Inventory 2554
Persia · 1,404 pages · 262 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
to employ them, whenever such can in any way be avoided, and no greater disasters are to be expected from the refusal; and since, as I have already said, I can see no other way, nor do I know any better, but that all the trouble in the world, both through representations and through the presentation of gifts, has been applied in vain to the refutation of this loan, although in my opinion quite fruitlessly; and I fear that this everywhere known insolent and haughty general, for the sake of his own glory, upon a longer refusal, will not stop at his threats alone, and will quietly proceed to carry them out; what else then is to be expected for the Honourable Company but great disasters and damage? For if one were to let it go so far that hostilities are committed, then it is too late, and entirely contrary to the Honourable Company's precious honour and respect, to have to grant with hanging paws, as the proverb says, that duke his request, and sometimes even a costly present merely to regain his favour: as the example of the year 1729, when we came under attack by the Afghans on account of the liberation of our gentlemen taken prisoner by them, and of which I have been an ear- and eyewitness, clearly teaches us; for after we, with roughly 260 heads and under an encirclement of 10 days, had endured hunger, anxiety, and grief, and had suffered several dead, sick, and wounded, we were very glad that the duke of dukes, Abdulla Chan, through the intercession of some of the Honourable Company's good friends, could be persuaded to make peace by an expenditure from the purse of at purchase price ƒ29659-8:16 at m:o 69785:1/17 and at sales value ƒ48979:5:8: at m:o 115245:7:, spent on both him and his grandees; since otherwise it would not have lasted much longer with the Honourable Company here, whereas the power of that Afghan duke is in no way to be compared with this present general Imamverdi Chan; and besides that, the aforesaid war had been started by the said Afghan on his own authority without any reasons, pretext, prior knowledge, or order from the court, whereas on the contrary this duke bases his insolent pretension and threats upon it, repeatedly appealing to the order of His Majesty, although not yet shown up to now, even though I have asked for it in person, and asserting that the pursuit of the Arabs is required for the King's service; for all of which advanced motives and adduced reasons it is, in my opinion, by far the best for the true interest of the Honourable Company, the preservation of us all, and the prevention of the disruption of trade, since indeed no other ways out are advisable to use, nor is there any hope of relief from these pressing requests through presents, to grant in God's name both ships for the Arabian enterprise, after that duke shall have previously assured us in writing that he will not detain those vessels longer than 25 days; item, that he will be responsible for all damage, which God hopefully will graciously prevent, that might befall them in battle or through storms, etc.; provided that he must supply our vessels with water, firewood, ballast, provisions, etc.; while I live in hope that by God's blessing this band of robbers will finally be destroyed and eradicated to the root, and we thereby shall be relieved of such oppressive services, item the passage to Bassoura, Boucheer, etc. will become open again and be cleared of this rabble of robbers, while in the meantime everyone, according to duty, shall acquit himself in his service, to the end that the required letters and documents for Their High Mightinesses in Batavia will be ready upon the return, under God's blessing, of the ship De Ketel from that expedition, and we may be in a position to effect the dispatch of the long-desired funds at the very earliest opportunity: for to the lending of those two vessels for the transport of men and horses to Duwel, I can in no way resolve, firstly, because Heaven knows when those keels will return again, as that place lies roughly 70 miles outside this gulf, and the said vessels might not obtain their discharge as quickly as His Highness now assures; secondly, no satisfaction will be given to that perpetrator of violence by that loan, but rather reason for displeasure will be given to him because we have despised his requests, upon which, as he says, his life depends, it being also to be feared that he will then impose a heavier burden upon us than is possible for us to bear; for to transport 300 men and horses with two ships is an utter impossibility, and yet it is not to be believed that he can be dissuaded from it; thirdly, there are still 150000 lb of baked goods in the ship Ridderkerk for Bassoura, item various other goods shipped in it for that factory, and the ships also lack ballast, for which we shall be given no time or craft, which otherwise he has promised to do if his request against the Arabs is granted; where then are the crew members to place the horses? For in De Ketel there are also already lb of sulphur earth and 42080 lb of wheat loaded for the return to Batavia; surely the ship's holds will thereby be encumbered, and it will be impossible to place horses in them. Yet that foolish and coercive duke will demand such, and will listen to no reason merely to torment us; whereby on the one hand the spoiling and utter ruin of all the cargo remaining in those vessels is to be feared, and on the other hand, upon refusal and the representation of the truth, that Brutus's further disfavour and outrages are to be feared, whereby the last error might sometimes be worse than
Dutch transcription
Emploijeeren, wanneer sulx maar Eenigsints te ontleggen is, en door de weijgeringe geen grooter onheijlen tewagten staen, en al soo gelijk reeds gesigt hebbe, 'k niet anders kan sien, en ook niet beeter weete, of alle moeyte des weerelds zoo door vertoogen, als presentaties van geschenken sijn ter weederlegginge deser leeninge, hoewel ten mijner simer te vrugteloos aangewend, en ik bedug„ „tinge draege, dat desen alomme bekenden brutalen, en Superber veld heer Eijgener glories halven bij langer weijgeringe, 'tniet bij sijne dreijgementen alleen steeken, enaan deselve gerust ter uijtvoeringe brengen zal laeten; wat is dan anders als grote, e onheijlen, en schaede voor d'EComp:e tewagten want als men het zoo verre komen zouden laeten, dat vijandelijkheeden gepleegd werden dan is het telaet, en gandsch strijdig tegens 's EComp:s dier baerchoneur en respect om met hangende pootjes /:gelijk 't spreek„ woord segd:/ dien hertog desselfs versoek; ik somtijts 1218 2347 Som tijts nogwel Een kostbaer present om syne gunste maar weeder te gewinnen toe te moeten staen: gelijk ons 'tExempel van 't Jaer 1729. toen met 2e aagevaeren weegens de ontlettinge onser door haer gevangen genomene heeren in attacque raek ten /:en waar van oir en oog getuijge geweest ben: / klaer leerd, want nae dat w'inet r=m 260. koppen, en in „sluijtinge van 10. daegen honger sorge en kommer uijtgestaen, en verscheijdene dooden, sieken, en gequesten bekomen hadden, waeren w' zeer verblijd dat den hertog der hertogen abdulla Chan, door voorspraeke van Eenige 's EComp:s goede, vrinden, hun door een beurstastinge van inkoops ƒ29659-8 16 â m:o 69785:1/17 en uijt koops ƒ48979:5:8: â m:o 115245. 7:; zoo aan hem als sijne grooten ge„ „spendeerd, tot de vreede over tehaelen was; wijl het anders niet lang meer met d'EComp: alhier geduurd hebben zoude, daar dien aagwaenschen hertogs magt in geenen deele te Compareeren zijn, bij desen tegenwoordigen sendeh aen Imom wer die 2348 werdie Chan, en buijten ders, was 6oien oorlog door gem: aagevaen, op Eijgen authoriteijt zonder Eenige redenen, dekmantel voorken„ „nisse of ordre van 't hoff aangebonden, daer in contra desen hertog sijn Heunsel voorgeven, en dreijgementen op vest, gelijk sig telkens op de ordre van zijn mazesteijt /:hoevel tot nog niet verthoond, schoon selfs daarom in persoon versogt hebbe:/ en dat het vervelgen der ara bieren 's Conings dienst zulx ver Eijsschende is, beroept, omme alle welke geadvanceerde motiven, en bij ge „bragte reeden 't mijns teragtens voor 's EComp:s waer belang ons aller Eijgen behoud, en tot voorkominge der stremminge van de negotie, verre het beste is, wijl dog geen uijtweegen meer raadsaem te gebruijken, off ontslaginge deser knellige versoeken door presenten te hoopen zij, om in godes naem beijde de scheepen tot de arabiensche Entreprise toe te staen, nadat alvoorens dien heer tog ons schriftelijk versekerd versekerd hebben zal, dat die bodems niet langer dan 25. daegen aanhouden, Item instaen zal, voor alle schaede, 'tgund 900 hope genadiglijk verhoeden zal:/ welke deselve in't slaen dan wel door storm &:a overkomen zouden konnen, midsgrs: dat onse bodems van waeter, branthout, ballast, pivres &:a, voorsien zal moeten; wijl in hoope leeve, dat door godes zeegen dog Eenmaal dit roofgespuijt verdelgden tot de wortel toe uijtgeroeijd; en wij daerdoor ontslaegen zullen werden van derge„ „lijke knellige dienster, item de vaart na bassoura, boucheer &:a weeder open raeken, en van dit roof gesuijs gesuijverd werden, intusschen dat een ieder volgens pligt, sig aequiteeren dienen sal, in des„ „selfs dienst, ten fine de verEijscht werdende brieven en bescheijden voor haar hoog Edelhedens te batavia, bij retour onder godes Zeegen, pan't schip de ketel uijt die Expeditie klaer, en w' instaat zijn mogen, om ter aller Eersten dies versendinge van 't lang gewenschte Effect 2399 te doen zijn: want tot de leeninge dier beijde bodems ter overvoer na duwel van mansz: En paerden, kan in geenendeelen resolveeren, ten Eersten, wijl den hemel bekend is, wanneer die kielen weeder retourneeren sullen, alzoo die plaats r=a 70. mijlen buijten dese golv legd, en d=o bodems, mogelijk zoo schielijk niet als thanswel zijn hoogheijt versekerd haar ontslag ob„ „tineeren zullen; ten tweeden zal dog geen ver„ „genoeginge door die beeninge aandien geweld pleeger toegebragt, enaar hem Eerder reeden van misnoegen, omdat w' zijne versoeken veragt hebben, waer aen zoo hij segd sijn leeven hangt, gegeven werden, sijnde het ook te dugten dat ons dan meerder last opleggen zal, dan onsmogelijk tedraegen is; want om 300. maenen en paerden het twee scheepen te vervoeren, is een volstrekte ondoenlijkh:t, en egter is niet te gelooven hij daarvan aftebrengen zijn zal, ten derden, soo is in 't scheep ten rieder „ker6 voor bassoura nog 150000. lb: per gebaeken Item er Item diversche andere goederen voor dat Comptoir daer in afgescheept, ook mancqueeren bij de scheepen ballasten waar toe on 's geen tijd of vaertuijgen, Zooanders wanneer sijn versoek tegens de ara„ „bieren toegestaen beloofd te sullen doen, gegeven werden zal, waar sullen tog dan de schepelingen de paerden plaatsen. want in de ketel is ook reeds lb: swaevel aerde en 42080. lb: tot retour tarruwe voor batavia afgelaeden; seekerlijk sul „len daar door de scheeps ruijm belemmerd, en't onmogelijk sijn om daarinne paerden te plaetsen Egter sal dien onvernuftigen, en dwingenden hertog sulx begeeren; en nat geen redenen om ons maer te plagen, luijsteren willen; waar door aan de Eene kant, 't bederven, en tot alle ruine van alle de la„ „dinge welke indie bodems berust, en aen de andere zeijde bij weijgeringe en't vertogen derwaerheijt dien brutus verdere ongunste, en brutaliteijten tebugten is, waardoor dan de laaste dwaelinge zomtijds slimmer als
English
provisional storekeepers and the provisional secretary will also conform to what the former shall do, so that I once again testify that, for all these raised and mentioned reasons, and also to acquit myself of my duty as a true servant of the Honorable Company, and to heed its advantages and prosperity in accordance with my obligation, and not recklessly to neglect them or let them hang by a thread, but to the best of my ability to prevent all feared disasters in time, and rather with little damage to avert a greater one, I find myself, to my soul's grief, compelled to grant both ships for the Arabian enterprise upon the aforesaid conditions, not doubting that their High Noblenesses and Most Worshipfuls will, upon mature deliberation, graciously avow this forced concession on account of its weighty reasons; upon which I also fix my hope, and with which draft the outgoing director, the Honorable Worshipful Mr. Carel Koenad, outgoing director, Willem Allard van Jongstal, provisional storekeeper, and Cornelis Bijleveld, provisional secretary, also joined themselves. But the provisional trade bookkeeper Christoffel de Haan declared that he would and did persist with his previous known draft dated the 21st of September last, as did also the valiant Lieutenant Fredrik de Wilt and the provisional fiscal Emanuel de Poorter, who declared that they found no reasons whatever that could cause their Honors to alter their previously expressed sentiment. Thus it was approved and resolved by the prevailing votes, not without great heartache, in order to forestall and prevent all disasters as far as possible, to grant in God's name the loan of the ships for 25 days for the destruction of the Arabs, on the understanding that His Highness Imam Verdi Khan, in accordance with his given promise, shall support us with a written contract whereby he must bind himself that all damages that may occur in the attack, etc., shall be compensated by him on behalf of the King. Item, that this forced loan shall not exceed 25 days, and that he shall see to it that the said keels shall be back at anchor in the roadstead within that time; just as was then still effected by him in writing during the drawing up of this, the contract reading verbatim: Translation of the Persian contract granted by His Highness Imam Verdi Khan under date of the 8th of October 1741 to the Honorable Worshipful gentlemen, the outgoing and appointed directors of this directorship, Carel Koenad and Simon Clement, and brought inside this factory on the same day by the staff-bearer of the nayeb of this city, named Mohamed Baker Beg. Whereas I have at present readied the fleet for the destruction of the Arabs who have rebelled, and find myself therewith, without more ships, still too weak, on that account, out of the true purity and sincerity that Your Excellencies possess for the King of Kings, blessed by God, two ships of the High and Mighty, illustrious royal Dutch Company have been granted to me for the transport of soldiers, in order to be able to carry out the aforesaid design with me. Therefore, such are the reasons that on account of the said two ships, for the reassurance of Your Excellencies, this writing serves as a contract; for I come to bind myself, and to swear by the head of the King of Kings, that after the expiration of one month, and when under God's grace and the unshakable fortune of His said Majesty I shall have punished the said pirates, I shall send back the keels; I also bind myself, in case they—which God forbid—should remain in the sea or on this voyage through storm, or should suffer any damage, without exception of the slightest thing, to guarantee and compensate for everything. Please be assured of everything for the rest, and that the King of Kings will not leave this service unrewarded, but will benignly favor Your Excellencies with all grace. Written in the month of Rajab al-Murajjab 1154, in our style the month of October 1741. Underneath stood: Thus, following the rendition of the Company's Persian writer Qambar Ali, translated from Persian into the Dutch language to the best of knowledge by, was signed, G. H. Terre. We live in hope and complete confidence that their High Noblenesses and Most Worshipful gentlemen at Batavia, seeing this necessity and why we have had to proceed to this loan, and considering this our forced action, will be graciously pleased, in conformity with their High Noblenesses' everywhere renowned generosity, to crown it with their highly esteemed and ardently longed-for approval. Thus resolved and decided in the Northern Factory Gamron, on the day, month, and year as in the heading. Was signed: C. Koenad, S. Clement, C. de Haan for my previous draft, W. A. van Jongstal, F. de Wilt for persisting in my previous draft and the final refusal of the ships requested on loan herein, E. de Poorter, and C. Bijleveld, council and provisional secretary. Agrees, Bijleveld
Dutch transcription
2300 pa dehuijsneesten, en den p=l secrets Sagalmeede komen te gedraegen als de Eerste sijn sullen, zoo dat andermael betuijge om alle dese g'opperde en aangeroerde rede „nen, item om mijn van de pligt als een waer dienaer der EComp: tequijten, en desselfs voordeelen, en wel„ „vaeren na gehoudenisse te betragten en niet reuke„ „loos te verwaarloosen of aen een zijden draat te hangen maar na mogelijkheijt alle te dugtene onheijlen nog in tijts voor tekomen, en met weijnig schaede, liever Een grooter te verhoeden tot mijn siels smerte, mij geneotprangd, vinde; beijde descheepten tot de arabiersche Entreprise op voorm: Conditien toe testaan, niet duibiteerende of haar hoog Edele gestrenge groot agtbare sullen dese ge „noodsaekte toegevendheijt, om derselver wig „tige reedenen bij rijpe ponderatie gratieuslijk komen te avoueeren, en waer op ik ook mijn hoope veste en bijwelke concept den waar aan den afgenden gesagheber, den E:r E Ed: agtb: heer Carel Goenad afgaende gesaghebber, Willem Allard van Iong„ „stal p=l pakhuijsmeester, en Cornelis bij leveld p vorige Context, gelijk den Eientenand meede komen tedoen, een gedragd met Eenige bijvoeging p=l secrets: haer almeede quaemen te voegen, dog den p=l nego tie boekhouden Christoffel de Haan ver„ den E=E negotiebe tehonder gedraagd sigaen sijn, klaerde bij zijn voorig in dato 21:' 7ber: J=o leeden bekend staend Concept, te willen, en blijven volhanden.k gelijk meede den manhaften lieutenant fredrik den p=l fuscad ran dat van de keutenant de wilt; en den p=l fiscaal Emanuel de poorter verklaerden te doen, wijl in geenendeele redenen vonden welke haar E=s van hun reeds bevorens gegeven sentiment konden doen veranderen; soo is dan door de overhaelende stemmen, niet sonder groot herten wee, om alle onheijlen zoo veel mogelijk te praecoupeeren en voor tekomen goedgevonden en geresolveerd, om /in gode snaam :/ de scheepen voor 25. daegen ter leen tot 't verdelgen der arabieren toe testaen, onder dien verstande dat sijn hoogheijt Imom werdie Chan Conform desselfs gedaene promesse ons zal sterken met een schrif „telijk Contract waer bij sig zal moeten ver„ „binden, dat alle de te, vallene schaede in de attacque &=a door hem 't Conings weegen sal werden vergoed, Item 6 2351 Item, die gedwongene leeninge, niet langer dan 25. daegen zijn, en dat besorgen zal, d=o kielen binnen dien tijd weeder ter rheede ten anker leg„ „gen zullen; gelijk dan, door hem onder 't opmaken deses nog schriftelijk g'Effectueerd is, luijdende tContract woordelijk: Translaat per siaansche Contract verleend door zijn hoogheijt Imom werdie Chan in dato 8:' 8ber: 1741. aan den E E: agtb: heeren afgaende en aangestelde gesaghebbers deser directie Carel Koenad en Simon Clement en ten selvigen dagen door den stockedrager van den waib deeser steede mhamed backer beek gen:t, binnen dese logie gebragt. nademaal ik tegenwoordig tot het vernietigen van de arabieren die gere„ belleend Sijn, de vloot instaet hebbe gebragt, en mij daermeede buijten meer der scheepee nog te swak bevinden, uijt dien hoofde sijn mij weegen de waare suijverheijt en opregtigh:t die VExell: voor den door god gesegenden Coning der Coningen hebben:/ twee scheepen van de hoog vermogende, illustre roijaele hollandsche Comp: toegestaen ter overvoer van Soldaeten, omme met mij gelijk het bovengesegde dessem ter uijtvoeringe te kunnen brengen; derhalven syn sulx de redenen, dat weegen gem: twee scheepen, tot geruststellinge van VExell: dit ge„ schrift, voor een contract diend; want door mijn selve kome te verbinden en bij 't hoofd van den Coning der Coningen tesipeeren, dat die kielen na verloop van Een maand, en dat ik onder gode E genaede en't onverwickbaere geluk van hoogst ged: sijn masesteijt, de gedagte Zee schuijmers gestraft sal hebben weederom senden sal; verbinde mij ook, indien deselve dat god verhoede in Zee, of op dese reijse, door storm blijven, dan wel iets schaeden lijden mogten sonder uijtsonderinge van 't geringste, voor alles in te staen en vergoeden. geliefd voor 't verdere in alle s verseekerd te Sijn, en dat desen dienst den Coning der Coningen niet onvergolden laeten, maar uw Exell: met alle gratie benigneeren zal gesz: in de maand rezabul mharesab 1154. / in onse stijl de maend 8ber: 1741. /onderstond:/ alduvervolgens opgave van 'sComp:s persiaansch schrijver Camber alie uijt't persiaens in de nederduijtsche taele naar beste kennisse overgeset door /getekent/ G: H: terre. 9 Leevende wij in hope en volkomen vertrouwen, dat haar hoog Edele gestrenge, groot agtbaer h:s te batavia, desen nood 6 nood siende, ende waeromme, wij tot dese leeninge hebben treeden moeten, overweegende dese onse genootdrangde verrig„ „tinge, gratieuslijk, Conform hun hoog Edelhedens alomme beroemde Edelmoedigheijt sullen gelieve tebekroonen, met derselven hoog g'Eerde, en vuriglijk verlangd werdende approbatie. aldus geresolveerd, en g'arresteerd, in 't N:o Comptoir gamron, ten dage, maand, en Iaere als in capite (:was getekend:) C„ hoenag I„r Clement, C„s de Haan, om W „ A: van Iongstat, voor mijn voorige Concept J=k de Wilt, voor de volhardinge van mijn voorig Concept, en de finaele weijgeringe der in desen ter leen versogte scheepen C„s de poorter, en E:s Bijleveld raad en p=l secrets: Accordeerd Bijleveld den Pipmer
English
2882. The Honorable Commander, together with four councilors, went aboard the Ketel to take leave of the sardar. It was represented how yesterday morning the Honorable, Respectable Commander Carel Koenad, together with the provisional trade bookkeeper Christofel de Htaar, the provisional warehouse master Willem Allart van Jongstal, and the provisional fiscal Emanuel de Poorter, as well as the provisional secretary Cornelis Bijleveld, had traveled to the ship de Ketel in order to establish good order in everything and at the same time to take leave of His Highness Jmon Werde Chan, just as upon arrival on the said vessel they paid a visit to the said His Highness, who kept his residence for the most part upon the sun-tent. Extract from the resolution taken in the Council of Policy at Gamron, Thursday the 12th of October, Anno 1741. Declaration of His Highness that the vessels will soon be returned. Having firewood, water, etc. And promise regarding the treatment of our people. Welcome was the word, and further mutual compliments, after the conclusion of which His Highness assured the Honorable, Respectable Commander in very polite terms of his personal affection toward the Honorable Company, and the prompt return of the ships, as well as the good treatment of our people. Whereupon His Honorable Respectable had the necessary replies given to him on all matters in polite terms through the interpreter Jbrahim Sahid, and once again represented the state in which the Ketel found itself regarding water and firewood. Besides that, some ballast was also still lacking; the ship Ridderskerk was still laden with merchandise which had to be unloaded and likewise notoriously supplied with ballast and the aforesaid necessities, for otherwise nothing could be undertaken with these vessels. And whereas just before the visit they had learned that a fire had broken out in the galley, but was happily extinguished again, regarding which His Highness was likewise spoken to, 2353. Request to establish order in that regard. Request from the sardar to let the people be told that upon return they will be bestowed with a good present. In order that he might provide among his people, who in all consisted of 100 to 120 with him, as could be calculated by us after that date, and establish order so that fire might be handled in the most cautious manner for the preservation of the Company's precious vessel and the lives of himself and all persons aboard. Saying thereupon that he would not only have all the aforesaid provided for, but added thereto, speaking to the interpreter: Request of the Commander that he be so good as to reasonably bestow gifts on my behalf, upon the King's account, to the ship's captain and everyone as soon as the voyage by God's grace shall be ended, and let them be partakers of all satisfaction according to my ability. Regarding the fire, he said that the galley had been relocated immediately and strict orders established, but nevertheless requested further, Order regarding the handling of fire. Promise to execute justice to the satisfaction of the authorities. Request of the Commander for three written orders to the regents to be allowed to fetch straw, lime, etc., freely. That at the fire, and wherever else it might be judged necessary, only a single European be placed as overseer or sentinel; he would place two of his servants with each one so that no accidents could be committed. He even offered that whenever anything was reported to him in time, he would have justice executed to the satisfaction of the authorities, and made several other assurances which received their reply. And the Commander further obtained the occasion to speak about the considerable embarrassment concerning native carpenters and various other necessities; therefore he had His Highness requested for three written orders to the regents here regarding carpenters for the repair of our vessels, and to be exempt from the impressment of the same, as well as to be permitted freely and unhindered to fetch straw, lime, etc. etc., from the opposite shore, since in these matters no other provision could be made, and at present 2354. Leave taken. The people called before the forecastle to give a good recommendation and also to make known the promise of His Highness regarding a present. At present no help could be expected or obtained from anyone else. These requested points having been accepted by the sardar to be carried out, and after some few further discourses were held, leave was taken of him; and having together come down onto the half-deck, the Honorable, Respectable Commander had the crew appear before the forecastle to give them an earnest recommendation to conduct themselves as brave men and honor-loving servants of the Company in this urgent crown service for the maintenance of the friendship that was kept between the Noble Company and His Persian Majesty in these lands, and on behalf of His Highness to promise everyone in particular a handsome present upon their return. But this had scarcely been brought to an end when the crew called out before the forecastle, apparently unanimously, to the Commander and further councilors
Dutch transcription
2882. den E: Ed: heer gesaghebber, benevens vier raadspersoonen, voeren na boort van d Ketel. sendhaar te nemen. wierd voor oogen gebragt hoe op„ gisteren des smorgens den E: E: agtb: heer gesaghebber Carel Koenad, benevens den p=s negotieboekhouder Christofel de Htaar den p=l pakhuijsmeester Willem Allart van Jongstal, en den p=l fiscaal Emanuel de poorter, mitsg=s den pl secretaris Cornelis bijleveld, om ordre en oor afscheijd van den naar 't schip d' Kehel waren geva„ „ren, om in alles een goede ordre te stellen en met eenen afscheijd van sijn hoogheijt Jmon werde Chan te nemen, gelijk ook bij arrivo op gem: bodem een visite aan gem: sijn hoogheijd gaven /: die zijn verblijv meesten tijd op de sonna thent hielde:/ Extract uijt de resolute genomen in Rade van Politie te Ganron Donderdag den 12.' 8ber: A:o 1741. welkomen, eveld oij betuijging van zijn hoogheijd d' bo„ „len erlangen. van ons volk hebbende brandhout, water &=a welkomen was't woord, en voorts weder„ zijdse complimenten, nae welkers eijndiginge zijn hoogheijt dan E: Ed: „dems snoedig wederom te sul„ agtb: heer in seer beleefde termen, ver„ „sekerde van zijn persoons genegentheijd omtrent d'E: Comp:, en de spoedige wederom sending der en belofte op d' behandeling scheepen; als ook de goede behandeling over ons volk, waar op zijn E: Ed: agtbaare aan denselve in beleefde termen op 't een en ander door den tolk Jbrahim sahid het nodige liet antwoorden, en nogmaals voorhouden, in wat staet zig de Ketel remarque wegens t nog van nodeg imtrent het water en brandhout bevondt, buijten dat manqueerde ook nog eenige ballast, het schip rid„ „derskerk, was nog met coopmansz: voorzien„ die uijtgelost, en wederom met ballast, en voorm: benodigtheeden notoir voorsien moes„ bij „ken „te werden, want anders konde met deze bodems niets werden ondernomen, en vermits even voor de visite hadden vernomen dat er in verstaanbrandint schp hadt geweest de combuijs was brand onstaan; dog ook wederom 2353 versoek daar omtrent ordre te stellen seg:s „ versoek van den serdhaer om tegens 't volk te laten seggen moes„ bij wederomkomste te sullen beschen„ „ken met een goed present wederom gelukkig was geblust, en waer over zijn hoogheijt insgelijx gesprooken wierde omme onder zijn volk /: dat in alles 100: â 120: met hem bestonden; zo als door ons konde werden gecal„ „culeerd nae dato :/ te willen voorsien en ordre te stellen dat 'er met het vuir op de voorsigtigste wijse mogte werden gehandeld, ter behoud van 'sComp=s Kostelijk bodem, zijn en allen daar in wezende menschen hun leven; zeggende daar op dat hij niet alleen in alles voorengem: zoude voorsien laeten, maer voegde daer bij /:tegen den tolk spreekende :/ verzoekt aen den gezaghebber dat hij soo goed is, omme uijt mijnen naame den scheeps Capitain en ijder een 'sConinx wegen, zo draede reijse door godes genade zal g'eijndigd zijn, raisonnabel zal beschenken, en haer van alle vergenoeginge nae mijn vermogen deelgenooten te laeten zijn, wegen den brand zeijde dat de combuijs aanstonds verplaatst en scherppe ordre gesteld was, maer egter verzogte nog ordre omtrent 't behandelen van't vuir der overeden te zullen oeffenen versoek van den gesaghebber om drie order geschriften aan de regenten om vrij stroo en kalk &=a te mogen halen nog, dat bij 't vuir, en waer't verders nodig mogte g'oirdeeld werden, maer een enkeld Euro„ „peaen als opsiender off schilwagt wierden ge„ „steld, hij zoude bij een ijder twee van zijne bediendens stellen, dat er geen ongelucken konden begaan werden, zelv presenteerde hij aan wanneer't hem maar in tijds 't een off ander gewaerschouwd wierde, belofte omtrent ustite ageoegen nae genoegen der overheden de Justitie te sullen oeffe„ „nen laeten, en meer andere verzekerings die hun re„ „plicq en den gezaghebber voorts occagie erlangde over de considerable verlegentheijt wegen Jnland„ „se timmerlieden en meer andere noodwendig„ „heeden te spreeken, derhalven aan zijn hoog„ „heijt verzoeken liet, om drie bevel schriften op de regenten alhier, wegens timmerlieden, tot reparatie onser vaertuijgen te mogen genieten en bevrijd te mogen zijn der pressing omtrent der„ „selver, als ook vrij en liber stroo, Kalk &=a &a, van de overwal te mogen haalen; nademael in't een en ander dog niet anders voorsien, en tegenwoordig „g 2354 afscheijd genomen 't volk voor d' boogh geroepen om een goede recommandatie te geven en ook d'belofte van zijn hoogheijd we„ „gens een present bekent te maken tegenwoordig ook van niemand anders eeni„ „ge hulpe konde verwagt, offte erlangd wer„ „den: zijnde dese verzoek pointen door den zee„ „dhaar aangenomen te volbrengen, en nae nog eenige weijnige discoursen gevoert te zijn, van hem affscheijd genomen; mitsgaders gezament„ „lijk nae beneden op 't halv der gekomen wezende liet den E: Ed: agtbaeren heer 't volk voor de boogh verschijnen om aan de selve een sineeere recommandatie te willen geven, van haer in desen geprangden croons dienst tot standhoudinge van de amitie die tusschen d' Edele maatschap, „pij, en zijn persische meijesteijt in dese landen wierd onderhouden, als brave mannen en Eer„ „lievende 'sComp=s dienaeren te comporteeren, en de uijt naeme van zijn hoogheijt een ijder in't bijsondere een honnest geschenk bij retourdez toe te zeggen: dog hier mede was pas een eijnde ver„ „kregen off 't volk niep voor de boog (:nae oogenschijpen eendragtig den gezaghebber en verdere raads persoonen
English
To depart from the roadstead. The reasons thereof. Continued. They were brought to calm. Ships well considered. Refusal of the crew to depart from the roadstead. From these persons: We do not want to go into battle for that nation with the ship from the roadstead, for our oath and duty do not entail such, but to the contrary we would thereby break the same, whereas we have indeed bound ourselves to be faithful to the Honorable Company, as we gladly wish to show whenever the said Honorable Company or indeed the gentlemen here themselves were to have war with those peoples, to pledge our last drop of blood for them at that time, but we are not inclined to endanger our lives for such a Persian or Turkish nation, and to wage or settle their wars which they have with the others, because we are not obliged to do so. The reasons regarding the loaning of the ships. Whereupon His Honorable Worship brought them to a brief pause, expressing that they must consider well what they said, and that the reasons which had moved us to loan the vessels to the empire were well considered, and would take too long to give them knowledge thereof, and he also considered such unnecessary, because the same had been approved by the council. The common man asks the reason for arresting their captain. Which upon further occasion would become well known. Reduced to a number of 40 to 50. Whereupon they also, to our astonishment, expressed themselves in an inquiring manner as to the reason and why the captain van Verstraate was placed under arrest, since they knew nothing other than that he had behaved manfully and well at the time the first fifty men had been on board. Whereupon the Honorable Gentleman Commander replied that upon further opportunity the reason in that regard would become known, with further recommendations and proposals that they should undertake the voyage, and since the provisional Fiscal himself had already yesterday out of his own motives offered his services to go along with them, they should be content, which they also accepted, with the request that then only the natives on board the ship should remain up to a number of 40 to 50 men and no more, and that the remainder might be sent away, because, they said, they were not capable, whenever they came before the enemy, of defending themselves; that they in no way refused service, but that they did not wish to go with these native troops. Request of the crew to His Highness that the natives might be removed. Mate Zion speaks about the discourse delivered by his captain, which had been just as they were speaking. Whereupon the Commander interrupted Mate Zion, saying: that comes from such discourses as Captain van der Straaten recently delivered publicly here on the quarterdeck, for these are his very words. Threats not to let the gentlemen go ashore. Whereupon the Honorable Worshipful gentleman wished to satisfy them according to his ability, but they, granting neither time nor paying any heed thereto, said: not one of the gentlemen who has come on board here shall go ashore. In which they persisted, for three various times the boat, having come before the gangway by order of His Honorable Worship to go ashore, was brought back from there by force. Notification of the reluctance of the crew to His Highness. Whereupon His Worship once more sent the interpreter to His Highness, to make known the reluctance of the crew to go along before any of his troops were removed from the vessel, for they suffered too much nuisance from them and in such a manner would be incapable of fighting; with a declaration that they were convinced of His Highness's politeness, for they had to endure more from the common people than from His Highness himself, with the request that some troops might be taken from the ship, and that they would then gladly accomplish the voyage, under God's blessing. As well as their requests regarding the reduction of the natives. The unwillingness to listen thereto. Where two delegates from the Council were sent to make the same request. He also did not wish to pay heed to it. But the said His Highness would in no way listen to it, as then the Honorable Worshipful gentleman sent two delegates from the Council, being the provisional Fiscal De Poorter and the provisional Secretary Bijleveld aforesaid, to make in person to His Highness the said request for the removal of the people, and to present to him the Sardar the reasons which our ship's crew brought forward regarding that request. But he listened as little to the said delegates as he had previously done to our interpreter; The surrounding of the delegates. Report thereof. Deliberation whether it would not be best to go ashore. on the contrary, he stubbornly had some men come armed to him, who virtually surrounded our gentlemen on the quarterdeck, and with a haughty and disdainful countenance answered them: Just go away, I shall certainly get people, or sail away with my own. Which was reported to the Honorable Worshipful gentleman, who immediately took into deliberation with the council members present on board what could be done in this matter given the shortness of time, and whether it was not best to go ashore as soon as possible, in order to make a redress there with one another, because nothing more to our advantage could be accomplished here, for the frequently cited Sardar refused to listen to any reason and persisted in his malice and foulness. A riot between decks. During that deliberation a great noise arose between decks, which upon inquiry was found to be that some natives were loading and preparing their firearms, which our
Dutch transcription
de rlede te vertrocken de redenen daar van vervolg deselve werden tot bedaartheijd gebragt schepen wel overwogen. weijgering van't volk om van persoonen toe: wij willen niet met't schip van de rheede om voor die natie ten strijde te gaan, want onse eed en pligt brengt zulx niet mede, maar ten contrarie soude deselve daar door verbreeken, terwijl wij ons wel verbonden hebben om d' E: Comp: getrouw te zijn, gelijk wij gaarne wille thoonen soo wanneer gem: E: Comp: off wel de heeren alhier oorloog met die volkeren selfs hadde, om onsen laasten druppel bloet als dan daer voor te pand te stellen, maer niet g'inelineert zijn om ons leven voor zulke persiaanse, off turkse na„ „tie, in't gevaar te brengen, en haer oorloogen die zij met d' anderen hebben uijttevoeren, off te slis„ „sen, door dien wij daer toe niet verpligt zijn; waer op zijn E: Ed: agtbaere haer tot een weijnig stilstand bragt: met te uijtten dat zijlij: wel moesten overwegen wat zij seijden, en dat de de redenen wegens 't leenen der reden die ons tot 't leenen der bodems aan't rijk gemoveert hadden wel overwogen wa„ „ren, en te lang zoude zijn om haarlieden daar 2355 den gemeene man vraagt d'reden van't arresteeren Hunner schipper. welk bij nadere occagie wel bewust E: soude werden. geligt werden tot een getal van 40. 250. daar kuntschap van te geven, en zulx ook onnodig agte, door dien dat 'tselve door den raad was goed gevonden; waer op zijlieden ook /:tot verwonderinge :/ vragender wijse nae de van reeden, en waer omme den schipper ^ verstraate in arrest sat, zig uijtteden, wijl sij anders niet en wisten of hij had zig ten tijde doende eerste vijftig man aan boort waren geweest, manhaftig en welgedragen, waer op den E: Ed: heer gesaghebber repliceerde dat bij nadere gelegentheijt de reden daer omtrent wel soude kenbaar werden, met verdere recom„ „mandatie, en voordragten, dat zij de reijse soude ondernemen, en terwijl den p=l fiscael selvs al op gisteren uijt eijgene motijven, zijn dienst had aangeboden om met deselve mede te gaan, te vrede zoude zyn, gelijk zij ook aanna„ versoer van 't volk dinlandens mogten „ men, met versoek dat dan maer d' in't schip zijn„ „de Jnlanders tot een getal van 40: â 50: man en niet meer blijven, de resterende weggesonden mogte r egg stuurman zion spreekt over 't die net zo waren geweest als zij quamen te spreeken. dreijgementen geen den heeren na de wal te sullen laten gaan van 't volk, aan zijn hoogheijd mogte werden, wijl seijden, niet cappabel te zijn om wanneer voor de vijand kwaamen, haer te kunnen defendeeren; dat in geenen deele dienst weijgerden dog dat met dese inlandse manschappen niet gaan wilden, gedaane discoers van zijn schipper waer op den gesaghebberde stuurman Zion, quam in te vallen, met t' uijtten dat compt van sulke discoersen gelijk laast schipper van der straaten, hier publicq op 't alverdeck heeft gedaan, want 't zijn deselve woorden van hem, waer op den E: Ed: agtbaeren heer haer na vermogen wilde te vreeden stellen, dog desel, dong „ve nog tijd vergunnende en nog minder gehoor daer aan slaande, zeijden daer zal geen een die hier van be heeren aanboort gekomen is, na de wal gaen, waar inne zijlieden bleven volharden, want tot drie die ver„ „se maalen d' schuijt ter ordre van zijn E: Ed: agtbaere, om na de wall te gaan voor d' valreep gekomen zijnde, wierd met dwang deselve daer weder van daan gehaalt, beventmaking van d'onwilighijd waer op zijn agtbaere den tolk nogmaals bij zijn hoogheijd sondt, tot bekent making der onwilligheijt van 't volk om mede te gaen, voor en aleer der eenige zijner wil manschappen 2356 „ring der Jnlanders selvde versoek te doen. wilde mede daar geen agt op slaan. manschaeppen van den bodem geligt wierden, want dat zij te veel overlast van deselve hadden, en inca„ „pabel op soo een manier tot slaan zoude zijn; met betuijging dat zij overtuijgt van zijn hoogE=d beleeftheijd waaren, want meerder van de gemee„ als ook haer versoeren wegens de verminden „ ne volkeren moesten verdragen, als van zijn hoogheijt selven met versoek dat eenige manschappen van't schip mogten genomen werden, en dat dan gaarne de reijse soude /:onder godes zegen :/ vol„ sel „ d'ongenagentheijd daar na tewillen hooren,/ brengen, maar gemelde zijn hoogheijt in geenen deele daar na wilden luijsteren! gelijk doen den E: Ed: agtbaeren heer 2:' gecommitteerdens uijt den waer 2:' gecommitt:s uit den raad, om 't Raad sond, zijnde den p=l fiscaal de poorter en den p l secretaris bijleveld voormelt, om in persoon aan zijn hoogheijt 't gemelde ver„ „soek van ligtinge omtrent 't volk te doen, en hem serdhaer voorte slaan de redenen die ons scheeps volk inbragt omtrent dat versoek, maer den selven soo min na gem: gecommitteerdens luijster„ „de, als hij bevorens na onsen tolk hadde gedaan, ter e d'omsingeling der gecommitt:s rapport daar van overdenking off niet best zoude zijn na de wal te gaan. een oproer tusschen deeks ter contrarie liet met een opstinaatheijt eenige manschappen bij hem gewapent comen, die onse heeren op 't halverdek als omsingelde, met een vieer en veragtelijk gelaat tegens haer antwoorde gaat maar heen, ik sal wel volk krijgen, of met de mijne heen vaeren: welk aen den E: Ed: agtbaeren heer g'adverteerd wierde, die op stonds met de aan„ „boort zijnde raadsleeden in overdenking nam, wat men in dese saak nae kortheijt des tijds soude kunnen doen, en offt niet best was, hoe eerder hoe liever na de wal te gaan, om daer een redres met malkanderen in te maeken, door dien hier dog niets meer ten voordeele uijtgevoerd konde werden, want den dikmaels geciteerde serdhaer na geen reden willen luijsteren en als quaad en vuijlaardig„ „heijt bleef persisteeren, geduirende die over„ „wickinge ontstond een groot geraas tusschen deks, welk naar verneming bevonden wier„ „de dat eenige Jnlanders haere geweiren qua„ „men te laden en klaar maakten, welk j onse
English
brought to a standstill yet unanimously ship to want to set it on fire the authority and the other gentlemen go from on board. sailed to ridders kerk to give order in everything. brought our crew into even more disorder, at which noise and report we together without delay went upstairs, and after we were able as much as possible to bring the people to a brief standstill; however the same still unanimously called out we will and shall not go from this roadstead with those troops, and if we were to be forced to weigh the anchor, we shall then rather put the red cock in the powder hole than depart in such a manner, the threats of the common men at the because our life is entirely in their hands with so many people, upon which his honor replied that they should calm themselves and keep quiet, yet once again with a general outcry they said we shall not go; then we went together into the boat after having first assured and satisfied the people, to rescue them to all possibility either by lightening or else otherwise, and thus sailed to the ship Ridderskerk, to there likewise after having made an address to the people, the same also refused to depart. continuation likewise to give knowledge of what had happened, and orders to the officers, after having seen how things were going there; as soon as upon our arrival by the first mate divided cheese, and the destistoensen sulthoen alie sulthoen, were received, and having sat a little while without any notable discourse having been conducted, we proceeded to present ourselves over the bow, and to address the people asking them: how is your agreement and intercourse with the persians, upon which the same also came to cry out we will weigh no anchor, nor go to sea with these natives, but when they are lightened from the vessel we will then with much contentment proceed with the voyage; upon which we likewise seeing how the wind blew from the people, went to alie sulthoen, to whom the authority in sincere terms gave to know what had met him and the council on the ship de Ketel with the serdaar the reasons why not want to go along. — sequest met, and that he the authority with all the gentlemen recognized himself before god, his Lords & masters, as well as his majesty free of all distress, accidents and damages, which in such a manner, might chase and befall ship and Souls Jaezelo his highness with his: Nothing had been lacking than to grant the people on that vessel such a tender request of reduction of the troops, and his excellency himself saw how cramped things went here where even the Company's servants daily with the baling of merchandise: taking in of ballast, water, and firewood, had to be labored, and still be made to work, by the burden which the persians came to put upon them in that labor through their multitude, it was high time that he alie sulthoen should to his own best provide to the utmost of his power therein that fewer people were placed on the ships than was the case, and each was also put in a position with peace of mind continuation order not to weigh anchor before one had an Instruction. then went to shore to give knowledge of what had happened peace of mind to make that voyage etc.: replying very strangely to the hearing of that saying, write as soon as possible a letter to his highness I shall also do the same immediately, which we promised him, and the principal part of this discourse having been made known in Dutch to the officers present, was publicly said on the deck in persian and dutch, and ordered, not to have to nor be allowed to weigh any anchor, before the Instruction was on board; after which we headed as quickly as possible to shore, where we arrived around twilight; and at once the Honorable and worshipful gentleman let the members of the political council appear together to give proper knowledge to them, of the unexpected troubles, and disturbances, that had come before him and his companions, on both the ships; however not having been together long or we received tidings that 2 vessels with the crews. the crews of both ships came ashore asked why they had come ashore. had come on board continuation and feared to lose their life, therefore undertook such crews of the ships Ridderskerk and 'T Ketel, had come ashore; upon which it was judged proper, to have the deck officers the officers called into meeting called into meeting, and ask them once again the reason why they had not accomplished the voyage, and had come ashore, upon which they together replied that shortly after the gentlemen's by reason of still various armed departure fully 60 armed men had come on board with a vessel, and immediately for a part had proceeded into the gunner's room, men, where the hand grenades were in etc., besides which the aforementioned native soldiers prepared all their weapons, which brought them into great reflection and into anxiety, and had then resolved, to abandon the said hulls for the preservation of their lives etc.; and thus by this unfortunate, and never heard of accident, the ships stripped him
Dutch transcription
seg=s 2357 tot stilstand gebragt dog een parig schip om't inden brand te willen steken de gesaghebber en de verdere heeren gaan van boort. voeren na ridders kerk om in alles ordre te geven. onse schepelingen nog meer in wan ordre bragte, op welk geraas en rapport wij gesament„ „lijk zonder versuijm na boven gingen, en na de riepsen niet van de rheede tesullen gaan vermogen soo veel doenelijk 't volk tot een weijnig stilstand bragten; dog deselve nog eenparigh uijt riepen wij willen, en zullen van dese rheede met die manschappen niet gaan, en wanneer wij geprwoon„ „gen mogte werden tot 't ligten van't anker, zul„ de dreijgementen van den gemeene man op 't „len als dan liever den rooden haan in't Kruijtgaat steken, als op soo eene maniere te vertrecken, want ons leven volkomen in haare handen met soo veel volkeren is, waer op zijn agtbaere repli„ „ceerde dat sijlieden haer bedaren en te vrede hou„ „den souden, dog al wederom met een algemeene uijtroepinge seijde wij sullen niet gaan; doen ginge wij gesamentlijk in de schuijt na albevorens 't volk hadden verzekerd en te vreden gesteld, om haer na alle mogelijkheijd 't zij door ligtinge, dan wel anders te sullen redden, en dus voe„ „ren na't schip Ridderskerk, om daar almede „ na een aanspraak aan 't volk ge„ „daan te hebben, deselve mede geweijgert om te vertrecken. vervolg almede kennisse van't voorgevallene, en or„ „dres aan d' overheden te geven, nae dat gezien hadden hoe 't daar toeging; zo drae dan bij on„ „se aankomste door den opperstuurman deelde kaas, en den destistoensen sulthoen alie sulthoen, waren ontfangen, mitsgaders een weijnig gezeeten hebbende zonder eenige notable discour„ „sen gevoert te zijn, vervoegden ons om over d' boog te verthonen, en't volk aen te spreeken henlij: vragende hoe gaet het met Ul: verdrag en omme„ „gang met de persiaenen, waer op deselve mede quamen te roepen wij willen geen anker lig„ „ten, nog met dese inlanders in zee gaan, maer wanneer die van den bodem geligt werden zul„ „len als dan met veel contantement de reijse ver„ „vorderen; waer op wij almede siende hoe't laken geschoren was van't volk, nae alie sulthoen gingen, aen denwelken den gezaghebber in sinceere termen, te kennen gav wat hemenden raad op 't schip de Ketel met den serdaar hadde ontmoet 2398 de redenen waerom niet willen mede gaan. — sequest ontmoet, en dat hij (:gezaghebber met alle de heeren:) zig voor god, zijn Heeren & meesters, benevens zijne majesteijt vrij erkende van alle nood, ongelukken en schaeden, die op zodanigen manier, schip en Zielen Jaezelo zijn hoogheijt met de zijne mogten bejaegen en overkomen: Niets hadde gemanqueert dan het volk op dien„ bodem zoo een teder versoek van verminderinge der manschap toe te staen, en zijn excellentie zelv sag hoe bekrompen het hier toeging daer nog zelv's Comp=s dienaeren dagelijx met het oofsen dercoopmansz: Jnneeming van ballast, water, en brandhout, dog moesten b'arbeijd, en nog gaende gemaakt werden, door den last die de persianen hen bij dien arbeijd door de menigvuldigheijt qua„ „meren te doen, het was hooge tijd dat hij (:alie sulthoen:/ daar inne om zijn eijgen best te zijn nae uijtterst vermogen voorsag dat op de scheepen minder volk als was geplaetst, en ook ijder instaet gesteld wierde met gerustheijd et vervolgh order geen anker te ligten voor dat een Jnstructie had. gonge vervolgens na de wal „schap van 't voorgevallene tegeven gerustheijd dien togt te doen ensz: repliceerende zeer vreemd op 't gehoor van dat zeggen, schrijvd hoe eer hoe liever aan zijn hoogheijd een brievken ik zal het zelve ook aanstonds doen, het geene hem beloovden, en het principaelste van dit discours in't nederduijtsch aan de present zijnde overheden wezende bekend gemaakt is in't persiaansen hol „lands opentlijk op 't halo der gezegd, en g'ordon„ neert, geen anker te moeten nog te mogen ligten, voor dat de Jnstructie aan boord was; waer na zoo spoedig mogelijk na de wal stevenden, al„ „waar wij omtrent met scheemeravond arrivee „den; en opstonds den E: Ed: agtbaeren heer de le„ den raad bij den anderen om kunt„ den des politiken raads bij den anderen liet verschijnen omme behoorlijke Kenisse aen desel¬ „ve te geven, van de onverwagte troebelen, en onlusten, die hem en zijne compagnions waren te voren gekomen, op beijde de scheepen; dog niet lang bij den anderen geweest zijnde of kregen tijding dat er 2:' vaertuijgen met de manschappen. 2359 de manschappen van beijde scheepen aen de wal gekomen gevraagt waarom aan d' wal waren gekomen. aen boord waren gekomen vervolg en gevreest haer leven te sullen verliesien, daarom sulx ondernamen manschappen van d' scheepen Ridderskerken TKetel, waaren aan de wal gekomen; waar op goed g'oordeeld wierde, om de deks officieren d' officieren in vergadering geroepen in vergaderinge te laten roepen, en haerlieden nogmaals de reden afvragen waarom zij d' reijse niet hadden volbragt, en aan de wal gekomen waren, waer op gesamentlijk repliceerden dat Kort na de heeren haer om reden nog divese gewaepende vertrek nog wel 60: gewapende man„ „nen aan boort, met een vaartuijg geko„ „men, en opstonds haer voor een gedeel„ „te in de constabelscamer, mansz:, /: alwaer dehand granaten in waren:) E=a hadden vervoegt, buijten nog dat de gemelde Jn„ „landse soldaten alle haer geweiren klaar maakten, 't geen haer in een groot nadenken en in benauwtheijt gebragt, en doen resolvee„ „nen hadde, om tot behoud hunnes levens dito „kielen te verlaeten &=a; en also dus door dit ongeluckig, en noijd gehoorde toeval, deschappen ontblood hem
English
the skippers ordered to keep the crew in order — deprived of crew, and his highness nevertheless had departed therewith, as de Ketel last night, and Ridderskerk today departed towards the islands and tomorrow towards Kissem, in order subsequently to pursue his journey, leaving our Europeans here on shore. Therefore, the honorable gentleman submitted for consideration and deliberation whether it would not be best, for this time, to release the skipper Jan van der Straaten, who is held in civil detention, therefrom (and to examine his affairs upon further occasion), in order then to have him, together with the skipper of Ridderskerk, Claas Meelhoop, appear in the meeting, and to inquire whether they were aware of anything regarding these matters, with the recommendation that they should maintain command over the crew as they were accustomed to aboard ship to prevent mischief, which everyone also deemed necessary to be carried out. Subsequently, his honor submitted 2360 deliberation on how to deal with the crew whether to give them board money until the 15th of this month. shall continue to run. by their own ship's books his honor considers whether the High Government should not be informed of this matter — for consideration how one should deal with the ship's crew regarding their subsistence, and whether it would not be best to let them enjoy board money until the 15th of this month, in case some change for the better might still appear in that time, and if not, to then provide the customary ration in addition; and in what manner or way the ship's crew should be entered into the books. It was resolved to do so by their own or ship's books, and to let the ship's crew, with their officers, be maintained with the corresponding allowance, as has been said. Furthermore, his honor proposed three principal points: firstly, whether it was not of the utmost necessity to give information of these distressed and pressing times to their Right Excellencies the gentlemen of the High Indian Government at Batavia by our available sloop, whether via Ceylon, Malabar, or otherwise, as well as regarding the Cabul, and also regarding the subordinate counting-houses Spahan and Boucheer, with orders to the ministers to be on their guard and to keep the Honorable Company's goods, cash, and their own persons ready at all times, so that whenever any further troubles to the prejudice of the Honorable Company should arise even more, they might be in readiness; just as it was further considered to give notice of our adversities to his Royal Majesty. All of which having been maturely and unanimously considered, it was resolved to wait a little longer with the communication to their Right Excellencies, as well as to his Majesty and the ministers in Spahan, in order to gain more time and solid foundations concerning the treatment by the Persians, so as to be able to provide a requisite report at the first suitable occasion; subordinate counting-houses. to wait. share in secrecy. resolved to wait a little in general yet Bassoura and Boucher in secret, yet to impart the principal matters in secrecy to Bassoura and Boucheer, if in approved that a visit be made by the brokers to his highness Mossaffer Aliechan any days hereafter one might find reason of sufficient urgency for it. It was also approved to have a compliment paid according to the custom of the country by the brokers in our name to the sardar here, Moccafferalie Chan, as we had understood from afar that he was very capable, upon the treatment regarding Momwerdie Chan, and had shown some tokens of affection for the Honorable Company, in order to investigate whether he was indeed still found to be such as he showed in Kerman in the past year, namely that he is an advocate and true friend of the Dutch nation. Extracted and agreed. leveld i be kerts Seeners times 2 the ministers goods Company at all Majesty further against give; 236 2362 Simon Clement, elected provisional authority over the state and interests of the General United Netherlands Chartered East India Company in the Kingdom of Persia with its dependencies, to the end that it may appear to his honor how he may guide himself in the most weighty affairs of the highest mentioned noble Company, at least in proportion to the events now partly to be presumed and still required in this vast kingdom. Memorandum for the honorable gentleman: Whereas their Right Excellencies the High Indian Government at Batavia, on the 8th of October of the year 1740, upon my so graciously granted discharge, and in their highly esteemed missive of the 23rd of that month, were pleased to order the honorable and esteemed gentleman, designated authority George Gutchi (his memory), after the public
Dutch transcription
d' schippers g'ordonneert volk in ordre te houden — ontblood van volk geraekt, en zijn hoogheijd des niet te min daar mede, als de Ketel ge„ „passeerden nagt, en Ridders kerk heden d' schapen na d' Eyjlande vertoeken morgen na Kissem, om vervolgens zijn reijs te vervorderen vertrocken was, laetende onse Euro„ „pesen hier aen de wal, derhalven gav den agtbae„ „ren heer in ommevaage en bedenkinge oft niet best was, om voor dese tijd den in civile arrest zittende schipper Jan van der straaten, daar van te ontslaan /: en zijne saken bij nadere occagie t'Examineeren:/om dan hem benevens den schipper van ridders kerk Claas Meelhoop, in vergadering te laten Compareeren, en afvragen, of zijlieden van dese saken iets bewust waren met recomman „datie dat zij het commando over 't volk als aan boord gewoon waren zouden houden tot voorkoming van onheijlen: het welke van een ider ook wierde nodig g'oirdeeld te mogen volbrengen; vervolgens gav gem: zijn, 2360 overweging hoe men met 't volk sal handelen of men haer tot den 15:' deser kostgeld zal geven. „len voort loopen. bij haer eijgene scheeps boeken zijn agtb: houd voor off d'hooge regering geen kundschap van dese saak dient te hebben — zijn E: Ed: agtbaare in overweging hoe men met de scheepelingen souden handelen, wegens hunne alimentatie, en oft niet best zoude zijn, om haar Kostgeld tot den 15 ' deser te laten genieten, off 'er som„ „tijds nog eenige veranderinge ten goe„ „den in die tijd quam op te dagen, en soo niet als dan 't gewoone randsoen daar bij te la„ en bij wat boeken deselve sul, „ten verstrecken; en in wat voegen of maniere de scheppelingen bij de boeken zouden inge„ „nomen werden, soo wierd goed gevonden bij haere eijgene of scheepsboeken, en het scheepes volk met hunne officieren te laeten onderhouden met het genot daer toestaende en gelijk gezegd is. Voorts quam zijn E: Ed: agtb: nog 3:' voornam poincten voor te slaan, als eerstelijk: off 't niet de uijt „terste noodsakelijkheijd was om haer hoog Edelens d' heeren der hoog Jndiasche regering tot batavia per onse aanhanden hebbende chialoup 't zij over Ceijlon, mallabaar; als wel andersints Kuntschap „ als n zijn, „terne comptoirtjes. te wagten. „ttesse bedelen. Kuntschap van dese bedrukte, en dwingende tijden soo ook omtrent de Cubal, te geven, soo mede omtrent de subalterne comptoi„ „ren spahan, en boucheer, met ordre aan de mi„ „nisters van op hoeden te zijn en 'sE: Comp: goe„ „deren, contanten, als hunne eijge persoonen, ten allen tijde klaar te houden, om als wanneer eeni¬ „ge nadere troubelen ten nadeele der E: Comp: nog meer quamen op te borlen dan in gereedheijd soude kunnen zijn! gelijk alverder overwogen wierd om aan zijn Coninglijke majesteijt advertentie van onse wederwaerdigheeden te geven, welk een en ander rijpelijk een parig overwogen zijnde gere„ „solveert wierde om met de communicatie aen geresolveert in't geheel nog wat haer hoog Edelens, soo wel als aan zijn majesteijt en de ministers in spahan nog wat te wagten, om meer„ „der tijd en vaste fondamenten over de behandeling der persianen in te winnen om als dan bij eerste ge„ „legene occagie een verpligt advis te kunnen geven; dog bassoura en boucher in seere, dog omtrent aan bassoura en boucheer 't voor„ „naamste in secretesse te bedeelen, als men in eenige goed gevonden een visite door d'makelaars aan zijn hoogheijd mossaffer aliechan ofte laten leggen eenige dagen nae dezen daer toe mogte reeden vinden van genoegzaemen aandrang, ook wier goed gevonden om aan den alhier sijnde serd haer mo „cafferalie Chan een landwijsig compliment door makelaars uijt onsen naam aff te laten leggen, wy van verre verstaan hadden dat denselve seer mag „lijk, ope de behandelinge omtrent / mom werdie Cha en eenige blijken van genegentheijd voor d'E: Com hadde, tot ondersoeking of zulx zodanig ook we gelijk bevonden hem nog te zijn als in A„o passeo in „man heeft gethoond, van dat een voorstander en waere vriend der hollandsche natie is; — G'Extraheert en Accordeerd. — leveld i be kerts Seeners tijden 2 de mi„ goe„ p: ten steijt: der: tege„ geven; 236 2362 Simon Clement g. ' Eligeert provisioneel gesag hebber over den staat en belan- „gens der generale verEnigde nederlandsche g:t Octroijeerde Oost Indesche Comp: in 't rijk van Persia met den resorte van dien, ten Eijnde door deselve aan zijn EE mogen blijken, waar na zig inde gewigtigste zaaken van hoogst gemelde noble maatschappije kan rigten, ten minsten na rato de voorvallen eels nu te vermoeden, en in dit Weeste ryk nogh verijschende zijn Memorie voor den 2 2 heer Vermits haar hoog Edelheedens d' hooge Indiase regeringe ter batavia; meij op den 8. 8ber des Iaars 1740, bij mijn zoo goedertiereentlyk verleende demissie, en inderselver hoog geschatte missive van 23 dier maand hebben gelieve te beveelen aan den EE:: agtbaren heer aanz: gesaghebber george gutchi :/ Z: g:/ na dat de publique
English
public presentation regarding the assumption of the supreme command of this directorship, carried out with the customary solemnity before the people, and the general conveyance should have taken place, to then still hand over a memorandum, as is to be seen in the said Batavian missive, however, because His Honour departed this life on 28 June last past, and Your Honour was elected in his place in the Political Council on 9 July thereafter as my successor, to take over, manage, and govern the supreme administration from me in the known manner, therefore I shall, just as in fulfillment of that highly esteemed order, exert myself to the utmost obligation in this little writing, but in addition also continue most humbly to hope that, through the qualities perceived by myself as very meager, all too creeping errors that slip in will not cause any disgrace with the well-mentioned noble supreme rulers of the High Indies, and in that submission I then proceed in the first place to report concerning the realm as the same still encompasses quite a great deal of danger, not only through the continual war design that this present king, King Nadir Shah Afshar in Shah Jahan, happens to include, but also through the uncommon turnover of its grandees and primary governors, with which the Company's interests, even in many cases, during the time of my administration have had interference, and as it appears to me, will apparently still remain subject for Your Honour and every successor. I call such a danger because it has been little else from 1623 to the present day according to the memoranda and instructions left behind by so many distinguished predecessors, even among them that which the Councillor Extraordinary of the Netherlands Indies and Director Jan Oets, of blessed memory, handed over to his successor obtained here in the last-mentioned character, Mr. Ian de Krouse, of blessed memory, on 15 November 1722, which is by no means to be passed over, but it has since brought forth changes again, since the royal throne and sceptre of Persia has been possessed and held by various persons, and finally, not without cunning ambushes, came into the hands of the highly mentioned monarch out of those of the remainder of the royal line, the so-called Shah Tahmasp, as if in play, and having remained there until now, I only note here further that he, Nadir Shah, in the year 1729 was greatly celebrated by the supreme government as the realm's Generalissimo, and in the year 1732 virtually recognized as king, but in the year 1736 was first proclaimed sovereign of the land at Shul Mokhan in the field. In which manner the same has carried and conducted himself up to the year 1734, both in his government, affairs of state, and war, as well as regarding the interests of the Honourable Company, has, outside and besides what was noted casually in the left-behind memorandum which the Honourable Mr. Leendert de Cleen handed over on 23 September of the just-mentioned year to his successor, Mr. Damer Hey, been gathered together on my order in a separate treatise for Your Honour's convenience and speculation from the time of Shah Sultan Husayn until the ultimate of May last, in order to serve Your Honour with a more detailed sketch as a reminder of so many diverse mixed circumstances concerning this present monarch and the realm of Persia that are noted, described, and to be found here and there, and through which I also at the same time may boldly gain some facility to be able to act briefly, on which account I refer myself thereto, and further shall take as my aim the last or the essential interests of our praiseworthy lords and masters; to be maintained by Your Honour as now concerning the royal renewed raqams according to the extent that I may judge that such may require some notable remark for remembrance in this, although most have been successively chartered in humility in the outgoing letters since their acquisition, or the year 1736, to the Fatherland and Batavia, and is sufficiently known to Your Honour, seeing that through your presence in loco and at Kerman, through your acquired eloquence, as well as through practiced intercourse with this native character, most could be comprehended, nevertheless, in order not to avail myself of too much reading, I shall subsequently cite how the Company, since the last-mentioned of the year 1736 to the present, in its trade according to the dictate of the farmans, both in the presence of the king, as well as during his absence in Hindustan or elsewhere, and according to the weight of the times; except the known incident, and described in the outgoing letter per the ship Het Huis te Foreest, that befell the Honourable Company in the year 1731/8 over the ship De Anthonia and now again with the deceased Sardar Imamverdi Khan; has been left tolerably unhindered, exempt from licenses and tolls, indeed almost everything free, namely regarding the trade, although the monarch before his departure for Kandahar, and before entering upon the renovation of the mandates in the month of December of the just-thought year, had received such a dubious letter under date of 20 March previously from the then Beglerbegi of Shiraz (who is now Mustawfi al-Mamalik and well known to Your Honour by the name of Muhammad Taqi Khan) concerning the Company's affairs, which one really had to consider in order to keep the hope for the frequently mentioned renovation with the king's affection on the one hand, and the masters' true interest with the so very necessary friendship of great and small regents on the other side in balance, which actually implies keeping the latter their expenses
Dutch transcription
publique voorstellinge weegens desselfs aan te vaardin opperbewind deser directie, met de gewoone Plegtig „heijd aan den voeke volbraght, en het generale transport gedaan soude zijn, als dan nogh te moeten overreijken een memorie, gelijk inde gedagte Bataviase missive te sienis, Edogh door dien zin Ed: het menschelijke op 28 Iunij lb: p=rs afgelegd, en U EE in reede van Politie op 9 Iulij daar aan indies plaatse tot mijne successeur g'eligeerd is, van het opperbe„ „stier inde bewuste wijse van mij over te neemen, te manieeren en beheeren, derhalve zal ik even gelyk ter voldoeninge dier hoog geschatte ordre mijn g:t obligeert best in dit schriftuurken betragten, maar daar benevens ook nedrigst verhoopen blyven dat door de bij mij self seer geringh gevoeld werdende hoedanigheeden, al te niets in kruij „pende mistastingen niet zullen mogen moveeren enige disgratien bij wel gementioneerd nobele hoog Indiesche oppergebieders, en in dat submis vaar ik dan voort omme eerstelyk van 't rijk te melden Joo het zelve nogh al vrij veel gevaar te influijt, niet alleen door den Conti„ =nueelen oirlogs toeleg van desen tegenwoordigen koning./ 4 2363 koning Nadir sjahoffsja in Sjahoen komt in te sluijten maar ook door de ongemeene verwisselinge van desselfs rijx grooten en Eerste regenten, waar mede Comp:s belangens, selvs in veele gevallen, gedurende den tijd van mijn bestier meslange hebben gehad, en na 't mij toeschijnd ook voor UEE: en ijder nakomelingh aparent nogh subject zullen blijven — Ik noeme sulx een gevaarte om dat het al van 1623 tot heeden niet veel anders is geweest volgens zoo veel deftige heeren voorsatens nagelate memorien en Instructien, zelvs is daar onder Edele die den heer raad Extraordinairis van neder Lands India en directeur Jan oets /g:g:/ aan zynen in den Laast gesegden Character hier Erlangden vervanger den heere Ian de Krouse :(Z: g:) den 15 9ber 1722 heeft opgedragen, gansch niet voorby te gaan, dogh het heeft zeedert weederom veranderinge gebaart, dewijl den roijalen throon een scepter van persien bij verscheijde beseeten en gevoerd is, mitsgaders niet zonder Listige laagen Eijndelijk in handen van hoog gemelde vorst uijt die van het overschot der koninglijke Linne Tja thamas gen:t al spelende overgekregen en tot nogh verbleeven zijnde zoo remarqieere hier nogh Eenelijk dat hij nader sjad in a:o 1729 bij het opperbewind als rijx general Generalissimus zeer gevierd, en in lb: 1732. genoeg „saam voor koning Erkent Edogh in het Iaar 1736, tot Lands vorst eerst geproclameert is geworden tot sjoel machan uit veldt In welker voegen zig nu denselven tot a:o 1734 zoo in dies regeringe, staats en oirlog saken zoo meede wegens de belangens der Edele maat „schappige heeft opgevoerd en gedraagen is buijten en behalven het obiker g:t noteerde in de nagelatene memorie die den EE Heer Leend:k de Cleen den 23 7ber des soo even gemelde Iaars, aan sijn Successeur een Dh:r damer heij heeft overgegeven in een apparte verhandelinge ten Uwer Ed Commoditeijt en Speculatie van Zjah zulthan hoffein s teijden aff tot ult:mo meij I:o Leden het nodige ter mijner ordre bij een getrokken ten Eijnde UEE van soo veel 6 „erhande mengelklompige omstandigheden die van desen tegenwoordigen monarch en 't rijk van persien dan hier en dan daar vernoomen besz: en te vinden zijn met een meer beweirden schets van dien gelijk saam, maar bij Errinneringe te dienen en waar door ik ook te gelijk hier inne Enigh faciliment stout te gewinnen ban/ 2364 om kort te konnen handelen, weshaeven ik mij daar aan gedragen, en wijders van het Laaste off onse Loffelijke betaals heeren wesendlijke belangens ten doelwet neemen zal; van UEE als nu aangaande de koninglyke vernieude regamm te onderhouden na mate ike oirdeelen magh dat zulx in deese Enige notabele aanmerking ter rememoratie kan benodigen alschoon meest alle ind' afgegane brieven zeed:t dies verwervinge offte a:o 1736. na het Vaderland en batavia successive in ootmoed gecarteert, en UEE genoegsaam bekent is, aangesien bij desselfs aanweesen in Loco en tot kurman door desselfs erlangde Eloquentie, mitsgaders door den geoeffende ommegang „ met deesen Land aard het meeste heeft konnen werden gecompre: „hendeerd, Egter zal ik omme mij niet met te veel overleijsinge te behelpen vervolgens Citeeren hoe Comp: zeedert het Laast gem van het Jaar 1736 tot heeden in haaren handel na het die tamen der fermans zoo in tegenwoor „digheijd des konings, als bij adsentie van denselven in hindrustan off Elders, en na rato het gewrigt der teijden; Excepto het bewuste. bewusten, en bij afgaande brieff p:s het huijs te foreest besz: toevallen dat dE maatschapp in a:o 173 1/8 over het schip d' Anthonia en nu„ weederom S:o met den overl: serdaar Iman overdie Chan getroffen heert :/ tannelyke ongehindert Licent en tholl vrij, Jam alles meest liber, te weeten den hande be¬ „treffende is gelaaten, alschoon den monardh voor zijn depart na Candahaar, een dat tot renovatie der mandamenten in xber= maand des Even gedagte Iaars is getreeden, en zodanige bedenkelijken brief sub: dato 20 maart bevoorens van den doenmaligen deglerbigie van Jaars (die nu mustoffie Elmoiabeeq en wel bij UEE: bekent is bij den name van mharred-tackieChan:/ wegens 'sComps affaires hadde g:' intrageert aen die men al vrij heeft dienen te overwegen omme de hoope tot de meergem: renovatie met 's konings toegedaanheijd ter veerwe en 's heeren en meesters waare Intrest met de soo zeer benodigde vrindschap van groote en kleene regenteen, ter andere zeijde in een gelijkheijd te houden, dat Eijgentlijk Influijtende is omme de Laaste hunne verte
English
inclination to advance our then undertaking, not at times by too firmly closed hands, impolite manners in personal intercourse, and to lose in writing maxims, but on the contrary to endeavor that by connivable means they were urged to employ their good offices in the service of the Honorable Company, to be quietly assured how cleverly the previous British chiefs had also spanned a crossbar across several passages and times against it. Yet their conduct, however splendid and costly it may have turned out to their disadvantage, has in truth, spoken without vanity, passed by me as if unnoticed. Partly because, in working against it, the Honorable Company, in my opinion, would have gained no more than has happened, and secondly, such enterprises running on each other's heels result in nothing other than expenses and troublesome persecutions solely for the profit of the rulers. The letter mentioned just before, dated 20 March 1736, having been received in mid-May thereafter, there came to us, besides any polite assurances, as said before, something questionable, because from it we clearly understood the subject to be threats accompanied by troublesome requests, and therefore with an interdict against writing directly to him any longer, but that whatever was to be supplicated should be submitted and presented to the aforementioned Beglerbegi Mohamed Tackiechan, as appears from the I'timad al-Dawla's letter dated 17 May aforementioned. In confirmation of this, on the 20th and 3rd of the same month, the Beglerbegi's own letters came in to us; and in what state we found ourselves at that time in order to give satisfaction in everything has cost many an hour of deep reflection, the more so because we felt the utmost anxiety seeing the Company's entire affairs practically placed in the control and hands of Mohamed Takkiechan. We did not fail, however, on 3 June thereafter, to wait upon the King properly through letters of congratulation and insinuation arranged regarding the interests of our gentlemen and masters, and to Mohamed Takkie Chan also in that manner, yet with this distinction: how the matters assigned to us seemed in several respects very difficult to understand and to accomplish before he had declared himself fully and clearly as to what the services would consist of that the King desired, and what compensation the Honorable Company was to receive if we assisted and accommodated the King as far as possible. Furthermore, I exposed in clear terms the burden that he had allowed to flow somewhat ostentatiously into his letter, as well as the sending of the copies of the ragams obtained from previous kings, since this contained too much danger, and he had also already taken the reading of them during his presence on location, as can be specifically observed from the cited letters and the consequences of my written representation dated 26 May 1736, to be found in the narrative book, page 299 et seq. But if it should now be further convenient for Your Honors to examine the success of these contracts more closely, in order to discover with what care this was maintained, and and how various perilous incidents were frequently in the way and arose, then the same can very easily be perceived, over and above what is in the incoming and outgoing translations not yet cited here, which reside at the secretariat and currently in the secret box, from the orders given to Isfahan on 27 August 1736 based on our resolution of 3 days prior, together with a secret resolution taken on 12 November thereafter, since I maintain it to be by no means unserviceable that those documents be examined and kept in mind, because I am assured that Your Honors will not then consider my aforesaid opinion to be misnamed. For in the first is stated how the regents ought to conduct themselves in this case, and even regarding the great power out of Mohamed Tackie Chan's hands, if there might ever be a means outside our instructions given therewith to wrest it; the other comprises being on guard as to how one had to proceed when the notable retreat retreat of Van Lipzig should be put into effect. Much more detailed circumstances than have been said here may still come before Your Honors from the daily registers and aforesaid humble derivative reports, which, upon a turning of one thing or another by an interregnum or other accidents, might possibly be judged applicable to serve as a small indication. Notwithstanding, I beseech Heaven from the bottom of my soul that the latter may never happen, but that on the contrary the Noble Company may by continuation still enjoy for a series of times the contents of each of the newly granted and cleanly written mandates, as the Company's local writer Molla Camber here testifies of these prerogatives presently in hand, drawn up from the smallest to the greatest with such clarity that, upon confrontation, he discovered in all respects little resemblance to the old previous mandates, that is to say and
Dutch transcription
2365 genegendheijd tot bevorderinge van ons doenmalig voorneemen, niet zomtijds door al te vast geslootene handen, onheuse manire bij personeele ommegang en in schrijff maxumes te verlisen, maar in tegendeel te betragten dat met Connivable middelen wierden aangeset van ons derselver officien ten dienste der E Comp: g: Emploijeert te zullen werden, gerustelijk te konnen ƒ verseekert zijn hoe fijn de voorige britfe opperhoofden, ook een dwarsboom op verschij „dentlijke passagies en teijde daar tegens hebben uijtgespant gehad, Edogh hun gedrag hoe splendiet een srostelijk ook ten nadeel van haar gevallen mogen zijn is in waarheijd bij mij sonder vani„ „teijd gesprooken als ongemerkt voor haar gepasseert; Eensdeels dat bij tegen arbeijdinge, d EComp: mijns bedunkens niet meer zoude gewonnen hebben als geschiet is, en ten tweede lopen diergelijke onderneeminge tegens mal= „kanderen op de hielen niet anders naa dan spendatien en moeijlijke vervolginge alleen tot profijt der regenten; de soo Even voorwaards genoemde brieff van den 20:' maart 1736 ontfangen zijnde, medio meij daar daar aan ( quam ons buijten Enige heuse betuijginge, gelijk voorwaards gesegd biden kelijke voor door dien uijt duijdelijk Com „prehendeerden Subject te sijn, bedreijginge verseld van Lastige versoeken, en over sulx met een Interdic to om self niet meer aan hem te moogen Carteeren, maar wat te Suppliceren voorveel aan den voorw: gem: beglerbegie mhamed Paekiechan moest werden voor en opgedraagen, blijkens des hamt alams brieff gedateerd 17. meij lb: dictum ter bevestinge van het Beeke quaamen op 20 en 3d: derselver maand der beglerbegies Eijgen gem: Leiteren bij ons Inloopen en hoedanig ons indie „teijden gesteld bevonden omme in alles fatisfactie te geeven, heeft meniguurtje werpeijnsens gekost, te meer om dat wij d' ditterste aandoenings gevoelden &C=s gansche affaires genoegsaam in bedwang en handen van mhamed takkiechan gesteld te zien, zieken derhalven Egter niet na op 3 Iunij daar aan den Coningh behoorlijk op te wagten door Letteren ter vergelukkinge en Insinuatie van Cheeren een meesters belangens ingerigt en aan inhamed- 2366 mhamed Takrie Chan ook indier voegen Edog met dat onderscheijd, hoe ons d' opge„ „dragene zakelijkheeden, in verscheijdene op sigten seer swaar velen te begrijpen en te volbrengen voor dat hij zig allend als klaarde hadde gedeclareert, waar inne de diensten zoude bestaan die den koning begeerde en wat d ECompt: voor vergoeding stont te Erlangen indien den koningh bij stonden en gereijfden na mogelijkheijd; Ontlegde voorts in duijdelijke Termen, den Last die hy wat luyster in zijnen brieff hat laten vloeijen, en ook het senden der Copige regammen van vorige koningen vertwurven vermits sulx te veel gevaar in, en hy ook de Lecture reets genoomen hadde by zyn aan Beesen in Loca, gelijk bij de geciteerde brieven en de gevolgen op mijn schriftelyk vertoogh in dato 26: meij 1736, te vinden in't relaas boek pag 299. seg:), wel speciaal g:' oculeerd kan werden, dogh indien het UEE nu verder geleegen mogte komen het suces deser Contracten meerder na te willen gaan, omme te ondekken met wat voorsorge sulx gehandhaaft en en hoedanig verscheijden haechelijke toevallen veel tijds inde weg geweest en gekomen zijn zoo sal het selve seer gemakkelijk konnen ontwaard werden, buijten en behalve het gunt in de nogh bij deese ongecikeerde aangekomen en afgegane translaten: die ter secretarij en thans inde geheijme Cas pok berusten:/ bij de gegevene orders na Spaham den 27 aug:s 1736 gefuindeerd op ons arrest van 3 dagen bevorens, benevens een genomene Secreet besluijt in dato 12 Jber daar aan, vermits ik sustineere gansch niet e ondienstig te weesen dat die documeng werden nagesien, en in gedagten gehoude om dat ik mij verseekere dat UEE als dan mijn voorgesegde bedenken niet on Eijgen getituleert zal aghten; want int Eerste staat hoedanig zig de regenten moesten gedragen in Cas subject en self om het groote pouvoir uijt mhamed lackie Chans landen, indien er Eer een middel mogte zijn buijten onse daar benevens gegeevene Instructie te Wringen 't andere behelft op hoeden te zijn in hoedanig moeste vervaren werden, wanneerde benuste retraite 2367 retraite van van Lipzig zal / W: in't werk diende gestelt te werden veel meer omstandigs „heeden dan hier gesegd hebben zullen uEE nogh voor koomen kunnen bij des dagregisters en voorm:te nederige afgeleide berigten, die bij kenteringe van het een off andere door een Interignum dan wel andere toevallen mogelijk moghen mogten Applicabel g:' oirdeeld werden voor een kleene aanwijsen te konnen verstrekken, niet tegenstaande ziels grondigh den hemel smeeke het Laaste nooijt gebeuren maar dat in tegendeel d'Edele maatschappije bij Continuatie nogh een reex van teijden gauderen moogen van ijders inhoud der nieuwe verleend en suijver gesz: mandaten getuijgend 'sComp: schrijver in Loco mollacamber alhier van dese present in handen hebbende prerogative van het kleenste tot het grootste met soo een duijdelijkee den ontworpen te zijn er wijnig gelijkheijd onder de oude vorige mandamenten, dat is te segge in alle opzigten bij Confrontentee ontdekt te hebben En./.
English
And whereas the late Noble Lord Oets in his memorandum on pages 20 and 21 provides a brief analysis of the royal firmans obtained by the late Lord Commissary and Director Joan Josua Ketelaar (to be seen on the 16th, 17th, 18th, and 19th in the said memorial), the content thereof shall not be transcribed here because, except for the following, all of them have likewise been sufficiently renewed, for in the latest there are no ambiguous expressions such as may be inferred from those granted to Lord Ketelaar and already cited above. Consequently, one can now discover at a glance in a special register—in which the titles of each document in the margin right across from the Dutch are also rendered and described in Persian—each of the pending old and new prerogatives as well as all other mandates and old records, which one may desire to hand over to the mullah or interpreter whenever such is required; and which, I hope, will provide much convenience if one wishes to know and read anything from all of them, as well as whenever one suddenly needs to retrieve one thing or another. Concerning the dispute mentioned above, it should be known that the two roqqams noted therein granted for the export of horses have been combined into one and consist of clear conditions, since now both stallions and mare horses can be shipped without dispute. And of this, Your Honour yourself has seen the proof and undoubtedly still remembers the manner in which the encountered difficulties with this city's regents—having perceived threats that they were to be treated—and therefore I shall here abide by the outgoing and incoming translations under dates 5 January and 27 February 1746. Furthermore, His Majesty has abolished the previous contract of the silk and that of the recognition duty, presumably from the intention to master that trade himself, or rather to prevent conclusively the many disputes which in former times continually occurred with the Honorable Company's servants in Spahan among his empire's grandees, who had to be present as commissaries at the provision and delivery; considering that His Majesty was petitioned to annul that roqqam. But since the superior orders in the said letters and demands from the Fatherland have arrived in the meantime, and we have been strengthened in lead with Their High Nobilities the High Government's further elucidation as to the manner in which one could and might act in order to nonetheless obtain a mandate for the free export and trade in that yarn, our intention was indeed to give more urgent satisfaction in all respects, had not a substantial fear of losing circa a ton of treasure prevented the same. Your Honour has assisted in our modest labor, calculation, and reporting to the Netherlands, Batavia, and finally to Spahan itself, and has equally shown with me that the supposed danger and the previously requested license in violation of the undertaken enterprise were grounded in reason. Therefore, one must now only be patient until a reply to our writing appears, in order then to perceive how he will be disposed according to the trust placed in Mhamed Tackie Chan, who nevertheless is still held by me to have power for the same, as has been said before; although the monarch so generously grants that the requests now to be made may come to be presented to his throne itself, constituting solely and exclusively the discrepancy with the power His Highness previously had over us, which the King seems to wish to recover upon rendered faithful, manifold crown services, through that distinction presently made to the praise of the Honorable Company. Consequently, I understand that his mandate previously granted to the Honorable Company will still be found to be of particular use in time when unexpected contingencies require such; and there would have to be very great reasons before one decides to show the original roqqams, whether here or in Spahan, but in case of need one can suffice with the authenticated copies when no rebuttal would be of any more avail. And with this and the above, I think I have said enough of the change of the empire and the Honorable Company's immunities, so that here only an application is needed of that which has been set in motion to cause the Honorable Company to obtain the remaining monies of the known 17,000 tomans. To that end, as is known to Your Honour, whenever a favorable opportunity arose since our resolutions of 5 and 15 October 1737, I have always kept an eye on it and been mindful of its restitution. But in what manner the successes therein for the Honorable Company have now followed, and may yet possibly be pursued, is fully known to Your Honour; and therefore it is well required to await the time whether the frequently mentioned Mustoffie Elmomalecq Mhamed Tackie Chan through his influence with His Majesty will obtain that its payment be ordered, notwithstanding I find myself of the opinion of what the late Noble Lord Oets comes to allege on page 110 regarding the Persian court in his left-behind instructions, especially when the King is not accommodated with a ship, because His Highness's representations to be made in that regard may be subject to a constant withholding from the monarch; which I nevertheless heartily wish may turn out for the best, the more so because the equipped goods sent per the
Dutch transcription
En nademaal wel meete Edelen heer oets in desselfs memorie op pag: 20. en 21. een korte ontleding doet, aan den heer Commissaris en directeur Ioan Posia ketelaar zal verwurvene roijale firmans / 'te sien op d:o 16. 17. 1/8. en 19 un't „selve memoriaal:) zoo sal de Insentie van dien hier inne niet uuijten inschrijven 18 omme dat op d ondervolgende na alle deselve Evengelijk genoegsaam zijn vernieut want inde laaste resideert geen Egeuvoge Expressien zoo als wel is op de maken uijt de aan den heer ketelaar zin verleend en ook reets voorwaards aan „gehaald is geworden over sulx kanmen nu een ijder van de aanhande zeijnde oude een nieuwe prerogativen mitsg: ook alle andere bevelschriften en oude bescheijden bij een besonder register Waarop de A:a van ijders geschrift in margine regt over het nederduijds ook in't persiaansch gebragt en besz: zijn met een opslag van 't oog ondekken het geene men 2368 men begeert omme den molla off tolk te Inhandigen wanneer sulx werdt verlijsct en het geene ik hoope veel gemak sal geeven, indien men iets van allen weeten en Leesen wil, mitsg: uijt alle het een off ander wat schilijk ter reddinge komt te benodigen van het voorwaards aangenoerde different dient te Weeten dat de 2 daar bij genoteerde regammen op den uijtvoer van paarden 6 verleend in Een getrokken is, en induijde „lijke Condities bestaat dewijl nu oo wel hengsten als merrij paarden C sonder disputen konnen versonden werden en daar van heeft UEE selfsde blijken gesien en ongetwijfeld nogh int geheugen in welker voegen d' ontmoet zijnde stribbe „lingen met deese stads regentens ver: „nomen drijgementen hebben die nen getracteert te werding en derhalve sal ik mij aan d' afgaande en aankoomende Franslaten sub datis 5 Ianuarij en 27 feb: 1746: bij desen gedragen Voorts Voorts: heeft zijn majisteijd g: lebolleerd het vorige Contract der zeijde en dat der recognitie vermoedelijk uijt Insigt van self dien handel meester te wille zijn dan wel annex veelerhande diffentien „finaal te prevenieeren dewelke onder desselfs rijxgrooten die als Commissarissen bij de besorginge en Leverantie in vorege„ 6 teijden gedurig hebben moeken present zijn:/ met 'sComp: bediendens in spahan verscheijdene maalen zyn voorgevallen, aangesiin zijn mojesteijd wij om dat regam tetrnitigen is gesup„ pliceerd geworden, dogh dewijl nu d' hooge ordres bij gedagte brieven en Eijschen patria in tusschen ingelopen ende W: in Lood gesterkt zijn met haar hoog Edelheedens de hooge regeringe nadere Elucidatie in Beeken manier men konde en mogte ageeren omme Egter aan hem bevel„ schrift ter vrije uytvoer en handel in dat gespin te geraaken zoo is ons voogen wel geweest in alls pressanter verte 2369 Pressanter voldoeninge te geeven, indien een Wesendlijke vriese van Circa een thon schats te zullen verlisen het zelve niet hadden beleth, UEE: heeft in onsen geringe arbeijd becijferinge en beschrijvinge na 6 Nederland Batavia en Laastens naa spahan self g:'adsisteerd en Evenmatig met mij blijken Laten het gesupponn:t d dangier en voor af versogte Licentie verkragt aan het in het werk gestelde 6 6 onderwinden in reeden te bestaan derhalve sal nu enelijk gedued-dmen eg=ts deffent: te werden tot replig op ons schrijvens opdaagd, omme als dan te ontwaaren hoedanig den zig zal willen vinde Laaten na rato d het geconfideerde aan mhamed tackie Cchan die al Egter bij mij tot nogh voor het selve in pouvoir gehouden werd gelijk voorw:t hebben gesegt alschoonden monarch zoo Edelmoedig vergunt de thans te te doene versoeken aan zijn throon s self: te mogen kom„ Presenteeren uijtmakende en kil en alleen de discrepance met de gehad hebbende magt van zijn hoogheijd over ons bevoorens, dee den koning op gedaane trouwe veel vuldige kroons dienste schijnt te recouvisseren 9 willen, door die tegenwoordig gemaakte distinctie tot Louangie der E Comp: over sulx verneeme ik dat desselfs I:o aan dEComp: verleende mandaat nogh van besonder nut inder tijd zullen werden bevonden wanneer onverwagten toevallen zulx requireren, zouwe en al groote reedenen moeken zijn voordat men zig bedunt van de org: regammen te verthoonen het zij datse hier off op Spahan, dan des noods kan men volstaan met d' g'anthentiseerde afschriften wanneer geen wederlegging, meer welde baten en met dit en het bovenstaande denke ik ggenoeg van d' veranderinge des rijx en 's Comp: verte 1 2370 Inmuniteijten te hebben gesegd, soo dat hier nog maer applicatie dient, het geene in't werk is gesteld omme d'E: Comp: aen de Restant penn: van de bewuste 17000. Thom:s te doen geraken; ik hebbe dan tot dien eijnde gelijk UWE: E: bekend is, bij occagie dat 'er sig een voordeelig lugtje heeft voorgedaan, zeedert onse be„ „ sluijten van 5. en 15. 8ber: 1737. althoos een oog in't zeijl gehouden en op dies Restitutie verdagt geweest, dog in welker voegen daar inne de successen voor d' E: Comp: als nu gevolgd zijn, en nog mogelijk zullen kunnen doorgeset werden is UWE: E: ten vollen kennelijk; en derhalven wel gehouden van den tijd in te blijven wagten off den meergewaagden mustoffie Elmomalecq mhamed tackie Chan door zijn vermogen bij zijn majesteit verwer„ „ven sal, dat dies voldoening werd g'ordonneerd, niet teegenstaande ik mij in't gevoelen bevinde wat den Edelen heer Olts /: zal: ( in desselvs nagelatene in„ „structie op pag: 110. van't persiaanse hoff komt t' alle„ „queeren, speciaal wanneer den Cooning niet geriefd werd met een schip om dat zijn hoogheijds te doene instanties deswegen van den monarch een geduurige weederhoudinge kan subject sijn, en't geene ik eg„ „ter van herten wensche ten besten te mogen uijtvallen, te meer dat dat de aangeschikte Equipagie goederen per de
English
by the Keetel for the empire and the presents for the aforementioned mhamed tackie Chan might perhaps contribute something toward a desired success regarding our Lords and Masters' just claim, and which, in view of the incidents that befell us last year, as matchless as they were treacherous, from the previously cited smoem whetdie Chan concerning the snatching away of the ships de Keetel and Ridderskerke in particular, I also wish that His Majesty, through the power of the frequently petitioned mustoffie Elmomalecq, will be pleased to arrange in such manner as corresponds to our dispatched letter of 18 November of last year. But if such should not happen, and Your Honour were to notice that everything may have occurred with a sinister connivance of the monarch himself, so that from the consequences after his decease by the remaining principal Regents, the beglerbegie hattum chan because his received letters concerning the return of the aforementioned vessels were found to be very prompt and the Chaarsen duke allah werdie Chan with all the rest, it might be deduced that it leans toward that connivance; yet it is not yet sufficient to despair of His Majesty's grace and full goodwill toward the Honourable Company, and consequently not over their their interests in these regions, as having, by a regam issued on 21 November of the past year, still shown goodwill, his caused obligations, previously enjoyed services, etc. However, should Your Honour hereafter become firmly assured of such impending danger, namely: that the King, together with his Regents, was wrongfully colluding against the Honourable Company, Your Honour will do best to first have the European servants from Spahan and boucher come up on the pretext of being promoted, needed, or summoned to batavia, etc. and have them bring along the most important matters, with a report of what must remain there, even if under a trusted servant broker, Armenian, or Moor whom such a chief after receiving such a secret order can conscientiously best trust; and of which, in the speediest manner on the very first occasion, the most dutiful notice must be given to Batavia to Their High Excellencies the High Indian Government, even if via bombahia in a clandestine manner to Cochim, souratta, etc., in order to obtain the necessary orders in the case subject, since in all adverse cases it has of old been forbidden to break up counting houses or posts of importance, and also not to wage any war, as long as the uttermost necessity does not absolutely demand it itself, and being forced into such a case, one may then also make use of the means that God and nature have granted to anyone. I mention this here because this nation appears to me at present to increase more and more from day to day in pride and intolerable treatment; even being glad to receive orders from the king through which they can play their role, so as to be able to oppress everyone under the pretext of the king's service, as Your Honour has in these and former times experienced enough yourself, consequently the conclusion may well be drawn that unless the monarch establishes other orders among the lower Regents in favour of the Company's ministers who reside therein, I doubt very much that the Honourable Company will let the matter rest there. Meanwhile, may the Almighty grant that which is most beneficial, and may Your Honour enjoy a blessed administration accompanied by more peaceful times. Furthermore, concerning the grandees of the realm, it is sufficiently well known to the world that this sovereign pays just as much attention to them as the previous kings have done; likewise not to the clergy mollas and eunuchs, so that through continual continual changes which he has displayed regarding the former, no one is ignorant, and also will certainly remain knowing, who among them all could with certainty be attributed with having a veritable entry to the monarch, over and above the aforementioned His Highness mhamed tackie Chan, as was most humbly communicated in our frequently mentioned last letter of the ultimate of March of the recently elapsed year to India's headquarters; it being nevertheless also not unserviceable that all new beglerbegs, dukes, or lesser Regents who have obtained actual employment in the name and on behalf of the monarch during the year, must be complimented and written to according to custom and in such manner, as Your Honour has become sufficiently aware of according to your own experience through translating. Therefore I only bring this to mind on account of the importance attached to it because of the very necessary friendship of everyone with whom one is obliged to consort, and which also sometimes cannot or may not be neglected.
Dutch transcription
per de Keetel voor 't Rijk en de Schenkagie d=os voor meerge¬ „melde mhamed tackie Chan mogelijk wel iets souden attribueeren kunnen tot een gedesidereerd: succes in opsigte onser Heeren en Meesters regtvairdige pretensie en't welk ik in opsigte der J=o ons Zoo-wedergadeloos als traiteragtig getroffene toevallen van voorwaards reeds geciteerden smoem whetdie Chan over't wegrucken der Scheepen de Keetel, en Ridderskerke in spetie ook wensche, het Zijne Majesteit door het pouvoir van meergevraagden mustoffie Elmomalecq zodanig zal gelieven besorgen te laten na rato ons versonden schrij„ „vens op 18: 9ber: J=o leeden komt in te sluijten, dan indien sulks niet mogte gebeuren en UWE: E: quam te bemer„ „ken dat alles met een sinistre Conniventie van den monarch selv mogte toegegaan zijn, invoegen uijt de gevolgen na zijn overl: door de overgeschotene prin¬ „cipaalste Regenten den beglerbegie hattum chan /: de„ „wijl desselvs ontvangene brieven over 't wedergeven der voorn: bodems al seer schielijk sijn bevonden :/ en den Chaarsen hertog allah werdie Chan met al de rest al soo wat te maken zij dat na die Conniventie over¬ „held; maar nog niet suffisant genoeg is te despereeren aan 's majesteits gratie en volle geneegentheijd ter zijde der Ed: Comp: en bij gevolge ook niet over hunne 2371 hunne belangens in dese gewesten, als hebbende bij regam op den 21: 9ber: A:o Jolt: gecarteerd, nog ge¬ „neegentheijd laten blijken. , zijn gecauseerde verpligtinge voorgenotene diensten &tca:— Edog wierde UWE: E: na desen van diergelijken onraad, te weeten: dat den Koning met zijne Regenten , ten onregten voor d' E: Comp: heulde vast verseekerd, soo sal UWE: E: best doen, d' Euroopeesese bediendens uijt Spahan, en boucher /:op den praetext van „ g' advan„ „ceerd, benodigt, off na batavia beroepen zijn etc:a voor eerst laat opkomen, en't speciaalste mede brengen, met een verslag van't geene aldaar verblijven moet, Al„ „waar 't onder een vertrouwd dienaar (:maaklaar, ar„ „meender, off moor :/ die soo een hoofd /:na ontfangst van diergelijke geheijme ordre : / gemoedelijk best kan fideeren; en waar van op d' allerspoedigste wijse bij d'allereerste occagie na batavia aen haar hoog Edelens de hoog Indiase Regeeringe de pligtschul„ „digste kennisse alwaar 't over bombahia op een clandestine wijse na Cochim, souratta &c:a:, moet werden gegeven, omme d' in cas subject be„ „noodigde ordres t'obtineeren, dewijl in alle teegen„ „spoedige gevallen van ouds verboden is geen comptoiren off posten van aangeleegentheijd op te breeken; en ook geen meerge ook geen oorlog aan te rigten, soo lange d' alleruijtterste nood het selv niet absoluit verEijscht en in soo een geval ge„ „drongen rakende mag men sig als dan ook bedienen van de middelen die god en de natuur aan ijmand heeft verleend, ikciteere hier sulks om dat desen landaard mij teegens¬ „woordig voorkomt, van dag tot dag in hoogmoed, en on„ „verdragelijke tractementen, meer, en meer toeneemd; selv verblijd zijnde, ordre van den koning t'ontfangen waar door hunne Rolle kunnen speelen, met ijder een tot 's konings dienste /:quasi:/ te kunnen beknellen, gelijk UWE: E: in dese en voorige tijden selv genoegsaam heeft g'Experimenteerd, gevolglijk wel het facit te maken zij, dat bij aldien den monarch geen andere ordre onder de beneedenlandsche Regenten, in faveur van 's Comp:s ministers die daar inne remoreeren steld, dubiteere ik seer dat d'E: Comp: het daar bij sal laten berusten, den allerhoogsten geve intusschen het heijlsaemt en dat UwE: E: een geseegende met gerustiger tijden verselde Regeeringe meugd genieten. — Wijders de rijksgrooten betreffende is 't genoegsaam weereldkundig dat desen landvorst juijst soo veel werk van deselve maekt, als wel de voorige koningen hebben gedaan; gelijk mede niet van de geestelijke (:mollas:/ en capados, soo dat door geduurige 2372 geduurige veranderinge die hij omtrent d' eerste heert laten blijken, niemand onkundig is, en ook wel blijven sal, te weeten wien van allen met zeekerheijd zoude kun„ „nen toegeschreeven werden eene veritable ingressie bij den monarch te hebben, buijten en behalven voornoemde zijn hoog„ „heijd mhamed tackie Chan, zoo als needrigst in onsen meergewaagden Laatsten van ultimo maert der Jongst„ „verstreeken jaars na Jndias hoofdplaatse is ge„ „communiceerd geworden, zijnde egter ook niet ondienstig dat alle nieuwe beg„ „lerbegien, hertogen off mindere Regen„ „ten die actueel Emploij, uijt name ende van weegen des vorsten in de Jaars en hebben erlangd, na usantie en in diervoegen moeten gecomplimen¬ „teerd, ende Beschreeven werden, soo als UWE: E: volgens eijgen Experi„ „entie door het translateeren genoeg„ „saam is kundig geworden, derhalven dit maar Evinnere, omme d'aange„ „leegentheijd, die 'er aan vast is weegens de Zeer benodigde vriendschap van ijder een, waar mede men g'obligeerd is te moeten frequenteeren; en aan dewelke ook somtijds niet kan off mag werden nagelaten utterste geva van verleend, gens„ on„ ; ij der een dig
English
neglected, in proportion to their rank and the dignity of the Honorable Company, to have a suitable present offered to them, then in the event of such a failure, and being surpassed by the British, there is reason not only to suspect special vexation and the pretexts that usually follow, whereby consequently their friendship can first be lost, and then tranquility, while moreover, in order to recover the same after such an observation, more must be given than would initially have been necessary, I having several times, with Your Honor's and the entire Council's consideration and prior knowledge, made it my concern to deflect this by presenting the considerable services rendered to the Crown, and that it would be intolerable to have to reach into the purse yet again; but against this they reply that the services must after all be considered to have been done not for their benefit but for the realm, and that these would surely be recognized again by the King to the Honorable Company, even laying their hands upon their belly and purse to demonstrate their emptiness, and eagerly wishing to have something for it, to say nothing of other shameless customs of this country; so that I likewise have experienced what Mr. Huijbert de Jager in his report dated 2 April 1670 attested of this national character, and that with the change of government the nature of the Persians has by no means changed; and since this method of making and keeping everyone a friend can hardly be omitted without presenting a gift in due time upon the arrival of a beglerbegi or powerful duke, so that it is also considered most urgent, and in what manner, can be seen in the aforementioned instructions of the often-mentioned, right honorable Mr. Oets; therefore I have also at various times had to follow these harmful customs of the country, so as not to wait until, through an excessively stubborn retention, the goodwill of minds was lost; and on that account Your Honor might likewise well experience that its continuation in a permissible manner cannot be avoided, although I wish from my heart that future times may urge upon Your Honor somewhat less of what fell to my lot to my great sorrow, regarding the pressure for gifts and performing services to the Crown, as a point that, in order to satisfy the retrenchments and the highly revered orders given in that regard, is utterly required to be managed and addressed at all times with the greatest skill. Concerning the trading post of Isfahan and also the interest of the Honorable Company there, I will not need to mention much how the Residents in the aforementioned revolution of the realm have for a long time, indeed more than once, been exposed to many kinds of mortal peril, since much concerning this took place during Your Honor's presence in this country, so that the most remarkable particulars can comfortably be reviewed by reading the aforementioned Mr. De Cleen's memorandum and the events that occurred thereupon in my time, of which Your Honor will undoubtedly retain in memory the principal matters from our successive humble advices sent to our noble superiors, and among others also the reasons why people were apprehensive and forced to be mindful of their preservation; and in view of this I shall cite nothing thereof, but do judge it necessary to mention: if an unexpected revolution of the realm should occur under this administration, and the Residents might encounter disputes regarding the lodge that the Honorable Company possesses there with its grounds, and which belonged in ownership by money disbursed in current coin up to 500 tomans or ƒ 21,550 from the honorable Huijbert Visnicht in the time of His late Majesty Shah Safi the First, because I presume that the same may happen again, since already in former times, according to the mentioned Mr. Huijbert de Jager in his often-cited report, page 86 to 43 C, the same were shown to have occurred a good seventy years ago; so in the case mentioned therein, and if a demandant for the deed of sale should appear with his basic instructions, whether here or in Isfahan, such a person can very easily be dismissed, according to which Your Honor will then have to be guided. At its residence, during the Afghan siege, there was added a bathhouse standing close by, and supplied by its watercourse as it runs through the lodge, in which manner the ownership thereof has now fallen to the Honorable Company and through which it was purchased; I consider it only necessary here to mention the very lamentable time and condition for the Honorable Company, which can be seen in the secret resolutions of 22 December 1730 and 13 March 1731, also the Isfahan letter of 22 March 1733, to be examined in detail in the incoming letter book of the years 1732/3, page mihi 314 et seq., what beyond what is listed in the aforementioned separate estimate was paid for it, and what other things in money were lost; all of which I express in such a manner because the late Van Leijpzig, the unsigned author of the aforementioned letter in Isfahan, at that time estimated the diminished property there as if someone held a bond for 27,616.4 guilders written in pencil upon water, whereas I nevertheless believe far
Dutch transcription
nagelaten, na rato hun Carachter, en het Respect der Ed: Comp: een geproportioneer „de geschenk te laten aanbieden dan dan bij dies manquement, en ons voorgegaan werdende door de britten, is niet alleen oorsaake te vermoeden van bijsondere gemelijkheijd, en doorgaans vol¬ gende pretexten waar door bij gevolge voor eerst hunnen amitie, en als dan de gerustheijd kan verlooren, mitsg:s om't selve na ontwaaring van dien, weederom te recourreeren, als dan meerder, dan in het eerst hadde kunnen bestaan, dient te werden verschonken, hebbende ik verschij¬ „dene malen met UWE: E: en des gandschen Raads overweeginge en voorkennisse, ter ontlegginge van dien, mij laten aange„ „leegen zijn, in't voorhouden der Considera„ „ble gedaane 's Kroons diensten, en dat het Importabel soude vallen nog in de beurs te moeten tasten, dog waar en teegen zij weederom in brengen hoe de diensten immers niet voor haar belang maar voor het Rijk moesten werden geconsidereerd geschied te Zijn en die ook aan d' E: Comp: door den Coning wel weederom soude gereconnoisseerd— werden, selv leggense de handen op hun 2373 hun buijk, en beurs, omme dies leedig„ „heijd aan te thoonen, en geerne wat daar voor te willen hebben; meer andere onbeschaamde lands manieren te swijgen soo dat ik Evengelijk ook hebbe ondervonden wat Den Heer huijbert De Jager in zijn Rapport gedatteerd 2: — aprill 1670. van desen landaard heeft getuijgd, er met die Rijks veranderinge geendsinds verandert is den aard der persiaanen en vermits die methode, om een ijder tot vriend te maken, en te houden, niet wel sal kunnen gelaten werden, sonder bij aankomste van een beglerbegie, off vermogende hertog op sijn tijd te be„ „schenken, invoegen ook wel ten spoedigsten geconsidereerd is, en hoedanig! kan bij meer¬ „gen: Jnstrúctie van meergewaagden wel Edelen heer oets gesien werden, der¬ „halven hebbe ik ook op verscheijdene tijden die schadelijke lands maximen dienen te volgen, omme niet afte wagten, dat door een al te sterken vasthoudentheijd de geneegentheijd der gemoederen verloren ging, en uijt dien hoofde zoude UWE: E: dan ook evengelijk wel kunnen Experimentee¬ „ren, dat dies Continuatie op een pernissible pernissible wijse, niet te Eviteeren is, niet teegenstaande ik van herten wensche dat de toekomende tijden UWE: E: wat minder als mij tot sonderlinge smerte te beurt is gevallen; Zullen aansetten van schenkagies , en croons diensten doen, als een poinct zijn, „de, het gunt ter voldoeninge aan de mesnages, ende desvals gegevene hoog gedugte beveelen, ten uijtersten is verEijschen¬ „de met de meeste Industrie telkens te verandelen, en te bedoelen. van't Comptoir- spahan en ook het belang der Ed: Comp: aldaar, sal ik niet veel behoe„ „ven te mentionneeren, hoedanig de Residenten in voorerhaalde Rijks Kenteringe, al een geruijmen tijd, ja meer als eens g'Exponneerd zijn geweest, aan veelerleij leeven en doods gevaaren, aangesien daer omtrent veel gepasseerd is bij UWE: E: aanwesen in dit land, oversulks de merkwaardigste za„ „kelijkheeden Commode kunnen nagegaen werden bij lectúra van gedagte heer De Cleen sijne memorie, en de daar op in mijne tijd voorgevallene geschiedenisse waar van UWE: E: de principaalste bij onse successive affgegaane submisse advisen 2374 advisen aan onse noble oppergebieders ongetwijffeld in't geheugenisse bewaerd sal hebben, en onder andere ook de waaromme, dat men is bedugt, en genoodsaakt geweest op hun behoud verdagt te zijn, en uijt welke aansien daar van niets sal aanhalen, maar wel noodig oordeele te Citeeren: indien 'er in dese Regeeringe een onverhoop Rijkskente¬ „ringe gebeurde, en de Residenten Stribbelingen mogten voorkomen, weegens de logie die d' E: Comp: aldaar met dies erve besit, en in eijgendom toebehoorde door úijtgeschotene penn: gangbaar munt tot thom:s 500: - off ƒ 21550:—:— van d' E: huijbert visnicht ten tijde van wijlen zijn majesteijt Sjah sefie d'eerste, want ik presumeere dat het selve weederom gebeuren kan, om dat 'er al in voorige tijden, volgens ge„ „waagden heer huijbert de Jager bij zijn meergeciteerd Rapport /: pag: 86. tot 43: C deselve werden verthoond te zijn voorgevallen voor seeventig Jaaren ruijm, soo kan in cas daar bij vermeld, en dat 'er een wrager om de Coopbrieff quam opdaagen met desselvs fundamenteele Jnstructie het zij hier off in spahan, soo een persoon heel faciel werden ter needer„ „geset, en waar na UwE: Ed: sig als dan sal dienen de dienen te rigten. Bij desselvs wooning is inde agwaanse beleege„ „ringe nog gekomen een badstoor digt aanstaande, en van desselvs waterloop als die door heen de logie Loopt voor„ „sien, in welker voegen nu d' E: Comp: daer op het eijgendom is toegevallen en waar door die is gekogt geworden, oordee¬ le eenelijk hier noodig hier aan te haalen, den voor 's E: Comp:s seer beklaag „lijke tijd, en toestand welke te sien is, bij de secreete besluijten van 22. xber: 1730. en 13. maart 1731. item Spahanse briev van 22. maert 1733. (:omstandig t'occuleeren in't aankomende briev boek d'annis 173 2/3. pag: mihi 314. seg:s (wat er nog buijten het geene in de gem: apart raminge gerecenseert staat hoe veel daar voor betaald, en meer andere dingen aen geld is 't soek gebragt al het geene ik trouwens indier, voegen Expresseeren omdat van Leijpzig zal:/ den ongeteekenden der gedagten brieff in spahaneel Toen: maels het aldaar aangewesene gedis meneerde geschat hebbe als of Imand voor W. s 27616 4 een Obligatie meester was die met Potloot op het water gesch: was daar ik er Egter van vermeijne verte
English
to be allowed to express the opinion that one might well wish for the best of the Honorable Company that all the debts recorded here below or in those writings had only been as sufficient as this garden, for then I believe little damage would have to be presupposed besides the interest, since it appears to me to be esteemed in price in the same proportion as the comparison of Mr. de Pager with the Honorable Company's lodge comes to imply. For in the year 1717 and several following years during my first and second presence there, I remarked that by the possession thereof by another owner than the lodge of the Honorable Company, it could never be free from sneaking underneath or climbing over, and now it is at least free from that concern on that side. Consequently, the Company's lodge is also worth even more than before, I not considering it so very difficult at all that over time, and if the [illegible] pleases to settle down to a standstill, even more than 60 tomans at f 2550 could be made from it, that being what the aforementioned garden had cost. For the rest, and in the event that from some debtors mentioned in the previously cited writings any hope of restitution should appear hereafter, then nothing must be neglected of all that can serve for recovery. And therefore the residents must each time also employ their utmost best to that end, in order, by keeping the matter alive, to also one day become master of that which is still outstanding. As is to be seen in the Isfahan trade journals of the year 1735/6 page 36 and 1736/7 page 33, there has come into the cash account of the merchant and former head Nicolaas Schorer 30 tomans 48 Mahmudis at f 1452.13, and furthermore, outside of the same in the last-mentioned financial year to be clarified on page 29 to 33, there was also credited 3380 Mahmudis at f 1436.18. To my regret, no more has come in during my administration, and I therefore wish that Your Honour, in the service of the Honorable Company, may be more fortunate than I have been. The often-mentioned junior merchant and first resident, Mattheus van Leipsig, the late gentleman, at his death in the month of November 1739 left behind many debts and troubles, as shown by our humble general letter to the Indian headquarters per the Binnenvijzend and Steenhoven on 25 December thereafter and sent in the year 1740 under the last of July. It will therefore only serve to note here in this regard that according to the statement of the last-mentioned writing, his successor as provisional head, Monsieur Pieter Aalmis, has been debited for everything or altogether for f 34503.7.13 1/5, the whole estate affair handed over to the court of justice wherein Your Honour presided at the time, and furthermore it was decided to favor the sufferer in the future again with the appearing good assets that concerned Leipsig. And since those affairs, as Your Honour knows, are still pending in litigation, and finally the assistance of the political council will indeed be needed, it will be best to exercise patience until that time, because only then can it also appear how the account balances, and in what manner the outstanding debt in Bengal will come to answer the good hope which was written to us by letter from that quarter dated 22 January of the year [illegible]. I wishing meanwhile that everything may reach a good conclusion in these hands without prejudice to the Honorable Company's respect or disadvantage. As for the practices of the residents, the allowance and maintaining of status on behalf of the Honorable Company, also what must often be recommended to them to carry out and ought to be done by themselves according to duty, I judge it superfluous to mention in this, as the nature thereof is in my opinion too well known to Your Honour. I merely desire regarding the latter that Your Honour, through an earlier arrival of the Batavian as well as other respective requisitions, may be able to let the servants have the extracts thereof in time, to the end that the fulfillment of the same may take place somewhat more accurately, and the goods may also be expected earlier on the spot than was the case a few years ago. For it makes too much difference whether one has 11 instead of 6 to 7 months ahead for that purpose, and I do not doubt that Your Honour, having experienced it yourself, will also acknowledge this saying of mine. Furthermore, it is the duty of the residents to write hither once every month while sending a price current, and to add thereto every 4 months an extract of their trade journal in accordance with ancient custom, to the end that, having arrived here, the comparison with the general ledgers may be effected for peace of mind in all respects regarding its accuracy, and of which they must then be informed whether everything has been found in agreement or not. For this is the means to be able to prevent all confusions with each outer office in particular, and to rectify them in time whenever they might be discovered to have occurred. For the rest, Your Honour must always exhort the residents to pay close attention to all occurrences at court and concerning the kingdom's interest, so that Your Honour, if required, can provide them in time with the necessary orders which shall then be devised by Your Honour for the greatest service of the Honorable Company and the residents' own security. Besides that, it is also still necessary to maintain and to have the residents observe well the conduct of the Russian nation, and whether Nader Shah might also enter into, or was about to make, pacts or alliances with other European powers outside of the same; as such is often of delicate interest, on which the state of our masters the gentlemen could depend not a little. The Isfahan residents having also promised in their letter of 24 March of the previous year to effect the same, and in the engaged correspondence with Bushehr and Basra in the future likewise to leave nothing undone that can be serviceable to the satisfaction of the orders. Of the
Dutch transcription
2375 te mogen opinieeren dat men ten besten der EComp wel mogte wensen en alle de hier onder off in die geschriften staande schulden, nogh maar ^ zuffisant waren geweest als dese badstoor gelooff dan wynig schaade buijten den Intrest zoude te presuponere zijn, vermits mij deselve in gelijke roportie toeschijnd in prijs g:extim:t te moogen werden als de Comparatie van D. h:r de Pager met 'sComp: Lagie komt in te sluijten overmits ik: A:o 1717. en meer volgende Iaren by mijn eerste en tweede aanweesen aldaar geremarqu:t hebbe, dat door het besit derselve van een ander ijgenaar dan d' E=ls de logie nooijt vrij kende zijn van onder door kruijpinge off a verkclim „mingen en nu is deselve ten minsten aan die zeijde Liber van dat bedenken gevolgelijk is Comp: Logie ook nogh meerder ook waard als bevoorens, stellende ik zoo heel dificiel niet maar off daar voor sal door den tijd en indien het 20v tot stilstant gelieft neder te laten, selfs meer dan th:o 60 â ƒ2550: kunnen gemaakt werden, als zeijnde sulx het geene de meergem: bafstoov heeft gekost gehadt Voor het verdere en bij aldien het gebeurden dat van sommie in voren aangethogene geschriften vermelde debiteur enige hoope van restitutie na desen ten voorschijn quam, soo n dient niet versuijmt te werden, van alles wat rede ter ƒ ter Inpalminge kan vertrekken en derhalve moeten d' residenten telkens ook hun meeste best daar toe Emploijeeren omme door Levendig „houdingh van dien ook eens meester te werden van het geene nogh uijtstaat als zinde te sien inde Spahanse negotie Iournalen van 8:o 173/6 p:r 36 en 173/ p: 33. dat 't Cassa aan reeq: van den Coopman en geweeseni opperhoofd Nicolaas Schorer is ingekomen W: 30. 48 â ƒ 1452. 13. mitsg:s buijten het selve in het Laastgem: boekjaar:/ te diculeren op p:o 29 tot 33:/ nogh ten goedenn gebragt W:s 3380. â ƒ 1436„ 18 meer is er in mijn bestier tot Leed sijn niet te binnen gekoomen, en wenschen derhalve dat UEE: ten dienste der EComp: heureuser meugt zijn als ik geweest bin den in deesen meergewaagden onderkoopman en Eerste resi„ „„dient, Mattheus van Leijpsig zulg::/ heer bij zijn overleijden in de november maand 1739 veele schulden en moeylykheeden naargelaaten blijkens onse— 2376 onse onderdanige gemeene na Jndiaens hoofd plaatse per binne wijsend, en steenhoven den 25:' xber: daer aen en A„o 1740 sub ult=o Julij g'invieert sullende dan hier omtrent maer dienen te noteeren, dat volgens dictamen van 't laastgesegde schrij„ „vens desselvs successeur als p=l hoovd mons=r Pieter aalmis voor alles off te samen tot ƒ 34503:7. 13 1/5. is belast, de gandsche boedel affaire aen de regt„ „bank /:waer inne u E: E: doenmaels presideerde:/ overgegeven, en voorts besloten geworden, den lijder in't toekomen „de voor de opdagende goede posten, leijpsigh geraekt hebbende, wederom te favoriseeren laten, en nademaal die affaires, gelijk u E: E: weet nog litispendent is, mitsgsz: eijndelijk d'adsistentie van de politicque tasel wel sal benoodigt werden, soo sal tot dien tijd patientie t'oef„ „fenen het beste sijn, dewijl als dan ook eerst sal konnen blijken hoe de reeck: bilanceert, en in welker voegen de uijtstaande schuld in bengale de goede hoppe hope sal komen te b'antwoorden de „welcke ons bij missive uijt dien oird gedateerd 22:' Jann: Ao J„oli: is aan „gesz: geworden, wenschende ik intusschen dat alles sonder Krenkinge van 'sComp=s respect ofte nadeel in dese handen een goed finissement moge waa Zwal d'usanties der residenten genoo en staathoudinge van wegen d' E: Comp: betreft ook wat deselve veeltijdste verrigten dient aanbevolen, en volgens pligt a zelven gedaan te werden, oirdeele ik in desen supperflu te melden, als zijnde u E:E: na mijne gedagten de geschappentheijd van dien te wel bekend desidereerende ik Eenelijk omtrent het laatste dat U E:E: door een vroeger arrivement der bataviase als andere Eijsscher respective, de bed=s bij tijds meuge kunnen laten toekomen, dies Ex„ „tracten, ten fine de voldoeninge wat accurater van deselve geschieden, en in loco de goede„ „ren ook vroeger verwagt kunnen werden 2377 werden als Eenige Jaren geleden zij, dan't verscheelt te veel off men 11. in plaatse van 6. â 7. maerden, daar toe voor uijt heeft, en ik dubiteere niet off u E: E: sal dit mijn gesegde vermits selv ondervonden heeft ook avoueeren wijders is der residenten pligt alle maanden eens na herwaerds te schrijven ondert toesenden van een prijs Courant en om de 4. maanden daer bij te voegen, Extract van derselver ne„ „gotie Journael conform aaloud gebruijk, ten eijnde hier zijnde aangekomen, in alles wegens dies, accuratesse de vergelijkinge ter gerust„ „heijd met de hoofd boeken te kunnen laten effect sorteeren, en waer van als dan moeten werden onderrigt off alles t' accoorde is bevonden off niet dan dit is het middel om alle verwar„ „ringen met ijder buijten comptoir in't bijsonder te kunnen verhoeden en reduesseeren bij tijds wanneer die mogten ontdekt werden geschied te zijn voor't overige dient U E: E: de resedenten althoos althoos t'adhorteeren, om op alle voor„ „vallen bijt hoo, en 't rijxbelang be„ „treffende wel te moeten letten, op dat u E: E: des vereijsschende, haer bij tijds kan voorsien met de noodige ordres die ten meesten dienste der E: Comp: en der residenten eijgen securiteijt, als dan bij UE: E: sullen werden beraamd, zijnde ook behalven dat nog noodig t' onderhouden, in de residenten wel te doen observeeren het gedrag van de russische natie, en off den maeder sjah ook buijten deselve, met andere Europ:s mogentheden pacta, off verbonden aan mogte gaan, off stond te maken; als Zijnde sulx veeltijds van teedere belangens, waar aan 's heeren meesters staat al te niet soude kunnen gelegen wesen; hebbende de spahanse residenten bij haren briev van 24. ' maart A„o p=o het selve ook belooft te sullen effectueeren, en ind'aangebonde„ „ne correspondentie met boucheer bassoura in't vervolg insgelijx alles wat dienstig kan zijn tot genoegdoeninge der ordre niets onaangewend te laten. vande
English
from the Bassora residency, the occurrences and changes there, both in respect of our Lords and Masters and concerning the government of that nation, have been communicated in all humility to the Netherlands and Batavia per the ships Steenhoven, in company of 't Hoff Niet Altijd Zomer on the ultimate of July, provided with a postscript dated 11 August 1740, and 't Slot te Kroonenburg in company of Middenrak on 15 April of the previous year, to which I refer. Furthermore, regarding the government at the said place, the new mutasallim, who was appointed by Ahmed Pasha and is named Haji Agha, has always been known as a reasonably good friend of the Company's residents. At the time when His Highness Ahmed Pasha, according to Bassora's advice of 24 April just mentioned, permitted the Honorable Company there to fly a flag from the lodge, and to pay only 3 per cent in customs duties instead of 4, he undoubtedly employed his friendship therein, so that over and above this, freedom was granted to several servants—namely the Company's broker with a sarraf, along with 8 lesser lodge servants—to be liberated from all vexations that the rulers might otherwise have committed. All of this can be recalled in part upon rereading the said Bassora missive and our fitting reply thereto under date of 11 June thereafter, in which manner the residents will have to direct their letters to His Excellency the Ambassador Calkoen at Constantinople regarding their transactions, in order to protect the Honorable Company so that sometimes further gifts might not be spent unnecessarily on a matter already completed and so long in the mill. Concerning the situation in which the residents found themselves on 8 August of the past year upon the dispatch of Middenrak, and in which we have found ourselves here since its arrival on 5 September, Your Honors are fully conscious and aware, and no one can be ignorant of the inability, indeed complete impossibility, of having been able to assist them after that time with the sloop, and much less with a ship, unless one had wished, so to speak, to draw a lot of irresponsible actions in the balance of daredevils. And although we were not aware of anything from the latest Bassora advice of the 19th of the said month of April, or at the time when the English ship Senij departed for that place, we nevertheless had the necessary orders dispatched at that time for sending the specie from that quarter and also from Bushire hither, because we discovered that the same had not been sent hither with Captain Legrand, bearer of the said letter under date of 1 February. Thinking, because in former times the Company's specie has been sent hither with English and other ships, that in these times it would also not be ill-advised to have such effected with those of the first-mentioned nation, especially when Your Honors are aware that there was capital at Napem, and no likelihood of having the same brought hither into a safer port with a Company ship, rather than executing such with a sloop, which can indeed also take place. But if I may presuppose that the gifts upon the arrival of a ship or sloop will differ very little in the expenditure and are to be calculated at between 5 to fully 6,000 guilders, and which have mostly fallen during Ahmed Pasha's government, not yet counting the ordinary ship's expense account and incidental repair costs, as is known and customary, then the employment of a sloop for that residency for the collection of the specie, and at the same time for the transport of merchandise in weight and piece goods, item again the return of a larger purchase of wheat, dates, madder, etc., will prove to be not only much too small, but also more disadvantageous than if a small vessel of 100 to 110 feet were used for that purpose, as Ridd兴趣rskerk is indeed properly suited for, or if a yacht-ship that can carry at least 300,000 lb 300,000 lb for Bassora in one trip were used, whereas a sloop can only be loaded with a scant fifteenth part! It is, in my unprompted yet dutiful judgment, when choosing the former above all damages, still the convenience to be expected that upon returning from Bassora such a vessel can also take in at Bushire all ready products and specie and bring them along hither, according to trials already made. Hoping, then, through these slight considerations, nevertheless not to lose Their High Nobilities' gracious benevolence, since I have always most humbly submitted to their highly obligated pleasure, as I shall also respectfully endeavor to persevere therein, and for the rest shall leave the management in this matter entrusted to Your Honors' good judgment. And since the trade in the old purified copperware and ditto cakes has more than once been testified by the ministers to be impossible to conduct as cheaply as before, due to the actions of competitors, that matter was deliberated upon for the last time, or on 27 February of this year, and finally resolved that 6 lb of the former may be assessed at 10 4/5 to 11 1/2 mamudis and the cakes accordingly. However, in what manner progress will now be made thereon remains for the present still left to time. And that this mitigation alters our previously given order was, according to our modest calculation, a necessity, taken at least in the proportion that all coinages still remain so dear, indeed become even dearer, without which no quantities of imperial thalers will ever be obtained at mamudis 8 or 3 guilders 8 stivers each piece. So that I believe I may well advise Your Honors to allow the ministers with the mineral trade, as much as will be possible, indeed
Dutch transcription
2378 van de bassorase residentie, sijn de voorge„ „vallene zakelijkheden en veranderingen aldaar soo wel in opzigte onser heeren & meesters als het regimen dier landaard betreffende na nederland, en batavia per de scheepen steenhoven, in com„ „pagnie van't hoff niet altijd Zomer ult=o Julij voorsien van een nabrieff„ „ken sub 11. aug:s 1740. en't slot te kroo„ „nenburg in geselschap van midden„ „rak den 15: april A„o p=o in alle ootmoedigheijd gecommuniceert geworden en waer aen ik mij gedrage, zijnde overigens in de regeeringe ter gem: plaatse, den nieuwen moezalim, die doogagmet pasja gesteld, en gen= is jagie aga een tamelijk goed vriend van 'sComp=s residenten althoos be„ „kend geweest, en heeft ook ten tijde dat zijn hoogheijd agmet pasja volgens basso„ „ras advis van 24. april soo evengem: aldaar aan dE„ Comp=e heeft toegestaen een vlag van de logie te mogen waijen, en in plaetse van 4. maar 3. p„r C=o aan thollen betalen te laten; desselvs amitie ongetwijffeld daar inne g'emploijeerd dat nog over sulx verte eenige bed=s de vrijheijd gegeven is, te weten sComp=s makelaer met een seraff, benev=s nog 8. mindere logie bed=s omme van alle vexatien, die andersinds de regenten hebben mogen plegen, gelibereerd te zijn, en allen deels gerememoreerd kan werden gte bij herlesinge van ged=e bassorase missive„ en ons daar op gepaste antwoord sub det 11. Junij daer aan, in welkervoegen de residenten hare letteren aan zijn Excell den heer ambassadeur Calkoen tot constantinopolen wegen hunne verrigting sullen hebben te rigten omme EE: Comp te bevrijden dat niet somtijds nog „maels eenige geschenken, op eene reeds gedane en zoo lange in de mold geweest zijnde zake onnoodig mogten werden gespendeert Den toestand betreffende, waer inne sig de residenten op 8: aug: A:o proeterit bij't versenden van middenrak, en wij ons alhier zedert dies arrivo, op 5. 7ber hebben bevonden, is u E: E: ten voll wustig, bekend, en niemand kan ignoreeren van't onvermogen, sa volslagt verte 2379 ondoenelijk in haer na die tijd, met de Chialoup en veel minder met een schip te hebben kunnen bijspringen off men hadde /:om zoo te spreeken:/ in de bilance van waaghalsen een tot van onverantwoordelijke gedoentens meu„ „gen willen ophalen, en alschoon nu van't te laatste bassourase advis den 19. ' der ged=e maand appril ofte ten tijde dat het Engels schip Senij na costij is vertrocken, niets wustig zijn geweest, soo hebben w' egter doenmaels, ter herw=s sendinge van de Contanten uijt dien oird, en ook van boucheer de nodige ordres a laten afgaan, ter saacke wij ondervonden dat deselve met capteijn Legrand /:brenger te van ged=te brieff sub dato 1. febr:) niet waren herwaart meede geschickt; den„ „kende ik, om dat in voorige tijden sComp=s contanten met Eng:s en andere scheepen zijn herw=ts gesonden in degs tijd ook niet qualijk zal zijn sulx met die van Eerstgem: natie te doen Effectueeren, speciaal wanneer u E:E: wustig is dat het capitael van napem, en geen apparentie mogte zijn zijn deselve met 'sComp:s schip in securder haven na herw:s te laten brengen, dan zulx met een Chialoup werkstellig te maken kan ook wel geschieden, maar en al„ „dien ik mag vooronderstellen, dat de schenkagies bij aankomste van een schip off chialoup zeer weijnig in't uijt„ „keeren sullen verscheelen en te bereeckenen zijn, tusschen 5. â 6000. guld- ruijm, en sch=s dewelke meestijds bij agnet passe regeeringe zijn gevallen, onge„ re „reeckend nog d' ord=re scheeps onkost reeck:, en Extra vallende reparatie ongel„ „den gelijk dat bewust, en gebruijkelijk is: soo salt emploij van een chialoup voor die residentie ter afhalinge van de contanten, en te gelijk aan overvoer van Coopmansz: aan pond, en stuck„ „goederen, Jtem wederom afbreng van een ruijmer inkoop van tarruwe, tammer ruijnas &=a niet alleen veel te kleen, maar ook schadelijker kunnen vallen, als off een scheepken van 100. tot 110. voet daar toe gelijk rid„ „derskerk ook regt daer toe geschikt is; dan off een jagt schip dat ten minsten 300'000 lb: 2380 300'000:- lb voor bassora op Een afkan voeren werd gebruijkt of Een Chialoup maar ruijm /15 part kan inge „laden werden! is mijns ongevergd dog verpligt Eragtens bij 't verkiesen van't Eerste boven alle schadens nog de Commoditeijt te verwagten dat bij terug komste uyt bassora zoodanigen bodem tot boucheer ook alle gereedleggende pro„ „din ten en Contanten, kunnen ingenomen, en herwaards mede gebragt werden volgens reeds genomene preuven, hopende ik dan door dese geringe conside„ „ratien Egter niet te sullen verliesen haar hoog Edelhedens goedertier„ „ne benevolentie, dewijl ik mij althoos nedrigst hebbe gesubmit„ „teert derselver hoog verpligt goed„ „vinden, gelijk ik ook respectuieur daar bij sal tragten te volharden, en voor't verdere de behandelinge in Cas subject aan UEE goed beleijd zal bevolen laten En vermits de negotie in d' oude Gesuiverde kooperwerken, en d=o koeken/ door de ministers 1 ministers, meer als Eens is betuijgd ge„ „worden onmogelijk soo goed koop als be„ voorens te kunnen drijven, door toedoen door mede Competiteuren, zoo is het laat„ „ste mael, of den 27. ' febr: A„o Joli: over dat stuk gedelibereerd, en Eijndelijk be „sloten de 6. lb vant Eerste â m„s 10 4/5 tot 11½ ende koeken na advenant te mogen aanslaan, Edog in hoedaniger volgen nu de pro„ „gressen daar op sullen gemaakt werden blijft voor Eerst nog aan den tid bevolen en dat die mitigatie onse voorheen gegeven ordre altereert, is na onse „geringe becyfferinge noodsae„ „kelijkhuynt geweest, ten minsten genomen na de proportie dat nog alle geld spetien, zooduir blijven, Ia selv duirder werden, buijten het welke ook nooit Eenige Quantiteijten keijzers daaldens alwijders ijder stuk tot mam: 8:–, off ƒ3. 8:— te obtineeren sullen sijn, soodat ik vermeene UEE: wel te mogen aanraden, omme de ministers met de minerael negotie„ zoo veel mogelijk sal syn, immers le
English
to calculate, so that the Honourable Company would suffer no disadvantage, or at least no overly great loss, on the purchase, and also not let things remain idle any longer than the price described in their letters of 29 May 1740 last states, since according to this the 6 lb in specie could not even be obtained for mand: 12, because the foreign nations buy up everything indiscriminately, namely 58 the man of 27 lb, therefore itself 7 1/27 per cent more expensive; from which regard it then follows that one must intend that the profits from the merchandise, by exchange into less harmful species for returns, might as much as possible offset the known 25 per cent disadvantage, especially when the surplus of cash could not be converted into products of which mention has been made previously; the esteemed Coromandel missive of 2 November 1740 reporting among other things that the wet dates yielded 71 ½ and the dry ones 227 per cent profit there, but the first sort is no longer desired because of the small profits, as otherwise, and as to what the madder roots which Bassora could in time yield for Malabar, one must wait until they are settled in the future; I also believe that a good result will come of it, provided only that the prices of the goods do not rise, and besides that the goods might not sometimes be delivered somewhat worse than their samples have been, for that is indeed a point of particular remark which has also been written and recommended hither by their said High Nobilities. Furthermore, you are fully aware of the gracious approval of the completed purchase of the lodge for f 12750:—, and how it would only displease their High Nobilities if heavy repair costs had to be incurred immediately, concerning which matter I find it necessary to mention here that this was nevertheless completed for the first time upon previously requested licence and demonstration of necessity by sending some building materials via Middenrak, and by the resolution of 4 October in the year 1740 the expenses thereon were approved after deliberation; and therefore, to satisfy their High Nobilities' good opinion and most esteemed order, it is still necessary that you enjoin the ministers in the future to keep this in mind in this subject matter, and also continuously remind them on suitable occasions regarding the outstanding balance of money for cloth sold there on credit in the year 1734, as this was dutifully completed hither on the date of 11 July of the previous year. Regarding the commission station Bushehr, whither the Provisional Fiscal, the Honourable Jacob van Schoonderwoert, departed on 10 July 1737 with a native vessel as commissioner, and is presently still residing there to conduct trade, it will also not be particularly necessary to disclose to you, namely in what manner possession was taken in that place, on what foundation it was pursued, and what has been sought in advantage and expended on behalf of the Honourable Company since that time, since both have been fully confirmed to you, as well as that question of opportunity from the successive letters exchanged and received on 29 August last, in what convenient manner one can communicate with this place, Bassora, and Isfahan, both concerning trade and many important matters enclosing the Company's and the realm's interest, since by dispatching merely 2 runners from this place thither, upon their arrival ipso facto one to Bassora and the other towards Isfahan can convey and deliver the required or necessary reports in the aforementioned respects, and according to which one then takes such measures as are suited to the greatest interest of the gentlemen masters. However, since I notice from this that the Honourable Company will probably keep things going in this place, and perhaps might even still be inclined to establish a residency there in time, partly because it has been very amiably invited thereto and is now fully authorised by a special written order, which the present mustawfi al-mamalik and frequently mentioned Beglerbegi Muhammad Taqi Khan granted on 21 May of the said year 1737 for that purpose, and has acquired in addition thereto the King's gracious confirmation, as appears among others from a royal missive given in the month of December 1738; at least upon the former then, notwithstanding that beforehand several times through the known friend of the Company, His Excellency Latif Khan, before his decease and several others had mediated, the Honourable Schoonderwoert was instructed on 3 July of the aforementioned year 1737 according to the conditions of that time in everything, and it has pleased the said High Nobilities, the High Indian Government at Batavia, kindly to approve the same; the further particulars can otherwise be fully seen in those small documents and the dispatched letters to the Netherlands and Batavia dated 18 May and 31 December 1737, as well as the successes that followed thereon in our humble general reports, with which the said High Noble Indian Supreme Authorities have been waited upon according to duty up to the date hereof, and to which I adhere hereby; since the granting of the said instruction, up to the date hereof, just as with us and Bassora, a great change has entered into the trade in respect of the returns from which one could profit at that time, being
Dutch transcription
2381 te bereekenen, dat d'EComp„e maer geen nadeel, of ten minsten niet te Grooten verlies, op den inkoop soude te lijden komen, ook niet langer stel te laten sitten dan den bij hunne letteren van 29. ' maij 1740. laatstleeden beschreven prijs door stat als kunnende dien volgens de 6:- lb in soort niet Eens voor mand„: 12 werden Erlangt, dewijl de vreem„ „de natien alles ondermalkanderen aansladgen/ voormam: 58. de man van 27. lb Ergo zelv duirder 7. 1/27 p„r C=to uyt welken reguarde dan voortvloeijd te moeten bedoelen laten, dat het proflueus uyt de Coopmansz: by verwisselinge in min schadelyke spe„ „cies tot retouren zoo veel mogelijk zij te gemoet kome de bewuste 25 perC=t dis advans voornament„ „lijk wanneer het overschot van Contanten niet soude kunnen geconverteert werden, in producten waar van hier voorwaards is gewaagd, meldende onderan„ „deren de g'eerde Cormandelse misssive van 2. 9ber: 1740 dat de natte dadels 71 ½ ende drooge 227. – p„r C=o aldaar aldaar aan doordeel hebben affgeworpen dog d' Eerste soort werd niet meer begee wegende weijnige winsten, 1 als andersinds en wat de ruijnas wortelen die bassora tot mallabaer inder tijd zoude kunnen af werpen, moet men afwagten wanneer die nadezen Eens werden voldaen gelove ook dat 'er wel Een Goed gevolg van sal komen, bij aldien maarde prijsen der whaaren niet reijsen ende whaaren nog behalven dat somtijds wat slegter mogten geleverd werden als daar vande monsters zijn geweese dan zulx is al Een point van bijsondre remarcques door wel gem=de haar hoog Edelhedens ook I=o na herwaards gesz: en aanbevolen geworden Voorts is UEE ten vollen bewust de gratieuse approbatie vanden gedaanen inkoop der logie tot ƒ 12750:— en hoe't haar hoog Edelhedens Eenelijk soude tegenstaan dat 'er aanstonds sware reparatie on„ „kosten moesten geschieden wes in dos Stuk O 3 2382 stuk hier nodig vinde te melden, dat sulx Egter op voor afversogte licentie en aanwijsinge der noodsakelijkheijt, door't heen senden, Eeniger bouw ma„ terialen permiddenrak voor't Eerstemaal de reparatie volbragt, en ten besluijte van 4. 8ber A„o 1740 na overwickinge het daaraan bekostigde gepasseert is, en derhalven is ter voldoeninge van haar hoog Edelhed=s goede opine en hoogst geschat bevel, nog necessair dat UEE de mini„ „sters nadezen de gedagten beveelen in Cas subject, en ook betreffende d' uijtstaande restant penn: over aldaar in A„o 1734. op Credit vervente laackenen, bij voorkomende occa„ „gie geduursaam in dagtig maakt als synde zulx dan herwaards in dato 11 Julij A„o J„oli: pligt matig volbragt geworden wegende Commissie plaats bourheer werwaards den p=l fiscael dE Jacob van schoonderwoert den 10. Julij 1737. met Een In„ „landsch vaartuijg als commissiant Commissiant vertrocken, en thans tot nog aldaar remoreerende is, ter drijvinge der negotie, sal ook niet sonderlings benoodigt zijn, aan UE:E te decrouvreeren, te weeten inwel „ker voegen aandien oird possesse gevat, op wat fundament door „geset, en wat sedert dien tijd aldaar voor dEd maatschappy aan voordeel bejaagt en ter re „specte derselve is gespendeert geworden, aangesien UEE het„ Een en ander ten vollen gecon„ „steerd zij, gelijk meede die Sfraag gelegentheijd uyt de successive gewid „selde en op 29. ' aug=–o laast verstre „ken ontf=e brieven op wat Com „monden wijse met desen oud, bassora, en spahen, zoo omtrent den handel, als veele gewigt zakelijkheeden, 'sComp=s en 's rijx belang insluijtende, kan werden g'aboucheer vermits met het uijtsetten van maar & loopers uijt dezen oird na derwaards bij arrivo derselve ipso fai den Een na bassora, enden anderen spahanwaards de verEijschende, of nodige verte 2383 tijdingen in voorm: opsigten kan over, en aanbrengen /en waar na men dan Sodanige mesures neemt die geschickt zijn, ten meesten in„ xtresse der heeren meesters Edog dewijl ik overzulx bemerke dat aan dezen oved dEcomp=e het nog wel zal gaande houden, samogelijk selv nog inclineeren kunnen; Een resi„ „dentie daar dan indertijd te kunnen maken, Eensdeels dat deselve daar toe seer amiabel genoodigt en nu volkomen is g'authoriseert bij Een bijsonder bevel schrift 't gunt den tegenwoordigen mustoffie Elmomaleecq, en veelmaals aen„ „gehaalden beglerbegie mhamed tackie Chan den 21. ' maij des gedag„ „ten Jaars 1737: ten dien Einde verleend„ en daar benev=s verwurven heeft 's Coninx gratieuse Confirmatie, blykens onder anderen Een roijale missive gegeven inde maand xber: 1738. , althans op't Eerste is dan, onaangesien voor af verscheydenmaelen door den bewusten sComp=s vrund, zijn Excell: lettieph gham voor dies overl: verte en meer andere g'moieert zijn den 3. ' Julij des voorm: Iaars 1737. bij instruc„ „tie den E schoonderwoert. naden doen malen tijds toestand in alles onderrigt, en het heevt hooggem: huw Edel groot agtbaarhedens de hooge Jndiase regeeringe tot batavia behaagt, deselve goediglijk te passeeren/ kunnende ovrigens de verdere specialiteijten bij die docu„ „mentjes en d' afgegaene brieven na nederland, en batavia, in datis 18 may, en 31. ' xber: 1737. ten vollen gesien werden/ mitsgs ook de daar op gevolgde successen in onse nedrige gemeene berigten waarmede volgens pligt wel„ Gem: hoog Edele Indiase opperge„ „biedens tot dato deeses hebben opgewagt„ en waar aan my by deesen houde zeedert het verleenen der ged=te Jnstruc„ „tie, is tot dato deeses /. Evengelyk„ „standig met ons en bassora :/ de ne„ „gotie in opsigten der retouren waar van doenmaels te profiteeren was, sen„ groote veranderinge ingedrongen, als zijnde 10
English
2384 the barter market for silver money resulting from sales no longer being possible to obtain so advantageously against peyzas coin and old purified copperware from the commissioner, as appears from his advisory letters written hither under the date of the last day of July of this year, it is therefore, in the event of a change for the better, an exceptional remedy that Their High Excellencies have been pleased to grant their recent authorization to negotiate copper money at an advance of up to 35 percent; meanwhile, there is also no doubt that his share, reported in a received copy of a letter dated 15 March of the previous year regarding the purchase made of 650 pieces of shallots at 4 mamudis, will be considered acceptable, as being 12½ percent more profitable than that for which that coin was previously exchanged, for if such an accumulation were to become substantial, it could greatly facilitate the reduction of harmful monetary losses there for the interest of this Directorate. Furthermore, on the 10th of the aforementioned month of March, regarding the copper trade in kind as in the matter at hand, it having been kept in accordance with Bassora, the prices excepted, the last and nearest means was also written thither to the end of being able to act reciprocally on a sound basis, without expecting further surcharges in the purchase due to their embarrassment over its calculation; but where one does not come to market alone, one must, with others, adjust oneself to the fall and rise of commodities, yet under such circumstances, should an opportunity arise to do something good for the master's service, one must not let the opportunity pass by fruitlessly or neglect it. For that reason, the commissioner has also been recommended once and for all to keep a dutiful lookout for the best money and other returns, and when these present themselves, to govern himself, as stated, according to the available reductions, guidelines, and successive replies from here; however, should the times bring forth foreign or new local currencies, he is not to be blamed if he applies to Your Honour for clarification and orders, 2385 at which time he must also be assisted according to what is deemed fit here. Furthermore, at Boucher the wheat is sometimes very good in quality and also obtainable fairly cheaply, that is to say, in proportion to how grain can be procured here; in this regard, with all forthcoming orders to be dispatched, whether to this small factory or to Bassora, it must always be recommended and enjoined that no barley or other mixture be bought together with the wheat, so that the Honourable Company receives good merchandise for good money; in such manner Your Honour will well remember how displeasing it previously appeared to the aforementioned Their High Excellencies that defective goods were found among it. These grains are traded at Boucher by the large man at a content of 108 lbs, and alongside this the small man maintains a current weight of 6¾ lbs. This and the difference of the 6 lbs constitutes four kinds of current weights at Spahan and Bassora; and whereas in many cases at the main factory it is sometimes required to be able to compare at first glance where this or that is the best bargain, or commands the highest value, it has been circularized from here and ordered to the outer factories to reduce in their respective local or municipal weights in kind also what the 6 lbs costs, in mamudis and florins, as I do not doubt but that Your Honour will find here, just as I have experienced, a great convenience. By the revered missive of the most aforementioned Their Right Honourables, the commissioner's actions have in some respects been received fairly well, and in others also very poorly, the necessary communication thereof having therefore been made known to him and, according to previous custom, the restitution per cash with its calculation having been most dutifully assigned, so that his reply and compliance thereon obtained its outcome at the session held on 3 September of the year 1717, to which I refer; reminding that with respect to the economy, Their Excellencies understand 2386 that nothing must be connived at if miscalculations have been made therein, and that this be applicable in all cases. Regarding the request refused therein to be allowed to keep another horse, the commissioner's application made just prior was also denied by resolution of 27 February; and since shortly thereafter he was presented with a riding animal on the Company's behalf, he will, for the sake of propriety, have to maintain it until such time as the Company's establishment in loco should happen to lack such a riding animal, at which point he could be relieved of that burden. Furthermore, Your Honour ought, with respect to the economy there, to the best of your ability, to allow such measures arranged for frugality to be maintained, so that the general charges falling there pass as though unnoticed by the Company, and he can at the same time maintain a decent subsistence, as I believe can well be managed in the present manner; yet the commissioner has constantly been enjoined to maintain cleanliness in the household and, when necessitated, gifts; together with
Dutch transcription
2384 zijnde de markt introcque van 't silver geld, dat uijt den verkoop proflueerde, zoo voordeelig tegens peijzas munt, en oude gesuijverde koperwerken van den com„ „missiant nu niet mogelijk zoo voor deelig meer, t' Erlangen, blijkens desselvs advis letteren onder ult„o julij deses Jaars na herwaards gesz: derhalven is't bij Een veranderinge ten goeden een bijsonder hulp„ „middel dat haar hoog Edelhedens Iongst qualificatie tot 35: p„r C„o advans het koper „geld temogen vernegotieeren, hebben gelieven te verleenen; Iterim ook niet twijffelende, off sijn bedeelde bij Een ontf: Capij briev ged: 15: maart a„o p„o over gedanen inkoop van 650 - p:s sjalotten â m„s 4. sal voor passabel aangemerkt werden, als zijnde 12½ p„rCo profijtelijker dan waar voor die munt bevorens is ingeruijlt geworden, want sulken insamelinge van naam werdende soude het schadelijke geld verlies aldaar voor 't belang deser directie veel kunnen faciliteeren— voorts is den 10: der Evengem: maand maart omtrent de koper negotie in zoort, als in in cas subject over Een komstig met bassora /:de prijsen Exemt:) gehouden zijnde, na derwaards ook het laatste en naaste middel aangesz: ten fine reciproce gefundeert te handelen kunnen sonder meerder surchaeu ge inden opkoop wegen derselver verlegenth:d over dies becijfferinge van hun te verwagten, dan waar men niet alleen temarkt komt, moet men met andere sig na het dalen en reyzen der wharen dog schicken, en al Egter in soodanige omstandigheeden, iets goeds voor 's meesters dienst te doen voorkomende, de gelegentheijd niet vrugteloos laten voorbij passeeren off nonchaleeren uijt dien hoofde is den Com„ „missiant ook Eens voor al gerecommand„t Hoog aan op de beste gelden andere retouren Een verpligt oog uit zeijl te houden, en die voorkomende, sig gelijk gesegd temoeten reguleeren na d' aanhanden hebbende, re„ „ductien, rigtsnaeren, en successive replicques van herw:s Egter mogten de tijden vreemde off nieuwe lands munten voortbrengen soo is hij niet te verdenken, wanneer om Elucidatie en ordre bij UE: E: aanklopt verte 2385 als wanneer hij ook g'adsisteert moet werden na rato het goedvinden alhier komt uijttevallen — voerts is tot boucher de tarruwe somtijds seer goed in soort, en ook tamelijk goed koop te krijgen, te weeten na rato dat graan hier kan Erlangd wer„ „den, moetende ten dien opsigte bij alle aanstaande aftegane Eijsschen, het zij na dit Comptoirtje of na bassora althoos werden gerecommandeert en aan bevoolen dat 'er geen garst off ander ondermengsel tegelijk met de tarwe werd gekogt, op dat D' E: Comp: voor goed geld, ook goed goed, kome t' ontf=n; invoegen uEE: sig wel sal weten t'erinneeren, hoe de goutabel het welgem„t haar hoog Edelhedens bevorens is te voren gekomen, dat ondeugend goed daar onder is bevonden geworden: dese granen werden tot boucheer genegotieerd bij de groote man ter gehalte van 108: lb en daar bene„ „vens houd de kleene man, Cours 6¾ lb. dit en het verschil van de 6: lb is tot spahan, „vierderleij en bassora met „ gangbaar gewigt uijtmakende; en nademaal in veele gevallen aan't hoofd Comptoir, zomtijds verEijscht werd, met den Eersten opslag van't oog te verter moeten Compareeren kunnen, waar dit off dat het beste koop, of het meestende geldende is; zoo is van herw=ts Circulair na de buijten Comptoiren g'ordonneert bij hun Eijgentlyke lands off stads gewigte in soort ook tereduceeren, wat de 6: lb kost, in m:t en florijnen, dewijl ik niet mag twijffelen off UEE zal hier bij„ Even Eens als ik ondervonden hebbe, een groot gemak ontmoeten. — bij hoogst gem: haar Edel graat agtbares ge„ „reverendeerde missive is in Zommige op sigten des Commissiaats verrigtingen tame„ „lijk wel, en andere ook seer qualijk op„ „genomen, sijnde hem derhalven de nodige Communicatie daar van kond gedaan en na vorig gebruijk de restitutie p„r Cassa met dies becijfferinge pligtschuldigst aan„ „gesz: in voegen daar over desselvs replica en volbrenginge bij gehoudene sessie van den 3:' 7ber: a„o J„o 17. sijn uijtslag heert verkregen, en waar aan ik mij gedrage; onder hrinneringe dat in op sigte der mesnag wetw: haar hoog Edelens verstaan, niets 2386 miets temoeten geconniveert werden indien daar inne is misgetalt, en dit in alle gevallen applicabel zij — wegen het daar bij afgeslagen versoek van nog een paard te mogen houden, is descommissiants Even te voren wederom gedane aankloppinge; bij resolutie van 27: feb: ook ontsegd en na „demaal hij kort daar op 'sComp:s wegen met een rijdier beschonken, is, zo zal hij sulx welstaans wegen, wel moeten aanhouden tot tijd en wijlen 's Comp=s staathoudinge in loco een diergelijk rijanimaal mogte komen tegebreken, als wanneer hij van die lastpost, soude kunnen werden ontslagen wijders dient uE: E: wegen d' aconomie aldaar, na beste doenelijkheijd zoodanige maatregulen ter mesnage ingerigt, te laten doorstaan, dat dE Comp: d'aldaar vallende generale lasten als ongemerkt passeeren, en hij te gelijk ordentelijk bestaan kan, gelijk ik vermeijne dat na den tegenwoor„ „digen trant wel rond te schieten zij, Egter is den Commissiant gestadig Dimmerd, de Zuijwigheijd in de huijshoudinge, en genoodsaakt werdende geschenke; mitsg.:s verte
English
To take care of a profitable sale of the merchandise on hand, as being matters that the ancient orders absolutely demand, and with the fulfillment of which the complete satisfaction of Their Right Excellencies may especially be won. However, in this regard, before all else concerning the ancient good maxim from the fatherland and Batavia found in the order book, not to fail in all respects somewhat to follow what the custom of the country entails; yet if that were done, it would soon be found to be a particular infraction of the regents' friendship and the credit of the lords and masters, to which so much importance is attached that the Honorable Company, in pressing circumstances, rather generously connives at having certain local dignitaries presented with something, at least in proportion to how far their interest depends on the power of the regents and can be promoted. turn over 2387 For the rest, I shall conclude these remarks made on Boucher by humbly conforming myself to the latest and formerly received highly revered Batavian orders, so that I may rest assured that what has been said in this regard will also abundantly suffice for Your Honour, and therefore I shall proceed from this to: The Gamron trade: the same is presently much slackened, and also incomparably worse regulated than before anno 1721; and the true cause thereof arises from the aforesaid changes of government and alterations of regents, which have since been sufficiently evident to the local merchants to make them fear, according to former custom, to come annually in loco to barter their money against wares. But they, through that well-founded timidity concerning godless extortions with which almost everyone has been afflicted and ruined, reckoned especially since the year 1736 until 1740, that the notorious Beglerbegi Mhamed Tackie turn over Khan had the lowlands under lease each year for tomans 60,000.— or 25½ tons of treasure, the nature of which is very well known to Your Honour, as well as that in such tyrant's times, almost all good matters for trade have been directed per fas & nefas to his treasuries, if it would not otherwise flow. Under such a state of affairs, the merchant was as much frightened off as those through whom the wares had to be brought in by sea; and if sometimes a breath of opportunity for a sale arose, there was not much time for deliberation; as still happens when a merchant comes to make inquiries about one thing or another, provided that he is sufficient and able to pay, and regarding which the present brokers of the Company will not easily let themselves be misled or deceived, for should such happen, they are obliged to make good the damage from their own pockets or by deduction from their brokerage, which is still as of old 1 per cent. The progress 2388 The progress that the Honorable Company has experienced regarding trade at the main office in some years past is therefore, reckoned according to ancient custom, very poor, indeed not to be compared at all; and this can easily be seen upon examination of the annual sales books, which are now called returns. To this, besides the aforementioned disasters, the dearness of money and other profitable returns has also contributed much, whereby first of all a 22 per cent discount has arisen, and as it appears, will also remain for some time to come, at least until the currencies become cheaper again or such products for remittance might come forward in which the proceeds of the sale could be bartered and sent over with some profit; in which case I firmly believe that the said money losses and disadvantages to which this directorship has been subject will also disappear. Concerning Concerning the present maxim of trading, I have to the best of my ability always striven to investigate the market of the competitors in similar wares (though concerning the spices, each fixed price was established on 10 March anno 1740 and has thus remained unchanged until the much esteemed order of Their Right Excellencies shall have arrived, of which consequently nothing is to be noted here), and then set my guidelines accordingly, subsequently recommended the necessary to the brokers, and sometimes still had the good fortune to dispose of some undesired goods with good assortments, after calculations made, often through Your Honour's own assistance. However, this has also sometimes failed because the English and French have obtained many linens identical in sort, quality, and length, at the same time and mostly constantly in abundance, and have been able to accommodate the merchant much more cheaply, even though the same in quality 2389 in quality were at times somewhat inferior to those traded by the Honorable Company; yet considering that the merchants sometimes import tutty, mastic, gallnuts, aurum pigmentum, madder roots, asafoetida, carpets, and all kinds of fruits, wine, rosewater, etc., instead of cash, and then also inquire after the merchandise available in the city, where there are at the same time customers eager to be able to dispose of their imported goods in exchange for other wares; and which then briefly in common among them, as well as with the foreign nations, is checked against their ordinary memorandum as to whether they have authorization or not to venture anything safely out of all of it, or to have to leave it alone, according as they can then exchange or sell their goods against the merchandise imported by the said merchants, the matter is quickly concluded, and they then take the good as well as the bad, to
Dutch transcription
Een procitablen verthier van de aanhanden zijnde Coopmansz: temoeten behertigen, als saaken zijnde, die d'aaloude ordres absoluit begeeren, en met welkers vol„ „brenginge haar hoog Edelhedens genoeg zijnde genoege wel speciaal Kan werden gewoonen; Edag is hier inne voor alle betreckelijk d'aaloude goede apime expatria, en batavia, ii't ordre boek tevinden, van niet in allen deelen temeeten mancqueeren, wat de lands usantie meede brengd, Eenigermaten op tevolgen, dan indien sulx gepleegd wierde, zoude wel met 'er haast bevonden werden een bijsondere infractie der regentens win „schap en s heeren, en meesters Credit waar aan egter soo veel gelegen legd, dat D' E: Comp: bij gedrongene toevallen, eer liever Edelmoedig conniveert zommige landsgrooten met iets te laten beschenken ten minsten na rato de derselver interesse van der regenten pouvoir afhangende is, en bevordert werden kan: verte 2387 voor't verdere sal ik tot slot bij dese gemaaken remarcques op boucher, mij humbel gedragen aan de laatste en voortijds Erlangde hoog gedugte bataviase beveelen omme dat ik mij verseeckeren mag, 't gesegde daar benevens indesen zal bij UEE ook in overvloede sufficeeren, en derhal„ „van sal ik hier van overgaan tot: De Gamronse mercantie deselve is tegen„ „woordig veel verslapt, ook ongelijk slegter bepaald dan voor a:o 1721: en d' Eijgent„ „lijke oirsake vandien komt van de voorw: rijx verwisselingen, en regentens veranderingen, die sedert aan de beurt enden coopman genoeg in't oog geweest zijn tedoen vreesen in hunne penn: na vorige gebruijken, annueel in loco te komen trocqueeren tegen wharen, maar zijln hebben door die gefindeerde timiditeijt over god vergetene Extorsien, waar mede Een ijder genoegsaam is belegd, en geruineert geworden speciaal gereec„ „kend 't sedert 'tjaar 1736: tot 1740 dat den berugten beglerbegie mhamedtackie verte ghan de benedenlanden, ijder Iaar vaar th„s 60'000:— off 25½ thon schats inpagtheevt gehad, en welkers geschapentheijd UE E seer wel bewustis, gelijk mede dat in dier gelijken dwingelands tijden, meest alle goede za„ „ken voor den handel deleijdinge per fas„ & nefas sijn gegeven na de thresooren van den zelven zoo't anders niet heeft willen vlooten —: bij diergelijken toestand is dan den Coopman zoo wel afgeschrikt, als den geenen waar door de wharen over zee moesten werden aan„ gebragt; en quam somtijds een lugtje tot Een verthier, zoo viel 'er niet veel tijd van beraad; gelijk ook nog geschied, wanneer Een Coopman om't Een off ander komt navrage te doen; niets dat hij sufficaat en de betalinge is, en waar omtrent de tegen„ woordige 'sComp:s makelaars haar ook niet ligt sullen misleijden ofbedriegen laten, want sulx geschiedende sijn sij verpligt de schade uijt Eijgen beurse, ofte in afkor„ „tinge van hun makelaardij, dat nog als van ouds 1 p„r C„o is temoeten voldoen de progressen 2388 de progressen die nu d EComp: omtrent den handel aan 't hoofd Comptoir in eenige jaaren herw=ts heevt beproevt, zijn ook derhalven na d'aaloude usantie gereeckent seer sober, ja in't geheel niet te vergelijken; en zulx kan faciel bij Confrontatie g'oculeerd werden in de jaarlijxe verkoopboekjes, die men nu rende„ „menten noemd: hebbende hier toe buijten de voorverhaalde desastres ook al veel gecontribueert, de verduuringe der geld en andere voordeelige retouren, waar, door 't allereerst 22. p„r C„to decortagie is opgekomen, en nae 't zig laat aansien ook wel eenigen tijd nog iets blijven zal, tot Een minsten de munten wederom beter koop werden off zoda„ „nige producten tot de versendingen ten voorscheijn mogten komen, waar inne het profluens der verkooping zoude kunnen getroucqueert en over gesonden werden, met eenig profijt; als wanneer ik vast stelle dat als dan de gesegde geld verliesen in nadeelen die deese directie subject geworden is ook wel zullen affraaken. — omtrent Omtrent de tegenwoordige maxime van nego„ „tieeren hebbe ik na mijn vermogen, althoos betragt, den markt van de mededingers in gelykstandige whaaren uijt te vorschen /:dan omtrent de specereijen is ijders gefixeerd prijs den 10. maart a„o 1740. vastgestelt en nog in diervoegen onveranderlijk gebleeven tot haar hoog Edelhedens veel waarde ordree zal opgedaegt zijn, en waar van gevolgelijk in desen niets te noteeren is:) en als dan mijne rigtsnoeren daar na gespannen: de makelaars vervolgens het nodige aanbevolen, en somtijds nog het geluk gehad, eenige ongewilde met goede sorteeringen na gedane Becijfferingen veel tijds door UEE: eijgen behulp aan den man te brengen; Edog zulx is egter ook somtijds mis„ „lukt door dien de Engelsen en francen veele lijwaaten Eguaal in soort Ea=ta en lengte, te gelijker tijd ga meest ge„ „duurig abondant aan handen erlangd, en veel beter koop hebben kunnen den Coopman gerijven, alschoon deselve in deugd. 2389 deugt tegen die d'EComp: negotieert altemets iets slegter zijn geweest, egter uijt aan„ „merkings dat de Cooplieden, som tijds tutia, mastix, galnoten aurum pig„ „mentum, ruinas wortelen, assa fatida, alcatijven, en allerlij fruijtagies, wijn, rosenwater &=a in plaatse van Contanten invoeren; en als dan ook vernemen na de Coopmanschap die bij stad, en waar met eenen ook lievhebbers zijn omme hunne aangebragte goedertjes bij verwisselingen tegen andere whaaren te gelijk wederom aan den man te kunnen helpen; en het welke dan in't kort wedersijds vulgair, mitsg=s dae bij de vreemde naties op hun ord=e me„ „morie nagesien werd, waar toe zij qualificatie hebben off niet, iets uijt allen gerust te mogen aanslaan off staan te moeten laten na rato nu dat zijli: hunne goederen als dan tegen ged=te Coopl: aangebragte marchandises kunnen verruijlen off verkoopen, is de zake haast g'eijndigt en nemen dan so wel het goede als het quade, te
English
poor condition, just as the merchants also must execute the same without objection from competitors; and this is actually the foundation why many kinds of Persian goods can be obtained much cheaper by other mariners than by the Honorable Company, as the brokers, without absolute orders, are not advised to bid on anything for the purpose of buying up this or that, since such would run contrary to the high orders to purchase the slightest thing that, not being requisitioned, may not safely be purchased before one is assured of the departure of a ship or ships; at which time everything must consist of good quality, just as is only reasonable, and therefore must also usually be paid for more dearly than the same was acquired by the aforementioned foreign nations; since they are not so restricted in their purchasing as we are, and execute the same whenever they see their opportunity for it and the seller sitting half-embarrassed with his wares; yet should it please their High Noble Severe Grand Worships in due time to let this Directorate receive from the western factories, or indeed other respective Indian quarters where the foreign nations come to trade the Persian wares with much profit, an annual price current for what price the lots of wares exported from these lands were sold, and what might also safely be paid and bought up thereof by us, provided only that the requisition might always hold good for one year after receipt, in order always to be able to issue the proper orders in good time beforehand for the provision thereof to satisfy the same, seeing that I, at least as long as the present imperial government continues thus and the ships, as said before, arrive so late and at indefinite times at this roadstead from India's capital place, am of the opinion that such cannot turn out badly for the Company's service, but on the contrary Your Honor, being honored with such respected orders, will find that much Persian specie will be traded with profit and will be on equal terms with the favorable clause that was granted to this Directorate by the Noble Worshipful Governor and Director of Coromandel, Mr. Jacob Mossel, in the matter concerned; in order to be able to know every time a year in advance what may be provided in loco for that important government, in case it is to be had there, and by this means it will in due time also become quite evident to the Company that through such assistance, which was also shown to us by the Right Noble Grand Worshipful Gentleman, Extraordinary Councillor of the Netherlands Indies and Director in Bengal Jan Albert Sichterman, by respected missive of 22 January of last year, whereby 100,000 sulfur was requested for an indefinite time, one may sooner expect a small profit instead of losing money, to which end I also specially recommend here to review the letters exchanged with all the western factories respectively, together with the copies of the homeland and Batavia missives received in loco, corresponded reciprocally with those quarters for some 5 to 6 of the most recently passed years, not doubting that Your Honor will comprehend the importance of the matter thereby, and apparently also pick up something that may serve for convenient compliance and the interest of the Lords Masters; and no less do I think I may also bring into comparison here that which has now been tried with success in also being allowed to return the ships via Coromandel to the capital place; and the good hope that was given hither in the aforementioned humble Bengal missive regarding our modest proposal, in the event of a shipping traffic vice versa with this Directorate, to be allowed to take in and accept for transport, besides the conveyance of linens and other Bengal merchant goods, also freight goods from merchants; to support the same to their High Noble Degrees with a favorable recommendation; so it might also well happen that a gracious consideration were cast upon this, and in time an equal relief were seen toward avoiding the loss of money, when into consideration thereof came our humble marginal answer to the feared homeland extract from the general missive of 10 September 1738 sent per Steenhoven and Het Hof, together with our most dutiful reply thereto on their Noble High Worships' referenced engagement in affairs, to await once more the considerations serving this purpose, and which have then also been set forth therein according to our modest ability. Regarding the several small parcels of sample cloths in variety received in loco via Batavia from some Indian quarters a few years ago, in order that according to the rate of their profitable sale experience might be gained in these regions, so as to then be able to form a proportionate requisition from the most certain, their High Noble Degrees have been most humbly informed by our successive letters of the consequences with their progress, and finally the last resort was taken: to discover, through the correspondence described under the Bushire article, not only whether these could make a better turnover at Bushire or Isfahan than those placed at Basra, but also all other unwanted piece goods at the last and first-mentioned places, as also appears from the Basra letter of 15 December Anno 1740 and the Bushire ditto of the last of January that the work was being pushed forward there, but at the same time also in the continuation by reply from Basra under date of 29 May Anno 1741 to the Isfahan writing, recounting
Dutch transcription
quade aan, gelijk de marchanten ook sonder tegensprake van de mededingers het selve Effectueeren moeten; en dit is eijgentlijk de grond slag, dat veelerleij persiaansche goederen andere zeebouwers veel beterkoop kunnen hebben, dan dEComp: als zijnde de makelaars buijten absolute ordre, tot het opkoopen van't een en ander niet geraden iets aan te slaan, vermits zulx zoude aanloopen, tegen de hooge beveelen, om het geringste op te doen, dat niet g'eijscht wesende, niet gerust mag op„ „gedaan werden voor dat men verseeckert is, van een schip off scheepens depart; als wanneer alles gelijk ook maar hedelijk is, in deugdsaam goed bestaan, er go ook meest tijds duurder betaalt moet werden, dan het selve door de gem: vreemde natien is aangeslagen geworden; vermits deselve tot dies opkoopinge zoo niet bepaald zijn als wij, en het selve Effectueeren, wanneer zij haar kans daar toe, en de verkooper als halv verlegen met zijne wharen sitten sien; egter mogten haar hoog Edel gestrenge groot agtbaarhedens 2390 agtbaarhedens, in der tijd behagen dese di„ „rectie uijt de westersche Comptoiren, dan wel andere Jndiasche quartieren respective, alwaar de vreemde naties de persische wharen met veel voordeel komen te vernegotieeren, een Iaarlijxe prijs Cou„ „rant te laten geworden, waar voor in prijs de uijt dese landen gevoerde par„ „thijen waren omgeset, en wat daar op ook van ons gerust soude mogen voldaan en ingekogt werden, mits dat maar den Eijsch. altijd een Iaar na den ontfangstt mogte stand houden, omme althoos voor uijt op de bezorginge bij tijds de behoorlijke ordres ter voldoeninge te kunnen stellen, aangezien ik ten minsten zo lange het tegenwoordige rijx regimen dus wij sig Continueert, en de scheepen als voorw=ts gesegt, zoo laat en op onbepaalde tijden ter deser rheede uijt Indiaas hooft plaatse aankomen, van gevoelen ben, dat zulx voor 'sComp:s dienst niet qualijk, kan uijtvallen, maar in tegendeel zal. zal UE E: met zulke g'eerde beveelen vereer werdende bevinden, dat veel Persise Contanten, met voordeel te troucqueeren en Equaal gesteld zal zijn, met de genegene Clausule die dese Directie door den Edelen agtbaren Cormandels gouverneur, en directeur den heere Jacob Mossel in Cas Subject is aan „gedaan geworden; omme telkens een jaar voor uijt te kunnen weeten, w in loco voor dat wigtige gouvernemen mag werden besorgd, in dien 't 'er te krijgen is, en door dit middel sal de maatschappije in der tijd ook wel ge „noeglijk blijken dat men door zulk behulpsaamheijd, die ons ook bewesen van den wel Edelen groot agtbaren heer Extra ord=s raad van nederland„ Jndia en directeur in bengale Jan Albert Sichterman bij g'ee missive van 22:' Januarij anno pa„ waar bij op onbepaalde tijd 100'000: swavel werd gerequireerd wel Eer een kleijn voordeel, in plaats van 2391 van geld verliesen vermoeden mag, ten welken eijnde ik ook wel Speciaal alhier recommandeer de gewisselds brieven met de gesamentlijke westersche Comp„ „toiren respective, benevens d' in loco aangekomene vaderlandsche en bataviase Copij missives reciproce met die quartieren gecorrespondeert zedert Een 5: â 6. der Jongst gepasseerde Jaren eens na te willen gaan met dubi„ „teerende off UEE zal de zaaks im„ „portantie daar bij bevroeden, en apparent ook iets opdoen, dat ter Commoden opvolginge en 's heeren meesters intresse zal kunnen strecken; en niet min vermeijne ik ook hier in Comparatie te mogen brengen, het geene, nu met vrugt beproevd is in de scheepen ook over Cormandel na de hoofdplaatse te moge renvoijeeren; en de goede hoope die bij voorm: bengaalse hum ble missive na herwaards is gegeven in ons gering voorstel omme bij een scheeps vaart vice versa met dese directie tot tot het overbrengen der lijwaten, en andere bengaalse Coopmansz; nog vragt goederen van Cooplieden te mogen in, en aannemen ter overvoer; aan haar hoog Edelhed=s te zullen appuijeeren met een genegen voordragt; zoo zoude het ook wel gebeuren kunnen dat hier op een gratieuse reflectie ge„ „slagen, en in der tijd gesien wierde Een evenmatig gerijx ter uijtwinninge van geld verliesen, wanneer over zulx in aanmerkinge quam, ons onderd „nig mariginaal antwoord op 't vaderlands gedugt Extract uijt de generale missive van 10:' 7ber: 1738. pe Steenhoven, en 't hoff versonden mits „gaders daar bij schuld gehoorsaamst gere„ „pliceerd op haar Edel hoog agtb„s gereve „rendeerde inlatinge van zaken nog eens te zullen afwagten de Conside„ „ratien hier toe dienstig en dewelke dan ook na ons gerung vermogen daar inne zijn gedecourreert. — Omtrent de voor weijnige jaren uijt eenige Jndische 2392 Jndische quartieren in loco over batavia ontf: zijnde verscheijdene parthijtje monster„ kleeden in soort, ten eijnde na rato dies voordeeligen verthier in dese gewesten g' Experi„ menteert mogte zijn, als dan van de gewieste te kunnen formeeren Een gepro„ portioneerde eijsch, zijn aan haar hoog Edelhedens bij onse successive brieven de gevolgen met dieslope onderdanigst verstendigt en Eijndelijk tot den laasten uijt weg ingeslagen. Van door de onder 't boucherse articul besz: Correspon„ dentie t' ontdecken, niet alleen off desel„ ve tot boucheer, offte spahan, van die tot bassoura overleggen, ue maar ook alle andere ongewilde stuck goederen ter laast en Eerst gem: plaatse Een beteren om„ set mogten kunnen doen beloopen, blijkende ook bij de bassourase briev van 15 xber: Ao 1740: en boucherse d:o van ult„o Janu: daar aan het werk aan't doorsetten was, dog tegelijk ook int vervolg bij replicq uijt bassoura sub dato 29:' maij Ao 1741:- op 't sparans schrijvens verte
English
of 17 April prior, how their good opinion had failed regarding the coarse linens, and they had gained greater hope of succeeding somewhat better with them at Boucher. For which reason I must not omit to recommend to Your Honour in the best manner this begun course of action, namely that a diligent circumspection be continuously recommended to the ministers there, since I am of the opinion that it will be very agreeable to Their High Noble Lordships to see their wares sold fruitfully through this maxim, instead of waiting therewith on the old footing until a merchant happens to turn up who will accept such goods, and by his staying away in the meantime, with the interest of the capital outlay, the value and quality may both be lost. If, however, entirely after research made and all required efforts, there should be no chance for a profitable sale of one or the other wares, then the same must be sold by auction, 2393 must be sold by auction and not returned, according to the dictates of the highly esteemed orders received on the 7th. Furthermore, the essential interest of the Honourable Company also consists in this: that according to the proportion of the stock on hand and available to be spared, both of spices, pound, and piece goods, out of the same, Bassora and Boucher are always, according to possibility, provided for and satisfied upon the requests of the servants, on this condition: when among the goods to be sent to Bassoura it might be found by the ministers there that some might sometimes be sorted among them which are not sold, or might be able to fetch a much higher price at Boucher than at the first-mentioned place, Your Honour shall above all need to provide for this matter by ordering the residents in writing to thoroughly deliberate over the goods and merchandise on board with the brokers using their received invoice; and when a doubt arises regarding one or the other ware, whether on account of the price or the sort, as to its sale, then the ministers are obliged to open such packs or bales on board the ship in the presence of the authorities and the clerks available to be spared as commissioners, take out 2 pieces as samples, re-pack them well again, and further have the extracted pieces brought ashore in order then to examine their sale with the broker and merchants; if it now turns out well, its debarkation is justified, but turning out badly, such ware can be left in the ship and unloaded at Boucher on the return voyage, and its sale tested, since through this, or properly speaking by keeping unwithdrawn merchandise in the ship, the Bassora toll is saved, and apparently at Boucher, being toll-free, the risk that one is accustomed to calculate at sea will often still be compensated upon sale. 2394 compensated, the risk that one is accustomed to calculate at sea. And in like manner Your Honour will find that in many cases the Honourable Company will remain freed from unnecessary toll payments, and yet can reach the desired goal with their wares; at least in the subject case I have already tested this several times, and I do not doubt that upon perusal of our letters dispatched thither from time to time and received thereupon, the same will appear. The state of the spices at both those places, praised be God, has also bravely quickened since a year or eighteen months; and here it is likewise tolerably situated with them, but because of their sudden consumption we recently, in the dispatched formal humble demand, added some further increase concerning the one and the other, as well as, by letter of the last of March past, upon the representations of the merchants and those of the brokers, regarding the request made by the former, with respect brought before the eyes of the aforementioned Their Noble Grand Venerables, that the last received cinnamon was not to be sold as well as the previous, if Your Honour were now to come to fear a veritable stagnation in that sale, it is in accordance with the order that the garbling be done according to previous customs, both regarding that as well as the nutmegs if these are found to be strongly infected by worms, and furthermore that the reject be dealt with in that manner as was done around the 9th with the cinnamon and is fully known to Your Honour, moreover sufficiently written also in the order book that has also been transferred to Your Honour among the secretariat papers and to which I also for my part refer. To conclude the trade, I must not fail to bring further to Your Honour's knowledge how the Company's brokers, Commertjent, Abjent, and Wissemmerdas, even with their bookkeeper Beboe, are frequently, or to speak more clearly according to ancient customs, 2395 customs, still continuously much plagued by the regents to want to have parcels of the Company's merchandise, mostly of the best sort, whereby one sometimes attempts still to bring something unwanted to the merchant, yea, even sometimes enormities are undertaken to force the said counters, in which cases and when they occur, Your Honour must support the said Banians through the interpreter, and let such regent, according to the extent of his undertaken boldness, be revealed in sincere terms how the brokers are not permitted to give and deliver the Company's wares to whom they want or to those who desire it from them, but that such depends on Your Honour and is founded on the king's regam, in accordance with the commands of our high and mighty lords, and that Your Honour consequently in such contradictory doings, which with the maxim of a free trade, so
Dutch transcription
van 17 april bevorens hoe dat het met de grove lijwaten hun goede opinie gemist, en meerder hope Erlangd hadden daar inne op boucher wat beter tesullen reusseeren weshalven ik niet mag afsijn u EE bij desen dat begonne bestek bester maten aan te recommandeeren, teweten dat de minis„ „ters daar omtrent Een naarstige omsig„ tigheijd geduurig werd aanbevolen vermits ik van gevollen ben het haar hoog Edelhedens zeer aangenaam zal zijn door dese maxime hunne wharen met vrugt gedebiteert te zien, in plaatse van daar mede op den ouden voet te blijven wagten tot 'er Een Coopman Juijst opdagd die sulke goederen aanslaat, en bij dies uijtblijven onder- en tusschen den tijd met den interesse van 't ink: capi„ „taal ende deugt te gelijk kan verloren gaan, indien 'er Egter in't geheel na gedane recherge en alle verpligte po„ gingen, geen kans tot Een voor„ „deelige verventing van d' Een off andere wharen mogte sijn soo sullen deselve per vendutie 2393 vendutie moeten verkogt en niet gerenvoij„ eert werden na 't dictamren der 7„o Erlangde hoog gedugte ordres — Voort verdere bestaat het wesentlijke inte„ resse der E: Comp: ook hier inne dat na rato de aanhanden en te missen zijnde voorraad zoo aan specerijen, pond, en stuk goederen, er uijt deselve bassora, en boucher na mogelijkheijd op der bediendens Eijsschen althoos versorginge en voldoeninge geschied on„ der dien mits: wanneer onder de te sendene goederen na bassoura bij de ministers aldaar mogte bevon„ den werden, 'er Eenige daar onder somtijds mogten sorteeren, dewelke niet verkoft werden, offte tot boucher veel meerder prijs mogten kunnen behalen als ter Eerst gesegde plaatse, soo sal uE E: voor al in dit stuk dienen te voorsien met de residenten bij aanschrij„ „vens te gelasten, hunne Erlangde fac„ ticura ter degen met de makelaars over d' aanboord zijnde goederen, en coopmansz: t' overleggen, en wanneer aan d' een off andere whare, 't zij verte wegens den prijs off zoort, Een dubiuurs ont„ staat tot dies debeet; als dan zijn de minis„ „ters gehouden aan scheepsboord in tegenwoordigheijd der overheden, en de te missen zijnde pennisten als gecom„ mitt„s zodanige packen off balen t' openen 2 p„s tot monsters uijtneemen„ wederom wel rembaleeren, en voorts d' uijtgehaalde stucken aan de wal brengen telaten, omme daar over als dan met den makelaar ende Coopl: dies verthier t' onderstaan, soo 't nu wel afloopt is dies de barc„ queeringe gefundeert, maar qua„ „lijk uijtvallende, kan sulke whare in't schip gelaten; en in de te rug reijse tot boucher ontlost, mitsgr: dies verventinge beproefd werden, dewijl hier door ofte Eijgentlijk met on„ „getrockene coopmansz: int schip te houden, de bassorase verthollinge is uijt gewonnen, en apparent tot boucher /: als thol vrij zijnde :/ bij verkoop veeltijds nog werden vergoed 2394 vergoed, den risiquo, die men ter zee gewent is te bereeckenen: En op diergelijken wijse zal uEE: ondervinden dat in velerleij ge„ vallen dE Comp: van onnoodige thols uijt„ keeringe bevrijd sal blijven, en Egter tot het gewenschte doelwit met hunne wha„ ren geraken kan; ten minsten hebbe ik incas subject reeds verscheijdemalen sulx onderstaan, en ik twijffele niet off bij naleesinge onser van tijd tot tijd na derwaards affgegane en daar op erlangde brieven sal het selve blijken — Den staat der specerijen is aan beijde die oiurden zedert Een jaar off anderhalv god loff. ook braav gewackerd; en hier is 't insge„ „lijks tamelijk daar mede gesteld, dan door dies subite sleet hebben wij laastens bij afgeg: formeelen submissen Eijsch omtrent 't Een en ander nog Eenige vermeerderinge bij gevoegd, mitsgsz: bij brieve sub ult:o maart golz: op der Cooplz: voorhoudinge en die der makelaars, ten gevallen der Eersten gedane versoek met met respect aan hoog gem: hun Edele groot agtbare voor oogen gebragt, dat den laast ontf: canneel met zoo wel stond verkoft te werden als de voorige, indien uE: E: nu voor Een veritable stremminge en die verkoop zoud komen te vreesen, is met de ordre overeenkomstig dat de garbulatie na vorige usanties, soo wel daar omtrent als ook de nooten muschaten, indien dese sterk van de wormen g'infecteert be„ „vonden werden geschied, en voorts met het uytschot indier voegen werden ge„ handelt als omtrent nog 9:o met de canneel gedaan en u EE: ten vollen bekend is, over sulx genoegsaam ook besz: in't ordre boek dat uE E: onder de secretarije papieren mede is getranspor „teerd en waar aan ik mij ook allendeels refereere tot slot deshandels mag ik niet mancquee„ „ren uEE: nog ter kennisse tebrengen hoe comp:s makelaars, commertjent, abjent„ en Wissemmerdas, selv met hun boekhou„ „der beboe veeltijds, offte om duij„ delijker tespreken na d' aloude ge„ bruijken - 2395 „bruijken, nog Evergelijk zeer geplaagt werden door de regenten, omme van sComp: coopmansz: meest tijds van de beste soort „men /:te werden waar door „ somwijlen iets on„ gewilds nog aan den marchant betragt tebrengen:) parthijtjes te willen hebben, ja selv 'er somtijds een ormiteijten voor dehand genomen omme gem: cortoirs tewillen forceeren, in welken gevallen en wanneer die gebeuren, moet uEE: ged:t benjanen door den tolk secundee„ t „ren, en zodanigen regent, en rato van desselvs ondernomene hardiesse, en tinceere termen decouvreeren laeten, hoe demakelaars daer toe niet gepermitteert zijn 'sComp: wharen tegeven, en leveren aan wien zijlz: willen, off aan diese van haar begeeren maar dat sulx van uEE: affhangende, ende gefundeert is op 'sconinx regam, over eenkomstig met de beveelen van onse hoog vermogen„ „de grooten en dat uEE bij gevolge in dier„ gelijke tegenstrijdige gedoentens die met de maxime van Een vrije negotie, soo
English
just as little as the respect due to the Honorable Company would not fit, would never condescend, and therefore expecting, for the continuation of friendship, that the Company's brokers be left unmolested in their affairs and that no more be demanded of them than they could justify to Your Honour, etc. Now, if the matter can be settled with this, good; and if not, furthermore in case Your Honour sees or receives report that such a regent himself might still make an attempt to treat those people more harshly and offer insults, in such a case the interpreter must again be sent thither in Your Honour's name with an authentic copy of the royal mandate and an applicable message, and somewhat more earnest language must then be used than before, in order to show that the King himself has granted the Honorable Company the power of needing to sell any goods to no one other than whom it pleases, but has left such entirely to the discretion and propriety of Their Honours or their authorized representatives, 2396 having to insist upon this until they are relieved from complying with this regent's desire, for I have succeeded in similar proceedings in such a manner, as appears among others from just a notable example in the daily register, specifically on the 16th, 17th, and 18th of December 1740, to which I refer. Yet, because it might also happen that Your Honour yourself were addressed with requests for some goods by regents whose office has proved to be of service to the Honorable Company and therefore could not be dispensed with, consequently a total refusal being ill-advised, but in this case to be kept on an equal footing with the Honorable Company, judging therefore, if unable to do otherwise, that something also be granted upon the petition made, nevertheless to have the goods paid for at price just like all other merchants, ergo nothing must be delivered before you are assured of cash payment, in order to remain exempted from having to pay for it yourself, as was discharged here in almost an equal case in the year 1704 by the then director, because he had not insisted on advance payment. For the rest, it is a matter of course that both the said broker and all native servants, when required, must be protected and supported in every possible manner according to the high esteem of our noble paymasters, since Their Right Excellencies consider their ministers and all servants in these regions to be secured, as in a calm harbor, by the royally obtained and aforementioned privileges, and Your Honour ought, in that regard, to take especially good care that, on the part of the Company's servants, not the least occasion for quarrels or strife be given to any regent, nor even to any of the natives, but perceiving such, to remove the stumbling block as soon as possible, in order to remain free from complaints to the monarch or the prime lowland regents, as well as from the bad consequences usually succeeding thereupon; for a matter of that nature is easily begun, but often very difficult to restore in these lands if one is not skillful in it, recalling to mind in this subject the case that the Second Paulus Hamel had to undergo at the time of the Afghan rule, in the presence of His Highness Zabardast Khan, whose beginning is to be found in the daily register under the 25th of February 1728, which, however, turned out fortunately enough for him, Hamel, through the visit well known to Your Honour and made by me in the Company of the then Fiscal Hendrik Aarnout Michielsz., of blessed memory, to that grandee of the realm. Other small cases, which Your Honour as well as I have attended, shall remain untouched on these matters because of their insignificance, being well assured that they will be easily recalled by Your Honour, so that if anything should occur wherein action must be taken extempore, it is also especially necessary that the case in question be approached moderately and prudently at the same time, and also determined radically, above all, and if possible always, in an amicable manner, because thereby the cultivation of friendship remains without infraction, and no further dissensions can take root when they are or have been able to be eradicated in the said manner. Concerning the state of the Company's brokers, I still have to report briefly for information in this matter how things stand with them regarding their Isfahan bill-of-exchange debt; the same, upon settlement under the last day of June 1734, was still as large as ƒ 113,070:16:8, and now it is still ƒ 106,058:6:8, consequently reduced by ƒ 7,012:10:-, and this is all that has been able to be discharged, however much I have tried to cause greater satisfaction in accordance with the homeland's valued missive of the 17th of September 1737, because I myself have already been an eyewitness for a considerable time to their impoverished state on the one hand, as well as their rather good services on the other hand, so that upon their iterative request that I would humbly supplicate for them for a generous relief regarding the said debt of the stolen Isfahan bills of exchange, I also performed the same with humility to Their High Excellencies, but their pleasure thereupon was to forbid me such an undertaking and not to venture such anymore; therefore Your Honour will need to attend to this liquidation, with the understanding, however, of not being too hard on them, but to treat them in times of need and embarrassment according to the homeland's and Batavia's highly esteemed orders under the dates of the 18th of August 1729 and the 27th of October 1730. Now as far as the administration is concerned, there will, in my opinion, not be much to note here either, as its particulars are sufficiently known to Your Honour through the keeping of the trade books and the personal attendance of many cases.
Dutch transcription
soo min als het respect der EComp: niet quadreeren noit soude condescendeeren, en der„ „halven verwagtende waart ter constunatie van vriendschap dat scomp„s make„ laars in hun affaire ongemolesteert gelaten, en niet meer gevergt mogt werden als Zijls: aan uEE: konden verantwoorden Ens: js't nu zake dat het hier mede kan affge„ maakt werden goed; en zoo niet mitsgr: dat u EE: ziet off berigt erlangt, zoodanigen regent zelv nog Een toe„ „maeken „leg mogte„ die menschen harder te willen handelen, en affronten bewijsen in soo Een geval moet den tolk uijt uE E: naam met de copia auther„ „ticq van 't roijaal mandament, en een applicable boodschap wederom der„ waard gesonden, en als dan wat ernsti„ ger dingtaal gevoerd werden als bevorens ter overwijsinge dat den coning aan d'Ecomp selv de kragt heeft bij geset van aan niemand dan sij selven wil, Eenig goed behoeft te verko„ pere, maar sulx volkomen in haar Ede„ lens dan wel derselver gemagtigden seij„ „gene wille keur, en bescheijdentheijd — gelaten 2396 gelaten heeft, moetende hier op g'staan werden, tot dat deselve gelibereerd zijn van involginge dies Regentens begeerde, want dier gelijke proceduuren zijn op zoodanigen manier mij gelukt blijkens onder anderen maar een besz: Exempel in't dagregister speciael op den 16. 17. ' en 18. ' xber: 1740 en waar aan ik mij gedrage. — Edog dewijl het ook wel gebeuren konde selv om Eenige goederen versoeken„ dat uEE: wierde aangesprooken, van regenten „der wijs welkers officie ten dienste der EComp: be„ proefd en derhalven niet t' ontbeeren mogten zijn, gevolglijk eene volslagene Weijgeringe niet raadsaam maar indit geval gelijkstandig met de Eeg: tehouden zijn oirdeelende der „halven niet anders kunnende, 'er als dan ook iets op de gedaene petitie werd toegestaen Even eens nogthans als alle andere Coopl:n de goederen in prijs te doen betalen, Ergo moet niets afgegeven werden voor dat van de Contante betaelinge verseekerd zijt omme bevrijd te blijven vandie zelv te moeten betaelen als in een bijkans Equael geval ao 1704. alhier is gepresteerd geworden door den doen maligen directeur, om dat niet gestaan hadde op de voor afbeta„ „linge. — voor't verdere is 't een van selv speekende Zaake p: niet ,en der„ e make„ den o ee atie te zaake dat soo wel ged„t makelaar als alle jnlijk bed=s wanneer het vereijscht wer moeten werden beschermt en in alle doenelij wijse geprotegeert na volgens de hoog agting onser noble betaals heeren, dewijl haar Edele hoog agtbare hunne ministers en alle bediendens in dese gewesten door deC„ „ninglijk verwurvene, en voorm regammen als in een gerustenhaven verseeckert schattene en uEE: dient uijt dien reguarde bij sonder wel te letten dat van sijde 'sComp=s bediendens, geen regent en selv niemand der jnlanders, de geringste aanleijdinge tot hacquettes off rusie werd gegeven, ma sulx gewaar werdende met den aller Eer na doenelijkheijd den steen des aanstoots te ligten om voor klagten aan den monar ofte de eerste benedenlandsche regenten, mitsg„s van de daar op doorgaans succedeerende quade gevolgen bevrijd te blijven; want eens ook van dien aard isligt begonnen maar veeltijds in dese landen zeer beswaarlijk weder te herstellen als men er niets knap„ handig bij is; remorerende in Cassubject het geval dat den secunde Paulus hamel ten tijde van d' agwaanse regeeringe in't da regjaseer aan zijn van zijn hoogheijd zeberdest ghan /:welkers begin te vinden is in't dag register onder den 25. ' febr: 1728:/ heeft moeten ondergaen dog nog geluckig genoeg voor hem hamel afgeloopen, door de bij uEE: 2397 uEE: wel bekende en van mij gedaene visite fiscaal in Comp:s van den doenmaligen hendrik aarnout michielsz: /: zal:r/ bij dien rijxgrooten ande„ gevalletjes, dewelke u EE: soo wel als ik heeft bijgewoond sullen in desen wegen hun geringheijd onaangeroerd blijven, als wel verseeckerd zijnde dat die bij uEE: ligt t'erinneren sullen zijn, om als iets mogte voorvallen, waar inne Extempore dient Geageerd tewerden, er in't bijsonder ook noodig is, mode„ „raat en prudentieel in Even gelijke tijd den Casum positie aangetast, en ook radicaal gedetermineert werd, voor al, en ist doe„ „nelijk altoos dog in der minne, om dat daar door de Cultuure der vriendschap sonder infractie blijft en geen verder dissentien wortelen kunnen schieten, wanneer die in gesegde manier zijn off hebben kunnen uijt geroeijd werden. Van 's Comp:s makelaars staat hebbe nog in't kort tot narigt in desen te melden hoe 't daar mede gelegen is, wegen hunne spahanse wissel schuld; deselve is bij verreeckeninge onder ult. o Junij 1734. nog groot geweest - - ƒ 113070: 16: 8. „ 106058: 6:8 en nu is deselve nog - - 7012: 10. – bij gevolge vermindert / en dit is alle het geene heeft kunnen werden werden afgedaan hoe ik ook getragt hebbe een meerder genoegen na volgens patri„ „aas gewardeert aanschrijvens van 17. ' 7ber: 1737. te Causeeren vermits ik van derselver verarmden staat aan d'eene kant soo wel, als hunne tamelijke goede dien„ „sten aan de andere kant al een geruij„ „men tijd zelv een oog getuijgen ben geweest soodanig dat ik op haar iterativ versoek omme dog Een Edelmoedige relevatie wegen ged:t schuld der spahanse geroovde Cambios voor haar te willen suppliceeren met ootmoedigh=d het selve aan haar hoog Edelhed=s ook hebbe verrigt, dog der „selven behagen is daar op Geweest mij diergelijken ondeneemen te verbieden, en sulx niet meer te moeten onderstaan der„ „halven sal uEE: dies liquidatie dienen te behartigen met dien verstande nogthans zonder haar al te hard te vallen, maar te tracteeren in tijde van nood en verlegent„ „heijd volg=s patriase, en bataviase hoog geschatte beveelen sub datis 18. ' aug:o 1729. en 27. ' 8ber: 1730. —. wat nu d' acominie aanbelangd, zal mijnver tragtens hier ook niet veel te marcqueeren vallen, als zijnde dies specialiteijten genoegsaam bij uEE: aan zijn door't houden der negotieboeken en persooneele bij wooninge van veele Gevallen
English
2398 cases experienced and besides that which was likewise noted in the collection of the highly feared orders, also applicable in many respects and regularly left by the late Mr Ketelaar of noble memory before his departure to the Persian monarch on 22 March 1717 to the then political council; then in that memorandum, without prejudice to the merits found in the memoranda of other predecessor gentlemen, Your Honour, upon perusing it, will discover many fundamental guidelines of the administration in general, upon which one may act with peace of mind. Therefore, I shall also rather refer myself thereto by these presents, than to imagine myself capable of drafting anything better, or that any honour is to be obtained by showing off with the work of another. Thus only wishing that it may please God that this country may soon enjoy quiet and peace, whereupon there is no doubt of the blossoming of a more flourishing trade, because through that and the pursuit of an obligatory frugality, the Noble Company would find itself in the very best condition, yea, possibly could soon feel a great difference, a difference for the better, if only the militia could be spared, and consequently no account of the hospital would be necessary anymore, since from the present general comparison against the years that no garrison frequented this place, Your Honour will see an enormous difference in increased burdens, and which, judging by the King's doings, will likely have to be reduced somewhat, yet everything that pertains to necessities rather increases than decreases in price. Furthermore, it appearing to me that due to the daily continuous changes of state news arriving by chappars, etcetera, describing them here becomes increasingly unfeasible and would also be deemed unnecessary, since all remarkable matters are fully known to Your Honour and are mentioned in the humble letters departing today, both to the Fatherland and to the chief place in the Indies; wherefore I then very kindly refer myself thereto, as well as to all other unnamed writings, 2399 writings, wishing Your Honour at the close of this, through the grace of this Almighty, continuously to enjoy the assistance of His Holy Spirit, good health, and sufficient bodily strength, so that Your Honour's administration may be happy and blessed, and may serve to the magnification of God's holy name, the prosperity of the Chartered Noble Dutch Company, and Your Honour's own honour in particular. With which cordial wish I shall now end and kindly remain, Underneath was written: Your Honour's service-ready friend and servant, was signed, C:l Koenad. In the margin: Gamron, this 22 January Anno 1742. Agreed, Dijleveld, sworn clerk and secretary. No. 6. [illegible] 2401 General Transfer of all the Company's assets residing in the Directorate of Persia, as the same, upon drawing the balance as of the ultimate of August of this year, have been found conform the books to remain and to consist of various merchandise, manufactured gold and silverware, lodge dependencies, debts, with all the rest, surrendered today by the Honourable and Worshipful Mr Carel Koenad, senior merchant and commander of this Directorate, to His Honourable and Worshipful successor, the merchant and provisional commander, the Honourable Mr Simon Clement, to the end of being directed and administered by his No. 3 in the future, conform the Council resolution of 9 July last, subject to further gracious disposition of their High Noble, Severe, and Grand Worships, the High Indian Council at Batavia, as provisional commander, to wit: Under the merchant and provisional trade bookkeeper Christoffel de Haan, and the junior merchant and ditto warehouse master Willem Allard van Iongstal: 30211 ¾ lb Cloves ditto 9½ lb Malabar Cardamom: 8. 10. — 24466¼ lb Nutmegs: 2098. 13 — 244¼ lb Mace: 64. 10. 12 5652½ lb Powder sugar: 484. 12. — 6353 lb Candy ditto: 1010. 19. 8 27809¼ lb Cinnamon: 8541. 13 — ƒ 10021. 1. 8 Carried forward: ƒ 22229. 19. 12
Dutch transcription
2398 Gevallen g'Experimenteerd en buijten het gund desvals almede in't recuil van de hoog gedugte beveelen is aange„ „teeckend, ook in veele opsigten applica„ „bel en regulatim door welm: heer Ketelaar /:zal:r/ voor zijn depart na den persischen monarch op 22:' maart 1717. aan den doenmaligen politicquen raad „ gelaten dan bij die memorie „na sal uEE: /:onvermindert de merites die bij andere heeren praedecesseurs memorialen zijn tevinden bij 't doorbladeren veele fundamenteele aanwijsingen, van't re„ „gimen in't generaal ontdecken, waar op gerust t'ageeren is, en derhalven zal ik mij ook liever daar aen bij desen gedragen: dan mij tewillen ver„ „beelden iets beter te kunnen ontwer„ „pen, ofte dat door met een anders werk te pronken eere te behalen sij; dus nog maar Eenelijk wenschende het gode behalven moge, dit land haast van rust, en vrede moge Jouisseeren, als wanneer niet te twijffelen is aan d' opluijkinge Eener florisanter negotie, dewijl daar door ende betragtigen Eener verpligte mesna„ „gie d' Edele maatschappij het allerbeste zig soude bevinden, Ja mogelijk in't kort gevoelen kunnen een groot verschil verschil ten goeden, wanneer ma enkelijk de militie te missen en bij gevolge ook geen reek van't hosp=e meer noodig was vermits uEE: uijt de tegenwoordig generale vergelijkinge tegen de Jaren dat er geen guarnisoen in loco heeft gefrequenteert, een ongemel verschil aan meerder lasten staat te blijken, en dewelcke na't sig me het gedoente des Coninx laat aansien oo nog wel wat sullen dienen getor„ te werden, dan alles neemt eer toe als aff in prijs wat tot de nooddr behoord. Voorts mij toeschijnende dat door de dage „lijxe in een afloopende sjappaars geduurige rijxnouvelles veranderinge &„a hoe langs hoe meer dies be„ „schrijvinge in desen ordoenelijk val en ook maar onnoodig zoude g'agt werden, dewijl alle remarquable zaken uEE: ten vollen bekent en in heden afgaande onderdanige letteren zoo na't patria als d Jndiase hoovd plaetse gementio „neerd zijn, weshalven mij dan daa aan, als alle verdere ongenoemde geschriften 2399 geschriften zeer vriendelijk gedragen, „de uEE: ten eijnde deses nog toeboeseme door deser allerhoogsten genade geduurin temogen genieten den bijstand van zijn heijligen geest goede gesondheijd en genoegsame lichaams kragten op dat uEE: regering geluckig, en gezegent zijn mitsgs: gedijen meuge tot groot makin„ „ge van Godes heijligen name g'octroijeerde welvaart der Ed Nederlandsche Comp: en uEE: Eijgene Eere in't bij sonder met welken hertelijken wensch ik nu sal Eijndigen en gene„ „gentlijk verblijven /:onderstond:/ VWEE=s den dienst berij„ „den vriend en dienaer /:was getek:d/ C=l Koenad /:in margine:/ gamron desen 22:' Januarij Ao 1742. Accordeerd Dijleveld kaen & secret 2 - No. 6. 8 8 na 5o 8 85 6 58 8 = haar p8 hoog ende E 83 lheeden heeden N Abraham Jann avid ende 6n9 Lindema kens noldu 8 25 Amsterda thiel waard e „12 Ed 8 ed boekhouder 8 vs 6 1738 5 e 69 E 5 e Carel Koenad 5 e 8 ver S 1738 eete ende 9 en 5 E boek 5 E 6 5 6 Pr 5 8 d ed e d d de 89 ƒ 8 No 8 r 2 E kens an Nes vf 6 5 E d :dhe 4ubuon u 5541 gonda 9 „ T'hillegonda 1733„ 8 han 0 - 1 boekhouder 6 ue e H khouder P E d 8 voorss. E 5 5 ro A 3 8 onderoop end ende de 8 5 Edelheedens 33 2 5 e - 2 d Een i E e e e 9 e de v heer v e e delh 5 Reverman 6 9 6 5 5 68 e e e N 113 d 5 N88 e 3 8 8 5 t 8 Koenadj boekhr en Eersg „ an ƒo28 E man 693 d en p 5 E E P o 8 v tie 6 eer 9 Aar ee de e 8 ƒ en S stal waar 6 80 2 58 burg ae F 1732„ 7 e i e e der end e es ƒ O E 2 51 5 ƒ 6 1 x illem der ƒ = „1 ed 738 boek 8 ƒ - 0 aan e lheede 5 5 E ger 5 Pr Spahans offer 5 fiscaal 8 Een 5 2 A e c 5 3 d 5 19 nde d 1788 8 e 5 5 6 3 9 968 5 E r e 50 e 12 x 88 0 6 N 5 got 5 5 5 8 ƒ 8 — C e E e 5 5 E 5 5 A S _ 8 e d 8 8 ƒ 5 ƒ 5 d C 3 80 ƒ ƒ 8 111 88 S nde v ƒ 5 d E 3 96 5 4 von en 8 9 8B 8 9 5 5 E 5 6 8 59 E 5 en S ƒ 2 2 3 E ƒ 9 Hell ƒ„ - b 4 ƒ 8 D ee 86 E 5 2 0 3 Edelheedens hoenas 5 vercoosem - 8 daar E _ ƒ r v 5 5 an 1209 E - 3 98 norael 127 D 8 1 - - saat 3 ƒ e = verswaard _ 3 E 5 44 2401 Generaal Transport van alle 's Comp: Effecten in de directie van Persia berustende, zoo als deselve bij het trekken der Bilance sub: Ult=mo Augustus deeses Iaars Conform de boeken bevonden sijn te resteeren, en te bestaan in verscheij: „dene Coopmanschappen gemaakt goudt en zilverwerken, Logie depensentien, schulden met alle het verdere op heeden overgegeven door den. EE: Agtbaren heer Carel Koenad; opperkoopman en gesaghebber deser directie aan sijn EEd=e Agtbarens successeur, den Coopman en p=l gesaghebber dE Heer Simon Glement ten fine door sijn N:o 3. in den aanstaande Conform Raadsbesluijt van den 9:' Iulij d:o Leden ter nadere gratieuse dispositie hunner Hoog Edele gestrenge groot Agtbaarhedens de hoge Indiasche tot Batavia, als p:l gesaghebber te werden gedirigeert, en g' administreert te Weeten— Onder den Coopman en p=l Negotie Boekhouder hristoffel de Haan, en den onderkoopman en d=o pakhuijsmeester Willem Allard van Iongstal 30211 ¾ lb Garioffel Nagulen do 9½. „ Cardamom mallabaars - - - - - - - „ 8. 10. — 24466¼ „ Nooten muschaten - - - - - - - - „ 2098. 13 — 244¼ „ Foelij off macis - - - - - - - - „ 64„10. 12 5652½ „ Poeder zuijker - - - - - - - - - „ 484„ 12„ — 6353„ „ Tandij d=o - - - - - - - - - - „ 1010. 19. 8 27809¼ „ Canneel - - - - - - - - - - - - „ 8541. 13 — - - - - - - - ƒ 10021. 1. 8 Transportere ƒ 22229. 19. 12