendrik Viljoen. . . . „ 50: —:—: 85 leggers laabse brandewyn rd„s 8850: —:—: Augustus 1788. Transport rds 6700: —:— Transport rd:s„ 8050: —:—: _o C. F. Hop. . . . . . . . . . „ 50: —: —: 8 _ de wed„e H: Albertijn. . . . . „ 400: —: —: N3 6 _o Hend„k Cloeten. . . . . . . „ 300: —: —: 6 — de wed„e C: Groenewald. . . . . „ 300: —:—: G: Rossouw, G: z:. . . . . . . „ 50: —: —: 1 Gerrit van der Bijl. . . . „ 50: —: —: 1 _o H: Bosman de oude. . . . „ 50: —: —: 1 — H: Bosman de jonge. . . . „ 50: —: — 1 _ I: de Villiers I: p: z:. . . . „ 150: —: —: 3 - 2 _ I: Rour P: z:. . . . . . „ 100: —:—: 2 = I: de Villiers Iansz:. . . . „ 100: —:—: 1 _ I: Hartog d' oude. . . . . . „ 50: —:—: 2 _ I: Groenenald. . . . . . . „ 100: —:—: 3 I: de Villiers de oude. . . . „ 150: —:—: _ I: I: Pas. . . . . . . . „ 50: —: —: 3 _: I: de Villiers Jansz:. . . . . „ 150: —:—: 2 I: Malang. . . . . . . „ 100: —: —: — I: Roos. . . . . . . . „ 50: —: —: 1 I: Albertijn. . . . . . „ 50: —: —: I: E Wagnes. . . . . . . „ 50: —: —: 134 leggers Caabse brandewyn 2 _ I: Retieff. . . . . . . . „ 100: —: —: rd„s 10500: —:—: Augustus 1788 85 leggers Transport rd„s 1500: —:— 2 _o S: de Villiers I: z: de Jonge. . . . „ 100: —:— 1 I: P: De Villiers. . . . . . „ 50: —:— 3 _o I: A: Myburg. . . . . . . . „ 150: —:— 1 _ I. De Vellier P: z:. . . . . . „ 50: —:— 3 — I: De Villiers S Pz. . . . . . „ 150: —:—: 1 _: S: G: Lochner. . . . . . „ 50: —:— 1 —I: Roland. . . . . . . „ 50: —:—: _ I: Cilliers. . . . . . . „ 50: —: — — I: Smook. . . . . . . „ 50: —: —: _o L: Frik. . . . . . „ 50: —: —: 3 — M: Melk. . . . . . . „ 150: —: —: de wed„e M: Lotter. . . . . . . „ 50: —: — 1 _ L: H: Fiek. . . . . . . „ 50: —: — 2 _ O: Ahlers. . . . . . . „ 100: —: —: 1 — P: Retieff. . . . . . . „ 50: —: —: 1 Pieter Relieff . . „ 50: —: —: 2 — P:s Roux. . . . . . . . „ 100: —: —: —: P: Hartog. . . . . . . „ 50: —: —: 1 _: P: Cillier d'oude. . . . „ 50: —: —: 2 — P: Roexx P: z:. . . . . „ 100: —: —: — P: de Villiers Az:. . . . . „ 50: —:—: 165 leggers Caabse brandewijn Rd„s 12050: —:—: 1: 134 Leggers Augustus 1788. Augustus 1788. Transport rd„s „ 12050:—:—. — P: M: S: Brien. . . . . „ 50: —: —: — P: G: van der Bil. . . . . „ 50: —: —: 1 Paul Roux de Jonge. . . . „ 100: —:—: & - 1 — P: I: Moller. . . . . „ 50: —: —: 1 P: S: du Port. . . . „ 50: —: —: 1 : I: Du Poit. . . . . „ 50: —: —: = I. Burgers. . . . . . „ 50: —:—: — I. H. Theron P:z:. . . . „ 50: —: —: — Tobias Verweij. . . . . „ 50: —: —: 1 — W: H: Krigo. . . . . „ 100: —: —: 2 1 _ W: C: Koetser. . . . . . „ 50: —: —: 178 Leggers Caabse Brandewyn â 50 rd„s ieder is Rd„s 8900 —:—: Aan den WelEd: Gestr: heer Gouver„ neur en Achtb: heer secunde vol„ daan 10 rd„s p„r legger zynde in deeze maand geleeverd 110 leggers Caabse wyn & 178 leggers Brandewyn. . . . . . 2330: —:—: Tezaamen rd„s 15580: —:—: Accordeert met het in Judirio overgelegden Extract 165 leggers W Rijwee Secrets - n 2henius No. 3. 6
English
1788 13 8 11 16 Nov. 1 18 22 25 3 Dec. Copy of the account of the Lord Governor van de Graaff, Sept. 1 Remaining in debit as of the last day of August 6 3/8 4 8 5/8 /8 1/8 1 Supplied — 1/8 Oct. 1 4 19 30 5 11 23 15 8 27 Carried forward leggers Madeira To the Garden House and the Bodyguard Madeira 5 17 22 87 30 Credit leggers 2 6 8 8 8 8 8 8 98 9 2 — 1/8 8 1/8 8 1 8 8 2 7 14 /8 11 1 28 8 11 15 Cape Wine Debtor Carried forward 16 5/8 Debit Leggers Carried forward leggers 16 6 3/8 Credit Leggers 6 23 1789 5 23 26 Sept. 7 18 13 21 March 1 14 16 21 Carried forward Dec. 20 Supplied to the Garden House 2 Jan. 1 9 17 12 19 the Bodyguard Nieuwland and to the Gardeners the Garden House the Castle the Garden House Nieuwland the Bodyguard the Garden House the Castle the Garden House the Castle Government House the Garden House the Castle and the Bodyguard and Garden House Carried forward leggers 18 14 1 18 8 11 3/8 16 4 29 7 2 8 1 2 4 25 4 6 9 25 4 /8 8 8 4 8 8 8 3 9 7 1 98 8 8 1/8 Cape Wine Carried forward Debit Leggers Carried forward leggers 5/9 16 5/8 16 Credit April 1 25 May June 1 July 1 Carried forward 16 4 March 30 Supplied to the Garden House and the Castle the Bodyguard Government House and the Castle to the ship de Goede Trouw to the Castle the Rented House the Bodyguard and the Garden House the Castle the Garden House and Madeira the Garden House 2 6 14 18 22 6 8 12 17 20 4 25 and the Bodyguard the Castle Carried forward leggers and the Castle the Bodyguard 5 11 17 25 3 8 15 8 Leggers 4 21 8 27 29 1 7 11 26 27 6 1 /8 8 8 8 4 8 8 4 14 Remains due from His Right Honorable and Strict Lord Governor as the balance 1789 August, the last day in debit Carried forward 16 5/8 Debit Leggers 3 4 Sum total 23 3/8 Cape Wine 6 Credit Leggers 4 Carried forward July 10 Supplied to the Garden House 13 18 and the Castle 21 25 30 6 8 13 18 22 4 August 1 4 4 and the Bodyguard Government House Government House the Garden House and the Castle and the Castle Sum total leggers 3/8 23 1 28 8 21 Homeland Brandy Debit Bottles 1789 August, the last day Due for 12 months 24 24 Sum total bottles Debit Kannen Last day of August Due for 12 months 432 Arrack Sum total kannen 432 1788 1789 May 9 August 4 December 15 Supplied 2 The last day by Cash 20 Credit 24 1 Bottles Sum total bottles Credit 18 72 by Cash 135 18 18 18 18 18 18 18 Sum total Kannen 432 Agreed Carnspeck Kannen 18 8 11 49 1789 Jan. 9 Feb. 23 March 6 14 16 May 1 22 June 17 July 21 25 August 6 The last day Sept. 1 Supplied 18 Oct. 2 18 18 sworn Clerk 18 18 18 1789 Cash The last day of August To 20 bottles of brandy at 1 rixdollar each Rixdollars 20 135 kannen of arrack at 7 per can at 80 rixdollars the legger 27 40 4 leggers of red table wine from the Rondebosje at 80 rixdollars each 320 Sum total rixdollars 367 40 Debit 1788 Cash The last day of Sept. Cape wine regarding purchase of 12 leggers at 15 rixdollars the legger rixdollars 180 Regarding the balance due to His Right Honorable and Strict Sir 187 40 Sum total rixdollars 367 40 Below stood / was signed J. J. Le Sueur, Storekeeper Agreed and signed D. Carnspeck, sworn Clerk D. Carnspeck, sworn Clerk Agreed Credit
Dutch transcription
1788 13 8 „ 11 16 Nov. 1 18 22 25 3 De C. Copia reekening van den Heere gouverneur van de graaf, Sept. 1 Te quaad gebleeven onder Ulto Aug:s. . . 6 3/8 ƒ 4 — ƒ 8— 5/8 /8 1/8 1 Verstrekt. . . . . . . . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . . — 1/8 Octo 1 4 19 30 5 11 23 15 8 „ „ 27 „ - ƒ Transporteeren Weggers - „. . . . . . . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . . . . „ . . . . . . . . . . . . . . . . „ Madera. . . . . . . . . . . . Aan 't Tuynhuysen de Lyfwagt „ Madera. . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . .. „ . . . . . . . . . . . . . . . . - „ . . . . . . . . . . . . . . . . „ . - . . . . . . . . - - - . „ . - . . . . . - - - - - - - - - - „. . . . . . . . . . . . . . . . 5 17 22 87 30 Credit leggers 2 6 ƒ 8 8 8 8 8 „ 8 98 9 ƒ ƒ „ „ „ „ ƒ „ . - - - . . . . . . . . . . . . 2. . . . . . . . . . . . . . . . . .. „ . . . . . . . . - - . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . . . . . „ . - . . . . . . . . . . . . . . „ - - . . . . . - - . . . . - - . „ . . . . . . . . . . . . . . — „. . . . . . . . . . . . . . . — 1/8 „ 8 1/8 8 ƒ 1 8 8 2 7 14 ƒ /8 11 . . . - - „ - - - - - - - . . . . . - - - - „ . . . . . . . . . . . . . . . . - „ - - - - - - - - - - - - - - „ 1 28 8 11 15 „ „ „ . . - - - - . . . . . . . „ - - - - - - - - - - - - - - Caabsche Wyn Dr Transport. 16 5/8 Debet Leggers Transporte Legg 16 63/8 Credit Leggers 6„ 23 1789 5 23. 26. Ses7 18. 13. 21. Maart 1 14 16 21 Pr Transport. . . . De C. o 20 Verstrekt Aan 't Tuynhuys. . . . 2 Jan J. 1 9 17 12. 19. de Vyfwachts. . . . . „ „ I Nieuwland. I & T. Tuinders. „ _„ „ P thuinEuis. . . . „ 't Casteel. . . . . . „ V: Thinluis. . . . „ 't Nieuwland. . . . „de Lyfwacht „ t Thuinhuis. . . . . . 't Casteel. . . . . . E „ ƒ t Ruinhuis . . „ _o xt Casteel . . . . . . .. „ ¶ Gouvernement. t: Thuinhuis. . . . . o — „ „'t Casteel & de Lyfwagt & thuinhuis „ „ „ ge Transporteee zegg 18 „ 14 1 18 8 ..... 11 3/8 16 4 „ 29 7 „ „ 2. 8. 1. „ „: 2. 4. g „ „ 25. 4 6 9 „ „ „ „ 25 „ „ „ „ „ „ „ „ „ „ „ „ „ . . . . . .„ ƒ 4 /8 „ 8 8 4 8 8 „ 8 de 3 9 7 1 98 8 . . „ — 8 1/8 Laabsche Win Transport Debet Leeders Transporteeren zeggers 5/9 16 5/8 16 Credit Aprill. 1. „ 25. May. Juny. 1. July. 1. P Transport . . . . 16 4 Maart 30 Verstrekt aan 't Tuinheis &t Cacheel. . . „ „ de Lyfwagt. . „ t. Gouvernement „ „ _o & t Casteel. . . „ „ na 't schip de GoedeTrouw „ „ Aan 'tt Casteel. . . . .. „ „ 8 Huurhuis - - . . „ „ de Lijfwacht „ & Thuinhuis. . . . . . . 't Casteel „'t thuinhuis o & Madera „ 8 thunhuis. . . . . . . . „ „2. . „ — „. . . . . . . . - „ „ _o - 6 .. . 14. 18. 22. 6 8 12 17 20 4 „ 25. „ & de Eyfwagt. . . . .. „s 't Casteel. . . Transporteere Seggens „ „ &t Casteel.. „. . . . . . . . . . . „ „ - - - - - - - - „ „ _ „ de Lyfwagt „ „ „ „ 5 p 11 „ 17. „ 25. 3 „ „ 815 8 Leggers 4 21 . 8 „ „ 27 „ 29. 1. „ 7 11 „ 26. „ „ „ 27. 6 „ 1-- „ „ „ - - - - - - - - - - ƒ „ „ „ „ „ - - . - - - - „ . „_o „ „ „ „ „ —. . . - - - - - - „ . . - . . . _.. . - „ - . „ „ 1 „ „ „ . „ „ „ „ . „ „ „ --. . /8 8 8 8 4 8 8 4 14 . „ Blyft zin Wel Edelen Gestrengen Heere Gouverneur P Saldo 1789 Aug Ulto te quaad. . . . . . . . . . . . . . P„r Transport . 16 5/8 Lebet Leggers 3 4 Somma Grd. 23 3/8. Caabsche Win 6 Credit Leggers 4 r Transport. V July 10 verstrekt aan 't thuinhuis. . . „ 13 - . „ - „ „ 18 — . „ „ & tCasteel „ 21 —. 25 – „ 30 —. „ 6 -. 8 —. 13 —. „ 18 — „ 22 —. „. . . . . . . . „ „ 4 — Augs 1. —. „ „ 4 4 „ „ „. . . . . . . . . . . . . & de Lyfmagt: „t Gouvernement. „ t Gouvernement. . „ - „ ƒ „ t Hluinhuis & t Casteel „ „. - - - - - - - - „ & Kasteel. . . . Somma Legge 3/8 23 . . . . . . . .. „ 1. „ „ 28 —. „ 8 21 Vaderlandschen) Brandewyn Debel Vlisschen 1789. Augo Uulk te goed van 12 maanden. 24: 24 Somma Vlsschen Debet Kanners Ult Augt Te goed van 12 / maanden. . . . . . . . 432. — — Arack Somma kannen 432 — 1788 1789 May 9. Aug=so 4. Decemb 15 verstrekt . - - - - - - - - . . 2 — Ult. - - - - - pr Cassa. . . . . . . . . . . . . . . 20. — — „ - - - - - - - - - - - - - - - - Credit 24 — — — 1 — — Vlesschen Somma Vlesschen. Credit „ „ „ . . . . . . . . . . . . . 18 72 r Cassa „ - - - - - - . - - - - – 2 „ - - - . - - - - - - - - - „ - - - - - - - - - - - - „ „. . . . . . . . . . . - . „- - - - - - - - - - - - - - „ - - . . . . . . . . . . . . . „. . . . . . . . . . . . . „ 18 Somma Kannen 432. — Accordeert Camsper 18 p . 135 - - - - - - - -18 „ - - - - - - - - - „ 18 . . . . . . . . . . . . „ 18 18 - . . . . . - . . . . . 18 Cannen „ - - . . . - - - - - - - - -18 „ 8 11 49 „ 1789 Jany9 fb. 23 Maarts. 6 „ 14. „ 16. May. 1 „ 22. Iuny 17 July. 21.. „ 25. Aug. o 6. Ul2 _o. . . Sept 1. Verstrekt. . . . . . . . . . ƒ 18. Oct. 2 - - - - - - - - - . - - - „ . . . . . . - - . . . -18 . . . . . . . . . . . . .18 ƒ ƒ ƒ „ - ƒ gem Clercq 18 18 18 - 1789 Cassa Ult Aug. s Aan 20 Flesschen brandewyjn a1 ½x:s Yder. . . . . Rijx. 20. — „ 135 Cannen Arack a 7 a R 80. - de Legger. . „ 27. 40 p „ 4 Leggers roode slaag wijn van't ronde bosje a Ryo 80. Yder. . . . . . „ 320. — Somma Eye 367. „ 40 — LFebet 1788 Cassa ulto Sept. T Caabsche wijn Over Inkoop van 12 Leggers a ryxd: 15: de Legger. rij 180. — Over 't saldo zyn WelEdele Gestr: Competeerende. . . „ 187. 40 Somma Ryx=so 367. 40 Onderstond / was Geteekend J:J: Le Sueurs Lager Accordeert en Geteekend D Karnspeek gesv Clercq. — DLalmpek gem: Clercq Accordeert Credit 0
English
Thenius Answer Yes. Answer Yes. Court Messenger Carel Ewald Ziervogel. Go to the residence and into the presence of the Junior Merchant and Trade Transferrer of this Government, the Honorable Casparus van Eerten, politely serving notice upon him to answer in the margin the articles below. Article 1. Whether the person served with notice, having been stationed as Clerk at the Trade Office, did not, during the term as cellar master of the repatriated Secunde Mr. Hacker, keep the cellar books. 2. Whether the person served with notice, when the notifier succeeded the said Mr. Hacker as cellar master, did not perform that same work, and continue therewith until he obtained the post of Trade Transferrer. No. 4. Article 3. Whether No. 3 3 Answer Yes. Answer Yes. Answer As Whether he, the person served with notice, when at the end of August the Honorable Company's book year was ended, the balances being properly drawn, and thus the books were virtually closed, did not usually calculate the write-offs both for the repeatedly mentioned Mr. Hacker and for the notifier. 4. Whether the person served with notice did not, at the request of the notifier, continue this work for some time yet, although the cellar books were being written by another Clerk. 5. Whether he, the person served with notice, for as long as he kept the cellar books, was not generally accustomed, when the warrants for write-off were being prepared, to write them himself, and in what manner those warrants were always arranged. Answer, the warrants were made at 40 rixdollars the leaguer of ordinary Cape wine, and the leaguer of Cape brandy at 60 rixdollars. Article 5. In 6. At what prices those permitted write-offs were fixed. Article 7. 7. Whether the person served with notice also knows how much Mr. Hacker, on account of his permitted write-off, enjoyed out of the Honorable Company's treasury for each leaguer of wine and brandy. Answer, as mentioned in articles 6 and 7. 8. For how much the wine cellar was always debited in the books for each leaguer of wine and brandy. Answer, the leaguer of ordinary Cape wine at 40 rixdollars, and the leaguer of Cape brandy at 60 rixdollars. 9. Whether the person served with notice is also aware that the oft-mentioned Mr. Hacker gave any part thereof to the then Governors and Secundes. Answer No. Answer, as mentioned in article 6. 10. Whether this has remained so since the change now taking place in the warrants pursuant to the honored orders of the High Governing Lords Masters. Answer, the warrants for the suppliers are currently made for each leaguer of ordinary Cape wine at 30 rixdollars, or before the recognition 27 rixdollars, and paid out, 11. al- the remaining 10 rixdollars being paid out of the Company's Treasury to the Right Honorable and Valiant Governor for two-thirds and to the Right Honorable and Worshipful Secunde for one-third; as also that of the Cape brandy at 50 rixdollars and the remaining 10 rixdollars were divided as has just been said. However, the cellar master's write-off warrants remained on the old footing. 12. What the accountability of the respective administrators is for shortages occurring in their administrations. Answer, Article 15 of the General Regulations dated 15 August 1764 reads as follows: In case on such a parcel more than the permitted write-off is found wanting, that difference shall as yet be supplied in kind by the storehouse master, or refunded to the Company at the retail price, or else must be entered as such onto his pay account; just as he, on the contrary, shall and must also deliver that which he has left over to the Company at the retail price. 13. In what manner he, the person served with notice, being ordered in his present post to debit the account of an administrator who, either during his lifetime or upon his decease, was found to be short on his administration, would calculate that debit, and specifically, in what manner he would act when such occurred in the wine cellar. Answer, in the first case to debit the Administrator as is stated above in Article 12: The wine and brandy being products of the country, and in which the Honorable Company here does not trade, could in my opinion, speaking under correction, not be debited higher than at the purchase prices of 40 rixdollars for the leaguer of ordinary Cape wine, and 60 rixdollars for the leaguer of Cape brandy. Signed C. van Eerten. Serve notice properly, provide a copy hereof if requested, and report your proceedings. Underneath stood: Cape of Good Hope, 21 June 1791. Was signed: J. J. Le Sueur. Agrees. W. D. Ryner, Secretary. No. 4. No. 5. Copy Copy Summary of that which appears from the cash accounts of the Honorable Company and from the notes kept therewith, both of the late former Cashier Cruywagen and the undersigned, regarding what has been paid on account of the wines and brandies delivered to the Honorable Company to the Right Honorable and Valiant Governor Cornelis Jacob van de Graaff since his arrival here, and also to the Secundes who served during the same period, up to the end of August 1790, To wit: Of the ordinary wines which were calculated and accounted for in the cash books at 48 rixdollars, and the brandies at 60 rixdollars, in accordance with warrants granted at that time, in the following months ten rixdollars of each leaguer was paid, two-thirds to the said Governor and for
Dutch transcription
Thenius Antwoord Ia„ Antwoord Ja Gerechtsboode Carel Ewald Ziervogel. Vervoegd u ten woonhuijze en ter praesentie van den Onderkoopman en Negotie overdrager deezes Gou„ „vernements de E Casparus van Eerten, denzelven vriendelijk Insinueerende om op de onderstaande artikulen in margine te antwoorden. Arz: 1. of de geinsinueerde als Clercq ten Negotie Comptoire bescheijden ge„ „weest zijnde, niet, geduurende het keldermeesterschap van den gerepatrieerden Heer Secunde Hacker, de kelder boeken heeft gehouden. of de geinsinueerde wanneer den insinuant gemelde Heere Hacker als keldermeester is opgevolgd, niet dat zelfde werk heeft verrigt, en daar meede gecontinueerd tot dat de post van Negotie over„ „draager heeft geobtineerd! N:o 4. Art 3. of No: 3 3 2. Antwoord Ja Antwoord Ja Antwoord Van of hij geinsinueerde wanneer onder Ultimo Augustus s'E Comp:s boek Jaar geijndigt zijnde, de restanten behoorlijk getrokken, en dus de boeken als geslooten waaren, niet gewoonlijk zoo voor meermelde Heere Hacker als voor den Insi „nuant de afschrijvinge heeft be„ „reekend! of niet de geinsinueerde, ten ver„ „zoeke van den Insinuant, dit werk nog eenigen tijd heeft geconti „nueerd, schoon de kelder boeken door eenen anderen Clercq wierden geschreeven! of hij geinsinueerde, zoo lang de kelder boeken heeft gehouden, niet teeg doorgaans gewoon is geweest, de ordonnantien tot afschrijving wor„ „dende vervaardigt, zelve te schrijven op welke wijze die ordonnantien, al„ Antwoord, d'ordonnanties zijn gemaakt teegen 40 rijxd:s de legij„ „toos zijn ingerigt geworden.? „ger ordinaire Caabse wijn, en de Legger Caabse Brandewijn, teegens 60 rijxd=s Art: 3 Art: 5 op 4. 5 Art 7 is gemeld. Antwoord Neen Antwoord, als op articul 6, is gemeld. of hem geinsinueerde ook bekend is dat meer gedagte Heer Hacker, daar van iets heeft afgegeeven. aan de toemaalige Heeren Gouverneurs en secundens ? 10 Voor hoe veel de wijn keldersteeds is belast geworden bij de boeken, voor ijder Segger wijn en Brande„ „wijn! Antwoord, d'ordonnanties voor of zulks zoo is gebleeven, 't zeedert te Leveranciers worden thans ge„ de verandering, thans ingevolge maakt, voor ijder Legger ordinai„ de geEerde ordres der Hoog Ge„ „biedende Heeren Meesteren, in de re Caabse wijn. ros 30„ — 3 of voor de recognitie rds 27„ — ordonnantien plaats vindende" en uitbetaald Antwoord, de Legger ordineire Caabse wijn, teegens 40 rijxd:s nde Legger Caabse Brandewijn eegens 60 rijxd: veel de Heer Hacker, weegens zijne gepermitteerde afschrijvinge voor ijder legger wijn, en Brandewijn uit S' E Comp:s cas heeft genooten Antwoord, als bij de articulen ben7 of de geinsinueerde ook weet, hoe op welke prijzen die gepermitteerde afschrijvingen zijn bepaald geweest? wordende 8 9. 11. al„ wordende de overige 10 lbs aan den Wel Edele Gestrenge Heer Gouverneur voor 2/3 en aan den WelEdelen Achtbaare Heer Secunde voor 1/3 uijt 's Comp„s Cassa betaald, als meede die van de Caabse Brandewijn op 'tl 51 ende overige 10 lls werden verdeeld, als hier eeven is gezegt. Dog de ordonnanties der afschrijving van den Heer Kelder meester zijn gebleeven op den ouden voet. Antwoord, Articul 15 Generaal Reglement gedateerd 15e Au„ „gustus 1764, luijd aldus /:Inge„ „valle er op zoodaanigen partij, maer dan de gepermitteerde. afschrijving te min bevonden is, zal dat different als nog, door den pakhuijsmeester, in Natura gesuppleerd, of uitkoops aan de Comp:e ver„ „goed, dan wel zoodanig op zijn soldij reekening gesteld moeten wor„ „den; gelijk hij daar en teegen het geene over behouden heeft aan de Comp:e meede teegens uitkoops prijs zal moogen en moeten leeveren:) op welke wijze hij geinsinueerde Antwoord, in 't eerste geval in zijnen praesenten post gelast den Administrateur te belasten, als bij Articul 12 hier vooren is wordende, de reekening van een Dewijn en Brandewijn als produc„ Administrateur, welke 't zij bij gezegt: „ten des Lands zijnde, en waar meer zijn leeven, of afsterven bevonden wierd, te kort te koomen op zijne „de d' E Comp:e alhier niet Negotieert, Administratie te belasten, die be„ /: zoude mijns bedunkens onder Correctie gezegt:/ niet hooger kun„ „nen belast werden, als teegens lasting zoude bereekenen, en wel de Inkoops prijzen van ros 40, speciaal, op welke wijze zoude voor de legger ordinaire Caabse handelen wanneer zulks gebeurde 13 Hoedaanig de verantwoording is der resp: administrateurs voor het te kort koomende bij derzelver Ad„ „ministratien: Art: 12. bwijn. bij wijn, en rds 60, voor de Legger bij de wijn Kelder. Caabse Brandewijn /geteekent/ C:s van Eerten. Insinueerd naa behooren, geeft des begeerd werdende Copia deezes, en relateer uw weedervaaren /:onderstond:/ Kaap de Goede Hoop den 21 Junij 1791. /was getee„ „kent:/ I: I: Le Sueur: Accordeert WD Rijner Secrets 1 N: 4: No. 5. Copia Copia Sommarium van het geene uit de Cassa reekeningen der E Comp. s , en uit de daar by gehoudene aanteekeninge zoo van wylen den Heer voorigen Cassier Cruywagen als den ondergeteekende blikk, dat weegens de aan de E: Comp: geleeverde Wynen en Brandewijnen aan den Wel Edelen Gestrengen Heere Gouverneur ƒ Cornelis Jacob van de Graaff Zeedert wel desselfs aan„ „komste alhier, en zoo mee„ „de aan de ten gelyke tijd gefungeerd hebbende Heeren Secundes tot Ulto Augustus 1790 is behaald geworden, Te weeten — Dan de Ordinaire Wynen welke teegens 48 Ryx d. , Een de baandewijnen dre teegens 60 Ryd ingevolgen dus tijds verleenden Ordonnantiën, by de Cassa boeken, bereekend. en opgebragt wierden, Is in de veel„ „gende maanden ryxdaalders Thien van yder Legger voor 2 /3 aan wel opgem Heere Gouverneur en Voer -
English
obtained for 1/3 by the Secunde, namely: Anno 1785. February. 7 leagers Rd 70 March 11 leagers Rd 110 April 27 leagers Rd 270 May 23 leagers Rd 230 June 16 leagers Rd 160 July 15 leagers Rd 150 August 106 leagers Rd 1060 Making together 205 leagers and Rd 2050 Deducted 1/3 for the Secunde Rd 683 1/3 The Honorable Governor has received for 2/3 from February to the end of August 1785: Rd 1366 2/3. Anno 1785 September Nothing October When, pursuant to the order of the High Honorable Lords Seventeen, a beginning was made to enter separately into the cash books those ten rixdollars per leager which were paid to the Honorable Governor and Secunde in the manner aforesaid on wines and brandies, calculating the wines at rixdollars 50 as well as the brandies at 50, there was entered in the same month of October on account of: Carried forward Rd 1366 2/3 entered 211 leagers Rd 2110 Carried forward 1366 2/3 1785, November 111 leagers Rd 1110 December 34 leagers Rd 340 1786 January 351 leagers Rd 3510 February 137 leagers Rd 1370 March 52 leagers Rd 520 April 39 leagers Rd 390 May 7 leagers Rd 70 June 10 leagers Rd 100 July 27 leagers Rd 270 August 126 leagers Rd 1260 Making together 1105 leagers and Rd 11050 From which is deducted 1/3 for the Secunde: Rd 3683 1/3 So that the Honorable Governor from September 1785 to the end of August 1786 has received: Rd 7366 2/3 Anno 1786 September 57 leagers Rd 570 October 448 leagers Rd 4480 November 294 leagers Rd 2940 December 95 leagers Rd 950 1787 January 44 leagers Rd 440 February 42 leagers Rd 420 March 24 leagers Rd 240 April 28 leagers Rd 280 May 11 leagers Rd 110 June 1 leager Rd 10 July 13 leagers Rd 130 August 166 leagers Rd 1660 Making together 1223 leagers and Rd 12230 From which is deducted 1/3 for the Secunde: Rd 4076 2/3 The Honorable Governor having received from September 1786 to the end of August 1787: Rd 8153 1/3 Carried forward Rd 16886 2/3 Anno 1787 September 108 leagers and Rd 1080 October 486 leagers Rd 4860 November 405 leagers Rd 4050 December 86 leagers Rd 860 1788. January 114 leagers Rd 1140 February 4 leagers Rd 40 March 14 leagers Rd 140 April 7 leagers Rd 70 May 11 leagers Rd 110 June 34 leagers Rd 340 July 62 leagers Rd 620 August 158 leagers Rd 1580 Making together 1487 leagers and Rd 14870 From which is deducted 1/3 for the Secunde: Rd 4956 2/3 Having been received by the Honorable Governor from 1 September 1787 to the end of August 1788: Rd 9913 1/3 Anno 1788 September 20 leagers Rd 200 October 667 leagers Rd 6670 November 227 leagers Rd 2270 December 43 leagers Rd 430 1789 January 85 leagers Rd 850 February 65 leagers Rd 650 March 38 leagers Rd 380 April 8 leagers Rd 80 May 4 leagers Rd 40 June 1 leager Rd 10 July 36 leagers Rd 360 August 144 leagers Rd 1440 Making together 1327 leagers Rd 13270 Carried forward Rd 13270. Rd 26800 Carried forward 16886 2/3 Brought forward Rixdollars 13270 Rd 26800 Of which 1/3 received for the Secunde: Rd 4423 1/3 And received by the Honorable Governor from September 1788 to the end of August 1789: Rd 8846 2/3 Anno 1789. September 8 leagers Rd 80 October 504 leagers Rd 5040 November 424 leagers Rd 4240 December 163 leagers Rd 1630 1790 January 25 leagers Rd 250 February 1 leager Rd 10 March leagers Rd April leagers Rd May 1 leager Rd 10 June 26 leagers Rd 260 July 35 leagers Rd 350 August 73 leagers Rd 730 Making together 1260 leagers and Rd 12600 Deducted 1/3 for the Secunde: Rd 4200 The Honorable Governor having received from 1 September 1789 to the end of August 1790: Rd 8400 So that the aforementioned Governor from February 1785 to the end of August 1790 has received a sum of: Rd 44046 2/3 Below was written: Cape of Good Hope, 16 June 1791. Lower down: Agrees: was signed: G: d: Karnspeck, sworn Clerk. Agrees Karnspek sworn Clerk No. 6. Today, the 22nd of June 1791. Appeared before me Johannes Daniel Karnspek, sworn Clerk at the Secretariat of Justice of the Castle of Good Hope, present the witnesses to be named hereafter; the Senior Merchant and Purveyor as well as Member of the Honorable Council of Policy of this Government, the Honorable William Ferdinand van Reede van Oudtshoorn, who, at the requisition of the Senior Merchant and also Member of the aforementioned Council of Policy as well as Cellar Master of this Government, the Honorable Jacobus Johannes Le Sueur, declared it to be true: That the Honorable Appearer receives payment for the write-off of the wheat which is consumed in this Government on behalf of the Honorable Company, or is sent from here to Batavia, because the tithes for the same have already been paid upon passing the patrol guard, in accordance with custom from time immemorial, at eight guilders per muid, so that neither from the Honorable Appearer nor from his predecessors has any tithe ever been deducted anew from it; while he, the Honorable Appearer, also considered that it would be very inequitable to demand such from the Purveyors, since the shortfall incurred by them at eight guilders per muid,
Dutch transcription
door 1/3 aan De Heer Secunde behaald geworden:- Naamentlyk Ao 1785. februarij. 7 Leggers Rn 70 0 „ 110 „ „ Maart. . . . 11 „ 270 _o „ April 27 o „ 236 — Maij. . 23 „ 160 — „ Junij. . . . . 16 „ „ 150 „ „ Iulij. . . . . . 15— „1060 — - — „ „ Augustus. . 106 Maakende te Saamen. . . . . . 205 Leggers en Eed 2050:—: — Heer van Gedecourteerd /3 voor den Heer Secunde. . „ 683 1/3 — Heeft den WelEdelen Heer Gouverneur Voor 73 van Februarij tot Ultimo Augustus 1785. genooten. lb 1366 2/3. 2 „ A. o 1785 September Niets October Wanneer ingevolge de ordre der Hoog Edelen Heeren 17en een begin is gemaakt, om zoodaanige Tien ryxds pr Legger als, aan De WelEd Gestrenge Heere Gouverneur en secunde in voege voor van de wynen en brandewijnen wierden betaald, by de Cassa boeken appart op te brengen by dewynen, teegens ryx zo - Mitsgaders de Bran, „dewynen teegens. . . . 50 te bereekenen, is in dezelve Maand October des Transp=l d1366 73 weegens „ „ C W a weegens opgebragt 211 Leggers „ rud 2110 – P„r Transplt 1366: 2 1/3 „ 1110 — 1785, Novemb 111. „ 340 — Decemb 34 „3510 — 1786 Jany 351 febr 137 „1370 „ 520 — Maart 52 „ 390 April 39 op „ 70 May „ 100 Juny 10 „ 270 July 27 „1260 – Aug 126 ƒ Maakende te saamen. 1105 Teggers en tyd 11050 - waar van afgaak 1/3 voor 3683 1/3 Den Heere Secunde. . zoo dat den WelEdelen Gestr Heere Gouverneur van September 1785, tot Ult=o Augustus 1786, heeft genooten. . . . . „ 7366 21/3 A=o 1786 Sept. 57. Leggers Erd 570 - — „ 4480 — „ Octo 448. 2940. — „ Nov 294. 950. — „ „ DeCo 95 440. – 1787 Jany 44 „ 420 — „ feb 42 „ 240 — „ Maart 24 „ „ 286. — „ April 28. „ „ „ 110. — „ May 11 10. — „ 1 „ „ Juni 130 — 4 July 13 1660 — „ Aucx 166. raakende te zaamen 1223 Leggers, en l12230. — Waar van afgaat voor „ 4076 2/3. Zijn Heer Secunde. . . .. Hebbende de WelEd Geshaenge Heeren Gouvern van Sep„o 1786 tot Ult=o Autg 1787 genooten. „ 8153 1/3 n Transporteeren Rd 166862/3 - fo „ — _o Ao 1787 Septemden 108 Legg en Rd 1060 - „4860 – October. 486 „4050. Novemb 405 „ 860 Decemb. 86 „ 1140 - „1788. January „114. „ 40 february „ 4 „ 140 Maart „ 14 „ 70 Aprill. „ 7. „ 11 „ 110 May „ 34 „ 340. Junij „ 620 July „ 62 1580. Aug=s „ 158 ƒ maakende te Zaamen. 1487. Zegg en rd 14870 — Hoen van geducourheert 4956 2/3. 1/3, voor den Heere Secunde. .. Zynde by de WelEdelen Gestrangen Heere Gouverneur van . o Lept 1787. tot Ulto August 1788. genooten. . . . . „ 9913 1/3 „ 20 Cogg: rrd: 200. Ao 1788 Sept. „ „ 6670. 1 Octo „667. „ „ 2276. „227 No „ 430. „ De C „ 43. „ „ 850. „ „ 1789 Januari „ 85. „ 650. „ february „ 65 „ 330 „ Maart „ 38 „ d 80 „ „ April 40: „ 4. „ May „ 1 10 „ Juny „ „ 36 „ „ 300 July „144. Aug. 1440 m Maakende te saamen „ 1327 Zegg. r 13270. Transporteren r 13270. rd 26800:—:— d Transp ortted 16886 2/3 „ „„ „ „ „ „ „ „ E P„r Transport Ryx 13270 — Exx 26800 -. - vf 1/3. Voor De Heer Secunde Ontfangen. . „ 4423 — En by den WelEdele Gestrenge Heere Gouverneur van Septer 1788, tot Ultimo Aug 1789, genooten. . . . . . . . . . . . . „ 8846. Ao 1789. Septr 8 Leggr. Rd 80 „ deto 504 „. . . . . „ 5040. „ Nov 424 „. . . . . „ 4240. G 1790 Ianj 25 „. . . . . „ 258 feb7 May Juny 2.6. „. . . . . . „ 260 July 35 „. . . . . . . „ 350 — - - - - - - - - „730 73 Augs Maakende te saamen 1260. Leggers en Rxx 12600 — Gaat af 13 Voor den Heer Secunde. . „ 4200 v Hebbende de welEdele Gest Heere Gouverneur van p=o Sep: 1789. tot Ulto Augs 1790 „ 8400 genooten. . . . . . Zoo dat welgemelde Steene Gouverneur van februarij 1785. tot Ultimo Argo 1790. genooten heeft Een Somma Onderstond: Cabo de Goedehoop 16 Junij 1791- LLager:/ Accordeerd :/ was /geteekend. G: d: Karnspeck, gesw Clercq. „ Dec„ 163 „. . . . „ 1630.— „. „ 10 van. . . . . . . . . . . . . . R:o 44046 /3 1 „. „ 10 Maart— „ . . „ — April— „. . . . . . „ — Accordeert Dampper gem: Clercq 1 No. 6. HHuijden den 22 Junij 1791. Compareerde voor mij Johannes Daniel Karnspek gezwe„ Clercq ten Secretarije van Justitie des Casteels de Goede Hoop praesent de natenoemene getuijgen; den Opperkoopman en Dispencier mitsgaders Lid in den E Achtb:e raade van Politie deezes Gouvernements d' E: Achtb:e Heer William Ferdinand van Beede van Oudtshoorn dewelke ter requisitie van den Opperkoopman en meede Lie in welgemelde Politiequen raade mitsgaders Kel„ „dermeester deezes Gouvernements d' E Achtb: Heer en Mr Jacobus Johannes Le Sueur verklaarde hre waar is. Dat den E Achtb„e Heer Comparant de afschrijving van de Tarwe, welke in dit Gouvernement s' E Comp. s weegen geconsumeerd, dan wel van hier na Battavia verzonden word, / al zoo de thiendens voor dezelve, bij het passeeren der patroelje wacht bereids voldaan is:/ be„ „taald krijgt, ingevolge gebruijk van onheugelijke tijden, teegens Acht Gulden de mud, dus van den E: Achtb:r Heer Comp:t, nog van zijne praedecesseurs, nimmer, eenige thienden, op nieuws daar van is afge„ kort, Terwijl hij E Achtb: Heer Comparant ook vermeende, dat het zeer onbillijk zoude zijn, zulks van de Dispenciers te vorderen, alzoo het te kort koo„ „mende door hun teegens Acht Guldens de Mud, thenius aan
English
must be reimbursed to the Honorable Company, it would therefore also stand to reason that in the opposite case, when they have anything left over from their write-offs, they receive payment at that same price for this balance placed to their credit. That he, the Honorable appearing party, delivers these write-offs of his to the Honorable Company under the names of private individuals, a custom not introduced by him, the Honorable appearing party, but followed after the example of his respective predecessors; the necessary warrants for this not having been prepared secretly by him, the Honorable appearing party, upon which the money was received, but having been calculated at the Trade Office before and ever since he had presented the same for payment to the master Cashier; that furthermore the trade transfer clerk van Eerten, who has been stationed at that Office for about forty years, would have to testify that never from the grain of the Dispenser, just as little as from the wines of the Cellar Masters, was anything deducted for the Country's duties for their write-offs, just as with private individuals. That just as he, the Honorable appearing party, has delivered his write-offs under the names of private individuals, in that very same manner was always delivered the wheat and barley of the respective Lords Governors, which from the Honorable Company's posts successively were taken in for their benefit, from which the tithes were deducted just as little as from that wheat which the Honorable appearing party, following the example of his predecessors, has delivered for his own write-off to the Honorable Company, notwithstanding the aforementioned wheat and barley, being delivered on account of the Noble Lord Governor, did not undergo, when passing the patrol guard, the deduction of that recognition, known under the name of tithes, which is withheld from private individuals. Declaring nothing more, the Honorable appearing party gives as reasons of knowledge as in the text, being prepared, if required, to further confirm the foregoing by solemn oath. Underneath stood: That this transpired thus in the Castle aforesaid, present the clerks Christiaan Ludolph Neethling and Johan Bernhard Hoffman as witnesses, who have duly signed the original of this along with the appearing party and me, the sworn clerk. Lower: Quod Attestor, and signed: I: D: Karnspek sworn clerk. Review Appeared before us, the undersigned commissioned members from the Honorable Council of Justice of this Government, the Senior Merchant and Dispenser, also Member in the Honorable Council of Justice of this Government, the Honorable William Ferdinand van Reede van Oudtshoorn, to whom this aforementioned declaration of his, having been clearly and distinctly read aloud, he declared that he persists therewith, wishing that nothing more shall be added to or taken from it; and spoke therefore in confirmation of the truth thereof, in the presence of the Fiscal pro interim Mr Jacob Pieter Deneijs, the solemn words: So truly help me God Almighty. Thus reviewed and sworn at Cabo de Goede, 24 December 1791. Was signed: W. J. V. Reede van Oudtshoorn. Lower: in my presence, and signed: P: Diemel sworn clerk. In the margin, as Commissioners, signed: R: W: D Riet and A van Heck. Underneath stood: Agreed W J D Rijneveld Secretary No 7 Sum Rds 764 3 2 folio further the ration of wine for which money to give ƒ - 192 For the gentleman Adam van Schoor 288 The gentleman Thibault 7416 cans of wine in sum ditto ditto P: v: d: Spuij Stein the elder ditto ditto de Wet Assistant I: P: Faure Steyn Junior Assistant Harders ditto ditto Westerhoff 29 5 3 Wine drawer Schrader 19 6 2 Master de Kort 29 5 3 ditto ditto P: v: d: Spuij M:son 16 3 5 Steward Wille 39 4 4 ditto ditto v: d: Graaff 39 4 4 ditto ditto Faure the younger 19 6 2 Reverend Herold 19 6 2 Reverend Knoop 19 6 2 ditto ditto Harders 39 4 4 ditto ditto Kuys 19 6 2 ditto ditto Ahling 39 4 4 ditto ditto Faure the elder 19 6 2 The widow Appeldoorn 19 6 2 ditto Krügel 19 6 2 ditto Horak 7 3 2 ditto ditto Bletterman 19 6 2 ditto ditto Onkruyd 19 6 2 ditto ditto Blanckenberg 19 6 2 ditto Bote 19 6 2 ditto Huis 7 3 2 192 ditto ditto Horak 7 3 2 Agrees with the original List, submitted in Court and resting with the Secretary of Justice Thenius Rds Sch stivers 19 6 2 29 5 3 39 4 4 19 6 2 6 2 6 2 19 6 2 7 3 2 7 3 2 1 3 2 7 7 9 19 5 2 19 6 2 3 7 3 2 29 5 3 39 4 4 29 5 3 ditto ditto Mampa 15 5 2 ditto ditto Kuys 19 6 2 Schult 29 5 3 ditto ditto Domus 29 5 3 W van Rijneveld secretary No 6 288 384 384 384 384 160 384 288 192 192 152 192 192 192 192 192 192 192 192 192 72 72 72 192 96 288 288 192 192 72 288
Dutch transcription
aan d' E Comp„e moetende werden vergoed, het dus ook van zelfs zoude spreeken, dat zij in't teegen over gesteld geval, wanneer zij van hunne afschrijvingen, iets overig hebben, dit bij hun te goed gemaakte, voor die zelfde prijs betaald krijgen. Dat hij E: Achtber Heer Comp:t, deeze zijne afschrijvin „ge aan d' E Comp:e leeverd op den naam van particu„ „lieren, een gewoonte niet door hem E: Achtb. e Heer Comp:te geintroduceert, maar gevolgd, op het voorbeed zijner resp:e praedecesseurs; zijnde de noodige ordon „nantien daar toe niet ter sluijk door hem E Achtb: Pee Comp:t vervaardigt, waarop het geld is ontfangen, maar bereekend geworden op 't Negotie Comptoir voor en al eer hij dezelve ter betaaling aan de heer Cassier had gepraesenteerd; dat ook voorts den negotie over„ draager van Eerten, die circa Veertig Jaaren op dat Comptoir bescheijden is geweest, zoude moeten ge„ „tuijgen, dat nimmer het koomn van de Dispencier eeven zoo min als de wijnen van de Keldermeer „ters; voor derzelver afschrijvingen, gelijk als van particulieren, iets voor 's Lands gerechtigheeden is afgetrokken geworden. Dat eeven gelijk hij E: Achtbe Heer Compt: zijne afschrijvingen op den naam van particulieren ge „leeverd heeft, ook altoos op die zelfde wijze is gelee „verd geworden, de Tarwe en garst, van de resp:e heer Gouverneurs, dewelke van 's E Comp. s posten opgebro successivelijk ten voordeele van dezelve ingenomen zijn zijn, waarvan al zoo min de Thiendens is afgetekken, als van die Tarwe welke den E: Achtb:e Heer Comp:t, op voorbeeld zijner praedecesseuren, voor des zelfs af„ „schrijving aan d' E Comp:e heeft geleeverd, niet teegen„ „staande de voorsz: Tarwe engarst, voor reekening van de Edele Heer Gouverneur geleeverd wordende, bij het passeeren der patroelje wacht niet hebben ondergaan, de korting dier recognitie, onder den naam van Thienden bekend, welke van particulie„ „ren werd afgehouden. Niets meer verklaarende, geeft den E: Achtb e Heer Comp:t voor reedenen van Weetenschap als in den Text, bereid zijnde het voorenstaande, des gere„ „quireerd werdende, met solemneele Eede nader gestand te doen. /onderstond:/ Dat aldus passeerde in't Casteel voormeld praesent de Clercquen Christiaan Ludolph Neethling en Johan Bernhard Hoffman als getuijgen, die de minute deezes beneevens den Comp. e en mij gezw Clercq meede behoorlijk hebben onderteekend / lager/ Quod Attestor /:en geteekend:/ I: D: Karnspek gezw Clercq. Recollement Compareerde voor ons ondergeteekende Gecom„ „mitteerde leeden uit den E Achtb:r raade van Justitie deezes Gouvernements, den Opperkoopman en dispencier mitsgaders, Lid in den E: Achtb„ raad van zij van Justitie deezes Gouvernements de E: Achtb: Heer William Ferdinand van Reede van Oudtshoomn, den„ „welken deeze zijne voorenstaande Verklaaring klaar en duijdelijk voorgeleezen weezende verklaarde den„ „zelven daarbij te blijven persisteeren met begeerte dat ver niets meer bij of afgedaan werden zal; Ensprak derhalven tot bevestiging der Waarheid van dien, ter praesentie van den prointerim Fiscaal M:r Jacob Pieter Deneijs; de solemneele woorden. Zoo Waarlijk helpe mij God Almachtig. Aldus gerecolleerd en beEedigd aan Cabo de Goede den 24 December 1791. /was geteekend/ W„ J. V„ Reede van Oudtshoorn /lager/ mij praesent / en geteekend/ P: Diemel gezw: Clercq /in margine / als Gecommitteerdens /geteekend/ R: W: D Riet en Aben Heck: /onderstond/ Accordeert WJ D Rijnevel secrets No 7 Somma rd„s 764 3 2 foia (armer 't randsoon van wyn waar voor geld te geeven e ƒ - 192 Voor de heer Ad„m van Schoor.. 288 „ De heer Phibanct. . . 7416 Cannen wyn in somma „ d„o d„o P: v: d: Spuij. . . „ „ stein de oude „ d„o d„o de Wet- . „. adsistent I: P: Faure. . . .. „Steyn Junior. . . . „ „ „ Adsistent Harden. . . . . . . „ d„o d„o Westerhoff. . . . . . . . 29 5 3 „ wynverlater Schrader - - - - - - - 19 „ „ Baas de Kort. . . . „ d:o d„o P: v: d: Spuij m: z:. . . . . 16 3 5 „ Hofmeester Wille. . . . . . . . „ do do v: d: Graaff - - - - - - - 39 4 4 do do Faure de jonge. . . . . . . . „ Domine Herold. . . . . . . 19 6 2 „ domine Knoop . . . . . . . . 19 6 2 „ d„o d„o Harders. . . . . . . . . 39. 4 4 „ d„o d„o Kuish. . . . . . . . „ d„o d„o Ahling. . . - - . . . 39 4 4: do do Faure de oude. . . . . . . 19 6 2 „ de wed„we Appeldoorn. . . . . . . . 19 6 2 „ „ do Krugel . . . . - - - - 19 6 2 „ d o Horak. . . . . . . „ do do Bletterman - - - - - - - - 19. 6. 2 d do Onkruid. . . . . . . . 19 do d Blanksteen - - - . . . 19 6 2 „ „ d:o Bote - . . . . . 19: 6 2 „ d„o Huis. . . . . . . 192 „ do do Horak. . . . . . . . . Arrondeert met de origineele Lyst, in Juditie overgelegen en Jusf: secret: berusteerde Thenius Rd:s Schip atr=s 19 6 2 29 5 3 39 4 4 19 6 2 6 2 6 2 19 6 2 7 3 2 7 3 2 1 3 2 7 7 9 19 S L - - - . 19 6 2 3 7 3 2 29 5 3 - - - - 39 4 4 . - - - - - - 29 5 3 d do Manpa. . . . . . . . . 15 5 2 do do Kuiss. . . . . . . . 19 6. 2 „ „ Schull - - - - - - - - 29 5 3 „ do do Domis - - - - - - - - . 29 5 3 Wr Rijnereed secretin — No 6. 288 384 384 384 384 160 384 288. 192 192 152 192 192 192 192 192 192 192 192 192 72 72 72 192 96 288. 288 192 „ 192 72 288 „ „ „ „ „ „ „ „ „ 1 „ „ ter .. . . . . . .. . . .. .