Inventory 11021
Cape · 610 pages · 131 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
No. 13 proven of the clerks, Willem Stephanus van Ryneveld and Nicolaas van Es, as witnesses, who, along with the deponent and me, the sworn clerk, have properly signed the minute of this; below which: Which I witness; was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. Verification. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable and Worshipful Council of Justice of this aforesaid government, Ian Obbens, who, having this preceding declaration of his read out to him clearly and distinctly word for word, declared that he continues to persist by it, desiring that nothing more shall be added thereto or taken therefrom, and therefore, in confirmation of the truth thereof, spoke the solemn words: So truly help me God Almighty. Thus verified and sworn at the Cape of Good Hope on 22 February 1733. Was signed: Ian Obben. Below: In my presence; was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. In the margin: As commissioners; was signed: W: F: v: Reede van Oudtshoorn and I: C: Gie. Today, 18 January 1788. Appeared before me, Ryno Johannes van der Riet, sworn clerk at the Secretariat of Justice of the Castle of Good Hope, in the presence of the after-mentioned witnesses, the ordinary seaman Anthoni van Eps, of competent age, who was appointed to the ship Oud Haarlem but remained here due to indisposition, who, at the requisition of Lieutenant Arnoldus Casteleijn de Keulenaar and Second Lieutenant Johannes Cornelis de Buissonje, who also served on the said vessel, declared it to be true: That at the beginning of the voyage, a difference had already arisen between the captain of the said vessel, named Cornelis Haringman, and the requisitioners herein, concerning a certain black woman named Rachel who was on board as a passenger, who, despite all friendly solicitations, was placed above the requisitioners at the table by the captain; that these disputes were of such consequence that the captain, with his bosom friends, being the junior merchant, captain-lieutenant, and doctor, continually harassed the requisitioners and did everything, as the deponent, who was constantly on the quarterdeck, daily witnessed, to make life on board unpleasant for them. That, besides various trifles that occurred daily and served as proof of the hatred the captain harbored toward the requisitioners, the deponent was also present at the table more than once when the requisitioners, who, because they had had the dog watch, being from twelve to four o'clock, had gone to sleep in the morning and therefore requested that the steward provide them with something to eat, nevertheless had to endure a continuous and absolute refusal from the captain, notwithstanding that the captain also daily, whenever the said black woman merely desired to eat in her cabin, sent her the required food, and indeed the finest from the table; it having also happened that the second requisitioner, sitting at the table himself, solicited some food for his mate, the first requisitioner, who was lying asleep as before, which the captain also directly refused and rejected. That the deponent was furthermore present at what occurred on the night of 7 October last, when the requisitioners, though admittedly a little drunk, were yet not in such a state that they could be judged unfit for their duty; the requisitioners having then repeatedly requested the captain to hand over the watch, without, however, having received any answer other than: I do not want to give up the watch; while the deponent furthermore heard no other expression of any kind that night, except only that the first requisitioner reproached the captain that he acted arbitrarily with the provisions, and shortened the requisitioners, along with those on whom he did not look favorably, in their share. That the deponent, moreover, has otherwise never seen the requisitioners drunk, except on that single occasion, and has always seen them very diligent in their duty. While, however, the captain was drunk more than once, and especially when, as happened daily, he made up a card party with the said junior merchant, captain-lieutenant, and doctor often until 12, 1 to 2 o'clock at night, and also presented himself at night several times in that condition during the deponent's and requisitioners' watch. The deponent further declares that the boatswain, boatswain's mate, and sailmaker on board, being also quite drunk, did not hesitate, besides making a tremendous racket, to attack each other in public with a knife and to hit holes in the head with a bottle, without, as far as the deponent knows, any punishment corresponding to the nature of these actions having followed. Declaring nothing more, the deponent gives as reasons of knowledge as in the text, being prepared always to confirm the foregoing by solemn oath. Below: Thus done at the aforesaid Secretariat in the presence of the clerks Willem Stephanus van Ryneveld and Nicolaas van Es as witnesses, who, along with the deponent and me, the sworn clerk, have properly signed the minute of this. Below: Which I witness; was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. Verification. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable and Worshipful Council of Justice of this government
Dutch transcription
No. 13 „beweezen der Clercque, Willem Stephanus van Ryneve en Nicolaas van Es. als getuigen, die de minute dezes benevens de Compten en mi gezwClercq meede behoorlyk hebben onderteekend: /: lager 'T welk ik getuige /:was getekend:/ B: J: V: d: Riet, gezur Clere Recollement. Compareerde voor ons ondergetekende gecommitt. s uyt den E: Achtb: raade van Justitie dezes Gouvers„ „nements voorsz: Ian obbens, dewelke deeze zyne voor „verstaande verklaring van woorde tot woorde kla en duijdelijk voorgeleezen weesende verklaarde daar by te blyven persisteeren. met begeerte dat er niets meer bygevoegd ofte van gedaan werden zal, en spra dierhalven ter bevestiging der waarheid van dien de solemneele woorden zoo waarlyk help mij god Almagtig. Aldus Gerecolleerd en B'Eedigd aan Cabo de Goede Hoop den 22 Febr: 1733. (:was getekend Ian Obben /:laager:/ mij praesent /:was getekend:/ R: J: v: d: Riet: ge Zw:Clercq. /:in margine:/ als Gecommitt. s /:was getekend:/ W: F: V: Reede van oudtshoorn en I: C: gie. Huiden den 18 January 1788. Compareerde voor mij Ryno Ioh. s van der Riet /:onderstond:/ geala: gezw: Clercq ter secretarije van Justitie des Casteels de goede Hoop praesent de nagenoemde getuigen den op het schip oud haarlem bescheyden geweest, edog vermits indispositie alhier verbleevene Jong mat„ „troos Anthoni van Eps. van Competenten ouderdom, dewelke ter requisitie van den meede op gem: bodem gediend hebbende Lieutenant Arnoldus Casteleijn de Keulenaar en sous Lieutenant Iohannes Cornelis de Buissonje verklaarde hoe waar is. dat in het begin van de reyse reeds tusschen den Capitain van gem: bodem. in name Cornelis Haring„ „man en de requiranten in deesen verschil gereesen zynde. wegens zekere zig aan boord als passagiers bevonden hebbende Zwarten in name Rachel, de„ „welke door den Capitain tegens alle vriendelijke sol„ „licitatien aan boven de requiranten aan de tafel is „geplaatst geworden: deese disputen dan ook van die gevolgen geweest waren. dat de Capitain met deszelfs biesim vrienden zijnde den onderkoopman Capitain Lieutenenant en doctor. de requiranten bij Continuatie hadden agtervolgt en alles aangewend. om /:gelyk de Comp„e die geduurig agter op geweest is, dagelyx heeft bygewoond, hun het leeven aan boord onaangenaam te maaken. dat, behalven verscheyde bagatellen, die dagelyx gebeurd zyn en gedient hebben ten bewyse van de haat die den Capitain tegens de requiranten heeft gekoesterd. de Comp:e ook meer dan eens aan de tafel is tegenwoordig geweest. dat de requiranten die vermits zij de honde wagt / zynde van twaalf tot vier uuren:/ gehad hadden in den morgenstond waaren waaren gaan slapen en derhalven versogten, dat de hofmeester hun ieten besorgen mogt: zig nogtans een geduurige en volstrekte wijgering van den Capitain h moeten getroosten, niet tegenstaande de Capitain ook dagelijx wanneer de meergem: zwarten maar in haa hut begeerde te eeten haar de benodigde spijse en wel de keurigste van den tafel toesond: zynde het tevens ook gebeurd dat de tweede reqt. zelve aan de tafel zittende voor zyne maat den eersten reg„t de als voren te slapen lag, om wat eeten solliciteerde geen den Capitain ook direct gewijgerd en van de hand geweesen had. dat de Comp.tse voorts is praesent geweest. bij het gebeurde in den nagt van den 7. October Iongstl: w „neer de reqten. wel is waar en wijnig beschonken. egt niet zodanig geweest zijn, dat zij voor hunnen dien onbekwaam konde, geoordeeld worden. hebbende de requiranten als toen bij herhaling van den Capitain „sogt, om de wagt over te neemen, zonder nogtans iets anders als ik wilde wagt niet overgeeven ges ten antwoord te hebben bekomen, Terwyl de Com„ wijders in dien nagt geene andere uijtdruking hoe ook genaamd gehoord heeft, als alleen dat de eerste reqt. den Capitain heeft verweeten. dat hij met de langesoenen willekeurig te werk ging, en de legt „ranten beneevens die geenen daar hij geen goed oo op had in hun aandeel verkorte t dat de Compt. wijders de reqten. behalven de voor enkele reise anders nooijd beschonken en hun alto zeer vlijtig in hunne dienst gesien heeft. Terwijl „tans de Capitain meer dan eens, en vooral wan 3 hij het geen dagelijx gebeurde met gem: onderkoopman Capitain Lieutenant en doctor, tot dikwils 'snagts 12, 1. â 2 uuren parthij in de kaart maakte. beschonken geweest is, en zig ook 's nagits verscheijdene reysen in die situatie in der Comp=te en reqten wagt vertoond heeft.— verklaarende de Comp„e voorts dat de Bootsman schieman en zeylemaaker aan boord meede vry Aron„ „ken zijnde, zig niet hadden ontsien om behalven een geweldig getier te maaken, elkanderen in het publicq met een mes aan te tasten en met een boddel gaten in het hoofd te slaan. zonder dat daarop voor zo verre de Comp:e weet eenige Correctie overeenkomstig met den aart deeser bedrijven gevolgt is. — Niets meer verklarende geeft de Compte voor ree„ „denen van wetenschap als in den text bereyd zynde het voorenstaande altoos met solemneele Eede gestand te doen. /:onderstond:/ Dat Aldus Passeerde ter secretarijen voorm: ten byweesen dier Clercquen Willem Stephanus van Ryneveld e Nicolaas van Es als getuigen, die de minute deezes beneevens den Comp„t ende mij gezw: Clercq meede behoorlijk hebben onderteekend /:laager:/ 'T welk ik getuigen /:was getekend:/ B: J: V: d: Riet. G: Zu: Clercq.— Compareerde voor ons ondergeteekende gecommitt„s uit den E: Achtb: Raad van Justitie deezes gouver„ Recollement. „niements 5 —
English
No. 14. of this government, the aforementioned Anthonij van Eps, who, this his preceding declaration having been read aloud to him clearly and distinctly, word for word, declared that he persisted therein, desiring that nothing more shall be added thereto or removed therefrom, and therefore spoke in confirmation of the truth thereof the solemn words, so truly help me God Almighty. Underneath stood: Thus re-examined and sworn at Cabo de Goede Hoop, the 22 February 1782. Was signed: A: van Eps. Lower: present me, was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. In the margin: as commissioners, was signed: W: F: v: Reede van Oudtshoorn and P: C: Gie. Today, the 21 January 1788. Appeared before me, Ryno Johannes van der Riet, sworn clerk at the Secretariat of Justice of the Castle of Good Hope, in the presence of the following named witnesses: Jan Willem Rijlestom, gunner's mate, Hendrik Hendriks Postma, Pieter Valk, Hendrik Hamber, Jan Vergeest, Jan Maurits Kraa, Hendrik Krauter and Matthijs Verkerk, sailors, all posted in aforementioned capacities on the ship Oud Haarlem, yet remained here due to indisposition, and of competent age, who, at the requisition of Lieutenant Arnoldus Castelijn de Keulenaar and Sous-Lieutenant Johannes Cornelis de Bussonje, also having served on the aforementioned vessel, declared it to be true and truthful: That they, the appearers, are of the opinion that the disagreements which have taken place on board between the Captain and some other officers with the requirants must largely be attributed to the extraordinary vigilance which the requirants displayed during the voyage to stand up for the rations and necessities of the crew, in which they were shortchanged by the Captain. The appearers have also, ever since the requirants stepped into the breach for that matter, which occurred already in the beginning of the voyage, seen that the requirants were persecuted in every respect by the Captain, junior merchant, first lieutenant, and doctor, notwithstanding that the requirants performed their duty just as well and amply as well as the other officers, very faithfully and zealously, and behaved towards everyone on board, from the highest to the lowest, as befits every honorable officer; by which conduct the appearers unanimously declare that the requirants have in all respects merited the love and esteem of all the crew. Just as the appearers further declare never to have seen the requirants drunk, but certainly and very often Lieutenant van Rakom and Sous-Lieutenant Vlieger, and likewise the boatswain, boatswain's mate, and sailmaker, who did not shrink from drawing the knife and bashing holes in heads with bottles, without the appearers knowing, however, that any the slightest correction followed upon that. Declaring nothing more, the appearers give as their reasons of knowledge as in the text, being ready to further confirm the same under oath at all times if it be required. This passed at the secretariat aforesaid in the presence of the clerks Willem Stephanus van Ryneveld and Nicolaas van Is as witnesses, who duly signed the minute hereof along with the appearers and me, the sworn clerk. Lower: Which I witness, was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. Re-examination. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Court of Justice of this government, the aforementioned Jan Willem Rylstrom, Jan Vergeest, and Pieter Valk, while the appearers testify that the aforementioned Hendrik Hendrikse Postma and Hendrik Krauter have already departed from here, who, this their preceding declaration having been read aloud clearly and distinctly, word for word, declared that they persisted therein, desiring that nothing more shall be added thereto or removed therefrom, and spoke No. 15. therefore in confirmation of the truth thereof the solemn words, so truly help me God Almighty. Underneath stood: Thus re-examined and sworn at Cabo de Goede Hoop, the 22 February 1788. Was signed: J: W: Raylstrum, and and around it written: this is the mark of Jan Vergeest, and X and also around it written: this is the cross of Pieter Valk. Lower: present me, was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. In the margin: as commissioners, was signed: W: F: v: Reede van Oudtshoorn and P: C: Gie. I, the undersigned Joseph Haavers, gunner on the Honorable East India Company ship Oud Haarlem, giving testimony of the truth at the request of Arnoldus Castelijn de Keulenaar, Lieutenant, and Johannes Cornelis du Buissonje, Sous-Lieutenant on the said vessel, and whoever else might have need thereof, declares it to be true and truthful that he, the deponent, having already sailed for thirty-eight years in the service of the East India Company, and this currently being the fourth ship upon which he is placed in his aforementioned capacity, has never experienced, as on this vessel, such contempt from their commander toward their junior officers, and on the contrary, by boys, or [illegible]
Dutch transcription
No. 14. „nements voorm: Anthonij van Eps. dewelke deeze zijne voorenstaande verklaaring van woorde tot woorde klaar en duijdelijk voorgeleesen weesende verklaarde daarby te blyven persisteeren. met be„ „geerte dat 'er niets meer bij ofte van gedaan werden zal en sprak dierhalven ter bevestiging der waarheijd van dien de solemneele woorden zoo waarlyk help mij god Almagtig. /:onderstond:/ Aldus Gerecolleerd en B'Eedigd aan Cabo de Goede Hoop den 22 February 1782 /: was gete„ „kend :/ A: van Eps /:laager:/ mij praesent /: was get „kend:/ R: J: V: d: Riet. gezw: Clercq. /:in margine:/ als Gecommitt s /:was getekend:/ W: F: V: Reede van oudtshoorn en P: C: Gie.— Huiden den 21 Januarij 1738. Compareerden voor mij Rino Johs. van der Riet geh Clercq ter secretarije van Justitie des Casteels de goede hoop praesent de naten: getuigen. Ian Willem Rij„ „lestom. Constapelsmaat Hendrik Hendriks Postm Pieter valk Hendrik Hamber, Jan vergeest. Jan Maurits Kraa Hendrik Krauter en Matthijs verkerk, mattroosen, alle in voorm: qualiteijten bescheiden geweest op het schip oud Haarlem, edog vermits indispositie alhier verbleeven. en van Competenten ouderdom, dewelken ter requisitie van den opgem: bodem meede dienst gedaan hebbende Lieutenant Arnolaus Castelijn de Keulenaar, en sout sous Lieutenant. Iohannes Cornelis de Bussonje verklaarden waar en waarachtig te zyn. dat zij Comparanten vermeenen dat de oneenig„ „heeden welke er tusschen den Capitain en eenige andere officieren aan boord met de requiranten hebben plaats gehad. grootendeels moeten worden toegeschreeven. aan de byzondere vigilantie welke de reqten geduurende de Eijze geloond hebben om voor de landzoene, en behoeftens van het volk in dewelke zij door den Capitain wierden verkort, op te komen hebbende de Comparanten ook zeedert dat de req=ten. zig daar voor het geen reeds in het begin der rijze geschied is, hebben in de bresse ge„ „steld gezien dat de requiranten in alle opzigten door den Capitain, onderkoopman. eerste lieutenant en doctor zyn vervolgd, niet tegenstaande de reqten ook even en wel ruim zo goed als de overige officie„ „ren hunnen dienst zeer getrouw en Yverig hebben waargenomen, en zig teegens een yder van de grootste tot de klynste aan boord, zo gedragen als yder braaff officier betaamd, door welke handelwyze de Comparanten eenparig verklaaren, dat de reqte in alle opzigten de liefde en achting van al het volk hebben gemeriteerd, gelyk de Comp=te al verder verklaaren de reqten nooyt dronken te hebben gezien maar wel en zeer dikwijls de Lieutenant van Rakom en sous Lieutenant Vlieger, en zo meede den bootsman, schieman en Zeilmaaker dewelke zig niet hebben ontzien 't mes te trekken, en met boddels gaaten in het hoofd te slaan. zonder dat de Comparanten nogtans weeten. dat daar op „op eenige de geringste Corroctie gevolgd is. Niets meer verklarende geeft de Compten voor reedenen van wetenschap als in den text, bereid zynde het zelfde altoos zo het vereyscht word, met Eede nader gestand te doen.— Dat Aldus Passeerde ter secretarije voor ten byweezen der Clercquen. Willem Stephanus van Ryneveld e Nicolaas van Is als getuigen, die de minute dezes benevens de Compte ende my gezw: Clercq meede behoorlyk hebben onderteekend /:laager:/ 'T welk ik getuige /:was getekend:/ R: J: V: V: Riet gezw: Clercq. — Recollement. Compareerde voor ons ondergeteekende Gecommitt uijt den E: Achtb: Raad van Justitie deezes gouvernements. de voorsz: Jan Willem Rylstroow Jan Vergeest en Pieter valk terwyl de Compten be¬ „tuijgen dat de voorsz: Hendrik Hendrikse Postma en Hendrik Krauter. reets van hier zyn vertrocken, dewelke deese hunne voorenstaande verklaring van woorde tot woorde klaar en duyden „lyk voorgeleesen weesende verklaarde daarbij te blyven persisteeren, met begeerte dat 'er niets meer bygevoegd offte van gedaan werden zal, en /:onderstond:/ spraaken N o. 15. spraaken dierhalven ter bevestiging der waarheid van dien„ de solemneele woorden, zo waarlyk help mij God almagtig — /:onderstond:/ Aldus Gerecolleerd en B'Eedigd aan Cabo de Goede Hoop den 22 February 1788. /:was getekend:/ I: W: Raylstrum, &/ en daar om „schreeven:/ dit is 't merk van Ian vergeest en X/: daar ook omschreeven:/ dit is 't kruijs van Pieter valk /:lager:/ mij praesent /:was getekend:/ R: J: v: d: Riet. gezw:Clercq /: in margine:/ als gecommitt:s /: was getekend:/ W: F: V: Reede van oudtshoorn en P: C: Gie. — Ik ondergeschreevene Ioseph Haavers. Constapel op het E O: S: Comp: schip oud Haarlem. gevende getuigenis der waarheijd, ten verzoeke van Arnoldus Castelijn de Keulenaar Luytenant en Iohannes Cornelis du Buissonje sous Lieutenant op gemelde boodem en die zulx verders zoude moogen noodig hebben. verklaard waar in de waarachtig te weezen. dat ƒ hy de p:e reeds acht en dertig Jaaren in dienst der O: S: Comp:s heeft gevaaren. en thans het vierde schip daar hij in zyn gem: qualiteyt op is geplaatst nimmer overkoomen is, als op deeze boodem„ en minachting van hun opperhoofde omtrent hunnen mindere officieren, en in teegendeel. door Jongens, of . .
English
or children of petty officers are wronged, being solely caused by the fact that the captain of the said vessel, the valiant Cornelis Haringsman, maintained poor leadership and discipline, and together with his captain-lieutenant and ship's doctors improperly favored certain chosen darlings of theirs, whereby the latter did not hesitate to disparage and mock two of the officers and lord it over them. In such manner that the deponent, while the said vessel was still lying at the roadstead of Rammekens, was ordered by his gunner's mate, Paulus Hendrik Viema, to show his mess account. Just as the deponent showed not only the account but also a letter to the captain-lieutenant, the said gunner's mate presumed to say that they were with the crew and that the captain-lieutenant had given orders to take oversight over the mess goods, just as the same throughout the entire voyage lorded it not only over the mess goods, but over everything situated in the gunner's cabin, and acted according to his own whim, without the deponent having any say. And going even further, he did not hesitate to reproach the deponent that he had been whipped and branded, which the deponent took most seriously to heart, reporting it several times to his superiors and requesting to be maintained in his authority, but he could never obtain this, but on the contrary the said deponent had to vacate his cabin and leave the entire management to his gunner's mate. Furthermore, it happened that the steward was ordered by the said superiors to enter into his consumption book that which had never been issued, wherefore the deponent refused up to two or three times to sign the said consumption book. However, because the boatswain and boatswain's mate had signed it, he, the deponent, was also forced to sign the same, from which the proverb arose on board: A signed consumption book by a drunken boatswain, a boatswain's mate who cannot write, and a coerced and distressed gunner. The deponent could explain still more about how he was coerced by the withholding of his powder account, but since a further accountability concerning that will have to come, when one will further demonstrate from that same book the entries that he was coerced to put against the truth. Declaring finally that the requisitioners, before they were placed under arrest, always performed their duty properly and, both before and after the arrest, always conducted themselves properly, but that disputes did occasionally arise over the distribution of rations and over the contempt shown to them by their said superior. The deponent declares the foregoing to be the pure truth, offering, as reasons for his knowledge are in the text, to confirm the same under solemn oath if required. Number 16. Cape of Good Hope, the 13th of December 1727. Was signed: Joseph Haavers, gunner. Below stood: To the Right Honorable Johannes Isaac Rhenius, President, together with the further Honorable Members of the Court of Justice of this Government. Right Honorable President, Honorable Sirs. The undersigned, Arnoldus Castelijn de Keulenaar and Johannes Cornelis Buissonje, show with the required respect in the most humble manner how the petitioner, upon the report of the captain stationed on the East India Company ship Oud Haarlem, was summoned by the Fiscal pro interim, G. E., as Officer of Justice, fourteen days ago today before your Honors, to hear such demand and conclusion as the Officer of Justice serving on that day would take. The petitioners having appeared and the said demand submitted by the Officer of Justice having been read out, they found themselves unable to answer immediately to all that was charged against them, and requested of your Honors a copy and a term of 14 days in order to be allowed to serve their answer in writing, which was favorably granted to the petitioners by your Honors, for which the petitioners dutifully express their thanks to your Honors. The petitioners, according to their last recorded order, ought to serve their answer today, but have found that to the said submitted demand of the Officer of Justice, the claimant, some declarations were annexed that directly contradict the truth, whereby the petitioners find themselves in the highest necessity to obtain counter-declarations against the same from some persons who remained here from the said vessel, just as they have already obtained from the ship's minister and commander. However, their manifold occupations caused by this incident in order to get their goods off the said vessel have rendered them unable to produce the further proofs as yet, and thus they are unable to serve their answer today with the proper proofs. Reasons why the petitioners turn to your Honors, humbly requesting that it may please your Honors to grant the petitioners, without further delay, a term and postponement for the period of another fourteen days. Doing which, etcetera. Was signed: A. C. de Keulenaar and J. C. de Buissonje. Agrees. E. Clercq J. d. Rinneveld
Dutch transcription
of kinderen onder officieren worden verongelykt, als „leenig veroorzaakt. door dien de Cap„n van gem: bon „dem de manhafte Cornelis Haringsman een slechte directie en sipline werd gehouden en met zin Capit: Lieutenant en scheeps doctors eenige by hun uijtgekooze Lievelingen onbehoorlyk werden gefoveriseerd, waar door dezelve niet ontzien twee der officieren te declineeren te bespotten en over hun de meester te speulen. zodanig dat de depe. met gem: boodem nog ter rheede van rammer „kens leggende van zyn Constapelsmaat Paulus Hendrik Viema wierd geordonneert om zyn baks Reek: te toonen. zoo als de dex t niet alleen de reek: maar ook een brief aan de Cap: Lieutenant, heeft getoond, den gem: Constapelsmaat heeft durven ondernoemen te zegge dat zy by de volsch waaren en dat de Capit:n Lieutenant order had gegeven. het toezegt te neemen, over de baksgoederen gelyk den „zelven de gantsche reyse niet alleen over het baks„ „goed, maar over al wat in de Constapels kamer geplaatst was. de meester hebben gespeuld. en naar eyge zinnelykheyd hebben gehandeld. zonder dat de dip„r iets te Leggen had, en zelve verder gegaan zynde, niet heeft ontsien de dip„t te ver„ „wijte dat hy was gegeeteld en gebrandmerkt daar den dip„s zig de hoogsten aangeleegen lag. die„ „versche maalen aan zyn opperhoofden. kennis daar van heeft gegeeven en verzogt gemaintineer te worden. maar nimmer heeft kunnen bekoomen maar in teegendeel gem: dip„s zijn kaamer heeft moeten ontruymen en de gantsche directie aan 42 „zijn Constapelsmaat heeft moeten overlaaten dat verders is gebeurt dat door gem: opperhoofde aan den boddelier is gelast, in zyn Consumptie boek te stellen 't geen nimmer was verstrekt, waar door de dix:t heeft gewijgerd. tot twee a drie keeren het gem: Consumptie boek te teekenen. dog door dien de bootsman en schieman het zelve onderteekend hadden, hy dex. t meede genoodzaakt geworden is, het zelve te teekenen. waar door het spreekwoord aan boord is gekomen „Een getekend Consumptie boek door een dronke „bootsman, een schieman die niet schryven kan en „een gedwonge en versukkelde Constapel. Den dip„s zoude nog meerder konnen verklaaren, hoe hy gedwongen is, door onthouden van zijn kruijtreek. d dog verloopende daar over een nader verandwoor„ „ding zal moeten koomen, wanneer men het zelve boek de poste waar hij toe gedwongen is geworden tegen de waarheijd daaren te moeten stellen nader te zullen aantoonen. verklaarende Eijndeling dat de reqten bevoorens de„ „selven arrest g'zet zijn geworden. hun dienst altoos behoorlyk hebben waargenomen en zo voor als na de Arrest, altoos behoorlijk hebben gecomporteert, maar over het uijtdeeten der rantsoenen als over de min„ „achting die dezelve door hun gemelde opperhoofd wierden beweesen. wel eens de spuute zyn ontstaan verklaarende de dep:t het voorenstaande de Zuy„ „vere waarheyd te zijn. reedenen van weetenschap als is de text praesenteerende des Gerequireerd wer„ „dende: het zelve met solemneele heden te bevessti„ gen N=o 16. „gen. — Cabo de Goede Hoop den 13 december 1727. /: wa getekend:/ Ioseph Haavers. Constapel. — /:onderstond:/ Aan den WelEdelen Achtbaren Heer. den Heer Iohannes Isaac Rhenius praesident: benevens de verdere Ed: Achtb: Heeren laats van Justitie dezes Gouvernement WelEdelen Achtbaaren Heer prosedert EE: Achtbaaren Heeren. Den ondergeteekende Arnoldus Castelijn de Keule „naar en Johannes Cornelis Buissonje, geeve, met de vereijschte Eerbied op het oodmoedigste te kennen hoe den supp:t op aangeeven van den op 't O: J: Comp schip oud haarlem bescheydenen Capitain door prointeren Fiscaal G: E ter r: O: heeden over veer dagen voor uwelEdele Achtb: waaren geciteerd, om aan te horen zodanige Eijsch en Conclusie, als den r: O: ten dagen dienende neemen zouden. — de Sup=ten. zinde gecompareerd en den E: O: Eijsch ingediende Eijsch voorgeleesen zijnde, zij zig buijten staat bevonden, om Sico, op alle het ten last gelegde te konnen andwoorden, van uwel Edel Aotte achtbaare heeft verzocht Copia en termijn van 14 daagen, om op dezelve schriftelyk te moogen dienen van antwoord het welk door uwelEdelen Achtb: aan den supplianten gunstig is geaccordeert geworden, voor welke de suplianten plichtschuldig uwel Edelen Achtbaaren dank betuijgen. de Supplianten volgens hunne laatstleden ge„ „houdene dictaame heeden behoorde te dienen van antwoord Edog bevonden hebbe dat aan gemelde ingediende Eijsch van den r: O: Eysscher, eenige ver„ „klaaringe waaren geannexeerd, direct aanlopende teegen de waarheid, waar door de Supplianten in de hoogsten necessiteyt zig gebracht zien, om tegen dezelve van zommige hier van gemelde boodem gebleeven perzoonen. Contra verklaaringe in te winnen, gelijk zij reets van den scheepsdomine en Commandeur hebben ingewonnen dog hunne veelvuldige bezigheeden door dit geval om hunne goederen van gemelde boodem aftekrygen buyten staat zyn geweest, om de verdere bewysen als nog te produceeren, en dus buyten staat zyn, om heeden met de behoorlyke bewysen te kunnen dienen van antwoord. — Reedenen waarom de sup=lten zig keeren tot uwelEd: Achtbaare Ootmoedig verzoekende, dat het uwel„ „ Edelen Achtbaaren mogen belaagen. de supplianten /:zonder verder delay:/ gelieven te verleenen. termijn en atterminatie voor den tijd van nog veertien dagen /:onderstond:/ 'T welk doende &. a /: was ge„ „tekend:/ A: C: de Keulenaar en J: C: de Baissonje. — Accordeert. EClercq Jd Rinneveld
English
No 1. Appeared before the Honorable Worshipful Council of Justice of this government, Rijno Iohannes van der Riet, sworn clerk at the aforementioned Secretariat of Justice, as qualified in office by the High Authority of these lands to attend to the affairs of the landdrost of Graaff Rainet, Maurits Herman otto woeke, prosecutor ratione officii, on the one part, upon and against the burgher Andries Burgert, defendant, on the other part. 1. And this prosecutor ratione officii states briefly, 2. that from the recollected and sworn statements annexed hereto, 3. it appears most clearly that the defendant has made himself guilty 4. of dereliction of duty on account of a slave captured by him along the way, 5. and when he went missing, without a proper search in the field, notwithstanding the incoming report that the youth had been found dead in the field just beside the road, had left him lying there, 6. whereby on the following day that corpse was devoured by wild beasts, 7. and nothing was to be found but the remains of the skeleton alone, 8. so that one could not discover whether that youth came to die from the wounds received, or rather from cold and discomfort, 9. thus the defendant in the first place made himself guilty of the presumptive mistreatment of a slave, 10. and then in the second place of dereliction of duty to have that youth properly examined by inquest, or to have him tracked down in the beginning. 11. And if one would wish to reason by consequence on this subject, 12. with the greatest right the consideration might arise here 13. that the defendant must have been well convinced that the youth remained absent, 14. that this had its origin in the extreme mistreatment, 15. because he had no search made, 16. which the outcome further confirmed, 17. since the defendant made no timely inquest when the corpse was found, 18. in order thereby to conceal the mistreatment that would be detected on the body upon search; 19. yet, where nowhere in the evidence is the defendant's intention to kill that youth, 20. and where mostly the judge, in deciding, reflects upon this, 21. found, and in him only an excess in the moderation of chastisement can be proven, 22. on account of the unwillingness shown by that youth to come along, 23. and not properly investigating where that youth remained or later the corpse was found, 24. from which alone the guilt or the proximate cause of the death or the missing of that body 25. must be imputed to him, the defendant; 26. thus it also goes without saying, subject to correction, that although under the laws for such an excess committed through guilt, no ordinary, but rather an extraordinary arbitrary penalty is established, the same is always deferred to the judge. 27. And since to this case specific application can be made of 28. the sentence and the opinion to be found in the Dutch Advice Book of Van den Bergh, volume 4, consultation 85, according to which in the year 1666 29. a master who had exceeded the measure of a masterly correction regarding his disciple or servant so far 30. that the servant came to die a few days thereafter, was banished forever from the city and the jurisdiction of Nimweegen; 31. which punishment then also stands to be examined whether the same, in this case, on the defendant, 32. in his capacity as a Christian against a slave, ought to come into consideration; 33. in order to avoid which, and other perplexities, the prosecutor ratione officii has deemed it most necessary 34. to leave this and similar reflections 35. to the greater expertise of Your Worships. On which and other grounds and means to be deduced in detail in due time if necessary, the prosecutor ratione officii, making demand, concluded: No 2. That the defendant named in the heading shall be sharply reprimanded by and in Your Worships' formidable court of justice, and condemned to a fine of two hundred rixdollars for the benefit of the prosecutor ratione officii, together with all costs and expenses of justice, or such other punishment as Your Worships shall deem necessary to be proper. Signed: R: J: V: d: Riet q. In margin: Exhibited in court the [illegible] 1787. Today, 15 December 1786. Appeared before me, Johan Jacob Fredrik Wagener, Secretary of the Colony of Graaffe Rijnet, in the presence of the witnesses to be named, the burgher Petrus Bernardus Jansz. Nieuwenhuijsen, who, at the requisition of the Landdrost of the aforesaid Colony, Mr. Morits Herman Otto Woeke, declared it to be true: That the appearer in the last passed month of May undertook the journey with the burgher Andries Burgerd from the 24 Rivieren here to the Camdebo. That when they had advanced to this side of the Wolwefontein, they had captured a slave youth who was probably a Malagasy, as he understood neither the Portuguese nor Dutch language, but only knew how to say that his name was Hector, without being able to name his owner.
Dutch transcription
No 1. Compareerde voor den E: Achtb: Raad van Justitie deezes gou„ „vernements, Rijno Iohannes van der Riet geswooze Clercq ter opgem: secretarije van Justitie als door de Hooge overigheijd deezer landen in officio gequali„ „ficeerd ter waarneeminge der zaaken van den landdrost Graaff Rainet, Maurits Herman otto woeke, ratt: off: eysscher, ter eenre, op ende jeegens. Den Burger Andries Burgert, gedaagde ter andere zijde. I. /. Ende deeze den R: O: Eysscher kortelijks zeggen, 2. /: dat uijt de deezen bijgevoegde gerecolleerde en B'Eedigde verklaringen 3. /. ten klaarsten Consteert, dat den ged: zig heeft schul„ „dig gemaakt, 4. 7. Aan pligtversuijm weegens een door hem op weg gevangen genoomen staaf, 5. /. en wanneer die was vermist, zonder behoorlijke nazoek in't veld niet tegenstaande, 't ingekoomen rapport, dat dien Iongen eeven belyden den weg in't veld was dood gevonden, had laaten blijven leggen. 6. /. waar door dan des anderen daags, dat Cadaver door 't wild gedierte verslonden geworden, 7. / en niets te vinden geweest is, dan de overblijf„ „zelen van 't geraamte alleen.. 8. /. invoegen men dan niet heeft kunnen ontdeken C:V: of ƒ 5. of dien Jonge aan de bekoome wonde, dan wel koude en ongemak is koomen te overlijden 9: /: dus den ged: zig in de eerste plaats heeft sch gemaakt aan 't presumptief mishandelen van slaaf. 10/ en dan in de tweede plaats aan pligt verzuij„ om die Jonge behoorlijk te doen schouwen, dan in 't begin te doen opspeuren. — 11/ en indien men over dit swjet bij Consequentie willen redeneeren. 12. / met 't grootste regt hier die bedenking zoude „nen vallen, 13. / dat den ged: wel overtuigd zal zijn geweest, t die Jonge absent bleef. 14. / dat zulx door de verregaande mishandel in oorsprong had, 15 vermits hij geen nazoek liet doen, 16 't geen de uijtkomst nader bevestigde, 17/ wyl den ged: geen schouwing by tijds heeft „daan, toen 't Cadaver gevonden is. — 18. / om daar door te verdequiseeren de mishande die men bij nazoek aan 't lichaam bespeur zoude, 29/ dan, evenwel daar nergens in de bewijzen ged: intentie om die Jonge te dooden. 20 / /: en waar 't meesterdeels bij den regter in't „cideeren: op werd. gereflecteerd: 21. /: gevonden werd, en in hem dus alleen kan we beweezen, een wees in 't moderamen der Cas „ding. 22 / weegens de door die Jonge betoonde onwilligt om meede te gaan, 23 /. en't niet behoorlijk onderzoeken waar die Jonge „ Jongen gebleeven of naderhand 't Cacaver gevonden is. 24) waar uijt alleen de schuld of de eerst aan „lydende oorzaak van de dood of 't vermissen van dat lijk 25. /. Aan hem ged: moet werden geimputeerd 26/ zo spreekt 't ook /:onder Correctie:/ van zelve dat hoe„ „wel na de wetten, op een zodanig, door schuld gepleegde exces, geen ordinaire, maar wel een Extra ordinaire willekeurige pare is gestatueerd, dezelve ook altoos aan de regter werd gedefereert. 27:/ en vermits op dit geval van byzondere apllicatie kan werden gemaakt; 28 / de sententie en 't geadviseerde, te vinden in 't nee„ „derlandsche advijs boek van, van den Bergh, 4 deel Cons: 85. volgens welke in den Jaare 1666. 29. een meester die de mata van eene meesterlijke Correc„ „tie omtrent zijn discipel of knegt zo verre was te buyten gegaan, 30/ dat dien knegt eenige daagen daaraan was koomen te sterven, voor eeuwig is gebannen geworden uijt de stad en 't scheependom van Nimweegen, 31/ welke straffe dan ook te onderzoeken staat, of de„ „zelve meede in dit geval op den ged: 32:/ in de betrekking van denzelven als Christen, teegens een slaaff behoord te koomen in Consideratie 33 /. om welke, en andere proliceteijten te eviteeren, den r: O: Eysscher nodigst geoordeelt heeft. 34. deeze en diergelijke reflevie te laaten, 35/ Aan de meerdere kunde van uwelEd: Achtbaarens Mits welke en andere reedenen en middelen in tijd en wijlen is 't nood nader te deduceeren, de rat: Off: Eijs„ „scher. eysch doende Concludeerde dat N„o 2: dat, den ged: in den hoofde gemeld door en in uwel Ed: Ach gedugte vierschaar scherpel zal werden gereprimendeert: va in een boete gecondemneert van twee Hondert Ryxds. ten behoe„ van den Z: O: Eijsscher, mitsg„s alle kosten en misen van Justitie ofte zodanige andere strafe al uwelEdele Achtb:r noodig oordee zullen te behooren /:was geteekend R: J: V: d: Riet q: in margine: Exhibitum in Iudicio den 1787. Huijden den 15 december 1786. — Compareerde voor mij Johan Jacob Fredrik Wagen Secretaris der Colonie Graaffe Rijnet praesent de „tenoemene getuijgen, den burger: Petrus Bernardus Jansz. Nieuwenhuijsen, denwelken ter requisitie Land-drost der voorsz: Colonie d' Heer Morits Hen Otto Woeke verklaarde hoe waar is. — dat den Comp„e in de laatst gepasseerde man Meij met den burger Andries Burgerd van de 24 „vieren de reyse aangenomen had, hier na de Camdebo. — Dat wanneer zij gevordert waren tot aan dees zyde der wolwefortein, zij hadden gevangen ge „noomen een slaven Jonge die waarschijnlijk een madagascar was, dewijl denselven de portu „geesche nog duijtsche taal niet verstond, maar alleen wist te zeggen, dat zyn naam Hector was zonder zyn lyfheer te kunnen opnoemen. a
English
that the same slave had carried with him a musket, loaded with a little powder and a small stone, which they had taken into custody; that having proceeded as far as the Swarteberg, the aforementioned Andries Burgert had wished to hand over the captive slave to the field sergeant Iohan Adam Raubenheimer, but that the same Raubenheimer had said that he did not gladly want to have such scoundrels on his farm, that he, Burgerd, should just take him along, as it was apparent that his master resided in the countryside; that when they wished to depart from the said Raubenheimer, the aforementioned Hector refused to leave the house, and that the repeatedly mentioned Andries Burgerd first gave him a blow with his hand, and afterwards about 20 lashes with a sjambok in the presence of the above-mentioned Raubenheimer; that further proceeding on their journey to about half an hour from the dwelling place of the aforementioned Andries Burgerd, the said slave Hector had fallen behind in the night and gone missing; that the deponent the next day in the morning, having gone out with the mixed-race Hottentot Claas, residing with the burgher Andries Gobregts, to look for the missing slave Hector, had found him towards evening, about half an hour from the house of the repeatedly mentioned Andries Burgerd, lying dead just beside the road, without the deponent having discovered any wounds or blood; that the deponent gave notice of this to the aforementioned Burgerd, and that they rode again the following day to the body without finding it, and then went to the then field commandant Adriaan van Jaarsveld to make a report of what had occurred; that the very same field commandant had ordered them to search once more, and if they found the corpse, to give him notice thereof, but in case it should have been torn apart or consumed by vermin, that it was then not necessary; that pursuant to this order they had again set about searching, and found that the dead body had been dragged away by the wolves, and that they had found nothing but the skeleton and the bones. Declaring nothing more, the deponent gives as reasons of knowledge as in the text, being prepared to further confirm the foregoing with a solemn oath. That this thus happened at the secretary's office aforesaid, in the presence of the substitute landdrost Adolph Paulsen and the burgher Abraham Duwinage, who have duly signed the minutes hereof together with the deponent and me, the secretary. Below: Which I witness. Was signed: I: I: F: Wagener, Secretary. Review. Appeared before us, Adriaan van Jaarsveld and Josua Joubert, commissioned heemraden of Graaff-Reinet, as being qualified hereto by the Right Honorable, Strict Lord Governor and Honorable, Respected Council of Policy at the Cape of Good Hope, the burgher Petrus Bernardus Jansz: Nieuwenhuijsen, to whom this his foregoing declaration, having been read aloud clearly and distinctly word for word, testified to persist therein, wishing that nothing be added to or taken away from it, and spoke therefore in confirmation of the truth thereof the solemn words, so help me God Almighty. Below: Thus reviewed and sworn at Graaffe Rynet the 2nd of March 1787. Was signed: + and written around it: this cross mark was made by Petrus Bernardus Jansz. Nieuwenhuijsen with his own hand. Lower: in my presence, was signed: I: I: F: Wagener, Secretary. In the margin: as commissioners, and signed: A: V: Jaarsvelt and J: Joubert. Today, the 5th of December 1786: Appeared before me, Johan Jacob Fredrik Wagener, Secretary of the Colony of Graaffe Reinet, in the presence of the witnesses named below, the Heemraad of the aforesaid Colony, the honorable Adriaan van Jaarsveld, who, at the requisition of the Landdrost of the Colony aforesaid, the gentleman Maurits Herman Otto Woeke, declared to be the truth: that according to his best memory, in the past month of May, there came to the deponent the burgher Andries Burgerd, making a report to the deponent that he, Burgerd, on his return journey from the Cape had captured a slave boy carrying a musket with him, but knowing no Dutch was unable to state whose bondsman he was; that the same Burgerd, having taken the aforesaid slave along with him, had noticed that the said slave had stolen some provisions from him on the road, and had punished him for it; further, that the repeatedly mentioned slave had gone missing in the night about half an hour from the dwelling place of him, Burgerd; that the repeatedly mentioned Burgerd the next day had sent out his servant, the burgher Petrus Nieuwenhuijsen, to look for the slave who had stayed behind, and that the same Nieuwenhuijsen had returned and brought him, Burgerd, report that he had found the repeatedly mentioned slave lying dead near the road; furthermore, that he, Burgerd, on the following day, being the second day after the slave had gone missing, had gone in person to the corpse of the deceased slave and found that it had been dragged away and torn apart by vermin. Knowing nothing more, the deponent gives as reasons of knowledge as in the text, being prepared to confirm the foregoing with a solemn oath. Below: That this thus happened at the Secretary's Office at Graaffe Rijnet in the presence of the Colony's Surgeon
Dutch transcription
dat denzelven slaat had bij zig gevoerd een snaphaan„ geladen met een wijnig kruijd en een kleyne klip die zyl: in bewaring genoomen hadden ¶ dat gevorderd zynde tot aan den swarten berg voorm: Andries Burgert den gevangenen slaaf had willen: afgeeven, aan de veldwagtmeester Iohan Adam Rau„ „benhamer, dog dat denzelven Raubenheimer had gezegt: zulke schelme niet gaarne op zyn plaats te willen hebben, dat hij Burgerd denzelven maar moest meede neemen, dewyl 't apparent was, dat zyn lyfheer in't veld woonagtig was. — dat wanneer zij van gerepten Raubenheimer hadden willen vertreken, voorn: Hector het huijs niet had willen uijtgaan en dat meerm: Andries Burgerd, denzelven eerst een slag met de hand, en naderhand omtrent 20 Sambok slage in praesentie van opgem: Raubenheimer had gegeeven. — dat voorts met hunne reijze gevordert zijnde, tot omtrent een half uur van den woonplaats van voorsz: Andries Burgerd, den gem:t Slaaf Hector in de nagt was agter gebleeven en absent geraakt. dat den Comp„s 's anderen daags in den morgen met den Bastaard kottentot Claas, woonagtig bij den burger Andries Gobregts uijtgegaan zijnde, om den absenten staat Hector op te zoeken, denzelven tegens den avond omtrent een half uur van 't huijs van meerm: Andries Burgerd had vinden dood leggen, even bezyden den weg zonder dat den Comp„s eenige vonden of bloed had ontdekt. — dat den Comp„t hier van kennis had gegeeven aan voorsz: Burgerd, en dat zij den volgenden dag weederom naar 't lijk waren gereeden, zonder hetselven e het zelve te vinden, en voorts na den toenmalige veld Commandant Adriaan van Iaarsveld om van 't voorgevallene rapport te doen. dat evengem: veld Commandant hen had g'o „donneert nogmaals te zoeken, en zo zij 't lijk vor hem daar van kennis te geeven, dog ingeval door 't ongedierte mogt verscheurd of verteerd zyn, dat 't als dan niet nodig was. — dat zij zig ingevolge deeze ordre weederom aan 't zoeken hadden begeeven, en bevonden hade dat 't doode Lichaam door de wolve was wegge „sleept, en dat zijl: niets als 't geraamte en het gebeerte hadden gevonden Niets meer verklarende geeft de Comp„te voor reederen van wetenschap als in den text bereijd zij het voorenstaande met solemneelen Eede nader te bevestigen. ƒ Dat Aldus Passeerde ter secretarije voorm: in by weezen van den substituut drost Adolph Pur „sen en den burger Abraham duwinage, die de minute dezes beneevens den Comp„t en mij secreta behoorlijk hebben onderteekend. /:laager:/ 'T welk ik Getuijge. /:was geteekend :/ I: I: F: Wageners Ia Recollement. Compareerde voor ons Adriaan van Jaarsveld en Josua Goubert gecommitteerde Heemraden van Gri Rijnet als hier toe gequalificeert zynde door de /:onderstond:/ WelEdele ƒ ƒ WelEdele Gestr: Heere Gouverneur en Ed: Achtbaaren politicque rade aan Cabo de goede hoop, den burger petrus Bernardus Jansz: Nieuwenhuijsen, denwelken deese zyne voorenstaande verklaring van woorde tot woorde klaar en duijdelijk voor„ „geleesen zynde, betuijgde daar bi te blijven persisteeren, met begeerte dat daar van niets bij of afgedaan zal werden, en sprak dierhalven tot bevestiging der waarheid van dien, de solem„ neele woorden, zoo waarlijk help mij God Almagtig /:onderstond:: Aldus Gerecolleerd en Beldigt op Graaffe Rynet den 2:en Maart 1787. /:was geteekend:/ t /:en daar om schreeven:/ dit kruijs merk is door petrus Bernardus Jansz. Nieuwenhuijsen eijgen„ „handig gesteld. /:laager:/ mij praesent /: was geteekend:/ I: I: F: Wagener, Secretaris /:in margi„ „ne:/ als gecommitt. s /:en geteekend:/ A: V: Jaarsvelt en P: Soubert. — Huiden den 5 december 1786: Compareerde voor mij Johan Iacob Fredrik Wagener Secretaris der Colonie Graaffe Reinet praesent de naten: getuijgen, den Heemraad der voorzz: Colonie d' E: Adriaan van Jaarsveld, dewelke ter requisitie van den Landdrost der Colonie voorm: de heer Mozits Herman Otto Woeke, verklaarde hoe waar is. — dat na zyn best geheugen in de gepasseerde maand meij bij den Comp„ts gekomen was, den burger Andries Burgerd.: aan den Comp„s verslag doende doende, dat hij Burgerd op zijne te rug reijze van de Caab had gevangen genomen, een slaven Jonge bij zig voerende een snaphaan; dog geen duijsch kun „nende niet wist op te geeven wiens Leyfeijgen hij was; dat denzelven Burgerd voorsz: slaaf met zig meede gevoerd hebbende ontwaard had, dat gerepte slaaf eenige kost van hem op den weg gestolen had, en denzelven daar over had gestraft Voorts dat meerm: slaaff in de Nagt omtrent een half uur van den woonplaats van hem bur„ „gerd was absent geraakt. dat meerm: Burgerd 's anderen daags zyn knegt den burger Petrus Nieuwenhuijsen had uijtgesonden om den agtergebleevenen slaat op te zoeken, en dat dezelve Nieuwenhuijsen was retour gekomen en hem burgerd had berigt gebragt dat hij den meerm: slaaf omtrent den weg had vinden dood leggen. — Wijders dat hij Burgerd zig den volgenden dag /:zynde de tweede dag na dat de slaaf was absent geraakt:/ zig in perzoon na 't lijk van den omgekomenen slaaff had begeeven en be„ „vonden dat dezelve door 't ongedierte was weg „gesleept en verscheurd. Niets meer weetende geeft den Comp„te voor reedenen van weetenschap, als in den text bereijd zijnde 't voorenstaande met solemneelen Eede te bevestigen. — /:onderstond:/ Dat Aldus Passeerde ter Secretarije aan Graaffe Rijnet in't bij weesen van 's tollonies Chirurgijn
English
Surgeon Carel Philip Lastron and the court messenger Iohan Christiaan Helm, who have properly signed the original minute hereof together with the appearer and me, the secretary. Below: Which I attest. Signed: I: I: F: Wagener, Secretary. Re-examination. Appeared before us, David de Villiers, David's son, and Josua Joubert, commissioned Heemraden of Graaffe Rijnet, being qualified hereto by the Right Honourable and Valiant Lord Governor and the Honourable, the Council of Policy at the Cape of Good Hope, the Heemraad of the aforesaid colony, the Honourable Adriaan van Jaarsveld, who, after this his above-written declaration had been read out to him word for word, clearly and distinctly, testified that he persisted in it, desiring that nothing more shall be added to or subtracted from it, and therefore, in confirmation of the truth thereof, spoke the solemn words: So help me God Almighty. Below stood: Thus re-examined and sworn at Graaffe Rijnet on 6 March 1787. Signed: A: van Jaarsveld. Below: In my presence. Signed: I: I: F: Wagener, Secretary. In the margin: As commissioners. Signed: D: D: Villiers the elder, and J: Joubert. Answer drawn up and most respectfully submitted to the Right Honourable Lord Johannes Isaak Rhenius, President, together with the further Honourable Lords, Council of Justice of this Government, by and on behalf of the assistant of the Honourable Company on reduced pay, Jacobus Vercueil, as general proxy of the burgher Andries Burger, Antonie's son, defendant on the one part, against the Landdrost of Graaff Reijnet, Mr. Maurits Herman Otto Woeke, ex officio plaintiff on the other part. Right Honourable Lord, Honourable Lords, The defendant in his said capacity, having first dutifully acknowledged his gratitude to your Honours for the granted copy of the claim submitted before your Honours fourteen days ago today by the ex officio plaintiff, shall answer thereto and say, in support of this writing, that he needs nothing but the declarations exhibited by the ex officio plaintiff with his submitted claim, to the perusal of which the defendant in his said capacity most humbly implores your Honours' customary attention. From these, your Honours will be most clearly convinced that the principal defendant has not made himself guilty of the slightest neglect of duty, but on the contrary, it is trusted, acted as any right-thinking Christian can and ought to do. Considering in the first place, that by the principal defendant and the deponent on the road from the Vierentwintig Rivieren to the Candebo, on this side of the Wolve Fonteijn, a slave boy was discovered carrying a musket, who was unprovided with any certificate or pass, the principal defendant captured the said boy, disarmed him of his gun, and brought him to the field cornet Johan Adam Raubenheimer; which field cornet refused to keep that boy, under the pretext of not wishing to have such rogues on his farm, but rather left the principal defendant to this danger; the defendant in his said capacity will not enter into an investigation here whether that field cornet properly observed his duty, leaving this to the wise and equitable judgment of your Honours; the principal defendant was thus compelled to take that slave further with him and to expose himself to such a rogue. However, that captive slave opposed going along further and was unwilling to do so, whereby the principal defendant had to use the necessary means of compelling the slave with sjambok strokes, as he gave him some sjambok strokes; but can ill-treatment be presumed from this, much less that the strokes would have caused the death of the said slave, for the field cornet and the deponent Nieuwenhuizen were present there, and they surely would never have consented to ill-treatment; now the question would be, what other means were available here than to compel that captive slave to go along by means of strokes; for the defendant surely had no liberty to let one who was most probably a runaway and provided with a gun go free, and the field cornet did not want such rogues on his farm; that slave had to be compelled by a proper chastisement to go further with them, as indeed happened; the defendant took the said slave along, and close to the principal defendant's farm it was discovered that the said captive slave had run away and stayed behind; at the moment of that discovery it was not possible, because of the darkness of the night, to track him down and look for him immediately, but the next morning the deponent Nieuwenhuijse, with a Hottentot, were sent out by the principal defendant to look for the said slave, in the belief that he had run away again; once more the question here must be, could the principal defendant have done otherwise? The deponent Nieuwenhuijse, having spent the day searching with the Hottentot who was with him, found the said captive slave lying dead towards the evening about half an hour from the farm of the principal defendant, beside the road; of which, upon returning home in the evening, they gave notice to the principal defendant; the principal defendant, since night was at hand, resolved to go and look there the next morning with his servant, the deponent Nieuwenhuijsen, as the principal defendant and the deponent rode to that place to view the corpse, but were unable to find it; the defendant immediately gave notice thereof to the then Field Commandant Adriaan van Jaarsveld, who ordered the principal defendant to search once more, and upon finding the corpse to give him notice thereof, but in case it might have been torn apart by vermin
Dutch transcription
Chirurgijn Carel Philip Lastron en den Geregts E boode Iohan Christiaan Helm, die de minute deezes beneevens den Comp„t en mij secretaris behoorlik hebben onderteekend /:laager:/ 'T welk ik Getuijge /:was geteekend:/ I: I: F: Wagener. Secretaris. — Recollement. Compareerde voor ons David de Villiers davidz: en Josua Soubert gecommitteerde Heemraden van Graaffe Rijnet als hier toe gequalificeert zynde door den welEd: Gestr: Heere Gouverneur en Ed: Achtb: politicquen rade aan Cabo de Goede Hoop den Heemraad der Colonie voorsz: d' E: Adriaan van Iaarsveld, denwelke deeze zyne voorenstaan„ „de verklaring van woorde tot woorde klaat en duijdelijk voorgeleesen zynde, betuygde daar bij te blyven persisteeren, met begeerte dat daar van niets meer bij of afgedaan zal wer„ „den, en sprak dierhalven tot bevestiging der waarheid van dien, de solemneele woorden, zo waarlijk help mij God: Almagtig. /:onderstond:/ Aldus Gerecolleert en B'Edigt op Graaffe„ Rijnet den 6 Maart 1787. /:was geteekend:/ A: van Jaarsveld /:lager:/ mij praesent /:was gete„ „kend:/ I: I: F: Wagener Secretaris /:in margi„ „ne:/ als Gecommitt:s /:was getekend:/. d: d: Villiers de oude, en I: Goubert. — E Antwoord gedaan Maaken en zeer Eerbiedigst overgegeeven Aan den WelEdelen Achtbaare Heer Iohannes Isaak Rhenius praesident beneevens de verdere Edele Achtbaare Heeren, Raaden van Justitie deezes Gouvernemen door ende van weegens den onde Affgeschreeve gagie gestelde Adsistent der E: Comp: Jacobus vercueil als generale gemagtig „de van den burger Andries: Burgerd, antz: verweerder ter eenre op ende Ieegens den Landdrost van Graaff reijnet de Heer, Mourits Herman otto woeke, R: O: eijsscher, ter ander Leijden. Wel Edele Achtbaare Heer E E: Achtbaare Heeren Den qq gedaagde uwelEd: Achtb„s alvoorens pligt schuldig zyne dank erkent te hebben,voo verleende Copia van Eijsch heden over veertien daagen voor uwelEd: Achtb: door den r: O: bi „scher ingediend; zullende op het zelve antwo „den en zeggen ter adstructie van dit schrift niets N o 4. niets noodig te hebben als de verklaringen door den 7: O: eysscher aan zyn ingediende eijsch g'Ex„ „hibeert, tot welke lectuure den qq gedaagde oodmoedigst is implireerende UwEd: Achtb:s ge„ „woone attentie. uyt dezelve zullen uwEd: Achtb: ten klaarste overtuijgd worden dat dien principaale gedaagen „de zig aan geene de minste pligtverzuijm heeft schuldig gemaakt, inteegendeel zo ver„ „trouwd word gehandelt heeft als yder wel„ „denkend Christen kan en behoort te doen: In de eerste plaats beschouwende, werd door den principale gedaagde en den depo„ „sant op den weg van de vierentwintig Rivier naa de Candebo, aan deeze zeyde de wolve Fonteijn, een slaven Jongen ontdekt, met een snaphaan bij zig die zonder eenig bewijs aff pas voorsien was, den principaale gedaagde vangt dezelve Jongen; ontweldigt hem zyn geweer, en brengt hem bij den veld wagtmeester Iohan Adam Raubenheimer die veldwagtmees„ „ter refuseert die Iongen te houden onder voor„ „geeven sulke schelmen niet gaarne op zyn plaats te wille hebben, maar vraagd den prin„ „cipaale gedaagde liever aan dit gevaar, den qq gedaagde zal hier in geen onderzoek tre„ „den, off die wagtmeester zyn pligt wel heeft behartigd, zulks aan 't wijs en equitabel oordeel, van uwEd: Achtb„s overlaatende den principaale gedaagde was dus genood, „zaakt die slaaf verder meede te neemen en zig zig aan zoo een schelm te Exponneeren. dog die gevangene slaaf, teegens het ver meede gaan zig opponeerde en daar toe wij „gerig was, waar door den p„le gedaagde, de noodige middelen heeft moeten gebruijken van d slaaf met Sjambok slaagen, te noodsaaken gely hy dezelve eenige sjambok slagen heeft gegeeve maar kan daar door een mishandeling werden gepresumeert, veel minder dat de slaagen de dood van gemelde slaaf zoude hebben veroorza want den veldwagtmeester, en den deposant n „wenhuizen waren daar bij de praesent, bij,en die zouden immers nooijt eene mishandeling hebben geconsenteerd, nu zoude de vraag zijn wat middelen anders hier voor de land waar als met slaagen die gevange slaaff tot meer gaan te noodzaaken; want den gedaagden hadde immers geen vrijheid omme een dewelke allerwaarscheynbij een drosser was, en met een geweer voorsien te laaten loopen, en den veldwagtmeester wilde zulke schelmen op zijn plaats niet hebbend die slaaff door eene behoorlijke kastijding m werden genoodzaakt verder meede te gaan gelyk dan ook geschied zynde, den gedaagde gemelde slaaff heeft meede genoomen en kort bij des p„le gedaagdens plaats ontdekt wier dat gemelde gevangene slaaff gedrost aan agtergebleeven was, op 't oogenblik van die ontdekking het niet moogelijk was weegans donkerheid donkerheid van de nagt denzelve direct na te spooren en op te zoeken, dog des smorgers den deposant Nieuwenhuijse met een hottentot, door den principale gedaagde zyn uijtgestuurd ge„ „worden, om dezelve slaaff op te zoeken, in't denkbeeld zijnde dat denzelve weeder gedrost was, weederom moet hier de vraag zijn kon den principaale gedaagde wel anders gedaan hebben den deposant Nieuwenhuijse met de bij hem zynde Ptottentot den dag met zoeken door ge„ „bragt hebbende tegens den avond den gemelde gevangene slaaff een half uur omtrent van de plaats, van den principale gedaagde, beseyden de weg hebben gevonden dood leggen, waar van zy des avonds 't huijs koomende aan den principaale gedaagde kennis hebben gegeeven den principaale gedaagde vermits de nagt op handen was, resolveerde om des andere daag s morgens met zyn knegt den deposant nieu„ „wenhuijsen daar na te gaan zien, gelyk den principale gedaagde en den deposant naa die plaats gereeden zyn om het Cadavet te zien, dog 't zelve niet hebben kunnen vinden den gedaagde daar van direct kennis heeft gegeeven aan den toenmalige veldoomman„ „dant adriaan van Iaarsveld die den 1 prin„ „cipale gedaagde heeft geordonneert nog„ „maals te moeten zoeken, en het Cadaver vin„ „dende hem daar van kennis te geeven, edog ingevalle het door het ongedierte mogte verscheurd
English
been torn apart or devoured, that it was not necessary at that time, can it now in any way be presumed that the principal defendant was any cause thereof, nor can it be imputed to the principal defendant that the inspection did not take place in good time; for, Honorable Sirs, the slave became absent during the night, could he have been searched for directly in the dark, the more so because it was believed that he had deserted again and thus the immediate searching was not omitted out of conviction of ill-treatment as the prosecutor ex officio says from the 13th to the 16th article of his writing, because the principal defendant, completely unaware of any ill-treatment, the following day towards evening the principal defendant was first informed of the death of the said slave, was the approaching night then suitable to perform that inspection, and thus the principal defendant cannot be said to have neglected any time, and therefore not the least presumption can be drawn from this against the principal defendant. That having now asserted all this, that no ill-treatment whatsoever took place in any part, nor is any presumption thereto to be found, as well as no neglect regarding this inspection, since the night was not suitable for it, as all this now falls away, this notable advice or sentence cited by the demand in articles 28 to 31 will not apply at all. For van den Bergh, in his book of advices, volume 4, Consultation 285, speaks of an absolute ill-treatment from which that servant had died, but here the contrary appears, as it will most clearly appear to your Honorable Worships from the evidence produced by the prosecutor ex officio, that here no ill-treatment, indeed not even the least presumption of ill-treatment takes place, as I have reasoned at length herebefore, on the basis of which the defendant's representative rejects the arguments set down by the prosecutor ex officio as sub- and obreptitious, and concludes that the principal defendant shall be absolved by your Honorable Worships from the demand and conclusion made and taken against him by the prosecutor ex officio, with expenses. Signed: J. Veroueil qq. In the margin: Exhibited in Court, the 10th of January 1788. Thursday the 24th of January 1788. In the morning, present the Honorable Johannes Isaak Rhenius, president, and all the members. The sworn clerk at the Secretariat of Justice, Ryno Johannes van der Riet, as qualified ex officio to attend to the affairs of the Landdrost of the Colony Graaffe Reinet, Maurits Herman Otto Woeke, versus the burgher Andries Burgert, summoned to hear renunciation of, or replication to, his submitted written answer. Van der Riet in his said capacity renounces further productions, since nothing was brought forward by the defendant in defense by way of answer from which the demand could in any way be considered unfounded, the more so because no evidence was produced by the defendant that contradicts the declarations exhibited with the demand by the prosecutor ex officio; and therefore requested short and swift justice. The defendant also renounces. Beneath stood: At the Cape of Good Hope, date as above. Lower: in my presence, signed: C. van Aerssen, secretary. Beneath that: Agrees. And signed: C. van Aerssen, Secretary. Agrees. J. Rijneveld, sworn clerk. The Council keeps this matter under consideration for advice upon circulation. Against Appeared before the Honorable Worshipful Council of Justice of the Castle of Good Hope, the undersigned, as qualified in office by the High Authority of this country to attend to the affairs of the Merchant and Landdrost of the Colony Zwellendam, Constant van Nulo Onkruijt, and thus Prosecutor by reason of office in a criminal case on the one side, The detained burgher Pieter Johannes du Plessis, Defendant in person in the aforesaid case on the other side. Article 1: And the prosecutor by reason of office briefly stated in conformity with the truth: 2. That the prisoner and defendant, who resides with his father, the burgher Charles du Plessis, on the farm situated near the Gourits River, 3. Before the last plowing season of the year 1785, on a certain day towards the evening rode out, 4. With and alongside his brother, the burgher Jacobus Ludovicus du Plessis, to the cattle farm situated two hours from there, also belonging to his father, named 't Groote Bosch, 5. In order to go and see whether there was enough water on that farm to put his father's sheep there for grazing, Article 6. That the prisoner and defendant having approached the aforesaid farm 't Groote Bosch, 7. Discovered then not far from the said farm a herd of cattle, 8. Whereupon the defendant had ordered his brother to ride thither and to drive those cattle off the land, 9. And then to return to him, the prisoner and defendant, on the other side of the farm. 10. That he, prisoner and defendant, having ridden to the farm alone, had also spotted a herd of cattle there with a Hottentot of the burgher Daniel Pienaar, by name Fredrik, 11. Whom he, prisoner and defendant, according to his claim, had asked in a friendly manner, in substance, 12. Why he was grazing cattle at that place, 13. That that Hottentot had thereupon insulted him, the prisoner and defendant, 14. So that he, defendant, decided to give that Hottentot a blow with the sjambok he held in his hands, 15. That that Hottentot, upon receiving that blow, wanting to give him, defendant, a blow with his knobkerrie held in his hands, of about the thickness of an arm, according to the claim of him, defendant, 16. By ducking, that blow had missed him, the prisoner and defendant; 17. That that Hottentot, wanting to repeat that blow, he, defendant, first said to him, you Hottentot,
Dutch transcription
verscheurd of verteerd zijn, dat het als dan niet nodig was, kan nu in alles gepresumeert wo „den, dat den principaale gedaagde eenige o „zaak daar van is geweest, is het ook aan de principaale gedaagde te imputeeren dat de schouwing bi tids niet is geschied; want Achtb: Heeren in de nagt geraakte die slaaf absent, konde dezelve wel direct in 't don „ker opgesogt werden, te meer daar men ver „trouwden dat dezelve weeder gedrost was en dus is 't direct nazoeken niet nagelaat uijt overtuijging der mishandeling zo als de 7: O: Eijsscher van 't 13 tot 16 articul van de zelfs schriftuur zegt, want den p„le gedag geheel van Eenige mishandeling onbewust des anderen daags weeder teegens den avon wierd den principaale gedaagde eerst van de dood der gemelde slaaf onderrigt was toe de aannaaderende nagt geschikt om die Schouwing te doen, en dus den principaale „daagde niet kan gesegt worden eenige tijd versuijmd te hebben, en dus daar uijt meed geene de minste presumptie tegens den prin „cipaale gedaagde kan werden getrokken. dat nu alles te hebben beweerd dat er ge mishandelinge in eenige deelen heeft plaats gehad ook geene praesumptie tot deeze en all te vinden is, als ook geen versuijm tot dese „wing, alzo de nagt daar toe niet geschikt daar nu dit alles vervalt zal dit notabel adrie No. advies of sententie bij den eijsch in articul, 28, tot 31 aangehaald geheel niet te pas komen Want van den Bergh, in zyn advijs Boek 4=de deel Consultatie 285. – spreekt van eene volstrekte mishandeling, daar die knegt van gestorven was, maar dit blykt hier het Contrarie, zul„ „lende 't uwelEd: Achtb: uijt de bewijzen door den 7: O: Eysschen geproduceert ten klaarsten Consteeren, dat hier geen mishandeling, Ia zelve geene de- minste presumptie van mishandeling plaats heeft, zo als hier voorn breedvoerig hebbe beresoneert, op grond van welke den 99 gedaagde afslaat, de middelen door den r: O: Eysscher ter needer gesteld als sub en obrextief, en Concludeerd dat den p=le gedaagde door uwelEdele Achtb:t zal werden geabsolveert van den, door den r:O: Eysscher tegen hem gedaane en genoomene Eijsch en Concludie Cum expensis. /:was geteekend:/ I: veroueil qq /:in margine:/ Exhibitum in Judicio, den 10 e Januarij 1788. Donderdag den 24 Januarij 1788. — 's Voordemiddags prasent d' E: Agtb:en Heer Iohannes Isaak Rhenius praesident, en alle de leeden. den geswClercq ter Secretarije van r van der Riet in zyne gemelde qualiteyt Justitie 5. Iustitie S„t Ryno Iohannes van qualiteyt renuntieerd van der Riet, als in exafficid gequa verdere productien, vermids „lificeerd ter waarneeminge door den ged„e niets tot de„ zaaken van den Landdrost d „fensie bij antwoord is voort: „gebragt, waaruyt de eijsch Colonie Graaffe Reinet. de heer eenigsints zoude kunnen woren Maurits Herman otto hoeke reg „cien geconsidereerd ongegrond te zyn, te meer daar ook door den burger Andries Burgert ge den ged=te geene bewijzen zyn reg„ omme op zyn ingeleeverd geproduceerd, die den ver„ schriftuur van antwoord:, te „klaringen bij Eijsch door den horen renuntieeren: dan wel r: O: Eysscher geëxhibeerd we„ te repliceeren. „derspreeken; en versogt dier„ „halven om kort en goed regt. de ged:e renuntieert meede /:onderstond:/ Aan Cabo de Goede Hoop datum ut supra /:la „ger mij praesent /:getekend:/ C: van Aerssen seer /:daar onder :/ Accordeert. / en geteekend:/ C: van Aerssen Secretaris: — Accordeert. J Rijneveld De Raad houd deese zaak ter rondleesing in advijs. Contra eClercq Compareerde voor den welEde„ „len Achtbaaren Rade van Justitie des Casteels de Goede Hoop, den on„ „dergeteekende als in Officio door de Hooge overhijd deeser lande ge„ „qualificeerd ter waarneeming der zaake, van den Coopman en Landdrost der Colonie Zwellendam d' Heer Constant van Nulo Onkruijt en dus Ratione Officie Eijsscher in Cas Crimineel ter Eenre Den gedetineerden Burger Pieter Johannes du Plessis Gedaagde in perzoon in't voorsz: Cas ter andere zijde Art„ 1: Ende deede den rat: off: Eysscher kortelyk conform de waarheyd zeggen. 2. dat den gev:e en ged: die bij zyn vader den burger Charles du Plessies, op de plaats geleegen omtrent de Gourits rivier woonagtig is, 3. voor de Laatste ploegtijd van 't Jaar 1785: op een zee„ „keren dag omtrend teegens den avond gereeden is. 4: met ende beneevens zyn broeder, den burger Iacobus Ludoricus du Plessies, naar de van daar twee uuren geleegene vhee plaats, meede zyn vader toebehoorende, genaamt 't groote Bosch, 5. ten eijnde te gaan zien: of er op die plaats water Off ende Jeegens. genoeg 8 genoeg was, om zijn vaders schapen ter wijding aldaar te leggen, Art„l 6. dat den gev: en gedn bij de voorm: plaats 't groote Bosch genadert zynde, 7. als toen niet verre van gerepte plaats; een troup beest ontdekt. ver dus den ged: zyn broeder geordonneert had, om der„ „waards te ryden, en die beesten van 't land te ver„ „Jaagen, 9. en dan op de andere zyde van de plaats weeder bi hem gev=e en ged: te koomen. 10 dat hij gev=n en ged:e alleen na de plaats gereden zynde, aldaar meede een troup beesten had bespe met een hottentot van den Burger daniel Pienaar in naame Fredrik, 11 welke hij gev=e en ged: /:volgens zin voorgeeven:/h in 't vriendelyke gevraagd had, in substantie 12 waarom of hij daar ter plaatse met 't vlee wid 13 dien hotten tot hem gev=e en ged: daarop gebrutal „seerd hebben zoude, 14 dus hij ged: te rade geworden was, dien rottento met zyn in handen hebbende sjambok een slag te geeven„ 15 dat dien slottentot op 't bekoomen van dien Ho hem ged: met zijn in handen hebbende kirri, ter dikte van omtrend een arm /:volgens voorgeeven van hem ged::/ Een slag willende geeven. 16 door 't onduijken, dien slag hem gev=e en ged=e was i „bij gegaan — 17 dat dien Hottentot, dien slag hebbende willen het„ „haalen, hij ged:e eerst aan hem gezegd. had, in Rot Aamb
English
instance. Hottentot, you must not do that. Article 18 and subsequently, when this Hottentot would not desist from doing so, with the gun, according to the prisoner and defendant's quasi pretext, first aimed at the legs, and because the horse upon which the prisoner and defendant sat refused to stand still, 19 the shot upon the pulling of the cock, instead of going toward the legs, struck the chest, 20 with the result that the said Hottentot suddenly fell to the earth, and within a few minutes came to pass away from the wounds he received. 21 That the prisoner and defendant, having first ridden to the field cornet living in that district and not finding him at home, subsequently proceeded to the Landdrost to give the necessary notice of this incident. 22 That the Landdrost thereupon gave the defendant a letter to a Heemraad, Pieter Pienaar, 23 and instructed the same to examine properly the lifeless Hottentot, together with two of the nearest neighbors. 24 That the said Heemraad Pienaar, upon receipt of that order, having ridden with two persons named Cobus Oosthuijzen and Tobias Rijnhard to the place pointed out to them by the prisoner and defendant, 25 but finding nothing of the cadaver, since the same had already been buried by one Jesaias Meijer and Fredrik Botha and several other persons who had arrived there by chance, they rode back with their business unperformed. Article 26. This now being the thread of the matter or the species facti of the case, according to the pretext of the prisoner and defendant during his interrogation, 27 it now remains to examine to what extent that pretext could be reconciled with the touchstone of truth. 28 Firstly, the pretext of the prisoner and defendant, according to the contention of the Officer Demanding in his capacity, of having ridden with his brother to the place 't groote Bosch, is admissible, 29 but secondly, the encounter with the Hottentot and the conduct maintained in that regard appears very suspicious to the Officer Demanding in his capacity, 30 because it is very apparent that, since the prisoner and defendant is the aggressor in the case, he also would not have lost a moment to drive that Hottentot away in a brutal manner, very characteristic of the country people, 31 subsequently, perhaps upon the refusing answer, 32 directly took his sjambok and beat the Hottentot with it, 33 and upon simple threats, fired the gun, which the prisoner and defendant knew very well was loaded with hail of the size of a peppercorn according to the 17th article of his answered interrogatories, Article 34 very brutally and murderously, and mortally wounded that Hottentot in a dangerous place. 35 That the Officer Demanding in his capacity, having delayed somewhat in instituting this action because the evidence, which he could not obtain soon enough by land due to the great distance of the domicile, was very simple in the beginning. 36 That when the evidence became more complete, the Officer Demanding in his capacity also did not lose a single moment to have the defendant summoned in person following a prior decree. 37 And having appeared, was finally, pursuant to interlocutory disposition, heard upon such interrogatories as had been framed to that end by the Officer Demanding in his capacity, 38 and was presented to him before the Gentlemen Commissioned Members from your Honorable Worshipful Assembly, 39 and to whose contents, as well as the annexures added thereto, the Officer Demanding in his capacity takes the liberty to refer. 40 That the aforementioned fact having been fully disavowed by the defendant in the same responses of his, 41 the Officer Demanding in his capacity therefore no longer needed to remain in uncertainty to proceed to a demand in the principal case, 42 and to the determination of the punishment which the defendant according to the letter of the law would have merited. Article 43. But since the Officer Demanding in his capacity was in uncertainty whether your Honorable Worships would consider the evidence that was at hand, 44 and which he at the same time has taken the liberty to present to your Honorable Worships, 45 complete enough to prove that a corpus delicti was established, 46 although he, on his part, on the grounds of the declaration given under oath by the brother of the prisoner and defendant, 47 was entirely convinced of the truth of the fact. 48 But in all cases, to be and remain free from reflections, 49 deemed it necessary, some weeks ago now, to address your Honorable Worships and to request you to be pleased to inform him 50 whether the evidence at hand was complete enough to proceed to the demand in the principal case, 51 or whether the Officer Demanding in his capacity had to await further evidence. 52 Whereupon your Honorable Worships, however much the Officer Demanding had also presented the long-lasting detention in which the prisoner and defendant would have to remain due to the great distance of the location of those persons who could depose regarding this, have been pleased to find it good to enjoin the Officer Demanding to suspend the exhibition of his demand.
Dutch transcription
„stantie. Hottentot gij moet dat niet doen Art„h 18 en vervolgens wanneer dien lotten tot zulx niet wilde, nalaaten, met 't geweer /:volgens zin gev: en ged: quasie voorgeeven:/ eerst nade Beenen gehouden, en door dien 't paard waarop hij gev: en ged: zat, niet stil wilde staan. — 19: was de schoot bij 't lostrekken van den haan in steede van na de Beenen te gaan, voor de Borst geraakt. zo met dat gevolg dat dien slottentot plotseling ter aarde is gevallen, en binnen wijnige minuten, aan zyne bekoomene wonden, is koomen te over„ „lijden. — 21 dat den gev: en ged: eerst na den in dat district woonende veldwagtmeester gereeden zynde, en dezelve niet thuijs vindende, vervolgens na den Landdrost zig begeeven, om van dit geval, de nodige kennis te geeven. 22 dat den Landdrost hem ged: daarop een brief meede gegeeven heeft, na eenen Heemraad. Pieter Pienaar. 23 en denzelven aangeschreeven om dien ontzielden hottentot behoorlyk te schouwen, met twee der naaste buuren. — 24 dat gemelde Heemraad Pienaar op 't bekoomen van die ordre, met twee Perzoonen in naame Cobus Oosthuijzen en Tobias Rijnhard. na de plaats die door den gev: en ged: hun is aangeweesen, ge„ „reeden zinde, 25 dog niets van 't Cadaver vindende /:vermits 't zelve reets door eenen Jesaias Meijer en Fredrik Botha Botha en nog eenige andere perzoonen /:die toe„ „vallig daarbij gekoomen zyn :/ was begraaven geworden:/ waren zy onverrigter zaake terug gereeden. Art„l 26. dit nu den draat der zaake ofte de species faat van 't geval zynde, volgens 't voorgeeven van den gevren ged: bij zyn verhoor. 27 zo staat nu te onderzoeken, in hoe verre dat voorgeeven, met den toetsteen der waarheijd zoude kunnen werden overeengebragt, 28. ten Eersten zo is 't voorgeeven van den gev: en geb volgens sustenue van den rat: of: Eijsscher, van na de plaats 't groote Bosch met zin broeder geree „den te zin. admisibel, 29 dog ten tweeden de ontmoeting van den hottento en't gehouden gedrag, dientweegen, komt den rat Off: Eyss:r zeer verdagt te vooren, 30 wijl 't zeer apparent is, dat daar den geeen ge de aggresseur van 't geval is, hij ook geen og „blik zal verzuijmt hebben, dien hottentot op een brutale manier /:de buijten lieden zeer ygen:/ hebben weggejaagt. 31 vervolgens op 't misschien wijgerend antwoord, 32 direct zijn sjambok genoomen en dien hotten tot daar meede geslaagen, 33 en op 't simpel drijgen 't geweer, dat hij gev: en ged:t zeer wel wist, dat met Hagel ter groote van Een peper korrel, volgens 't 17 articul van zyn beantwoorde vraag articulen gelaaden Artt d Art„ 34. Zeer brutaal en moordudig losgetrokken, en dien hot„ „ten tot op een gevaarlijke plaats doodelyk gewond heeft. 35 dat den rat: off: eysscher met 'tentameeren deezer actie een wijnig geretardeert hebbende, om dat de bewijzen die hij door de verre afgeleegentheid der woonplaats niet spoedig genoeg aan landen heeft kunnen krijgen, in't begin zeer eenvoudig waaren. 36 dat wanneer de bewijzen Compleeter zyn geworden den rat: Off: Eysscher dan ook geen ogenblik verzuijmt heeft, omme den ged=e na voorafgaande decreet in persoon te doen dagvaarden. — 37 en gecompareerd zijnde, yndelik ingevolge intertocu „toire dispositie is gehoord geworden op zodanige vraag articulen als door den rat: Off: Eysscher tot dat ynde waaren geformeerd 38 en hem voor Heeren gecommitteerde leeden uijt uwel„ Edele Achtb: vergadering is voorgehouden geworden. 39 en aan welkers inhoude zo wel als de daar nee„ „vensgevoegde bylagen, den rat: off: Eysscher de ƒ vrijheijd neemt. zig te refereeren — 40 dat 't foorsz: fait door den ged„e bij dezelve zyne responsiven, volmondig zynde gedeou„ „eerd. 41 de rat: Off: Eysscher mits dien ook niet langer in't onzekere had behoeven te verzeeren, om tot een eijsch ten principale over te gaan. 42 en tot de bepaling der strate welke den ged: volgens den letter der wet zoude hebben gemeriteerd Act:o 48 — — - Art: 43. dan daar den rat: Off. Eijsscher in't onzeekere wi of Uwel Edele Achtb=s wel de bewijzen die aan han waaren. 44. en die hy teffens de vryleijd genoomen heeft, da uwel Edele Achtb: te praesenteeren; — 45 volleedig genoeg agte tot staving dat er een Co „pus delicti consteerde, 46. hoe wel hy van zyne zyde op grend der verkla onder Eede door de broeder van den Gev e en get gegeeven. 47. ten eenemaal geconvinceerd was van de waar van 't fijt. — 48. dog om in alle gevalle van reflexien bevryd te en te blyven. 49 nodig geagt heeft, om voor nu eenige weeken Uwel Edele Achtb: zig te addresseeren en te verzoe hem te willen informeeren. 5o of de aanhanden zynde bewijzen volleedig gen waaren, om tot den Eysch ten principale overteg 51 dan wel of den r: O: Eysscher moeste inwagten nadere bewijzen §2 waarop uwelEd: Achtb: /: hoe zeer door den lati Eysscher ook is voorgedraagen de Langduurig detentie waarin hij ged: en ged: zoude moeten verblyven, door de verre afgeleegentheyd der „plaatse van die persoonen, die hier omtrend zoude kunnen deposeeren:/ hebben gelieven g te vinden den E: O: Eysscher te injungeeren met Exhibeeren van zin Eijsch te supercedeeren
English
time and while those persons should have come Capewards, Art 53. and at the same time /: at the request of the acting Officer Plaintiff of criminal apprehension upon the prisoner and defendant :/ thought fit to cause him to be civilly arrested. 54 that meanwhile, upon the petition exhibited by the father of the prisoner and defendant, and the interests brought in last Tuesday week at an extraordinary meeting by the acting Officer Plaintiff, 55 having been taken into consideration by Your Right Honourable, the lengthy detention of the prisoner and defendant and the time that might yet elapse before those persons who have been appointed could come Capewards, 56 it was therefore, after mature deliberation, thought fit to further enjoin the acting Officer Plaintiff to proceed with all possible speed to a claim on the principal case — 57 the acting Officer Plaintiff shall therefore, in dutiful compliance, take the liberty of occupying the attention of Your Right Honourable for a short while, 58 with a clear demonstration of the crimes committed by the prisoner and defendant 59: as well as noting his indispensable duty to let nothing that according to law, reason, and equity could procure the prisoner the least mitigation of punishment pass unnoticed or unexamined properly. Art 60 so that the severity of the law being thus tempered, the execution thereof may not seem to incline toward cruelty, but the punishment may always be meted out in proportion to the crime— 61. on which account he has also judged it utterly necessary to examine how far the plea of self-defence can avail the defendant, and what is strictly required for such a plea 62. in the first place then, there are required for self-defence three principal requisites, which must be proved by a criminal with valid evidence to have been observed by him, namely the cause why he used self-defence, the proportion, whether it was commensurate with the assault, and the time, whether the self-defence occurred immediately and whether any moments elapsed in between 63. 1: the cause is when the person claiming it is injured in an unjust manner, in being treacherously attacked or assaulted, 64. which cannot be proved in this case, since the defendant, as the person claiming it, gave the offence by striking the first blow to the one who was felled— Art: 65: And even if the prisoner and defendant had not been a match for the felled Hottentot in courage and in strength, 66. he, the defendant, had indeed this to his advantage, 67 that since he was on horseback and the Hottentot on foot, he had had sufficient opportunity— 68 to avoid such mistreatment 69 and thereafter to implore judicial aid against the murdered Hottentot 70 rather than to deprive of life in a violent manner a Hottentot /: who, being a lawful native of this Country, and whom we have subjected to our authority only through superior force, has equal rights with him according to the very strict orders of the Lords Principals in the Fatherland :/ 71 whereas he, the prisoner and defendant, knew beforehand according to his own confession that the gun was loaded with buckshot the size of a peppercorn. 72 II: thus the proportion comes into consideration here as the second requisite, consisting in this, 73 that the repelling be proportionate to the assault, or indeed according to the imminent mortal danger. 74 because not all kinds of assault are suited to self-defence, or subject to mortal danger. 75 But only such an assault from which mortal danger is to be expected, which the person attacked cannot avoid other than by killing his attacker, Art: 76. has now, Noble and Honourable Lords, the proportion been taken into consideration in the present case? 77. does it appear otherwise from the depositions as well as the confession, than that the Hottentot was only provided with a thick and a thin knobkerrie. 78 has the prisoner and defendant not made use of a firearm, which according to the teachings of Moorman and van Hasselt in the 2nd book, 1st chapter, page 311, is held to be among those weapons of which the user thereof could and should have foreseen the fatal consequence. 79. and that such a person can never be acquitted of the penalty of death as if he had not had the intent to kill, according to the teachings of the Lord and Master D: van Hogendorp in his translated Carpzovius and there in the 29th chapter 80. And did the defendant not, since he was sitting on the horse as just mentioned, have the opportunity to escape 81. indeed yes. and that now being established, must not the evil design and malicious intent of the defendant be presumed therefrom? Art: 82: III: while in the last place as to self-defence, time is required, as the same must occur immediately, so that after the lapse of a short time and after the fight has already been brought to calm, no assault occurs 83: this last point being the only one that could tend to the excuse of the defendant 84. since that Hottentot was shot dead immediately according to his, the prisoner and defendant's, confession. 85. which, since there is no contrary evidence, could be accepted, 87. The prisoner and defendant further advances to his exculpation that that Hottentot was known as a brutal creature 88 which, however, is quickly contradicted again by him, the prisoner and defendant, in that very same article 89. because he, the prisoner and defendant, says there quite explicitly that he never knew that Hottentot, but only heard such afterwards. 90. furthermore, there also comes into consideration here, and not least to the aggravation of the prisoner and defendant: 91. that he still seems to boast of the aforementioned crime committed by him 92. on the occasion that he had also fallen into a dispute with a certain burgher Christoffel Botha concerning the grazing of cattle. Art: 93
Dutch transcription
tijd en wyle die perzoonen zoude Caabwaards ge„ „koomen zin, Art 53. en te gelijker tijd /: op 't verzoek van den lat: O f: EipC„r van Crimineele apprahentie op den gev: en ged::/ heeft goedgevonden denzelven Cirilijk te doen Arresteeren. 54 dat intusschen op 't door de vader van den geven en ged:t g' Exhibeert request, en de belangens op Laatstleeden dingsdag voor agt daagen, bij een Extra ordinaire vergadering door den rat: aff: Eysscher ingebragt, 55 bij UwelEdele Achtb„r in overweeging genoomen zynde, de langduurige detentie van den gev=e en ged: en de tyd die er nog verloopen kon, eer die persoonen de g'appoincteerd zijn, konde Caabwaards koomen, 56 dus na rype deliberatie goedgevonden is, den rat: Off. Eyss=r nader te injungeeren, omme ten spoedigsten tot een Eysch ten principale overte„ „gaan — 57 de rat: Off Eyss=r zal dus ter pligtschuldige ob„ „temperatie de vryheid neemen de attentie van uwel Edele Achtb:e een wynig te occupeeren, 58 met een Lequide betoog van de misdaaden door den gev=e en ged: gepleegd 59: als meede van zyn indispensabelen pligt aan merken, om niets van 't geen aan een misda„ „diger volgens regt, reede en billijkheid, de minste Straff 8 straf verligting, zoude kunnen procureeren: on„ „gemerkt of niet behoorlijk onderzogt laaten pa „seeren. Artl 60 op dat dus de severiteijt des regts gematigd werdende, de uijtvoering van 't zelve, niet tot wreedheyd schyne overtehebben. maar de straffe steeds na eevenreedigheyd des misdaads gesch zin mooge— 61. mits dien ook ten uyttersten noodzakelyk heeft geoordeelt, om te onderzoeken in hoe verre 't voorwenden van Noodweer den gede kan te Ha „de koomen, en wal al tot dies voorwending werd gerequireerd 62. in de Eerste plaats dan, zo werd tot noodweer Gerequireerd drie voornaame requisiten, die doo een misdadiger met valabele bewijsen moet „den beweesen, dat door hem is in agt genoomen als de oorzaak waarom hy noodweer heeft gebruijk de maate of die g'eevenreedigd zij geweest, aan de aanstoot en de tyd of de no „weer op staande voet is geschiet en of daar tusschen, eenige ogenblikke verloopen zyn 63. 1: de oorzaak is als de triumpleerende op een onrechtvaardige wijze, beleedigd word, in 't verradelyk bespringen of overvallen, 64. 't geen in dit geval niet kan beweezen werden, wijl den ged: als triumpleerende, g'offenseer heeft, met aan den needergevelde de Eerste slag te geeven— Art:t 65: En al was den gev:e en ged: niet bestand geweest tee„ „gens den needergevelde sottentot, in moed, en in kragte, 66. zo had hy ged: immers, dat ten zynen voordeele 67 dat daar hij te paard zal, en den hottentot te voet, hij genoegzaame geleegentheyd had gehad.— 68 om diergelijke mishandelinge te ontwyken 69 en daarna teegens den vermoorden hottentot de regterlijke hulpe te imploreeren 70 dan om op eene geweldaadige wyze een hotten tot C: dat met hem als zijnde een wettig inboor„ „ling van dit Land /: en die mij niet dan door de overmagt, onder onse magt hebben doen busken: gelijk regt heeft, volgens de zoo strekte ordre der heeren majores in't patria:/ om 't leeven te brengen 71 daar hij gev: en ged: bevoorens volgens zyn yge Confessie wist, dat 't geweer met hagel kornelen ter groote van een peeper korrel gelaaden was. 72 11: soo komt hier de maat als 't tweede requi„ „sit in aanmerking bestaande hier in, 73 dat de afweering geëvenreedigd zy aan de aanstoot, of wel na 't voorhanden zynde doods gevaar. 74 wyl allerlij aanstoot Juijst niet tot nood weer geschikt, of doods gevaar onderheevig zij. 75 Maar alleenlyk zulk een, waar uijt doods gevaaren ter 2 te wagten is, 't welk de besprongene niet an„ - „ders dan door 't dooden van zyn bespringer kan ontwijken, Art: 76. is nu Edele Achtb: Heeren in't praesente geval de maat in aanmerking genoomen 77. blykt 't zo uijt de depositien als Confessie an„ „ders. dan, dat den Hottentot maar van een dikke en een dunne kirrij is voorzien geweest. 78 heeft den geve en ged=t zig niet van een schiet ge„ „weer bendiend, dat volgens de leere van moor„ „man en van Hasselt in't 2: boek 1 hoofdeel 311. gehouden word, onder die wapenen waar van een voerder van 't zelve 't doodelyk gevolg had konnen en moeten vooruijtzien. 79. en die geene nimmer van de straffe des doods kan worden vrygesprooken, als had de zoodanig de wil niet gehad, om te dooden, volgens de leere van de Heer en M=r d: van Hagendorp in zin vertaalde Carprovius en aldaar in 't 29: loo „stuk 81. En heeft den ged: niet daar hij zo als eeven ge„ „meld, op 't paard zat, geleegenthyd gehad om te kunnen ontvlugten 81. immers Ja. en dat nu vastgesteld zijnde, moet dan niet, daaruijt verondersteld worden 't boos opzet en de quaade wil van den ged Artl 22 „ Art:l 82: 111: terwyl in de laatste plaatse tot noodweer werd gerequireerd de tyd als moetende 't zelve op staande voet geschieden, op dat na 't verloop van korten tijd en na dat 't gevegd reets aan't bedaaren gebragt is, geen aanstoot geschiede 83: zynde, dit laatste poinct 't eenigste dat ten zyne ged: verschooning zoude kunnen vlyten 84. als zynde dien Hottentot op staande voet volgens zijn gev: en ged: Confessie dood geschoon „ten. 8p. 't welk vermits er geene Contrarie bewijzen zyn, zoude kunnen werden aangenoomen, 87. Advanceerende den gev: en ged: voorts tot zyn verschuldiging dat dien rottentot bekend was, voor een brutaal schepzel 88 't geen egter weeder ras door hem gev: en ged: by dat zelfde articul werd teegengesprooken 89. wil hij gev: en ged: aldaar wel uijtdrukkelijk Legt, dien hotten tot nimmer gekend, maar zulx naderhand eerst gehoord te hebben. 90. voorts komt. hier nog in aanmerking en niet minder tot verzwaaring van den gev: en ged: 91. dat hij zyn roem nog schijnt te draagen over de voorm: door hem begaane misdaad 92. bij geleegenthijd dat hij met zeekeren burger Christoffel Botha meede over 't wijden van vlee was indispuut geraakt. Art:l 93
English
Article 93. while he, prisoner and defendant, to the mentioned Botha in the presence of fellow citizen Johannes Boshoff, 94. upon the inquiry of him, Botha, since they had met each other in the field, what he would do to him, 95. answered in substance, 96. that you would God damn well see, and I would deal with you just as with the Hottentot of Daniel Dienaar. 97. which saying, although contradicted by the prisoner and defendant, can nevertheless operate nothing to his advantage, 98. since this was declared under oath by two irreproachable witnesses, 99. and in law yields sufficient proof to proceed outside of a confession to condemnation. 100. And since, in the view of the ratione officii prosecutor, in conformity with what was deduced here before, the facts committed by the prisoner and defendant can hereby be held sufficiently justified, 101. the ratione officii prosecutor shall nevertheless briefly proceed to the examination of the proofs that in the present case militate against the prisoner and defendant, 102. in order to be able to conclude therefrom subsequently, 103. whether and to what extent they can operate, 104. to make the prisoner and defendant undergo, on the basis thereof, that punishment, 105. which a manslaughter of that nature and qualification as has been committed here appears to merit according to law. 106. It is a truth, Noble Honorable Gentlemen, that nowhere in the entire trial is it proven in a sufficient manner, not by a single piece of evidence that anyone has seen, that the defendant fired the shot at the Hottentot, 107. but if one investigates all the circumstances that took place with an unbiased eye, 108. the ratione officii prosecutor is confident that they are entirely sufficient, 109. to assure Your Noble Honors of the undeniable certainty, 110. that the prisoner and defendant will have fired the shot not out of self-defense, but indeed in wanton malice; 111. therefore the ratione officii prosecutor trusts that Your Noble Honors will also not make the least difficulty, 112. to have the defendant punished in conformity with the quality of the committed crimes. 113. It is indeed clear from the proofs that a corpus delicti is established. 114. It is no less certain, both from the statement of the brother of the defendant and from the confession itself, that the wounds found on the dead body were per se absolutely fatal, because death followed immediately as a consequence thereof. 115. Furthermore, it is fully confessed by the defendant himself, 116. that he, prisoner and defendant, struck the first blow to the Hottentot, 117. that that Hottentot thereupon had attempted to deliver a blow to him, prisoner and defendant, so did not do so, 118. but that that blow was dodged by him, prisoner and defendant, 119. and that upon the intention to repeat that blow, he, prisoner and defendant, discharged with his firearm, with the intent (as he, prisoner and defendant, pretends, though the outcome has shown otherwise) to shoot at the legs, 120. but that, because his horse would not stand still, the shot hit the chest. 121. It appears even further from the two sworn statements of aforementioned Botha and Boshoff, 122. that the prisoner and defendant threatened them, to deal with them just as with the Hottentot of Daniel Dienaar, 123. although he, prisoner and defendant, denies this, 124. yet according to the contention of the ratione officii prosecutor (under correction) it yields full proof, as this is confirmed with an oath by two irreproachable witnesses. 125. Since now, Noble Honorable Gentlemen, all these so manifold indications and presumptions are undeniably established both from the prisoner and defendant's own confession and from the depositions joined to the trial, 126. and the defendant at the conclusion of his interrogation pretends nothing other than having used self-defense, 127. which he notoriously by law ought to have proven, 128. the ratione officii prosecutor flatters himself that it will be unnecessary to fatigue Your Noble Honors' precious attention any longer with a more extensive argument of the one and the other, 129. because the circumstances of the fact denote this more clearly, 130. and the malicious expressions against Botha in the presence of Boshoff corroborate this even more strongly, 131. to make him, prisoner and defendant, undergo that punishment decreed against such crimes, 132. as is also, besides Moorman and van Hasselt as well as Carpzovius and several other jurists who have commented on this matter, decisive what is found in the Lex C. C. ad Legem Juliam de vi publica vel privata, where it is expressly taught: 133. "since many acts are comprehended under the single name of violence, some applying themselves with all eagerness to inflicting violence, others offering resistance with wrath, and
Dutch transcription
Art„l 93. terwijl hij gev:e en ged: aan gem: Botha in praesentie van den meede burger Iohannes Boshoff. 94 op de afvraage van hem Botta. wijl Zyl: mal„ „kanderen in 't veld hadden ontmoet, wat hap hem dan doen zoude, 95. in substantie heeft geantwoord, 96 dat zoude gij Godome wel zien. en ik zoude met uw net zo handelen als met den hotten„ „tot van daniel Dienaar. - 97. welk gezegde wel door den gev: en ged: werd teegengesprooken, zo kan zulx egter niets ten zynen voordeele Coopeeren 98. wijl zulx verklaard werd onder Eede door twee irreprochabele getuygen 99. en in regten genoegsaame preuve uijtleeveren omme buijten Confessie ad Condemnandum te treeden 100 En gelyk dan naar 't begrip van den rat: off: Eijsscher, in Conformité van 't hier vooren gededuceerde, hier meede voor genoegsaam kan gejustificeerd gehouden worden de fyten door den gew: en ged: gepleegd. — 101 zoo zal den rat: off: eijss:t egter nog een wynig overgaan ter Examinatie van de bewyzen die in't voorhanden zynde geval teegens den ges: en ged: zyn meliteerende. 162 ten ynde daar uijt vervolgens te kunnen op„ „ „maaken „maaken Art„l 103. of en in hoe verre dezelve kunnen opereeren 104 omme den gev„e en ged: op fundament derzelve te kunnen doen ondergaan die straffe, 105. welke een doodslag van die natuur en quali„ ficatie als die hier is gepleegt, na regten schijnt te meriteeren, 106: 't is eene waarheijd Edele Achtbaare Heeren dat en wergens in't gantsche proces op een vol„ „doende wyze, word beweezen, niet door een eenig bewijs dat men gezien heeft; dat den ged: de schoot heeft toegebragt aan den Hot„ „tentot 107 maar als men alle de omstandigheeden die er plaats hebben gehad, met een onbevoordeelt oog nagaat, 508: zo vertrouwd den rat: off Eysscher dat dezelve volleedig genoeg zyn 109 Omme Uwel Edele Achtb: te verzeekeren van de inman qua„ „bele zeekerhijd 110 dat de gev: en ged: niet de schoot uijt nootweer maar wel in ureevelen moede zal hebben gedaan, 111 dierhalven vertrouwd den Vat: aff: Eysscher dat uwelE: Achtb:r ook geene de minste zwaarigheijd zullen maa„ „ken 112 omme den ged: Conform de qualiteijt der gepleegde misdaaden te doen straffe 113 't is immers uyt de bewyzen klaar dat 'er een Corpus delicte Consteerd Antb. 114 „ Art„l 114 't is niet minder zeeker, zo uijt de verklaaring van de broeder van den ged:e als uijt de Confessie zelve dat de wonde die aan 't doode lichaam zyn bevonden perse volstrekt doodelyk zyn geweest, door dien dood als een onmiddelijk gevolg daarop is gevol „ 115 't is voorts door den ged: zelve volmondig geconfi „seerd „ 116 dat hij gev=e en ged:e den hetten tot de Eerste slag da gegeeven 117 dat dien lottentot hem gev=e en Ged: daarop een sta had pogen toe te brengen, dus niet gedaan 118 dog dat dien slag door hem gev. e en ged: zoude zlij ontweeken 119 En dat op 't willen herhaalen van dien slag. hij gev en ged: met zyn geweer had losgetrokken; met intent /:zo als hij gev„e en ged: voorgeeft, dog dat uijtkom anders geleerd heeft :/ om na de beenen te schieten „ 120 dog dat, om dat zyn paard niet wilde stil staa de schoot voor de borst is geraakt; 121 't blykt al verder blykens de twee B'Eedigde ver„ „klaaringen van voorm: Botha en Boshof. 122 dat den gev: en ged: hun gedrijgt heeft, om met hun, met zo te handelen als met den hottentot van daniel Dienaar 123 hoe wel hij gev: en ged: zulx negeerd 124 egter volgens sustencie van den rat: off Eyscher /:ont Correctie:/ een volleedige preue uijt leeverd, als zynde zulx met Eede bekragtigt door twee in „prochabele getuijgen. Artol 175 Art: 125. daar aan nu Edele Achtb: Heeren alle deeze zo meenigvuldige indicien en praesumptien zo uijt des geve en ged: ygen Confessie als uyt de depositien ten processe gevoegd, onteegen zeggelijk Consteerd, 126. En den ged:s op 't slot van zyn verloor niets an„ „ders voorwend dan noodweer te hebben gebruijkt 127: die hij notoir Juris had behooren te bewijzen 128 zo flatteerd zig den rat: of: Eysscher. dat 't onnodig zal zyn uwelEdele Achtb: praetieuse attentie langer te fatiqueeren met een breedvoeriger betoog van 't een en ander 129 dewijl de omstandigheeden van 't fait zulx klaar„ „der denoteeren 130. en de quaadaardige uijtdrukingen teegens Botha in praesentie van Boshoff zulx nog sterker Corroboreeren 131. om hem gev:e en ged: te doen ondergaan die straffe teegens diergelijke misdaden gestatueerd 132. gelijk ook buijten Moorman en van Hasselt als meede Carprovius en meer andere regts d' die over die materi hebben gecommentarieerd, decisief is, 't geen men vind in de L: C: C: ad L: Jul: de vi publ: vel priv: alwaar uytdrukkelyk geleerd word. 133: „ dewijl 'er veele fyten, onder de enkelde Naam „ van geweld begreepen word, deeze met allen „ iver zig op 't toebrengen van geweld toeleggende, „geene met vergrimming weerstand biedende, en „ „
English
and thus many beatings and murders have been committed and discovered, we desire that, if possible, someone, whether on the side of the possessor, or indeed on the side of the person who has undertaken the possession on an unstable footing, has been killed, punishment be executed against him who undertook to commit the violence, and gave cause to the detriment of one of the parties, and that he no longer be punished with banishment or exile to an island, but receive a capital punishment, nor shall the sentence pronounced against him be suspended by lodging an appeal. Article 734: from which it clearly appears, that he who undertook to commit the violence, 135: can no longer fall under the terms of having used self-defense, if he has killed the aggrieved party, 136: as is evident in this case; 137: and since the pretense of self-defense has not been verified in the least by the prisoner and defendant; 138: and the indications and presumptions are very well-founded that the prisoner and defendant, instead of self-defense, used violence, 139: so the acting official Prosecutor believes that in certain cases, even though no direct decisive evidence can be found, many and strong presumptions and indications can be joined together. Article 140: and that the same, although by themselves each furnishing a completely imperfect proof, thus joined together, can be accepted as full proof. 141: So that one may safely decree a criminal conviction thereon. 142: And as if it were not enough that these presumptions and indications are justified by the authority of almost all criminalists, 143: so one could moreover if need be find the same confirmed with various decisions of the most prominent courts of justice. 144: But in order not to be too prolix herein, 145: the acting official Prosecutor would prefer to consider the same concluded, 146: since in deciding, the judge mostly pays attention to the circumstances that accompanied the commission of the act, 147: in proportion to which then also 148: the greater or lesser punishment ought to be proportioned, 149: such that the various circumstances can aggravate or mitigate the death penalty, 150: in respect of which such is often left deferred to the discretion or discernment of the judge. For which and other reasons and means to be further deduced in due time and place if needed, the acting official prosecutor, making his demand, concluded that the prisoner and defendant Pieter Johannes du Plessis shall be brought to the place where criminal sentences are customary to be executed here, and there delivered to the executioner, tied to a post, and severely flogged with rods on his bare back, and after being branded, subsequently to remain confined for the duration of his life on Robben Island, with condemnation of the prisoner and defendant in the costs and expenses of justice, or to such other punishment as your Honors shall judge to be appropriate in accordance with the nature of the crimes. Was signed: R: J: v: d: Riet. In the margin: Exhibited in Court the 15th of May 1788. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Council of Justice of this government, the Hottentot Jan, of competent age, who, at the requisition of the Landdrost of the district of Swellendam, Pieter Constant van Nult Onkruijdt, declared it to be true: That the deponent, residing with the farmer Daniel Dienaar, who lives under the district of Swellendam at the Gourits River, having found himself in the field with the cows toward evening before the last plowing season, without being able to specify the exact time, while the Hottentot also residing with his aforesaid master was tending the dry cattle not far from him, the deponent, the deponent had then seen that two sons of the farmer du Plessis, namely Pieter and Jacobus du Plessis, a good distance away from the deponent, had driven away the Hottentot named Fredrik, who had to tend a herd of cattle belonging to his master, out of the pasture of the said Plessis, or rather between the said Plessis and the deponent's master, both of those sons having been on horseback, without the deponent, because it was too far away from him, the deponent, having seen or being able to say whether they, or one of them, had a musket in their hands, or not, just as the deponent also had not been able to see the driving away of the cattle any further than up to a kloof situated there, at which point those cattle, as well as the Hottentot Fredrik and both sons of the mentioned Plessis, were lost from the deponent's sight, without the deponent having heard a shot fired, nor knowing what further occurred between those two sons of the mentioned Plessis and the aforesaid Fredrik, having only heard the following day that the said Hottentot Fredrik was found lying dead in the field. Declaring nothing more, the deponent gives as reasons for his knowledge as stated in the text, offering to confirm the same further. Below was written: Thus done at the Cape of Good Hope, the 7th of October 1785, before the Honorable Salomon van Echten and Johan Coenraad Gie, members of the Honorable Council of Justice aforesaid, who have duly signed the minute hereof, together with the deponent and me, the sworn Clerk. Which I witness, was signed: R: J: v: d: Riet, Sworn Clerk. Today, the 19th of March 1788, appeared
Dutch transcription
„en dus veele slaagen en moorden gepleegd te „zyn ontdekt worden, begeeren wij, dat, zo mo„ „gelyk iemand, 't zij aan den kant des bezetters, „of wel aan den kant des geenen, die 't bezit op „een losse voet onderstaan heeft, gedood zy, teegen „hem die 't geweld te pleegen ondernoomen, en aan „ een van bij de de parthijen tot nadeel aanlij„ „ding gegeeven heeft, straf geoeffend, en hy niet „meer met bannissement ofte verbanning op een „yland gestraft worde, maar een hoofdstraffen „lyke straf ontfange, nog 't teegen hem uijtge„ „sprooke vonnis door 't doen van beroeping op„ „schorte — Art: 734 waar uyt klaar blykt, dat hij die 't geweld te pleegen ondernoomen heeft. 135: niet meer in de terme kan vallen van Noodeveer te hebben gebruijkt. zo indien hij den beleedigden heeft ontzield 136 zo als in dit geval evindent is- 137 en daar 't voorwenden van Noodweer niet 't minste door den gev=e en ged: is gererifieert 138 en de indicien en praesumptien zeer gegrond zyn, dat den gev=e en ged: in steede van noodweer geweld heeft gebruijkt, 139 zo vermeent den 7: O: Eijsscher, dat in zommige gevallen, alschoon er geen direct decisiev bewijs gevonden kan worden, veele en sterke praesumptien en indicien kunnen bij den anderen worden te zamen gevoegd. — Art:l 140 Art„ 140: en dat dezelve schoon op zig zelven, ieder eene gantsch onvolmaakte probatie uytleeverende, alzoo bij den anderen gevoegd, voor een volledige probatie kunnen worden aangenoomen. „ 141. zo dat men gerustelijk daarop eene Crimineele Condemnatie kan decerneeren. 142 En of 't niet genoeg waare, dat deeze praesump„ „tien en indicien door de authoriteijt van bijna alle de Criminalisten word gejustificeerd 143. zo zoude men dezelve ook nog bovensdien /:des. noods:/ met verschijde decisien, van de voornaam„ „ste geregtshooven bekragt kunnen vinden „ 144 dog om ten deezen niet al te prolix te zyn „ 145. zal den rat: off: Eysscher Liefst dezelve voor af„ „gehandelt houden „ 146 na dien in't decideeren, bij den regter meest al werd gelet, op de omstandigheeden, die 't pleegen van 't fijt, is verzelt gegaan, „ 147. na mate van 't zelve dan ook „ 148 de meerdere of mindere straffe behoord te worden geproportioneerd, „ 149. zulx dat de verschillende omstandigheeden de doodstraffe kunnen verswaaren of verligten 150 in opzigte van welke zulx vel al aan de dis„ „cretie of bescheydenthijd van den regter werd gedefereerd gelaaten. Mits welke en andere reedeenen ent „ „ „ en middelen in tyd en wyle /:aan noods nader te deduceeren. den rat: of: eysscher, eysch doende Concluceerde, dat de Gevangen en gedaagde Pieter Iohannes du Plessies. zal worden gebrag ter plaatse alwaar men alhier gewoon is, Crimineele sententien ter Executie te brengen en aldaar den Scherpregter overgeleevert, aan een paal gebonden, en met roede op de bloote rugge strengelyk gegeeselt, en daarop gebrand„ „merkt zynde, vervolgens den tyd zyn 's leevens ten Robben ylande geconfineerd te blyven, met Condemnatie van den geol en ged: in de kosten en misen van Justitie, ofte tot zodaanige andere straffe, als uwelEdele Achtb: over eenkomstig dan aard der misdaaden oordeelen zullen te behooren. /:was geteekend:/ R: J: v: d: Riet /:in margine:/ Ex hebitum in Judicio den 15 mi 1788. Compareerde voor ons ondergeteekende gecommitt uijt uijt den E: Achtb: raad van Justitie deezes gou„ „vernements, den stottentot Ian, van Competenten ouderdom, dewelke ter requisitie van den landdrost des districts swellendam P„r Constant van Nult onkruijdt verklaarde hoe waar is. — Dat den Comp„t woonagtig zynde bij den onder het districts Swellendam aan de Gourits riveer woonende Landbouwer daniel Dienaar, zig voor den laatsten vloeg tijd: zonder den netten tijd te kunnen bepaalen, teegens den avond in 't veld bij de koeijen bevonden hebbende, terwijl den meede bij zijn voorsz: baas woonende „slotten tot niet verre van hem Comp:t af, de drooge beesten oppaste, den Comp:t als doen gesien had, dat twee soons van den Landbouwer du Plessies, in naame Pieter en Jacobus du Plessies, een goed endweegs van den Comp„t af, den Pottentot Fredrik genaamd, die een troup beesten van zyn baas moest oppassen van uit de weyde van gem: Plessies dan wel tusschen gem: Flessies en des Comp:ts baas weggedreeven hadden, zynde beijde die zoons te paard geweest, zonder dat den Comp„t dewyl het te verre van hem Comp„t afge„ „weest was, had gesien of te seggen wert of dezelve of een van dien, een snaphaan in handenis gehad hebben, ofte niet, gelyk den Comp:t aan ook ook het wegdrijven van het vee niet verder lad kunnen sien als tot eene aldaar zynde Cloof„ wanneer die beesten, zoo wel als den hotten tot Fredrik en de beyde Zoonen van gemelde Plessias uyt des Comp„s gesigt waaren geraakt, zonder dat den Comp„t een schoot heeft hooren doen, nog weet wat verder tusschen die twee zoonen van gerepten Plessies en voorsz: Fredrik voorgevallen is, als hebbende eerst den volgenden dag gehoord, dat gem: Hottentot Fredrik in 't veld dood leggende gevonden was. Niets meer verklaarende geeft den Compt voor reedenen van wetenschap als in den test, praesenteerende 't zelve nader gestand te doen. /:onderstond:/ Aldus Gepasseert aan Cabo de Goede Hou den 7: October 1785, voor d' E E: Salomon van Echten en Iohan Coenraad Gie, leeden uyt den E: Achtb: raad van Justitie voorm: die de mi„ „nute dezes, benevens den Comp=t ende mij gezu: Clercq meede behoorlyk hebben onderteekend /: laan„ „ger:/ 'T welk ik Getuijge /:was getekend:/ R: J: 1: d:o Riet Gezw Clercq. — Huijden den 19 Maart 1788 Compareerden
English
Appeared before me, Mr. Cornelis van Aerssen, Secretary of the Honorable Court of Justice of the Castle of Good Hope, in the presence of the after-mentioned witnesses, the burgher Jacobus Ludovicus du Plessis, of competent age, who, at the requisition of the Merchant and Landdrost of Swellendam, the Honorable Constant van Nult Onkruydt, declared it to be true: That he, the appearer, approximately three years ago now, without however being able to determine the precise time, having ridden with his brother Petrus Johannes du Plessis from his father's place situated on the Gourits River to the cattle post situated 2 hours from there named Het Groote Bosch, in order to see whether, as the appearer's father wished to keep his sheep there for some time, that place was sufficiently provided with water for the watering of the cattle, he, the appearer, then saw a herd of cattle not far from the said place Het Groote Bosch, and upon the instruction of his mentioned brother that he, the appearer, should drive away those cattle, which were close to the land of his father, rode thither, while the appearer's mentioned brother would proceed to the place, look for the water there, and subsequently join the appearer again from the other side. That while the appearer was still busy driving away the said cattle, his, the appearer's, mentioned brother Petrus Johannes du Plessis returned to him, the appearer, and related that he had shot dead a Hottentot belonging to Daniel Pienaar on the place; that the appearer having asked his mentioned brother for what reasons he had done this, received in reply from the same that having encountered the aforesaid Hottentot on the place of his father with the cattle of the mentioned Pienaar grazing on the land of that place, he had first kindly warned the mentioned Hottentot to leave with the cattle, but subsequently, upon the insolent behavior of the said Hottentot—namely, that he did not want to leave because his master had sent him there—he gave him a blow with his sjambok, upon which the mentioned Hottentot immediately attacked him with the knobkerrie he held in his hands and struck at him; and that the first blow of the said Hottentot having missed him, the same (notwithstanding he was also warned to refrain from doing so) nevertheless continued in the utmost rage to strike at him with his kerrie; his horse having jumped aside, he then discharged his gun loaded with birdshot, whereby the said Hottentot was hit in the chest and fell to the ground. That he, the appearer, thereupon having ridden with his mentioned brother to that place, found the said Hottentot lying dead on his back on the ground, having a hole in the chest the size of nearly half a ducaton, with a knobkerrie lying next to him; the appearer having ridden immediately home from there, while his mentioned brother went to Christoffel Botha, their nearest neighbor, and informed him of what had happened, as well as subsequently made a proper report thereof to the requisitioning party. Declaring nothing more, the appearer gives as reasons of knowledge as stated in the text, being prepared always to confirm the foregoing by oath. Thus done at the Secretariat aforesaid, in the presence of the clerks Willem Stephanus van Ryneveld and Nicolaas van Es as witnesses, who have duly signed the minute hereof along with the appearer and me, the Secretary. Lower stood: Which I witness. Was signed: C: van Aerssen, Secretary. Re-examination. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Court of Justice aforesaid, Jacobus Ludovicus du Plessis, to whom this his foregoing deposition having been clearly and distinctly read out word for word, declared that he persisted by it, desiring that nothing more be added thereto or removed therefrom, except only that that Hottentot had two kerries with him, one of the thickness of an arm lying next to him on the ground, and the other of the thickness of an ordinary walking stick on which there was a hook, and also that he, the appearer, as well as his brother, only later learned that that Hottentot was an insolent creature; and therefore, in the presence of his brother Petrus Johannes du Plessis, spoke the solemn words: So help me God Almighty. Thus done and re-examined at the Cape of Good Hope on 22 March 1788. Was signed: Jacobus Ludovicus du Plessis. Lower: Present to me. Was signed: B: J: v: d: Biet, Sworn Clerk. In the margin: As commissioners. Was signed: C: Mappa and P: P: de Wet. Appeared before us, the undersigned commissioners
Dutch transcription
Compareerde voor mij Mr. Cornelis van Aerssen, secretaris van den E: Achtb: Rade van Justitie des Casteels de Goede Hoop praesent de naten: getuijgen den burger Jacobus Ludoricus du Plessies van Competenten ouderdom, dewelke ter requisitie van den koopman en Landdrost van Zwellendam. de Heer Constant van Nult onkruidt verklaarde hoe waar is. Dat hij Comp„t voor nu naar gissing wel drie Jaaren geleeden, zonder nogtans de praeciese tyd te kunnen bepaalen, met zyn broeder Petrus Johannes du Plessies van zyn vaders plaats leggende aan de gaurits rivier, gereeden zynde naar de 2 uuren van daar geleegene veeplaats genaamt het groote bosch, ten einde te zien off, terwijl des Comp=ts vader gaarne voor eenige tyd zyne schapen al„ „daar leggen wilde, die plaatse wel genoegsaam van water tot drenking voor het vee voorzien was, hij Comp„t als toen niet verre van gerepte plaats het groote Bosch een troup beesten heeft gezien, en op het zeggen van gem„e zynen broeder dat hy Comp„e die beesten, welke digt bij het land van zynen vader waaren, moeste weg saagen, derwaards gereeden is, terwijl des Comp„s gemelde broeder zig. naar de plaats begeeven, aldaar naar het water zien, en zich vervolgens wederom van de andere kant om bij den Comp„e vervoegen vervoegen zoude. dat terwijl de Comp„te nog bezig was gemelde beesten te verdryven, zyn Compts geme. broeder Petrus Johannes du Plessies wederom bij hem Compt is gekomen, en verhaald heeft, dat hij een lottentot van daniel Pienaar op de plaats had dood geschooten: dat de Comp=t zynen gem: broeder gevraagd hebbende, om welke reedenen hy dit gedaan had„ van denzelven ten antwoord bekomen dat hy op de plaats van zyn vader voorsz: hottentot met het in dat land van die plaats wijdend vee, van gem: Pienaar ontmoet hebbende, gem: hotten tot eerst in het vriendelyke had gewaarschouwd om met het vee te vertrekken, dog vervolgens op de brutale bezee„ „gening van gerepte hottentot dat hij namentlijk niet wilde weggaan, want dat zijn baas hem daar gezonden had, denzelve een streek met zyn Sjambok gegeeven, op het welke gem: hottentot hem terstond met zyne in handen hebbende knop„ „kirwij aangesand en na hem geslagen haden dat de eerste slag van gerexte hotten tot gemist hebbende, denzelven (niet tegenstaande hij ook gewaarschouwd wierd van zulks agter weegen te laaten:/ echter in de uytterste woede was voortgevaaren, om met zyne kirrij naar hem te slaan zyn paard ter zyde gesprongen zynde hij als toen zyn met vogel hagel geladen geweer had losge„ „geschooten, waar door gerepte hotten tot voor der borst getroffen en ter aarde gevallen was. dat hy Comp„t daar op met zyn gem: broeder naar die plaatse gereeden zynde, gerepte hotten„ „tot hebbende in de borst een gat, ter groote van bykans een halve ducaton agter over dood op den grond, eene knopkirry naast aan denzelven had vinden leggen, zynde de Comp„te van daar terstond naar huijs gereeden terwijl zyn gem: broeder zig bij Christoffel Botha, hun naaste buur ver„ 3 „voegd. en hem van het voorgevallene kennis ge„ „geeven: mitsg=s daar van verder aan den reqt behoorlik raport gedaan heeft. Niets meer verklarende geeft de Compte voor reedenen van wetenschap als in den text bereid zynde het voorenstaande altoos met Eede te staaven Dat Aldus Passeerde ter secretarije voormeld ten by weezen der Clercquen willem Stephanus van Ryneveld en Nicolaas van Es als getuijgen die de minute dezes beneevens den Comp„s en mi secretaris behoorlijk, hebben onderteekend /:laager:/ 't welk ik getuijge /:was getekend:/ C: Van Aerssen secretaris. — Recollement. Compareerde voor ons ondergeteekende gecom„ /:onderstond:/ met 6 „mitt„s uijt den E: Achtb: raad van Justitie voorm: Jacobus Ludoricus du Plessies, dewelke deeze zyne voorenstaande verklaring van woorde tot woorde klaar en duydelyk voorgeleesen weezende, verklaarde daar by te blyven persisteeren, met begeerte dat daar niets meer bygevoegd ofte van gedaan werden zal, als alleenlyk dat dien het„ „ten tot twee kerrijs bij zig gehad heeft, de eene ter dikte van een arm. naast hem ter aarde leg„ „gende en de andere ter dikte van een ordinaire wanaelstok waar aan een haak zig bevond, als meede dat hy Comp„t zo wel als zyn broeder naderhand eerst vernoomen heeft dat dien hotten tot een brutaal schepsel was, en sprak dierhalven ter praesentie van zyn broeder Pe„ „trus Johannes du plessies de Solemneele woorden zo waarlyk help my god Almagtig- /:onderstond:/ Aldus Gedaan en Gerecolleerd aan Cabo de Goede Hoop op den 22 Maart 1788. /was geteekend:/ Iacobus Ludoricus du Plessies /:lager:/ mij praesent /:was getekend:/ B: J: v: d:o Biet gezw: Clercq /:in margine:/ als gecom„ „ mitt„s /:was getekend:/ C: Mappa en P: P: de Weter Compareerde voor ons ondergeteekende gecom„ mitts
English
delegates from the Honorable Council of Justice of this government, the burgher Christoffel Botha, of competent age, who, at the requisition of the merchant and Landdrost of Zwellendam, Mr. Constant van Nuld Onkruydt, declared to be true: That at the end of the past year 1785, on a certain evening, without however being able to determine which, upon the appearer's herdsmen returning home with the cattle from the pasture, it was related to the appearer that on that day the son of the appearer's neighbor Charles du Plessies, named Pieter Johannes du Plessies, had chased them from the field and said that he wished to speak with their master or the appearer, and that they thus had to tell him, the appearer, to come into the field with his cattle. However, the appearer, being aware of the quarrelsome way of life of the aforementioned Plessies, did not pay attention to it, nor did he go to the same Plessies. That the appearer in the meantime, in the beginning of the month of January, meeting the aforementioned Pieter Johannes du Plessies on the road, asked him in the presence of the burgher Johannes Boshoff for what reason he had sent for the appearer. And upon the same Plessies having substantially answered him, "Goddammit, you will see," the appearer, asking again what he would then do to him, received once more the answer from the aforementioned Plessies, while repeating the term goddammit: "I have known for a long time that you are plotting with Jan Bernhard and Daniel Pienaar to catch me in a snare, but I will help you all into it before you even think of it." That the appearer, having followed up on this by asking once more what he, Plessies, would actually do to him, the aforementioned Plessies thereupon added in substance to the appearer: "Then I would chase your cattle into the field, and with all those who then came too close to me, I would deal in the exact same manner as with the Hottentot of Daniel Pienaar." Declaring nothing more, the appearer gives as reasons for his knowledge as stated in the text, being prepared, should it be required, to confirm the same at all times with a solemn oath. Below stood: Thus done at Cabo de Goede Hoop, the 5 October 1786, before Messrs. Johannes Marthinus Horak and Hendrik Justinus de Wet, members of the Honorable Council of Justice of this government, who duly signed the minute hereof along with the appearer and me, the secretary. Lower stood: Which I witness. Was signed: C. van Aerssen, Secretary. Secretary. Review. Appeared before us, the undersigned delegates from the Honorable Council of Justice of this government, the aforementioned Christoffel Botha, who, after this above declaration was read out clearly and distinctly word for word, declared that he persisted by it, not desiring that anything more be added to or taken from it, and therefore spoke, in confirmation of the truth thereof, the solemn words: So truly help me God Almighty. Thus reviewed and sworn at Cabo de Goede Hoop, the 6 October 1786. Was signed: Christoffel Botha, son. Lower: In my presence. Was signed: C. van Aerssen, Secretary. In the margin: as delegates. Was signed: J. M. Horak and H. J. de Wet. Today, the 15 October 1787. Appeared before me, Mr. Cornelis van Aerssen, secretary of the Honorable Council of Justice of the Castle of Good Hope, in the presence of the witnesses named below, the burgher Johannes Boshoff, of competent age, who, at the requisition of the merchant and Landdrost of Zwellendam, Mr. Constant van Nuld Onkruydt, declared to be true and truthful: That around the end of the past year 1785, without being able to determine the exact date, the appearer, who lives with his mother under the district of Zwellendam, having been requested by the burgher Christoffel Botha, the younger, to bring with him, Botha, a load of grain to the mill of the Heemraad at Zwellendam, the Honorable Helgert Mulder, to be ground, the appearer had consented thereto. That in consequence hereof, the appearer, in the beginning of the month of January 1786, being on the way to the aforementioned mill with the aforementioned Botha, met the burgher Pieter Johannes du Plessies, of whom the aforementioned Botha, in the hearing of the appearer, asked for what reason he had sent for him. And upon the same Plessies having substantially answered him, "Goddammit, you will see," the repeatedly mentioned Botha, asking again what he would then do to him, received once more the answer from the aforementioned Plessies, while repeating the term goddammit: "I have known for a long time that you are plotting with Jan Bernhard and Daniel Pienaar to catch me in a snare, but I will help you all into it before you even think of it." That the aforementioned Botha, having followed up on this by asking once more what he, Plessies, would actually do to him, the aforementioned Plessies thereupon added in substance to the aforementioned Botha: "Then I would chase your cattle into the field, and with all those who then came too close to me, I would deal in the exact same manner as with the Hottentot of Daniel Pienaar." Declaring nothing more, the appearer gives as reasons for his knowledge as stated in the text, being prepared, if required, to stand by the same under oath. Below stood: Thus done at Cabo de Goede Hoop, in the presence of the clerks Coenraad Nelson and Nicolaas van Es as witnesses, who duly signed the minute hereof along with the appearer and me, the secretary. Lower stood: Which I witness. Was signed: C. van Aerssen, Secretary. Review. Appeared before us, the undersigned delegates from
Dutch transcription
„mitt„s uit den E: Achtb: raad van Justitie deezes gouvernements den burger Christoffel Botha van Compotenten ouderdom dewelke ter requisitie van den koopman en Landdrost van Zwellendam, de heer Constant van Nuld onkruidt verklaarde hoe waar is. — dat in't laatst van 't gepasseerde Iaar 1785. op zeekeren avond, zonder die egter te kunnen be„ „paalen door des Comp„ts vee-wagters met 't vee uyt de wyde te huijs gekoomen zynde, aan den Compt. is verhaald dat op dien dag den zoon van des Comp=ts buurman Charles du Plessies in naame Pieter Iohannes du Plessies hun uijt 't veld ge„ „jaagd, en gezegd had, dat hij hun baas ofte den Comp=t spreeken wilde, en dat zi hem Compt. dus moesten zeggen, om met zin vee in't veld te koomen dan, dat den Comp=t bewust van de twistzieke leevens wyze van gem: Plessies zig daar aan niet gestoord nog naar denzelven Plessies begeeven heeft Dat den Comp:t middelerwijl in't begin der maard Januarij: gem: Pieter Iohannes du Flessies op weg ontmoetende aan den zelven in praesentie van den burger Iohannes Boshoff gevraagt heeft„ om wat reeden hij den Comp„t had laaten roepen! en door denzelven Plessies, daarop substantieelijk geantwoord zynde: dat zoud gy goddome wel zien: heeft den Comp„t hervraagende wat hy hem Aan 1 2 dan doen zoude van voorsz: Plessies onder herzaa„ „ling der terme goddome andermaal ten ant„ „woord bekoomen: Jk heb al lang geweeten, dat g„ met Jan Bernhard en daniel Pienart konkelt om mij in den strik te brengen: maar ik zal je al„ „len daar in helpen eer gijer om denkt. — dat den Comp„t hier op vervolgd hebbende, met nogmaals te vraagen wat hy Plessies hem dan dog zoude doen. heeft gem: Plessies den Comp=t daarop in substantie toegevoegd: dan zoude ik souw vee in 't veldsaagen, en met alle de geene die mi dan te na kwam zoude ik net zo han„ „xelen als met den hottentot van daniel Pienaar Niets meer verklaarende geeft den Compt voor reedenen van weetenschap als in den text bereyd zynde 't zelve wanneer 't gerequireerd mogt worden, ten allen tijde met solemneele Eede te bevestigen /:onderstond:/ Aldus Gepasseerd aan Cabo de Goede Hoop: den 5 October 1786. voor de Heeren Johannes Marthinus Horak en Hendrik Justenus de loet, leeden uijt den E: Achtb: Raad van Justitie deze gouvernements, die de minute dezes beneevens den Compt. ende mij secretaris meede behoorlijk hebben onderteekend /:laager:/ T welk i„ getuijge /:was geteekend:/ C: van Aerssen Secretaris Secretaris. Recollement.— Compareerde voor ons ondergetekende gecommitt. uijt den E: Achtb: Raad van Justitie deezes gouvernements voormelde Christoffel Botha dewelke deese boovenstaande verklaaring van woorde tot woorde klaar en duijdelik voor„ „geleezen zynde, verklaarde denselven daar bij te blijven persisteeren, niet begeerende dat 'er iets meer by gevoegd ofte van gedaan werden zal„ en sprak derhalven ter bevestiging der waarheid van dien de solemneele woorden: zoo waarlijk helpe mij God Almachtig- - Aldus Gerecolleerd en B'Eedigd aan Cabo de Goede Hoop. den 6 October 1786. /:was geteekend:/ Christoffel Botha /zoon /:laager:/ mij praesent /:was geteekend:/ C: van Aerssen Secretaris /:in margine:/ als gecommitt. s /:was ge„ „tekerd:/ J: M: Forak en P: I: de Wet. — Huijden den 15 October 1787. Compareerde voor mij Mr. Cornelis van /:onderstond:/ Aersson „terssen secretaris van den E: Achtb: Raade van Justitie des Casteels de Goede Hoop praesent de naten getuigen den burger Iohannes Boshoff van Compestenten ouderdom, dewelke ter requisitie van den koopman en Landdrost van Zuellenban de Heer Constant van Nuld onkruidt verklaarde waar en waarachtig te zyn dat omtrend het einde van 't gepasseerde Jaar 1785. zonder den Justen datum te kunnen bepaalen den Comp:t die by zyne moeder onder 't district Zwellendam inwoond door den burger Christoffel Botha IL: verzogt geworden zynde, om met hem Botha een vragt koorn. naar de molen van den Heemraad te Zwellendam d' E: Helgert Mulder te brengen, om gemalen te worden, den Comp„t daarin bewilligd had. — dat ingevolge hier van den Comp=t in 't begin der maand Januarij 1786. met gem: Botha naa gem: Molen op weg zynde ontmoet had den burger Pieter Iohannes du Plessies, aanwien„ voorsz: Botha ten aanhooren van den Comp„te gevraagd heeft, om wat reeden hy hem had laats roepen: en door denzelven Plessies daarop substantieelyk geantwoord zynde dat zoud gy goddome wel zien heeft meerm: Botha hervragende wat hi hem dan doen zoude van voorsz: Plessies onder herhaaling der tei Goddeme - goddome andermaal ten antwoord bekomen. ik heb al lang geweeten. dat sy met Ian Bern„ „hard en daniel Pienart konkeld, om my in den strik te brengen, maar ik zal je allen daarin helpen eer gy vrom derkt. dat dakgem: Botha: hierop vervolgd hebbende met nogmaals te vragen, wat hij Plessies hem dan doch zoude doen, heeft gem: Plessies daarop in substantie aan voorsz: Botha toegevoegt dan zoude ik jouw vee in 't veld Jagen en met alle de ƒ geene die my dan te naa kwam zoude ik net zo handelen als met den hottentot van daniel Pienaar. Niets meer verklarende geeft den Comp„t voor reedenen van wetenschap als in den text, bezeid zynde des gerequireerd werdende het zelve met Eede gestand te doen. — /:onderstond :/. Aldus Gepasseerd aan Cabo de Goede Hoop, ten byveezen der Clercquen Coenraad Nelson en Nicolaas van is als getuygen, die de minute dezes benevens den Comp„t en mij secretaris meede behoorlijk hebben onderteekend /:laager:/'T welk ik getuijge /:was geteekend:/ C: van Aerssen Secret: Recollement. Compareerde voor ons ondergeteekende Gecommitt. uijt me 4
English
from the Honorable Court of Justice of this Government, the burgher Iohannes Boshof, who, this his preceding statement having been read aloud to him word for word, clearly and distinctly, testified to persist therein: wishing that nothing more shall be added thereto or removed therefrom, and therefore spoke, in confirmation of the truth thereof, the solemn words: So help me God Almighty. — Thus reviewed and sworn at the Cape of Good Hope, the 17th of October 1787. Was signed: and written around it: this mark was set by the deponent with his own hand. Lower: In my presence. Was signed: C: van Terssen Bontg. In the margin: As commissioners. Was signed: WJ Reede van Oudtshoorn and H: I: de Wet. Interrogatories conducted before us, the undersigned commissioners from the Honorable Court of Justice of this Castle of Good Hope, to be heard upon the requisition of the sworn clerk of the Judicial Secretariat, Rino Iohannes van der Riet acting as ex officio for the merchant and landdrost in Zwellendam, the burgher Pieter Johannes du Plessies; the answers to be given by him are to be duly entered in the margin hereof. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Court of Justice of this government, the aforementioned Pieter Johannes du Plessies, who gave to the questions below the following answers as are noted beside each of them. Article 1. The prisoner's name, birthplace, age, and in what capacity: States: Pieter Iohannes du Plessies, born in this corner of the country, 23 years of age, and a burgher under the district of Zwellendam. — Article 2. Whether the prisoner does not live with his father, the burgher Charles du Plessies, and where the prisoner resides. States: He lives on his father's place situated on the Gourits River. — Article 3. Whether the place het Groote Bosch does not belong to the prisoner's father, and how far that place is situated from his father's residence. States: Yes. States: Het Groote Bosch also belongs to his father, and that place is about two hours by ox wagon from his father's aforementioned place. Article 4. Whether the prisoner, in the beginning of the year 1785, did not ride together with his aforementioned brother to the aforesaid place, het Groote Bosch: States: Yes. Article 5. If yes, for what reasons or to what end. Whether it was not to see if, when his prisoner's father sent his sheep thither, they would have no lack of water there. States: To go and see if there was water on that place, in order then to take his father's sheep there to graze. — States: As before. Article 6. Whether the prisoner and his aforementioned brother were then also provided with weapons. States: That he, the prisoner, only had a firearm with him. — Article 7. Whether the prisoner, on his journey to that place, did not see any strange cattle near or in the pasture of his father, and sent his brother to drive the same away. States: Yes, the cattle of Daniel Pienaar, while he, the prisoner, sent his brother thither and he, the prisoner, rode to the place. — Article 8. While his prisoner's brother was doing this, did he, the prisoner, not proceed with his gun to the place itself? States: As before. Article 9. What happened to him, the prisoner, there. States: That when he, the prisoner, had ridden to the place, he also discovered a herd of cattle there at or near the yard, with a Hottentot of Daniel Pienaar named Fredrik; which Hottentot he first asked in a friendly manner why he was grazing the cattle at that place; the Hottentot then acted insolently toward him, the prisoner, wherefore he, the prisoner, gave that Hottentot a blow with his sjambok that he had in hand. — That upon receiving that blow, that Hottentot, intending to give him, the prisoner, a blow with his knobkerrie that he had in hand, about the thickness of an arm, the blow missed him, the prisoner, by his dodging it; this being repeated again by that Hottentot, he, the prisoner, first said, "Hottentot, you must not do that," and thereupon shot with the gun toward the legs; and because the horse upon which he, the prisoner, sat would not stand still, the shot, instead of going to the legs, struck the chest. — States further, that he indeed discharged the gun to defend himself. — States further, that that Hottentot had two knobkerries with him: one with which he struck, of the thickness of an arm, and the other having the thickness of an ordinary rattan, upon the end of which was a hook. Article 10. Whether the prisoner did not find at that place a Hottentot herding the cattle of the burgher Daniel Pienaar. States: As before. Article 11. What that Hottentot was named, and whether he, the prisoner, did not order the said Hottentot to leave with the cattle. States: As before. — Article 12. What the aforementioned Hottentot answered to him, the prisoner, and how he, the prisoner, further conducted himself with the aforesaid Hottentot. States: As before. — Article 13. Whether this Hottentot was not shot to death by the prisoner there at the place. States: Yes. Article 14. If yes, why and in what manner? States: Because that Hottentot attacked him, the prisoner. — Article 15. Whether his prisoner's gun was loaded with a bullet or with birdshot. States: That his gun was loaded with fine birdshot. States further: That the birdshot was about the size of a small peppercorn. Article 16. In which place he, the prisoner, struck the aforementioned Hottentot and without [illegible] States: That that Hottentot was struck on the front of the left chest.
Dutch transcription
uijt den E: Achtb: raade van Justitie deezes Gouver „nemerts, den burger Iohannes Boshof, dewelke deeze zyne voorenstaande verklaaring van woorde tot woorde klaar en duydelijk woorde, „lyks voorgeleezen weezende, betuygde daar bij te blyven persisteeren: met begeerte dat 'er niets meer bij ofte van gedaan werden zal, en sprak dierhalven ter bevestiging der waarheid van dien de solemneele woorden. zoo waarlyk helpe mij God Almagtig. — Aldus Gerecolleerd en B'Eedigd aan Cabo de Goede Hoop den 17 October 1787 /:was ge„ „teekend:// /: en daar om schreeven:/ dit merk heeft de Comp„e eigenhandig gesteld /:laager:/ mi praesent /:was geteekent:/ C: van erssen Bontg /:in margine:/ als gecommitt„s /:was geteekend: WJ Reede van oudtshoorn en H: I: de wet„ Interrogatorien gedaan maar Compareerde voor ons ondergeteekende gecommitt„s „ken. en aan Heeren gecommitt„s uit den E: Achtb: Raad van uyt den E: Achtb: raad van Justitie deezes gouvernements Justitie des Casteels de Goede hou omme daarop ter requisitie neevensgem: Pieter Johannes u van den gezw:Clercq ter Justi du Plessies, dewelke op de onderstaande vraag articulen „ tieele Secretarije Rino Iohanne zijn /:onderstond:/ zodanige Vern 10 heeft als besyden een yder derselver staan aangeteekend van deesen uythoek geboortig oud 23 Jaaren en burger onder het district van Zwellendam te zijn. — zegt, Pieter Iohannes du Flessies Des gev: naam geboorte plaats „ 2. waar hij gev=e woonagtig is Legt op zyn vadersplaats gelee„ „gen aan de Gourits rivier.— d zegt. Ia. Legt het groote bosch ook zyn Off de plaats het groote bosch vaaer toe te behooren, en niet zin gev=e vader toekomt welke plaats omtrent twee en hoe verre die plaats van uuren met de ossen wagen van zyn vaders woonplaats gelee„ ƒ hanne zijn vaders voorplaats geleegen „ gen is Off hij gev=e niet met zyn broeder Jacobus du Plessies bij zijn vader den burger Charles du Flessies inwoord! ouderdom en wat qualiteit: den koopman en Landdrost te Zwellendam ageerende ge„ „hoord te worden, den Burger Pieter Johannes du Plessies zullende desselvs te geevene antwoorden in margine dien „zer behoorlyk moeten werden bekend gesteld. — zodaanige antwoorden gegeeven van der Riet als exofficir voor Art„l 1. 1 maan A an hoof ste Vern n 4. 3. is. Legt. Ia. zegt, om te gaan zien of en: op die plaats water was, ten eynde als dan zyn vaders schapen ten wijding aldaar te leggen. - zegt, als vooren. zegt dat zi gev=e alleen een schiet geweer bij zig gehad heeft. — off hij geve in zyne reyse naar zegt, Ia de beesten van daniel die plaatse niet eenig vreemd Pienaar, terwijl hij gev„e zyn vee omtrend of in de reyde broeder derwaards zond en van zyn vader gesien en zyn hij gev=e na de plaats ge„ broeder gesonden heeft om het „heeden was. — zelve weg te Jaarem. Offt hij geve en zijn gem: broeder toen ook van geweezen zyn voor sien geweest off het niet is geweest om te zien of wanneer zijn gev=e vader desselvs scheepen derwaards zond, zi aldaar geen gebrek aan water hebben zoude. La Ja: om welke reedenen of tot wat eijnde. Cath 5. off hij gev=e niet in het begin des Jaars 1785. met en beneevens zijn gem: broeder is gereeden naar de voorsz: plaats, het groote bosch: Artl 18 6. Art„ln 10. Legt als vooren zegt dat toen hy gev=e na de plaats gereeden was, had hy „vaaren. aldaar bij ofte omtrend de werf meede een troup beesten ontdekt. met een Hottentot van daniel Pienaar in naame Fredrik welke Hottentot hij eerst in het vriendelijk gevraagd had, waarom of hij daar ter plaatse met het vlee weijde dien hotten tot hem geve daarop bru„ „taliseerde, waarom hij gede dien stottentot met zijn in handen hebbende sjambih een slag gegeeven had. —— dat dien hottentot op het bekoomen van dien slag hem gev„e met zyn kirrij die hij in handen had ter dikte van omtrend een arm een slag willende geeven door het ontduijken van dien slag hem gev=e was voorbij gegaan egter sulx weder door dien hotten„ „tot herhaald zijnde, had hij geve eerst gesegt, hottentot gij moet dat niet doen, en vervolgens met het geweer na de beenen geschooten en door dien het paard waarop hij geve zat, niet stil wilde staan, was de schoot in stede van na de beenen te gaan, voor de borst gezaakt. — zegt nader, dat hij het geweer wel los getrooken, heeft om zig te verweezen — zegt verder dat dien lotten tot twee kirrijs bij zig had een daar hij meede geslagen heeft ter dikte van een arm en de andere de dikte hebbende van een ordinaire rottang waar„ aan van vooren zig een haak aan bevond. wat hem gev=e aldaar is weder„ 't zijn gev:e broeder dit verrigten„ „de, hy gev=e zig toen niet met zyn geweer naar de plaats zelve heeft begeeven! Artl 12 er k den voor . „ 11. Ant:l 12. Legt als vooren. Legt als vooren. — Legt, als vooren. — Legt. Ia. zegt om dat dien stottentot hem geve aangezand heeft— „ 17. Off zyn gev„e geweer met een ko Legt, dat zyn geweer met fyne „gel of met hagel gelaaden vogel hagel is geladen ge„ geweest. „weest. Legt nader dat de hagel om„ „trend de groote gehad heeft van een klijne peeper korrel zegt, dat dien hottentot voor op welke plaats hij geve gem: de linker borst is geraakt hottentot heeft getroffen en zg off deese sottentot niet door den gev=e aldaar ter plaatse is dood geschooten geworden Lo Ja. waarom en op wat wijse wat gem: hotten tot hem geve„ daarop heeft g'antwoord en hoe„ „danig hij gev„en zig al verder met voorsz: Hottentot gedragen heeft Hoe dien Hottentot genaamd is geweest, en of hij geve. gem: hotten tot niet heeft gelast, om met de beesten te vertrecken. Off hij gev:e op die plaats niet gevonden heeft een hottentot de beesten van den burger daniel Sienaar hoedende. zonder - 13 „ 14. 15 16. 2
English
or whether the same died immediately. Says further that upon firing that shot he rode directly to his brother, and upon returning found the said Hottentot already dead, without knowing whether he died immediately or remained alive for some time. Says that he, the prisoner, rode to a certain Botha to inform him thereof, but not finding that man at home, he, the prisoner, rode to the landdrost to give notice of the foregoing. Says further that he heard that that body was inspected by Jesaias Meijer and Fredrik Botha and some other persons, without knowing who else, which people also buried that Hottentot. Says further that when he had spoken to the landdrost, the landdrost gave him a letter to a Heemraad Pieter Pienaar, whereby that man was requested to inspect that body with a couple of neighbors; that the said Pienaar rode with a Cobus Oosthuijsen and Tobias Mijnhard to the said place where that Hottentot lay shot dead, but having found nothing upon their arrival, they rode back without further investigation. Says further to have been able to see the place where that Hottentot was buried, and he, the prisoner, had given notice thereof to the landdrost, whereupon the landdrost told him that he could just ride home. Article 19. Whether and to whom he, the prisoner, made a report of what happened, and how the corpse of the aforesaid Hottentot was subsequently dealt with. 20. Whether the said Hottentot had ever before or at that time done him, the prisoner, any harm. Says no, not having known that Hottentot previously. Article 21. If the prisoner should pretend that this Hottentot had wanted to assault him, then to ask him: whether he, the prisoner, had no opportunity to defend himself with something other than an instrument which absolutely had to cause the death of the said Hottentot. Says that he was too greatly upset to think of anything else, and that he therefore just shot that Hottentot. 22. Whether, as he, the prisoner, was on a horse, he did not see an opportunity to flee. Says that that Hottentot was too close upon his body, and while that Hottentot had already given proof of his insolence, as to a Cobus Botha and Piet du Riez, he, the prisoner, had been afraid that that Hottentot would strike him from behind and treat him likewise. Says further that he did not know that Hottentot beforehand, and only heard of the insolence after he was shot dead. 23. Whether he, the prisoner, did not much rather out of revenge, because the said Hottentot let his master's cattle graze in the prisoner's field, than out of self-defense shoot at the said Hottentot and take his life. Says to have shot that Hottentot solely out of fear that he would beat him, the prisoner, to death. Article 24. Whether he, the prisoner, also knows the burgher Christoffel Botha. Says yes. 25. How far the said Botha resides from the place of the prisoner's father. Says about an hour on horseback. 26. Whether he, the prisoner, did not in the late part of the year 1785 drive the cattle of the said Botha out of the pasture of his, the prisoner's, father. Says that he did indeed encounter the cattle of the aforesaid Botha with a Hottentot in his father's pasture, but did not drive it away from there. 27. What message he, the prisoner, then gave along to the people who tended the said cattle. Says nothing, except that he, the prisoner, said to that Hottentot: tell your master that he must come himself if he claims the field, and then I can lodge my complaint about it. 28. Whether he, the prisoner, did not say to warn Botha that he, the prisoner, wanted to speak to him, and that he had to come into the field with his cattle. Says no. 29. Whether he, the prisoner, in the beginning of the month of January 1786 met the said Botha and Johannes Boshof on the road. Says yes. Article 30. What then occurred between Botha and him, the prisoner. Says that Botha asked him, the prisoner, in substance: did you have me challenged in the field by a Hottentot? Whereupon he, the prisoner, had answered no, but I said, if you claim the field you must come tend it yourself, and then I can lodge my complaint about it, for then I can see that you claim the field. 31. Whether Botha did not immediately ask him, the prisoner, why he had had him called. Says as before. 32. What he, the prisoner, answered thereto. As before. 33. Whether he, the prisoner, did not say: you will goddamn well see that. Says no. 34. Whether he, the prisoner, did not further continue to say: I have long known that you are scheming with Jan Bernhard and Daniel Pienaar to bring me into the trap, but I will help you all into it before you think. Says no. Article 35. Whether he, the prisoner, did not subsequently, upon the repeated question of the said Botha as to what he, the prisoner, would then do to him, answer in substance: then I would drive your cattle into the field, and with all those who then came too close to me, I would deal with them as with the Hottentot of Daniel Pienaar. Says no. 36. Whether he, the prisoner, must not confess to have acted with intent, and to have willfully shot the said Hottentot dead without any lawful reason or necessity, and therefore according to law and equity to have deserved a proportionate punishment; what he, the prisoner, has to bring forward for his excuse. Says to know nothing, having said that he, the prisoner, used no malice in shooting him dead, but did such solely out of self-defense, because that Hottentot sought his life, and does not think to have deserved punishment for it. Thus questioned and answered at the Cape of Good Hope on the 22nd of March 1788, before the Gentlemen
Dutch transcription
of denzelven terstond gestorven gestorven is.— zegt verder dat hij op het doen van die schoot direct naar zyn broeder is gereeden en bij het te rug komen dien hotten tot reeds dood gezonnen te hebben. — zegt dat hij geve na eene Botha gereeden is om hem daarvan kennis te geeven dog dien man niet te huijs vindende was hy gev=e na den landdrost gereeden om van het voorenstaande kennis te geeven. — zegt nader dat hij gehoord heeft dat, dat Lichaam geschouwd is, door Jesaias Meijer en Fredrik Botha en nog eenige andere perzoonen zonder te weeten wie meer, welke menschen die sotten tot ook begraa„ „ren hebben —— zegt verder dat wanneer hij de Landdrost gesprooken had de Land„ „drost hem een brief meede gegeeven had, na eenen Heemraad Pieter Pienaar waarbij dien man versogt wierd dat Lichaam met een paar buuren te schouwen, dat gem: Pienaar met eenen Cobus Oosthuijsen en Tobias Mijnhard na de gemelde plaats alwaar dien hotten tot doodgeschooten lag, gereeden was, dog bi hun komst niet gevonden hebbende, waaren zy te rug gereeden zonder verder onderzoek zegt verder de plaats te hebben kunnen zien, daar dien sottentot begraaven was, en had hij gev=e daarvan aan den Landdrost kennisse gegeeven, waarop den Landdrost hem gesegd had, van maar naar huijs te kunnen reijden „ 20. zogt neen, dien hottentot te vooren off gem: stottentot hem gev: ook Artl 19. Off en aan wien hij geve van het gebeurde rapport heeft gedaan en hoe vervolgens met het lyk van voorsz: stottentot gehandeld is! dan wel nog wat in het leeven gebleeven is. zonder te weeten of hy direct niet ooijt heeft. niet gekend te hebben. — zegt, dat hij te sterk ontsteld is geweest, om op iets anders te denken, en dat hy daarom dien hottentot maar geschooten heeft. „ 22. off daar hij gev=e op een paard Lat„ zegt, dat dien hotten tot hem gev: hij gev=e geen kans gesien heeft, om te na op het lyf was, en terwyl te vlugten. . dien sotten tot reets preuves gegeeven heeft van zijne bruta„ „liteiten als aan eenen Cobus Botta en Piet du Rieez, was hij gev:e bevreest geweest dat dien sotten tot hem van agteren zoude Haan en hem ook zo handelen. — zegt nader dat hij te voren dien hotten tot niet gekerd heeft, en na dat hij dood geschooten was, eerst van de brutalitijten gehoord te hebben. 't hij gev=e niet veel eer uijt zegt, dien sotter tot geschooten weerwzaak dat gem: sottentot te hebben, alleen uyt vrees het vee van Lynen baas in des dat hij hem gev=e zoude dood„ gev:s veld liet wijder als wel „slaan. — uyt noodweer op gemelde Pottentit „ 23. ooijt te vooren of op dien tijd eenig leed heeft aangedaan. Arth 21 zo de geve mogt, voorwenden dat hem deese Hilten tot had willen aanranden; hem dan af te vraagen: of hij geve geene geleegendheyd heeft gehad, om zig met tietsan„ „ders als een werktuijg het welk volstrekt de dood van gem: Hotten„ „tot moeste te weeg brengen, te verweeren ?. Geschooten - zegt. Ia zegt Ia. Artl: 24. Off hij gev=e ook kend den burger Christoffel Botha. „ 25. hoe verre gem: Botha van de zegt omtrend een uur te paard. plaats van des gev=e vader woon„ „agtig is. zegt dat hij wel vhee van voorm: off hy gev=e niet in het laatst van het Iaar 1785. het vee van Rotha met een Pottentot in de weijde van zyn vader heeft gem: Botha uyt de weyde van ontrekt, maar het niet daar zyn gev=e vader heeft gejaagd. „van daan gejaagt heeft. — „ 27. welke boodschap hij ged=e als zegt, niets als dat hy gede dien toen aan het volk dat het gen: Hottertot gesegt heeft, zegt aan vhee heeft opgepast meede ge„ Jonbaas, dat hij zelfs komen moet als hij het veld praeten„ „geeven heeft! „deerd, en dan kan ik daar over myn beklag doen. — te zegt. neen. off hij gev=e niet gesegt, heeft om Botha te waarschouwen dat hij gev=e hem spreeken wilde, en dat hij met zijn vhee in het veld komen moeste. 29. off hij gev=e in het legin der „ 28. „ 26. „geschooten en hem het leeven beno„ „men heeft! waard Jan - entol schooten 6 Artl 30. zegt dat Botha hem gev:e heeft wat er als toen tusschen Bol en hem gev: is voorgevallen: gevraagd in substantie, heb gij mij in het veld door een Bottentot laaten uyteijsschen, waarop hij ged: geantwoord had van neen, maar ik heb gesogt Jij het veld praetendeert moet Jij zelfs komen oppassen, en dan kan ik daar over myn beklag doen, want dan ik zien dat zij het ve eygerd. — 1 zegt als vooren. — 2 als voren. zegt. Neen. Legt neen. „ 34. Off hij gev=e niet verdeer vervolg zogt heeft niet te Leggen: ik heb lang geweeten, dat gij met s Bernhard en daniel Pienaat konkeld om mij in den strek te brengen maar ik zal se a Off hyj Gev:e niet heeft Geseptic dat zoud gij goddome wel zen „ 32. wat hij gev: daarop heeft ge„ „artwoord. 31. off Botha hem gev„e niet terston heeft gevraagd; waarom hij ge had laaten roepen. maand Ianuarij 1786. gem: B en Johannes Boshof op weg he ontmoet.! daar 82 Legt neen. — daarin helpen een gijer om denkt. Art:l 35. off hij get: niet naderhand op de herhaalde vrage van gem: Botha: wat hij gev: hem dan doen zoude in substantie heeft geantwoord: dan zoude k souvlie in het veld Jaagen: en met alle de geene die mij dan te na kwamen, zoude ik het zo handelen als met de hottortit van daniel Pienaar Af. hy gev=e niet moet bekennen, hij gezegt dat hij ged=e geen moed„ met opset te werk gegaan te „wil in het doodschieten heeft gebeesigd, maar zulc zyn, en gem: Hottentot moedwil„ alleenlijk uyt noodweer „lig zonder eenige wettige reeden gedaan te hebben, wyl die of noodzaake doodgeschooten, hottentot na zyn leeven stond mitsg.:s daar voor naar regt en niet denkt daarover straf en billijkheid een evenreedige verdiend te hebben. — straf verdiend te hebben. dat hij gev: tot zijn verschoon „ning heeft in te brengen. /:onderstond:/ Aldus Gevraagd en Beantwoord aan Cabo de Goede Hoop den 22 Maart 1788. voor de . Logt, niets te weeten.— Heeren den gesegd van het vel kan terston ge 410 Her a The ienaar Stret alfe a dat 9 ƒ „ 36.
English
Gentlemen Carel Mappa and Hendrik Justinus de Wet, members of the Honorable Court of Justice aforesaid, who, together with the appearer and myself, the sworn clerk, have duly signed the original minute hereof. Which I testify. Was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Court of Justice aforesaid, the citizen Pieter Johannes du Plessies, who, having had these preceding interrogatories clearly and distinctly read out to him word for word, declared to persist by them, desiring that nothing more be added to or taken from them. Thus done and re-examined at the Cape of Good Hope, the 25th of March 1788. Was signed: Petrus Johannes du Plessies. Lower: In my presence. Was signed: R: J: v: d: Riet, qualified clerk. In the margin: As commissioners. Was signed: C: Mappa and H: J: de Wet. Underneath stood: Re-examination. Extract from the Criminal Court Roll, held at the Cape of Good Hope. Thursday, the 20th of March 1788. The Landdrost of the Colony of Swellendam, Constant van Nuld Onkruyt, prosecutor in his official capacity in a criminal case on the one side, against the citizen Pieter Johannes du Plessies, defendant in person in the aforesaid case on the other side, to hear such criminal demand and conclusion, or request or requests, as the prosecutor in his official capacity shall make and take against him, the defendant in person, to answer thereto, and further to proceed according to law. Mr. van der Riet, appearing on behalf of the prosecutor in his official capacity, requests, while submitting 4 pieces of witness statements, that the defendant in person may be heard upon such interrogatories as shall be presented to him in the presence of the gentlemen commissioners. The defendant in person, having heard the statements read, says that the same are not in all parts truthfully given, although he nevertheless acknowledges the shooting dead of the Hottentot, and that this had happened because that Hottentot had assaulted him. The Court condemns the defendant in person to answer to such interrogatories as shall be presented to him by the officer in his capacity in the presence of the gentlemen commissioners. After which it was requested by the aforementioned Mr. van der Riet in his capacity aforesaid, that in case the aforesaid Pieter Johannes du Plessies continued to persist before the gentlemen commissioners in his confession presently given in open court, their Honors might on account thereof be authorized to take the same du Plessies into criminal apprehension, which request was held in advisement until such time as the report regarding the contents of his answers should have come in to the Court. Underneath stood: Agrees, so far as the extracted part is concerned, with the aforesaid court roll. Was signed: W: P: v: Ryneveld, sworn clerk. Extract from the Criminal Court Roll, held at the Cape of Good Hope. Thursday, the 27th of March 1788. After which it was submitted by the sworn clerk, Mr. Ryno Johannes van der Riet, as qualified to attend to the affairs of the Landdrost of Swellendam, that whereas it had pleased this Court, on his request made on the last court day—namely that the gentlemen commissioners who were to attend at the interrogation of the citizen Petrus Johannes du Plessies might be authorized, if he should persist at that interrogation in the murder of the Hottentot confessed in open court, to place the same du Plessies in criminal detention—to dispose thereon that their Honors held this request in advisement until such time as a further report regarding that interrogation should have come in, he, the sworn clerk, now producing those interrogatories, therefore reiterated his request made. The Court has thereupon seen fit to resolve to place the mentioned du Plessies in civil arrest until such time as the inquest report shall have come in and the officer shall have submitted a report on what was advanced by the aforesaid du Plessies in his responses regarding the declaration made. While the Honorable President together with Messrs. van Oudtshoorn and Mappa, who were of the opinion that according to the customary manner of proceeding in a criminal case the mentioned Plessies could not be kept other than in criminal detention, have had this vote of theirs recorded. Which decision having been communicated to him, Mr. van der Riet, the same put forward the following against it: "It has pleased Your Honorable Court on the last court day to hold in advisement the request for bodily apprehension of the citizen Petrus Johannes du Plessies made by the prosecutor in his official capacity, until the same should have been interrogated upon the interrogatories to which he had been condemned on that day; and whereas the mentioned du Plessies, when he was heard upon the interrogatories before the gentlemen commissioners, has continued fully to persist by his frank confession made in open court, the prosecutor in his official capacity therefore again takes the liberty to renew his request for the apprehension of the mentioned Plessies, concluding accordingly that he shall be ordered to go into criminal prison. On the last court day, by Mr. Gerrit Hendrik Meyer, as a member in this Honorable Court..."
Dutch transcription
Heeren Carel Mappae en Hendrik Sustinus de wet leeden uijt den E: Achtb: raad van Justitie voormeld die de minute deezes beneevens den Comp„t ende my gezwo Clercq meede behoorlijk hebben onderteekend J: „ger:/:T: welk ik Getuyge /:was geteekend:/ R: D: V: d: Riet gezw: Clercq. — Compareerde voor ons ondergeteekende Gecommitt uijt den E: Achtb: raad van Justitie voorm: den bu „ger Pieter Iohannes du Plessies, dewelke deese zyne voorenstaande vraagarticulen van woorde tot woorde klaar en duydelyk voorgeleesen: weese „de. verklaarde daarby te blyven persisteeren met begeerte dat 'er niets meer bij ofte van geda werden zal. Aldus Gedaan en Gerecolleerd aan Cabo de Goede Hoop den 25 Maart 1788 /:was getee„ „kerd :/ Petrus Johannes du Plessies /: laager:/ mij praesent /:was geteekend R: J: V: d: Riet q Clercq. /:in margine:/ als gecommitteerdens /:was geteekend:/ C: Mappa en I: C: Die. /onderstond: Recollement. Extrac Donderdag den 20 Maart 1788. —— Den Landdrost der Colonie Zwel„ S=r van der Riet voor den r: O: Eysscher compareerende verzoekt „ lendam de Heer Constant van onder overlegging van 4 p„s Nult onkruijt r: O: Eysscher in verklaaringen, dat de ged=te in Cas crimineel ter eenre perzoon moge werden gehoord op op ende Jeegens. zoodanige vraag articulen als den Burger Pieter Iohannes aan hem ten overstaan van du Plessies ged: in perzoon in Heeren gecommitt„s zullen wor„ 't voorsz: Cas ter andere zyde, „den voorgehouden. — omme te aanhooren, zodanigen de ged=te in perzoon de ver„ Crimineelen eysch en conclusie, „klaaringen hebbende hooren leesen, zegt dat dezelve niet in dan wel verzoek ofte verzoeken. allen deelen naar waarheyd zijn als den r: O: eysscher op ende Jee„ opgegeeven schoon hy egter het „gens hem ged=te in perzoon zal ƒ doodschieten van de sottentot koomen te doen en te neemen, aroneert, en dat zulx geschied daarop te Antwoorden en voorts 91 was om dat die hottertot. te procedeeren als na regten— hem Aangerand had. ens getee„ abo De Raad Condemneert den ged=t in perzoon, xtract uit de Crimineele Rechts Rolle, gehouden aan Cabo de Goede Hoop. om 2 P: V: bu de gedaan D: Sp 6 op om te antwoorden op zodanige traagarticulen, als aan hem ten overstaan van Heeren gecommitteerde door den q9 officier zullen worden voorgehouden. waarna door evengem: S„r van der Roet en qualiteit voorsz: wierd versogt, dat ingevalle voorm: Pieter Iohannes du Plessies voor Hoeren gecommitt:s bleef persisteeren, bij zyne thans in pleno Judicie gegeevene Confessie, hun EEs wyl hoofde van dien mogte gequalificeerd worden, om denzelven du Plaissies te doen neemen in Crimineele apprehensie, welk verzoek in advis is gehouden, tot tid en wijlen aan den raade berigt wegens den inhoud zyner responsive zoude zin ingekoomen . /: /:onderstond:/ Accordeert voor zoo verre het geëxtrateerde aangaat, met voorsz: rechtsrolde /:was getekend W: P: V: Ryneveld o Zw Clercq /. — Donderdag den 27 Maart 1788. Waar na door den geze: Clercq S=r Ryno Pol:s Extract uit de Crimineele Rechts Rolle, gehouden aan Cabo de Goede Hoop. van op van der Riet als ter waarneeminge der zaaken van den Landdrost van Zwettendam gequa„ „lificeerd, wierd voortgebracht, dat vermits het deesen raade had behaagd, op zyn verzoek laatstl: Rechtdag gedaan dat namentlijk Heeren gecommitt„s die bij het verhoor van den burger Petrus Iohannes du Plessies zouden faceeren, gequalificeert mogten worden, denzelven du Plessies, indien hij bij dat verhoor bleef persisteeren, bij de in pleno Judicid geconfes„ „seerde moord van den Hottentot, te doen plaat, „sen in Crimineele hegtenis, daarop te dis„ „poneeren dat hun EE: Achtb„e dit verzoek in advis hielden, tot tyd en wylen nader berigt wegens dat verhoor zoude zyn inge„ „koomen, hij gezw:Clercq over zulx nu onder productie dier interrogatoria, zyn gedaan verzoek reitereerde, zo heeft de raad daarop goedgevonden te resolveeren, omme gem: du Plessies te doen plaatsen in Cicrel arrest, tot tijd en wijlen, de schouweexulle zal zyn ingekoomen en de officier zal hebben gedierd van rapport op het door voorsz: du Plessies by zyne responsiven ten opzigten der gedaan „ne aangeeving voortgebragte. Terwyle de E: Achtb: Heer praesident beneevens. de Heeren van oudtshoorn en Mappa, dewelke van gevoelen waaren zoude de ekend v l waaren, dat volgens de geisiteerde manier van in Cas Crimineel te procedeeren gem: Plessies, niet anders dan in Crimineele hegten konde bewaard worden, dit hun votum hebbe laaten aanteekenen. Welk besluijt aan hem S=r van der Riet zynde gecommuniceerd, bragt dezelve daar teegens het volgende te bezde 'T heeft Uwel Ed: Achtb: behaagt op laatstl: „regtdag het verzoek door den r: O: vert:r van „apprehensie Corporeel op den burger Petur „ Iohannes du Flessies gedaan, te houden i „adris, tot dat denzelven zoude zyn „verhoord op vraag articulen, waarin hij „ten dien dage was gecondemneerd; en „ vermits gem: du Plessies by zyn in plend „Judicid Gedane openhartige bekentenis, „ wanneer hy voor Heeren Gecommitt:s op vraag „articulen is gehoord volmondig is blijven „persisteeren, zo neemt de r: O: vert„t alweeder „de vryheid zyn verzoek van apprehensie „op gem: Plessies te vernieuwen Concludien „kende mits dien dat hij zal werden „geordonneert te gaan in Crimineele gevan „genis. — „ op laatstl: regtdag door de Heer Gerrit „Hendrik Hier als lid in deesen Ed: Achtb: raaden
English
Having been stated to this illustrious Council that he had learned for certain that the inspection of the corpse of the Hottentot shot dead by the aforementioned du Plessies had been carried out accurately, whereas du Plessies, however, fully admitted during his interrogation that when the commission sent by the Landdrost arrived at the place where the homicide occurred, they did not find the body, but saw signs where that body was supposedly buried, so that the corpse, apparently due to the long interval of time and because it had already proceeded to putrefaction, was not inspected by that judicial commission; but having heard that the said body was examined by one Jesaias Myer and Frederik Botha, who certainly arrived there casually without authorization, which persons then also buried that body; which is also the reason that no certificate of inspection could be sent by the Landdrost; and since from the statement of the brother of the aforementioned du Plessies, named Jacobus du Plessies, it can sufficiently be observed that a corpus delicti is established, at least and in any case as much as the two persons who buried the corpse could declare, the presenter furthermore takes the liberty to implore your Honorable Worships' highly wise advice whether, upon the confession and evidence which according to the presenter's contention are complete, one could proceed to a principal claim, or whether one should wait until those two persons who inspected and buried the body have come to the Cape to provide a declaration concerning the one and the other; and in case your Honorable Worships might incline to the latter, I take the liberty to request that those two persons may be summoned on behalf of the Council to come directly to the Cape, in order to give an account of their findings. Having deliberated on this, it was approved to have the citizens Jesaias Meijer, Hendrik Vivier, and Daniel Pinaar summoned by the Secretary on behalf of the Council, to come to the Cape as soon as possible in order to give a declaration regarding their inspection carried out on the corpse of the shot Hottentot, and to let the aforementioned du Plessies remain in civil detention in the meantime. Lower: Agrees, as far as the excerpt is concerned, with the aforementioned court roll. Was signed: W: I: v: Rijneveld, sworn clerk. Extract from the Criminal Court Roll held at the Cape of Good Hope. Thursday, the 6th of May 1788. The following petition was presented by the citizen Charles Johannes du Plessies. Which having been read, Mr. Rijno Iolt van der Riet, acting on behalf of the Landdrost of Zwellendam, said that notwithstanding the civil detention was decreed on good grounds, the offense was nevertheless of such a nature that the defendant Petrus Johannes du Plessies ought to be placed in criminal detention, which up to now had not occurred because they were still waiting for the inspection report, which not yet having arrived, was the reason that the Officer had not yet served the principal claim; wherefore he requested that this petition might be dismissed, since the defendant was already in confession, and that he, the Officer, might proceed to serve the principal claim; whereupon the parties withdrew, and having deliberated on this matter, and taking into consideration the lengthy detention of the petitioner's son Petrus Johannes du Plessies, the Council, reserving decision on the petitioner's request, has approved ordering the Officer not to wait any longer for the certificate of inspection, but to proceed as soon as possible to serve his principal claim based on the documents already submitted against the said Petrus Johannes du Plessies. Lower: Agrees, as far as the excerpt is concerned. Was signed: W: S: v: Ryneveld, sworn clerk. To the Honorable Johannes Isaak Rhenius, President, together with the further Honorable Members of the Council of Justice of this government at the Cape of Good Hope. Honorable Sir, Honorable Gentlemen. With the required respect, your Honorable Worships' very humble servant, the undersigned citizen Charl Johannis du Plessies, as father and guardian of his detained son named Petrus Johannes du Plessies, makes known: How the petitioner in the year seventeen hundred and eighty-five, upon his return from here, had understood that his two sons, the aforementioned Petrus Johannis and Jacobus Ludovicus du Plessies, in the month of May of the same year, had ridden on horseback to the petitioner's cattle farm called het groote bosch, held in loan from the Honorable Company and situated across the Gous River, in order to inspect the water there, etc., the first-named, according to custom in such far-flung districts, having taken his gun with him; that upon arriving near the aforementioned cattle post, they on that occasion encountered a Hottentot named Frederik, who [illegible]
Dutch transcription
„Raade aan deese illustre vergadering ge„ „segt geworden zynde, dat hij in het zekere „verstendigt geworden zynde, dat hy in „ het zekere verstendigt geworden was, dat „de schouwing van het lyk der door voorz. „du Plessus doodgeschooten stottertot, nauw„ „keurig was gedaan, daar egter door du „Plessies bij zijn verhoor volmondig is „geadvoueerd, dat toen de Commissie door „den Landdrost gesonden gekomen was „ter plaatse, alwaar de doodslag was ge„ „schied, zijlieden het lichaam niet gevonden, „maar teekenen gesien te hebben, daar dat „lichaam zoude zijn begraaven, dus dat „Cadazer, door die regterlijke Commissie, „apparentelijk om den langen tusschen tijd, „en om dat het reets tot de putrefactie „zal zyn overgegaan, niet is geschouwd, „maar wel gehoord te hebben, dat, dat „Lichaane door eenen Jesaias Myer en Fren „drik Botha, die zeekerlyk op eene Casueele „wijse, daar zullen zyn gekoomen, zonder quali„ „ficatie, besigtigd is, welke persoonen dan ook „ dat lichaam hebben begraven: dat ook de reeden „ is, dat door den landdrost geene schouid acte „ is kunnen werden gesonden en vermits men „uijt de verklaring van de broeder van voorm: duplessies end t aa9 vren b: den 7a „duplessies in naame Jacobus du plessies ge„ „noegsaam kan ontwaaren, dat 'er een Corpus „delicti consteerd, ten minsten en in allen gevall „zo veel als de twee persoonen, die het Cadaver „hebben begraven zoude kunnen declareeren, zo „neemt den 7: O: vert„ al verder de vrijheid uwelle „ Agtb„ hoogwijs advis t'imploreeren of men op „de Confessie en bewyjsen /:die volgens sustenue „ van den vertoonder Compleet zyn: / zoude kunnen „treeden tot een eijsch, ten principaalen, dan wel „ of men zo lange zoude moeten wagten, tot dat „die twee perzoonen, die het lichaam hebben ge„ „schouwd, en begraven zullen zyn Caabwaards „gekomen; om van het een en ander een declaratie „te verleenen, en ingeval uwelEd: agtb: tot het „laatste mogt inclineeren, zo neem ik de vrij„ „heid te versoeken, dat die twee persoonen „sraads wegen mogen werden aangeschreeven „om direct Caabwaards te komen, ten einde „van hun bevinden te geeven relaas:— Waar over gebesoigneerd zynde, is goedgevonden de burgers Iesaias Meijer, Hendrik vivier en daniel Pinaar Praads wegen door den seeren „taris te doen aanschrijven, omme ten spoedigster Caabwaards te komen, ten einde verklaring te geeven, wegens hunne gedaane schouwing. aan het lyk van de doodgeschooten rottentot, en voorsz: voorsz: duplessies, middelerwijl in Civiel arrest te laaten verblyven /:laager:/ Accordeert voor zo verre het g'extrateerde aangaat, met voorsz: rechtsrolle /:was geteekend:/ W: I: v: Rijneveld. g: Sw: Clercq..— Extract uit de Crimineele Regtsrolle gehouden aan Cabo de Goede Hoop. Donderdag. den 6 Meij 1788. Wierd door den Burger Charles Johannes Plessies. gepraesenteerd het volgende request. Het welk geleesen zynde, zyde de Heer Rijno Iolt van der Riet, als voor den landdrost van Zwellendam ageerende, dat niet tegenstaande het Civile arrest op goede gronden gedecerneerd was, echter het delict van dien aart was, dat de gede Petrus Johannes du Plessies in Criminee„ „le hegtens behoorde te worden geplaatst het welk tot dus verre niet geschied was, om dat men op. F: S: 0 sten men nog wagte naar de schouwoedulle dewelke nog niet zijnde ingekoomen dit dan de reeden was dat de officier nog niet van Eisch ten p„len had gedient, weshalven dezelve versogt, dat dit verzoek mogt worden van de hand geweezen, dewyl hij ged=te reeds in Confesse was, en dat hij officier mogt voortgaan, omme te dienen van Eisch ten p=len waarop partyen afgetrecken, en over deeze zaak gebesoigneerd zynde, en in aanmerking genoomen de langduarige Actens van des suplt. Zoon Petrus Iohannes du Plessie heeft de raad het verzoek van den supp„lt in adri houdende goedgevonden den officier te injungee„ „ren, omme niet langer naar de schouw Acte te wagten maar ten spoedigsten overgaan, om te dienen van zynen eisch ten p=le op de reeds ingediende stukken tegens denzelven Petrus Iohannes du Plessies. /:laager:/ Accordeert voor zo verre het g'extrateerde aangaat /:was geteekend:/ W: S: V: Ryneveld gezw: Clercq. Aan den Wel Ed: Achtb Heer Johannes Isaak Rhenius pra „sident, beneevens de verdere EAchtbaaren raad van Justitie deeserf „deezes gouvernements aan Cabo de Goede Hoop Wel Ed: Achtb: Heer E E Achtb: Heeren. Geeft met de vereijschten Eerbied te kennen. Uwer WelEdelen Achtbaarens zeer nedrigen dienaar, den ondergeteekenden burger Charl Iohannis du Plessies, als vader en voogt van zyn gearresteer„ „de Zoon, genaamd Petrus Iohannes du Plessies. Hoe dat hij suplt in den Jaare Een duijzend zeeven hondert vyfentagtig, by zyn retour van hier hadde verstaan, dat zyn twee zoonen Petrus Johannis voorm: en Iacobus Ludoricus du Plessies in de maand maij desselvigen Jaars. na zyn supp=lte van de E: Comp: in leening gepassideerd werdende, veeplaats, genaamd het groote bosch, geleegen over de Gous rivier, ten eynde aldaar na het water te zien enz: te paard gereeden zijnde, de Eerstgem: na gewoonte, in zoodaanige verre afgeleegene districten, zijn geweert met zich ge„ „noomen hadde.— dat zij lieden omtrend de voorsz: veepost gearriveerd zynde bij die occasie hebben gerencontreerd: een hottentot genaamd Frederik die dn en er H proe Justitie deesef
English
who was grazing the grass in the field adjoining the aforementioned place with his herd of cattle, which provided the arrested person with well-founded reasons to ask the said Hottentot for what reasons he came to graze the grass there at that place, whereupon between them, concerning the lawfulness of the possession of the said place, an exchange of words arose, while in the meantime the petitioner's second son Jacobus Ludovicus had gone to drive that cattle back, and consequently had left them alone there at that place; that at that moment the aforementioned Hottentot, who had repeatedly dared to attack the people namely Jacobus Botha Philip's son and Pieter du Prees, which the petitioner if required would also be able to prove to the satisfaction of the court, also assaulted the petitioner's arrested son and wanted to smash his skull with a stick or kierie he had with him, the latter being leaped upon so suddenly that he was greatly alarmed, and seeing no means to save his life in such a wilderness by flight, in that consternation and confusion of the senses, in order to strike fear into the attacker, fired the gun he had in his hands, and possibly struck the aggressor; that subsequently this incident was directly reported by him to the competent judge, the Merchant and Landdrost at Swellendam, the Lord Constant van Nult Onkruijdt, and he was not summoned for this until 20 March last by writ to appear before this illustrious tribunal; in obedience to which he then also appeared before Your Right Honourable Lordships on the appointed day, when the Officer, plaintiff in his official capacity, had requested and obtained on the roll that the petitioner's aforementioned son should be heard on the aforementioned matter article by article, per verbum credit vel non, with the result that bodily apprehension was thereupon decreed; which makes the petitioner presume that the same, on account of his thoughtless responses given, indeed seems to be burdened with some prejudice; and primarily that, because the laws teach that when manslaughter is established the accused must properly prove the maintained self-defence; which laws, especially in a country for the most part originating from a barbarous nation, are not only not well practicable, but are also subject to various exceptions, as can be soundly deduced from common sense. And to demonstrate this, the petitioner takes the liberty respectfully to remind Your Right Honourable Lordships of the unheard-of murders by that monster of nature, an executed Soera di Poera; if the same had fortunately been struck down or stabbed to death at once by the first person attacked, would not the lives of several worthy inhabitants thereby have been saved? Has not also the so often sad experience, alas, taught all too well how many a worthy inhabitant has been ambushed by such birds of prey and robbed of their cattle and lives, and could one then, in case of self-defence, repeatedly be burdened with the proof, Right Honourable Gentlemen? Surely not! And in the second place, the petitioner presumes, under correction, that these same laws only seem to require such in places where one usually, among civilized nations, has or can have proof at hand, and the dispute takes place between equal parties, which in this case can never with reason be maintained to take place or to hold ground, if Your Right Honourable Lordships would most graciously be pleased to take into serious consideration the place where the petitioner's son was attacked, which will be found to be a far remote wilderness where one rarely has or can have witnesses. And what man would be found, Right Honourable Gentlemen, who, being murderously attacked without reason with a club or kierie in hand and brought into danger of losing his life, at that moment remained fully master of his judgment, much less that he would be able to remember what the laws require in such incidents; yet in order nevertheless to satisfy the aforementioned requisites, the petitioner takes the liberty, with Your Right Honourable Lordships' most gracious permission, most respectfully to inform the same to be true and truthful: that the frequently mentioned Hottentot belongs to that class who are accustomed to assaulting people, just as he dared to seize the abovementioned Botha and the burgher Pieter du Prees, and to strangle the throat of the last-mentioned, and that to such an extent that, were it not that he was relieved by fellow burgher Louis Holtshausen, he would apparently have had to leave his life on the spot, which the petitioner offers to Your Right Honourable Lordships to prove according to the style of the courts if required; wherefore the petitioner trusts, in this respect, to be able and permitted with good foundation to invoke the well-known legal axiom saying: nam semel malus semper praesumitur malus praesertim in eodem genere malitiae, cap. 8, Semel, de Regulis Juris in Sexto; and consequently a strong and violent presumption to prove that the frequently mentioned Hottentot assaulted the petitioner's son. Which becomes even clearer when one merely reflects upon the further circumstances of the case: that the aforementioned Hottentot dared, propria auctoritate, armed with a club or so-called kierie, animo occidendi, to have the grass of the petitioner's cattle place grazed off, which he was certainly not permitted to do, and being called to account over this by the petitioner's son, who was thereupon by the same with the
Dutch transcription
die met zyn troup vee, in het veld. de voorsz: pa annex, het gras was afweijdende, Het welk den gearresteerde gegronde reedenen verschafte, gerepte hottentot te vraagen, om wat reedenen hij aldaar ter plaatse, het gras quam af te weyden, waar over tusschen henlieden, nopens de wettigheid der possessie van gerepte plaats, Eenige woorden wisseling ontstaande, terwyl inmiddens, des supplts. tweede Zoon Jacobus lu„ „doricus, dat vee was gaan te rug dryven, en gevolglijk hunlieden, daar ter plaatse, alleen he gelaaten dat op dat tijdstip, voorsz: Hottentot /: dewelk te meermaalen zich verstouwt hadde, de liede met naame Iacobus Botha Philips zoon, en Pieter du Prees, het welk den suplt. des gereg „reerd, den Rechten ten genoegen, ook zoude kon „nen bewijsen te attaqueeren:/ ook des sup=ts ge „arresteerde zoon heeft geaggresseerd, en met een bi zich hebbende stok of Kirry, de herzen willen inslaan, werdende de zelve zoo schielyk besprongen, dat hij zeer veraltereerd, en geen middel ziende, zyn leeven in zoodanige woe „ting. door de vlugt te zalveeren, in die ver„ „baastheijd, en verwarring van sinnen, om den Aanvaller vreese aan te Jagen, het in handen hebbende geweer losgeschooten, en moogelyk den aggresseur getroffen had. — dat vervolgens, dit voorval door denzelve direct. Aan den Competenten regter, den Coopman en landdrost te Swillendam, de Heer Constant van Nult onkruijdt was aangegeeven 2 En hij daar over, niet eerder als teegen den 20 Maart Jongstl: bij mandament was op„ „geroepen, omme voor deezen illustre vierschaar te Compareeren Ter obedientie van welke, hij dan ook ten daage dienende, voor uwelEd: Achtb: Gecom„ „pareerd zynde, den r: O: Eijss=r qq ter rolle hadde verzogt en geobtineerd, dat des sup„t meerge„ „dagte zoon, ter zaake voorm: Articulatim Zou„ „de werden gehoord, per verbum Credit vel non, met dat gevolg, dat daarop is gede„ „cerneerd approhensie Corporeel„ Het welk den supplt diet presumeeren, dat dezelve, uijt hoofden van zyn onbedagte, ge„ „geevene responsiven wel met eenige in desien schijnt gegraveerd te zin En wel hoofdzaakelyk, dat, dewyl de wetten leeren, dat wanneer van de manslag Consteerd. den beklaagde het gesustineerde noodweer, behoorlyk moet bewijzen Welke wetten /:inzonderheid in een land, voor de g kon 9 2a g lyk voor het meerderdeel uijt een barbaarische war natie herkomstig, niet alleen niet wel prae„ „ticabel:/ maar ook aan diversche uytzonde„ „ringe onderworpen zij, gelyk uyt de gezonde reeden met grond kan worden afgeleyd. En om het zelve te betoogen, neemt den supl de vryheyd: uwel Ed: Achtb: Eerbiedigst te lrin„ „neren, de nooyt gehoorde moorderyen, van dat monster der natuur, eenen geexecuteerde Soera di Poera, zoude :/ indien dezelve, door de Eerste geaggresseerde Eens gelukig was ter nedergeslagen, ofte doodgestooken, daar door het leeve, van verscheyde braave ingezeetenen niet gered zyn geworden. Heeft ook niet de zoo menig werf droevige ondervinding, helaas maar al te veel geleerd hoe meenig braaf ingezeten, door zoodanige roofvogels zyn overvallen; en van hun vee en leeven berooft, en zoude men dan in cas van noodweer, telkens, met het bewys belast kon„ „nen worden, Ed: Achtb: Heeren, immers neen En in de tweede plaats, zoo vermeerd den supp„lte /:salvo meliori :/ dat dezelve wetten, zull alleen scheijnen te requireeren, in plaatsen daa men gewoonlyk /:onder de beschaafde volker beuysen bij handen heeft ofte hebben kan, en de questie tusschen gelyken partyen plaats heeft het het welk in dit geval, nimmer met grond kan gesustineerd worden: plaatste hebben, of stard te moeten grijpen wanneer Uwel Ed: Achtb: eens hooggunstig. in serieuse overweeginge gelieven te neemen, de plaats, alwaar des supplts zoon is aange„ „vallen, welke bevonden zal worden te zyn. een verre afgeleegene woesting, alwaar men zelden getuijgen heeft, of hebben kan, En wat mensch zaker gevonden worden Ed: Achtb: Heeren, dewelke moordadig met een knods of kirry in de hand, zonder reedenen aange„ „vallen, en in gevaar van het leeven te ver„ „liesen gebragt in dat tyd stip- zig volkoomen meester van zyn oordeel Liet, veel min dat dezelve zich zoude kunnen Erinneren, wat de wetten in zoodanige voorvallen requireeren: dog omme echter aan de voorsz: requisiten te voldoen, neemt den supp„lt de vryheyd, onder uwelEd: Achtb: hooggunstig welneemen, hoogst dezelve met Eerbied te informeeren waar en waaragtig te zyn dat de dikwerf gem: hottentot, behoord, tot die Classe, welke gewoon zyn, de lieden te aggresseeren. 8 zoo als de zelve zich heeft dure verstouten, de hier vooren gem: Botha, en den burger Pieter den 2 Zeetenen door drocirge geleerd kom den Zulk daa ts 2 du Prees aan te grijpen, en den laatstgem: de„ keel toe te woringen, en wel zoodanig, dat /: ten waare hij door den meede burger Louis Holts „lause waare ontzet /:apparentelyk het teen „ven op de plaats, zoude moeten gelaaten hebben, het welk den sup„lte uwel Ed: Achtb: offereerd omme na styl van regten; des vereyscht wer„ „dende te probeeren. weshalven den supp„lt vertrouwd, op dit res„ „pect; met goed fundament te konnen en moogen inroepen, de bekende Axioma in regten zeggende nam semel malus Semper „Praesumitur malus Praesertim in eodem „genere malitioe c, 8, Simel. de Reg. sur int En mitsdien een sterke en violente presumpti om te bewysen, dat meerm: hottentot, des sup= zoon heeft geaggresseerd. Het wel noch nader blyjkt, wanneer men„ maar eens reflecteerd, op de verdere omstan„ „digheeden van het geval; dat de meer gedagt hottentot zig heeft verstouwt, propria anth „ritate, gewapend met een knods of zogenaam „de kirrij, animo occidendi het gras van des sup=lts vee plaats te doen afweyden, zulx hem immers niet was geoorloofd te doen, En daar over door des suplten zoon ter reede gesteld, die daar op door denzelve met de
English
the aforesaid kirri in hand, intending to bash in his brains, was attacked without being able to save himself by flight, considering that it is well enough known to everyone how the aforesaid Hottentots are trained in throwing such clubs and know how to hit people, to which is added that once they have approached people so closely that they have them within the reach of their kirris, there remains for such persons no means of escape without exposing themselves to the extreme danger of losing their lives, as is known to everyone, For which reason the petitioner's son, justly fearing to lose his life in case he attempted to save himself by flight, in this agitation and confusion of senses, by way of self-defense, in order to terrify the said Hottentot who pressed on all the more strongly, discharged a firearm, and possibly struck the same aggressor due to his furious assault. That now, Honorable and Esteemed Gentlemen, the aforesaid deviation, on good grounds, must indeed be considered as a causa seu actus immediatus of the shot fired in the aforesaid agitation and possibly to make the mentioned Hottentot afraid in his rage, is clear, and since his all the stronger pressing upon the petitioner's son, being struck from the front, provides clear proof of his furious aggression, and from this it may be presumed that his, the petitioner's aforementioned son, had no animum dolo malo offendendi, but rather necessarie defendendi, and consequently had no intention of doing evil. For it being beyond legal dispute that everyone is permitted, not only for the defense of his body, but also of his honor, to stab to death the attacker or threatener who approaches with a knife or firearm, as the attacker or threatener is legally understood, by reason of his threats, to have killed himself first, as the jurists on this matter teach concerning aggressors, see Dutch Consultations and Opinions, 2nd, 3rd part, Consultation X, no. 8: 4: Therefore, it will indeed require an object of Your Honorable and Esteemed wise consideration whether in this case the confession made ought not in all fairness and equity to be accepted as a whole, which the petitioner trusts from the equity of Your Honors will in this case be so understood. Since the petitioner's aforementioned son communicated the incident in such good faith directly to the competent judge already mentioned herebefore, and having been summoned for the same before this illustrious court, also appeared in person at the appointed time; whereby, according to law, all bad suspicions that he might be guilty of anything, according to the unanimous opinion of so many accredited legal authorities, come to vanish, see Julius Clarus, l. fin., quaest. 25, num. 24, compared with Mascardus, said Conclusion 819, num. 21. The more so, as it is notorious in law, in case of doubt, a man not being ill-famed for brawling having stabbed another to death, is understood according to the doctrine of the authorities to have done the same by reason of self-defense, see Dutch Consultations, 2nd, 3rd part, Consultation XI, no. 6, page 35, and consequently the same, subject to the correction of Your Honors' more enlightened judgment, is sufficiently proved. And established on that ground, that a homicide, by means of self-defense, through fear and agitation, at least committed without premeditation, consequently, by the ordinaria poena legis Corneliae de sicariis is not only not punishable, but the perpetrator is even acquitted entirely, defense being jure naturalis, as is taught on solid grounds by Carpzovius, Treatise on Capital Crimes, 1st part, Chapter 28, nos. 1, 2, 3, page 203. That the petitioner, knowing his apprehended son on the basis of the adduced grounds not to be guilty of any offense, is therefore compelled to turn to Your Honors with a very humble and submissive request that it may please the same to discharge his said son under oath and sufficient bail, for a sum to be arbitrated by Your Honors, sub poena confessionis et convicti, and subsequently to admit him to appear by attorney in the ordinary manner and plead his case, or if Your Honors should hesitate therein, taking into consideration his so long-lasting detention, to dispose otherwise as Your Honors' well-known prudence and equity shall deem proper. At the foot was written: Which doing. Was signed: Charl Johannes du Plessies. In the margin: Exhibited in Court, the 6th of May 1788. J. Rijneveld, G. Clercq. Agrees. Appeared before the Honorable Lord President and Council of Justice of the Castle of Good Hope, the interim Fiscal G. Exter, ex officio Prosecutor in Criminal Cases, of the one part; the soldiers stationed at this Castle, Joseph Beker, Jan Martin Frederik Groeiers, and Balthazar Tetsch, prisoners and defendants in the aforesaid case, of the other part. 1. And stated: 2. That the aforesaid prisoners and defendants on Sunday the 25th of the past month of May, in the morning, having arrived at the dwelling place of the Burgher Daniel Borg, 3. who keeps his residence alone in a small house at the foot of Table Mountain, 4. were invited by the said Borg, while it was raining, to step into his house. 5. Which they, accepting, immediately went inside. 6. That the prisoners and defendants, after some exchange of words, made it known 7. that they would like to smoke a pipe of tobacco, 8. and furthermore also having asked for wine, 9. both the one and the other were given and set before them. 10. That the repeatedly mentioned Borg, after having thus entertained and conversed with the prisoners and defendants for some time.
Dutch transcription
de voorsz: kirry in de hand : /:voorneemens hem de Eerzonen in te slaan:/ is geaggresseerd zonder dat hij door de vlugt, zich heeft zalveeren konnen, gemerkt een yder genoeg bekend zy, hoedanig voorsz: hottentotten; op het werpen met zoodanige knodze, zyn afgezigt en de lieden weeten te treffen, waar bij noch komt, dat wanneer dezelve, de lieden eerst zoo verre genaderd zyn, dat zy dezelve, onder het beryk van hunne kirris hebben, voor de zoodanige zonder hun aan het uijtterste gevaar van hun leeven te ver„ „liesen te exponeeren, geen middel van ont„ „koomen voor landen zy, gelyk een eider bekend zy, Waar voor des supplts zoon met reedenen bedugt ingeval hij zich door de vlugt tragten te zalveeren, het leeven te zullen ver„ „liezen, die in deeze alteratie en verwarring van Sintuijgen, by middelen van noodwees„ zijn, om gem: hottentot die des te sterken aandrong, vreeze aantejaagen, geweer, heeft gelost, en moogelyk den zelve aggres„ „seur, vermits dies verwoede aandrong getroffen heeft dat e aa dat nu welEd: Achtb: Heeren, de voorsz: af„ „weijding, met goed fundament, immers moet worden geconcidereerd, als een Causa seu actus immediatus van de in voorsz: in alteratie, en moogelyk om gerepte hottentot in zyn tooede bevreest te maaken, gedaane schoot, is leidend, en mits desselvs deste sterken aandringen, op des supplte. zoon, van vooren getroffen zijnde, een klaar bewijs van desselfs verwoede ag„ „gressie op leeveren, en daar uijt gepresumeerd worden, dat zyn sup„lt meerm:s zoon, geen Ani„ „mum dolo malo offendendi, als wel ne„ „cessaire defendendi, als wel necessaire den „fendende, en gevolglyk geen intentie van quaad doen gehad heeft. Want zijnde buijten dispuut van Rechten dat, een yder geoorlooft is, niet alleen tot verwiering van zyn lyf, maar ook van zyn Eere, de aanvegter of te drygen; die aankomt, met een mes ofte geweer dood te steeken alzo den vegter of dryger na regten verstaan werd, door oorzake van zyne dryginge, ben zelve lerder gedood te hebben, zo als de regtsgeleerde omtrend deeze materie, de Aggressoribus tradeeren, vid holl=: Cons: en adriesen 2 de 3 deel Cons X n=o 8: 4: Des des zal het wel een object van UwelEd: Achtb: wyse Consideratten requireeren, of in dit Cas, de gedaane Confessie, na reedenen en billijkheid in het geheel, niet behoord te werden geaccepteerd, het welk den supp=lt van de billijkhijd uwer welEd: Achtb: vertrouwd, dat in dit cas alzo zal werden verstaan. Overmits des supplt meergedagte zoon, het voorval zoo ter goeder trouwen. direct aan de hier vooren reeds gem: Competenten rechter heeft gecommuniceerd, en over het zelve voor deezen, illustere vierschaar gedagvaard zynde, ook op de bepaalden tydstip, in perzoon gecompareerd zijnde; waar door na rechten, alle quaade suspiciën van dat hy in ietwes zoude schuldig zyn, na het eenstemmig gevoele van zoo veel geaccrediteerden Regts UE koomen te Evanesceere, vid Iul, Clar. I. fin quest, 25. num, 24, vergeleeken met mas„ „card d. Concl, 819, num, 21. te meer, alzo notoir Regtens, in cas van tuyffel, Een man van ter niet befaamt zynde voorvegterijen een ander dood gestooken hebbende, volgens de leere der Ed verstaan werd, het zelve gedaan te hebben, uyt oor„ „zaake van noodweer, vid holl: Cons 2 derde deel, Rech ten, yn komt ken. staan ver tee „deel, Cons, X1, n=o 6. Pag 35, en mitsdien het zelve onder Correctie van UwelEd: Achtb: meer verligte oordeel, genoegsaam beweesen En op dien grond vastgesteld, dat een man„ „slag, bij middelen van noodweer, door ingelu en altexatie, ten minsten zonder op zet gedaan mitsdien, ordinaria Poena legis Cornelia de sicar niet alleen niet strafbaar, maar zelf in het geheel, den daader vrij gekend werd, alzo den fensio zynde Iare naturalis, gelyk op solide gronde werd geleerd bij Carpz: verhan„ „deling der lyfstraffelyke misdaaden 1 deel 28 hoofdstuk n:o 1, 2, 3, pag. 203. dat den supt zyn geapprehendeerde zoon op fundament van de aangevoerde gronden, aan geenig delict schuldig kennende, derhalven gem „cestiteerd waare, zig tot uwelEd: Achtb: te keeren met zeer negdrig en ootmoedig verzoek, dat het hoogst dezelve mooge behaagen zynen even „gem: Zwom, onder handtasting en sufficiente Cautie, ter somma bij uwelEd: Achtb: te arbi„ „treeren, te ontstaan, sub pene, Confessie. et Conficti, en denzelve vervolgens te admitteer „ren, or denaria modo bij procureur te mor occupupeeren, en zyn zaak bepleyjten, ofte indien uwelEd: Achtb: daar in mogte hesiteeren in aanschouw neemende, deszelvs zolangs duurige duurige detentie, zoodaanig anders. gelieve te disponeeren, als wel derzelver, bekende pru„ „dentie, en Acquiteyt zullen oordeelen te be„ „hooren /:onderstond:/ 'T welk doende /: was ge„ „teekend:/ Charl Johannes du Plessies /:in mar„ „gine:/ Exhibitum in Judicie. den 6 meij 1788. J Rijneveld GClercq Accordeert. — m morg te teeren Compareerden voor den wel Eagtb: Heere praesident en raade van Justitie des Casteels de Goede Hoop den prointerim Fiscaal G: Exter r: O: Eijsscher in Cas Crimineel ter eenre den ten dezen Casteel bescheydene soldaaten. Ioseph Beker, Ian Martin Fred=k Groeiers en Baltha„ „zar Tetsch, gev„e en ged: in voorsz: Cas ter andere zijden 1: En deede zeggen„ 2. dat de geve en ged: voorm: op Zondag den 25 der gepasseerde maand meij, 's morgens aan den woon„ „plaats van den Burger daniel Borg 3. dewelke aan den voet van den Tafelberg in een huijsje alleenig zyn verblyf houd, gekomen zynde, 4. van gem: Borg, terwijl 't regende, zyn ingeladen ge„ „worden, om in zyn huijs te treeden § 't geen Zyjl:t Accepteerende zig daadelijk naar binnen hebben begeeven 6. dat de gev: en ged: naar eenige woordewisseling te kennen hebbende opgeeven. 7 dat wel een pijpe Tobak zouden rooken. 8 en voorts ook naar wyn gevraagd hebbende. 9 zo wel 't een als 't ander, hunt is gegeeven en voorgezet geworden. 10 dat meergem: Borg naar de geve en ged: dus„ „danig eenigen tijd getracteerd en onderhouden te hebben. —
English
11. having gone outside his house for a moment, 12. in that intervening time the drawer of the table was pulled out by the first prisoner and defendant, 13. and not long thereafter having gone outside a second time, 14. the lid was lifted by the 2nd and 3rd prisoner and defendant, 15. surely to see whether and what could be taken away from that man, and to make themselves masters thereof; 16. that the defendants thus also having heard that this old man was busy preparing his burial place, 17. in order to be better able to achieve their objective, showed an inclination to see the grave, 18. yet did not follow the man, who closed the door behind him, further than outside the house, 19. where the first prisoner and defendant accompanied him, 20. but the others remained behind and went back into the house; 21. that as soon as the aforementioned old man upon his return saw and noticed what was happening, 22. the same, because he was alone, yet would call or say nothing, 23. however, the prisoners and defendants having finally taken their leave, he discovered 24. that by the same was taken a coat and waistcoat, which was thrown down from the nail by the 2nd prisoner and defendant and brought outside by the first prisoner and defendant, hidden in the woods, and carried away, 25. likewise 1 large and 2 small silver buckles and a powder horn with powder, which the 2nd and 3rd prisoner and defendant made themselves master of, 26. the first prisoner and defendant further having taken for himself a case with 3 razors and by estimation 5 lb of tobacco, 27. of which the one and the other will more clearly appear and no less be corroborated to Your Honorable Worships from the attached report and the answers given by the prisoners and defendants before the Commissioners, 28. that the prisoners and defendants have beyond doubt by the aforementioned robbery made themselves guilty of a shameful and premeditated theft, and subject to its proportionate punishment; 29. for from the aforesaid it will most clearly be observed 30. that between the prisoners and defendants it was an agreed and resolved matter, happened and done with premeditation, 31. the one having secretly pulled out the drawer and the other having taken therefrom; the one having thrown the coat and waistcoat from the nail and the other having carried it outside, 32. and the prisoners and defendants have also done such to profit and to enrich themselves, 33. for the powder horn was already sold on the way, and the buckles were immediately pawned upon return, 34. just as the prisoners and defendants also took the goods against the will and wish of the poor owner, 35. and having employed a long time for this purpose, appear to have done such with much inclination; 36. all circumstances which constitute the requisites of a premeditated theft, and qualify the same; 37. counted thereto the opening of the door, chests, and drawer, 38. which having occurred without violence, yet shall not be taken into any special reflection; 39. the prisoners and defendants indeed excuse themselves with drunkenness, and that they, if they had been in their better senses, would not have come to this, while they never had the intention to do such things; 40. but the entire context and nature of the matters and circumstances seem rather to teach otherwise, 41. and this excuse finds not the slightest place with military men, to whom the public security is entrusted and who are appointed thereto, 42. the same, committing a crime in drunkenness, having to be punished more severely; 43. that the Officer Prosecutor however, under correction, believes 44. that in no way was violence used and the object not of great value, the aforesaid goods having come back again, 45. the crime of the prisoners and defendants shall not be considered otherwise than as a simple theft, 46. and that the prisoners and defendants thus, in conformity with the laws and customs, should fairly be punished therefor pro arbitrio judicis. Wherefore and for other reasons and means to be further deduced in due time and place, if necessary, the Officer Prosecutor, making his demand, concluded that by definitive sentence of Your Honorable Worships the prisoners and defendants mentioned in the heading shall be condemned to be taken to the place where criminal sentences are customary to be executed, and there, being delivered to the executioner, to be tied to a post and severely flogged with rods on the bare back, and further to remain banished from this Colony for perpetual days, with condemnation of the prisoners and defendants in the costs and expenses of justice, or to such other penal punishments as Your Honorable Worships in good justice shall deem to belong. Was signed: G: Ester In the margin: Exhibited in Court on the 26th of June 1788. Report given in the presence of [illegible]
Dutch transcription
11. zig voor een ogenblik buijten zijn huijs hebbende begeeven, 12. in dien tussen tid door den eerste gev=e en ged: 't laa van de tafel is uijtgetrokken 13. en niet lange daarna ten anderen maal naar buijten gegaan zynde 14. van den 2=e en 3„e gev=:e en ged: den deksel van de opgeligt geworden- 15 zekerlyk om te zien: of en wat er van dien man sc kunnen weg genomen worden, en zig daarvan m „ter te maken — 16 dat de ged=e en ged: dus ook gehoord hebbende, de dien ouden man zyne grafsteede gereed te maken beezig was. 17. oms derzelven doelwit beter te kunnen bereijken genegendheijd hebben betoond, om 't graf te zien 18. egter den man, dewelke de deur agter zig toedeed niet verder als buijten 't huijs nagevolgd sijn„ 19. waar den eerste gev=e en ged: denzelven vergesel„ „schapt heeft, 20. maar de by de andere terug gebleevene en wedu „om in 't huijs gegaan zyn— 21 dat zo zeer meergem: oude zijne rugkomst zagen merkte, wat er voorging 22 denzelven, om dat alleenig was, dog niets wil repen of zeggen 23 egter de gev=e en ged:e zig eijndelijk weg begeeven hebbende, ontdekt heeft 24. dat door dezelve was medegenomen een rok en Camisool, dewelke door den 2en gevr en ged: van der spiker afgegooijd en door den eerste gev:e en ged„e naar naars buijten gebragt in de bossen geborgen en meede genomen is geworden, 25: zo dan 1 groote en 2 kleyne zilvere gespen en een kruydhoorn met kruijd, waarvan zig de 2e en 3„e gev:e en ged: hebben meester gemaakt 26. zullende den eerste geve en ged: nog een koker met 3 scheermossen en naar gissing 5 lb tobak tot zig ge„ „nomen hebben 27: waarvan 't een en ander aan uw E: Agbr: uyt 't Aanleggende relaas en de voor Heeren gecommitt. s gegeevene antwoorden der gevren gedss nader zal komen te blyken, en niet minder te Coriteeren 28 dat de geve en ged: zig ontwijffelbaar door de voorm: berooving aan een schandelyke en op zette„ „lyke diefstal schuldig en aan deszelfs eevenredige stratte onderleevig gemaakt hebben. 29. want uyt 't voorsz: ten duijdeliksten zal waarge„ „nomen worden. 30. dat 't tusschen de geve en ged: een afgesprookene en geresolveerde zaake is geweests met voorbedagt geschied en gedaan 31 hebbende d' eene de laade ruggings uyt getrokken en d' andere daaruyt weggenomen - d'eene den rok en Camisool van den spyker afgegooyd en d'an„ „dere naar buyten gebragt 32. en hebben de gev.:e en ged: zulx ook gedaan, om te profiteeren en zig te vrryken 33 want 't kruidhoorn reeds onderweg is verkogt en de gespen directelijk bij de terugkomst in pand zyn gegeeven geworden 34. gelijk de gev:e en ged: ook de goederen tegens de wille man van mie Sr nde, de maken eijken Zien toedeed si sijn gesel„ erg 1 Wilde en vanden en na ƒ „wille en dank van den armen eijgenaars hebben mede genomen, 35. en lange tyd daartoe geemplooyeerd hebbende zulx met veele genegendheyd schynen gedaan te hebben 36. alle omstandigheedens, die de requisite van een opzettelyke diefstal uyt maken, en den zelven qualificeeren. 37 daarbij gereekent 't openen der deur, kisten en laa 38 't welk sonder geweld geschied zynde, egter in geen byzondere reflexie zal mogen genomen worden 39 de gev=e en ged: ontschuldige zig wel met dronken „schap, en dat zijl: indien zij bij meerdere kennis geweest waren, niet daartoe zouden gekomen zij terwijl zij nooyt van intentie waren diergelijke dingen te doen. 40 maar de geheele Connevie en gestedheyd der zaaken en omstandigheedens schynen 't welanders te leere 41. en vind deze excuse bi militairen, de welke di „gemeene zekerheyd aanvertrouwd is, en daartoe gesteld zyn, ook niet de geringste plaats. 42. zullende dezelve in dronkenschap ener misdaad begaande herder gestrafd worden 43 dat den 7: O: Eysscher egter /:onder Cornectie :/ verme 44. dat op geenderleij wijze geweld gebruijkt en 't object niet van groote waardi, voorsz: de goedere weder te rug gekomen zynde 45 de misdaad der gev: en ged: niet anders zal mogen geconsidereerd worden, als een Simpele diefte. 46 en dat de gev:e en ged=: dus in Conformiteijd der wetten Mits welke en andere reden en middelen in tyd en wyle /:is 't nood:/ nader te deduceeren, den 7: O: Eysscher eysch doende, Concludeerde, dat by definitiee vonnis van uwE Agtbr: de geve„ en ged: in 't hoofde gemeld zullen gecondemneerd worden, omme gebragt te worden, ter plaatse alwaar men gewoon is, Criminee„ „le Sententien te executeeren en aldaar aan den scherpregter overgeleeverd zynde, aan een paal vast gebonden en met roeden op de bloote ruggenstren„ „gelyk gegeeseld te worden, en voorts ten leuwigen dagen uit deze Colonie gebannen te blijven, met Condemnatie der gev=:en ged: in de kosten en misen van Jus„ „titie, ofte tot alzulke andere poeneren straffen als uw E Agtb: in goede Justitie zullen vermeenen te belooren /:was geteken:/ g: Ester /:in margine:/ Ex hibitum in Judicis den 26 Juni 1788. Relaas gegeeven, ten overstaan „wetten en gewoontens daar voor pro arbitris Judiuis billijk zullen behooren gestrafd te worden. van e en an een laar geen in den dronken kennis omen zij elijke Zaaken te welke de daartoe ƒ sdaad vermeer den zal ele der t 1 leere