Inventory 2824
Persia · 416 pages · 199 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
From Bantam, the 9th of February 1753 — From Bantam, the 16th of February Anno 1753. — Presently we lie anchored on account of calm north of the island Dwars in de Weg, mostly in the middle of the fairway, and hope with the first coming favorable wind to continue our voyage trusting in Jehovah God. The ships Elswout, Oosthuijsen, Langewijk, de Standvastigheijd, Vosmaar, and de Eendragt are all in good condition, although, excepting the last, also with quite a few sick, with which I hope to have satisfied Your High Nobilities: and I conclude this in prayer that the Almighty will always bless Your High Nobilities' Council and weighty interests for State, Land, and Church, to the magnification of His holy Name and to the glory of Your Noble, Highly Esteemed, Illustrious persons. This is the wish of those who, with the greatest esteem and respect, have the honor to sign: High Noble, Highly Esteemed, Severe, Wise, Prudent, and Far-ruling Lord and Lords; Your High Nobilities' obedient servants and faithful subjects. Was signed: Is. Buijs, Pieter Mesdag, P. V. D. Woestijne, David Bartels, V. J. van Outshoorn, Piet Juergens. In the margin: In the ship Spaarsaamheijd, this 9th of February 1753. — 1. One original letter to Her High Nobilities. 2. Bill of Lading and Invoice of the cargo of the vessel Oost Cappel regarding the pepper contained within. 3. Statement of the Committee of Pepper-Weighers. 4. Account between the Sultan and the Honorable Company. 5. Two expense accounts. 6. A name and muster roll of three persons who are going over with the vessel. — 7. A packet of pay office papers for the Capital. Bantam, the 16th of February 1753. Was signed: J. W. Laats, provisionally sworn scribe. — Register of the papers which are sent and consigned per the ship Oost Cappel by the Commander Jan van Suchtelen and the Council here to His High Nobility, the High Noble, Highly Esteemed, Far-ruling Lord, Jacob Mossel, Governor-General, and the other Noble Lords, Councilors of the Netherlands Indies, etc., etc., etc. Register Batavia the 21st. From Bantam, the 16th of February 1753. — From Bantam, the 16th of February 1753 Batavia the 21st, as aforementioned. The ship Oost Cappel, of which we had the honor to report in our recent letter of the 8th of this month its return from Lampong, and that in the hope of your favorable interpretation we would load onto that vessel the pepper on hand, now goes over to Your High Nobilities in that manner. The cargo, besides the two melting pans delivered here by the ship de Eendragt along with its unserviceable anchor, consists of 823 bhaars or 308625 pounds, weighed to the satisfaction of Captain-Lieutenant Boudewijn Immeus, as appears from the enclosed Bill of Lading and statement of the ordinary committee, to which is also added the account between the Sultan and the Honorable Company, the cargo amounting with the incidental expenses accrued thereon to a sum of ƒ40339:15:—. Further, two expense accounts of the ships 't Slot van Capelle and de Oranje-zaal, the first totaling ƒ124:16:— and the other ƒ112:16:—, together ƒ236:32:—, humbly requesting license for the write-off of these. — While still at the honored disposal of Your High Nobilities there are transferred one gunner and two quartermasters, previously left behind sick in the hospital from the yacht de Adriana and the pantchiallang de Verslagentheijd, and identified on the enclosed little name roll. — Finally, we take the liberty to urge that it please Your High Nobilities to send us at the first opportunity the writing materials, especially sealing wax and seals of 5 rixdollars, of which we are completely unprovided, and the requested cordage, for which the Sultan daily insists, as made known in our recently dispatched requisition. And we remain herewith with deep respect: High Noble, Highly Esteemed, Far-ruling Lord, and Noble Lords; Your High Nobilities' obedient and humble servants. Was signed: J. v. Suchtelen, Huijbert Jan de Heere, Ps. Heller, J. C. Heischheld, Johann Tinne. In the margin: Bantam, the 16th of February 1753. Underneath stood: P.S. We have the honor to transmit herewith a packet of papers for the Pay Office. Likewise, pursuant to the permission granted by Your High Nobilities by letter of the 31st of December of the past year, the fifty pounds of madder.
Dutch transcription
Van Bantam den 9 Februarij 1753 — Van Bantam den 16 Februarij A„o 1753. — tegenswoordig legen wij geankerd wegens stilte Now van 't Eijland dwers in de weg, meest midde vaerwaters, en hoope met de eerstkomende goede wind onse reijse op 't vertrou„ „wen van God Schova voort te setten, de scheepen Elswout„ Oosthuijsen, Langewijk, d' standvastigheijd, vosmaar, en d' Eendragt zijn alle in goede staat, edog excepto de laatste mede al vrij wat sieke, waermede hoope aen Uwe Hoog Edelhedens te hebben voldaen: en bekorte dese in beden dat den almagtige Uwe hoog Edelheedens Raad en swaarwigtige belange voor staat Land en kerk al„ „toos sal zeegenen tot grootmaking van zijn heylige Naem en tot Glorie van Uwel Edele Groot agtbare Illustre persoonen dit is de wens van haar die met de grootste agting en Eerbied de Eer hebben te onderteekenen /:onderstond:/ Hoog Edele Grood Agt„ baare Gestrenge Welwijse voorsienige en wijd„ gebiedende Heer, en Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edel„ hedens Gehoorsaeme dienaeren en getrouwe onder„ „daanen /was geteekend:/ I„s Buijs, Pieter Mesdag. P. V. D. Woestijne. David Bartels. V. J. van Outshoorn. Piet Iuergens. /:in margine:/ In 't schip Spaarsaam„ „heijd desen 9. februarij 1753. — ik Een p„s Origineele Missive an Haar Hoog Edlhedens. 2: _„o Cognossement en Factuura der Lading van den S boden oodt Cappel wegens d' in hebbende peper. 3. _„o Verklaaring der Gecommitteerde peper-Wegers _„o Reekening tusschen der sulthan en d' E Compagnie 4. — 5. Twee p„s Onkostreekeningen 6. Een Naem en Wt Rolle van drie personen, die met den Bodem overgaen. — 7. Een Pacquet soldij papieren voor de Hoofdplaats. Bantam den 16. Februarij 1753. /:was geteekendt:) I: W Laats p„l gesw: soriba. — Register der Papieren, dewelke p„r 't schip Oost Cappel door den Gezag heb„ „ber Ian van Suchtelen en den Raad alhier, versonden en gecon„ signeert werden aen zijn Hoog Edelheijd den Hoog Edelen, Groot- Agtbaaren, wijd gebiedenden Heere. Jacob Mossel Gouverneur Generaal, en de verdere WelEdele Heeren Raaden van Ne„ „derlands India &c: &c: &c: H Register Batavia de 21. Van Bantam den 16. Februarij 1753. — Van Bantam den 16. Februarij 1753 Batavia sten als vooren gem„t Het schip Oost Cappel, waervan d' Eere gehad hebben bij onse jongste van den 8sten deser te melden desselfs Retour van Lam„ „pong, en dat wij in hoope van welduijding dien Bodem d'aen handen zeijde peper zouden ingeeven, gaat thans in dier„ „voegen tot Uw Hoog Edelhedens over, bestaende de Lading behalven de Twee smeltpannen door het schip d' Eendragt alhier afgegeven, benevens desselfs onbequam Anker, in 823. bhaaren of 308625. ponden ten genoegen den Capitain Licubenant Boudewijn Immeus toegewogen, blijkens nevens„ „leggende Cognoscement en verklaering der ordinaire gecom„ mitteerdens, waerbij nog gevoegt is de Reekening tusschen den Sulthan en D' E Comp:, bedragende de Lading met de daer op gevallene ongelden een somma van ƒ40339:15:—: Wijders twee p„s Onkostreekeningen der scheepen 't slot van Capelle, en d' Oranje-zaal, d' eerste groot ƒ124:16: en d' andere ƒ112: 16; te samen ƒ 236:32: nedrig licentie tot afschrijving deeser versoekende. — Terwijl nog ter geEerde Dispositie Uwer Hoog Edelhee„ „den overgaen, een Constapel en Twee quartiermeesters, bevoorens van 't Jagt D' adriana, en de Pantjalling de Verslagentheijd ziek in't Hospitaal verbleven, en op nevens leggende Naam Rolletje bekend gestelt. — Eijndelijk nemen wij de vrijheijd te insteeren, dat het Uw Hoog Edelheeden behage bij eerste gelegentheijd ons toe te schicken de schrijffgereetschappen, in sonder„ „heijd Lak en zeguls van Rd„s 5: waervan ganschelijk onvoorsien zijn, en 't versogte Touw:werk, waerom den Sulthan dagelijks aenhoud, bekent gestelt bij onse jongste afgegaene Eijsch. En blijven hiermede met diep ontsag. /:onderstond:/ Hoog Edele, Groot Agt„ „baare, Wijdgebiedende Heer; en WelEdele Hee„ „ren. /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdaeni„ „ge en ootmoedige Dienaeren /:was geteekent:/ I: v: Suchtelen. Huijbert Ian de Heere. P„s Heller. J. C. Heischheld: Iohann Tinne. /in margine:/ Bantam den 16. Februarij 1753. /:daeronder stond:/ P: S: oor hebben de Eer hier nevens te laten overgaen een pacquet papie„ „ren voor 't soldij-Comptoir. Insgelijks vol„ „gens de door Uw Hoog Edelheedens verleende permissie bij missive van 31 december anni passati de vijfftig ponden Meekrap. —. nevens de —.
English
23. From Bantam, 15 March 1753. From Bantam, 16 March 1753. Register of the papers which are sent and consigned by native vessel by the Honorable Mr. Ian van Suchtelen and the Council here to His Excellency, the Most Honorable and Highly Respected Lord Jacob Mossel, Governor-General, and the other Noble Lords Councillors of the Netherlands India. No. 1 Original missive from and to the above-mentioned, of this date. 2 A short strength list of all Company salaried servants here. 3 A petition from Sergeant Gottlieb Benjamin Verster. 4 A requisition of supplies for the repair of the Company warehouses and the King's pleasure house, both nails and timberwork. 5 An original resolution taken in the Council of Policy here. 6 A further requisition for rice. In the margin stood: Bantam, 16 March 1753. On the 25th ultimo we had the honor to receive Your Right Honorable's letter of the 20th preceding, and on the very same day, the opportunity being at hand as a sultan's prahu was departing for Lagondi, where His Highness had long kept us waiting, the Resident was immediately equipped with Your Right Honorable's orders contained therein. Since then, we have also provided him with five lasts of rice, so that from his stock we had to assist the sultan's Javanese there, who were destitute due to the long delay of the said prahu; and as our rice stock here is also nearly at an end, having no more than for this current month and the next on hand, we take the liberty humbly to request fulfillment of the enclosed requisition. Most Noble, Highly Respected, Far-Ruling Lord and Noble Lords. Batavia. To His Right Excellency the Most Noble, Highly Respected, Far-Ruling Lord Jacob Mossel, Governor-General, together with the Noble Lords Councillors of Netherlands India, etc., etc., etc. 25. From Bantam, 16 May 1753. From Bantam, 16 March Anno 1753. Regarding the garrison on Terista, the first undersigned has conferred further with the sultan and Crown Prince, and the day before yesterday Sergeant George Stroomeijer departed, who has long served as adjutant here, though he can currently be spared from that post; and both on that account and for his good conduct, he was conceived by us as a capable postholder to be stationed there, in order, together with the sultan's people who are going thither, to choose a site where a bamboo palisade and guardhouse shall provisionally be erected, so that the projected troops may take up their post there at the earliest opportunity. However, since Your Right Honorables, in your honored letter of 11 November, were pleased to write regarding this post garrison that it should consist of 12 Europeans along with as many natives, but all the natives had already received their relief to Batavia at that time, or had for the most part departed, we request that Your Right Honorables please send such a number of natives hither, unless Your Right Honorables might see fit that one should attempt to find the required men here among the Wetangers. Furthermore, we have credited His Highness for the surplus of seven Spanish reals per bahar of the pepper brought over with the Adriane from Lampon, as well as the amount of the pepper per the vessel of Juragan Raden Rachman that drifted from that district to Batavia and was delivered there, all pursuant to the orders in Your Right Honorables' letters of the last of December and 10 February ultimo. And His Highness was well satisfied with this; however, before the last missive had arrived here, and as the first undersigned, due to indisposition, had not been able to appear at court for nearly two months, upon receipt of the news of that vessel, it was earnestly insisted upon first by his emissaries and subsequently by the administrator of the realm himself that this vessel as well as all other similar ones should immediately be sent hither with their cargo, so that the old customs might suffer no breach; however, with the promise made regarding this, and afterwards with the communication of Your Right Honorables' missive, the prince was completely satisfied. Regarding Your Right Honorables' order not to undertake any carpentry work and repairs except after permission obtained upon the estimate that must accompany the making of the request, we have had the provisional master of the carpenters here state, each item separately and exactly, the required timber and materials, which will indeed constitute the principal part of the expenses, for such repairs as can endure no longer delay, of which we have
Dutch transcription
23. Van Bantam den 15 Maart 1753. Van Bantam den 16 Maart 1753. — Register der Papieren dewelke p„l Inlands Vaertuijg door den E agtbaeren Heer Ian van Suchtelen en den Raad alhier, versonden en geconsigneerd wer„ „den aen zijn Edelheijd Den Hoog Edelen Groot Agtbaaren Heere Jacob Mossel. Gouverneur Generaal en d' verdere Edele Heeren Raaden van Nederlands N„o 1 Origineele missive van en aen als boven de dato deeses 2 Een korte sterkte van alle 's Comp„s Loontreekende Dienaeren alhier. 3. Eer Request van den Zergeant sodliebe Benjamin verster. 4. Een Eijsch van benoodigtheeden tot reparatie van 's Comp„s pakhuijsen en 's Konings speelhuijs zo van spijkers als houtwerken. — 5. Een origineele Resolutie genomen in Raade van Politie alhier. 6. Een Nader Eijsch van Rijst. — /:onderstond in margine/ Bantam den 16. Maart 1753. —. „ Den 25 pass„o hadden, wij de Eere Uwer hoog Edelh„s Lette„ „ren van 20 bevorens te ontfangen en nog ter selver dage d'occasie voor de hand zijnde dat een sulthans praeuw naer Lagondi vertrock daer zijn Hoogheijd ons lange meede opgehouden had is den Resident aenstonds met de daer bij vervatte ordres uwer hoog Edelh„s gemunieert zedert hebben wij hem ook nog voorsien met vijff Lasten Rijst op dat wij uijt sijn voorraad de Javonen des sulthans aldaar die door 't lang daen toeven van gem:e praeuw ontbloot waren had moeten assisteeren: en als onse rijst voorraad hier meede, bij na ten Eijnde loopt zijnde niet meer dan voor deese lopende maend en volgende aen handen nemen wij de vreijheijd het nevens leggende Eijschien nedrig voldoe„ „ning te versoeken. — Hoog Edele droot Achtb:, wijd gebiedende Heere en wel„ Edele Heeren. —. Batavia Aen zijn HoogEdelheijd den Hoog Edelen Groot achtb: Wijd gebiedende Heere Jacob Mossel. Gouverneur Generaal benevens de welEdele Heeren Raden van Nederlands India v„a &„a &„a weegens. India. „ „ „ 25. Van Bantam den 16. Maij 1753. — Van Bantam den 16. Maart A„o 1753. —. Wegens de besetting op Terista heeft dan eerst geteevende nader met den sulthan en Croonprins geconfereert en vertrox eergisteren den zergeant George stroomeijer die alhier lang adjudants dienst gepresteerd heeft dog daer in thans wel te missen is, en so uijt dien hoofde als om goed gedrag door ons als een bequam Posthouder om aldaar te leggen uijtge„ dagt is ten Eijnde met sulthans volkeren die te samen derw„s gaen een plaats te verkiesen alwaar bij provisie een bamboese pagger en wagt opgeslagen, sal worden, om als dan met den Eersten de geprojecteerde manschap„ „pen aldaar te doen Post vatten. — Dan vermits uw Hoog Edelheedens bij derselver gevenereerde Letteren van 11 9ber: nopens deese Post„ „houding hebben gelieven aen te schrijven dat deselve soude bestaen uijt 12 Europeesen benevens soveele Jnlan„ ders dog alle de Jnlanders te dier tijd bereiten hunne verlossing na Batavia verkreegen hadden, off meeren„ „deels vertrocken waren versoeken wij dat Uw Hoog Edelheedens sodanig een getal Inlanders na herwaerts gelieven te senden ten ware Uw Hoog Edelheedens mog„ „ten goed vinden dat men alhier onder de wetangers zoude Tenteeren de vereijschte manschap te vinden. Wijders hebben wij zijn Hoogheijd so wel het surplus van seeven spaanse Realen p„s bhaer van de peeper met de adriane van Lampon overgebragt goed gedaen, als het bedragen van de peeper per het uijt dat District op Batavia vervallen vaertuijg van Iurragan Radeen Rachman en aldaar uijtgeleverd, alles in gevolge de orderen bij letteren Uwer Hoog Edelens van ultimo December en 10 feb„rij pass„o en heeft zijn Hoogheijd daer inne wel goed genoegen genomen egter alvorens de laaste missive alhier aen gebragt was, en den eerstgeteekende mits in dispositie en bij na twee maanden niet ten hove had konnen verschijnen op de erlangde tijding van dat vaartuijg door sijne sendelingen eerst en vervolgens door den Rijks bestierder selve ernstig geinsteerd dat so wel dit vaartuijg als alle andere der gelijken ten Eersten met hunne Lading na herwaerts mogten overgesonden worden ten eijnde dog de oude gebruijkelijkheeden geene inbreuk leeden egter met belofte deswegens gedaen en daerna met Communicatie uwer Hoog Edelheedens missive is den vorst volkomen te vreede gesteld. — Nopende het g'ordonneerde Uwer hoog Edelheedens geene timmeragie en reparatien bij der hand te nemen, als na verkreegene permissie op de Calculatie die het doen van versoek moet versellen hebben wij den provisioneelen Baas der Timmerlieden alhier doen opgeeven, jder bijsonder en Exactelijk het benodigde houtwerk en materiale die dog het voornaamste deel der Onkosten zullen uijtmaken tot sulxe reparatien die geen langer uijtstel konnen lijden als waervan hebben het E 1 H
English
27. From Bantam, March, the year 1753. From Bantam, the 16th of March, the year 1753. have made mention in our humble letters of the 15th of December past, namely concerning the warehouse at Speelwijk, whereon we therefore await Your High Nobilities' honored pleasure, as well as regarding the dredging of the moat around this fortress, which was also proposed at that time as highly necessary, as not even at the highest water is any moisture to be seen in it. We have checked in the books of the year 1748 that the expenses required for this amounted to a sum of 930 1/8 rixdollars; however, we would not dare to assure that these would be sufficient at present, both because the perimeter has increased due to the new point Kat-oog and because it is impossible that the moat was in such a bad condition at that time, and furthermore, the laborers will not be found so easily. We take the liberty to attach hereto the short strength roll of the entire garrison at Bantam as of the last day of February, of which, however, three common soldiers have since already died, as well as a petition from Sergeant Godfrid Berjamin Isler, currently performing duty as boom-keeper at Carranganthoe, whose term has expired and who requests to be promoted to ensign, it having been promised in his favor by Brigadier Convert during his presence here, on account of his good conduct during the war, to recommend him to Your High Nobilities. Considering that the Sultan, a few days ago, had three slaves brought in and surrendered who, according to their own confession, had run away from Batavia, and yesterday again four, I take the liberty to send all of them under the escort of the provost of the fiscal here to the order of Your High Nobilities. In the hope of favorable interpretation, we have permitted the honorable sworn scribe of this office, Gerrit Willem Laats, and the ensign Herman Amandus Sassenhage to proceed to Batavia for a few days to settle their affairs. Wherewith we have the honor to call ourselves with deep respect, beneath stood: High Noble, Right Honorable, Far-Ruling Lord and Noble Lords, lower: Your High Nobilities' humble and obedient servants, was signed: I. v. Suchtelen, H. G. de Heere, P. Heller, F. C. Feischheld, J. Tinne. In the margin: Bantam, the 15th of March, the year 1753. And underneath: P.S. All the pepper on hand amounts to 210 bhars. Furthermore, this is accompanied by some pay documents and an entry made in the Council to show that the liberal gift was given by the contributors without any exception. Batavia. Addressed as above mentioned. In hope of your 8188. 29. From Bantam, the 11th of March, the year 1753. From Bantam, the 24th of March, the year 1753. to have transferred to Your High Nobilities; and whereas it can be seen from papers of former times that previously 10 Dutch rixdollars per head were paid on this account to the Regent for the benefit of the captors, and the latest contract also makes mention of a reward, but on the other hand I am informed that this has been out of use for many years, I have, especially since the Javanese demanded nothing, made no payment; nevertheless, I considered it my duty respectfully to request Your High Nobilities' orders in this matter—since it is unthinkable and unusual that the Sultan or whichever native it might be would give a reward for it—whether it is not required, for the encouragement of those who bring them in, to reintroduce the payment of that premium, provided this is done to the captors themselves in the presence of the servants of the Sultan or Regent. Since our latest departure of the day before yesterday, fully 200 bhars of pepper have been brought in, which, together with the previous amount, will make around 420 to 430. I have the honor to be with deep respect, beneath stood: High Noble, Far-Ruling Lord and Noble Lords, lower: Your High Nobilities' most humble and most obedient servant, was signed: I. v. Suchtelen. In the margin: Bantam, the 17th of March, the year 1753. Batavia. Addressed as above mentioned. It is already some time ago that the son of Pangeran Bantam departed for the upper lands with some armed men; which at the time caused a rumor among the common people, as if there were some disturbances again; but what the intention was became more evident upon his return last Monday, bringing with him his sister, the Ratu Oemoe, former wife of Tapa, along with two other wives of the same, identified in the accompanying Malay note, which the Sultan had delivered to me, by the names of Nyai Mas Oemoe and Nyai Mas Ayu. Furthermore, the youngest brother of Ratu Oemoe, named Ratu Bagus Abdul, has also come down, together with a few commoners, among whom was a certain female person who was said to have lived around the Anjer side and to have been captured and taken along there by the people of Tapa, whom I had requested His Highness to keep until an opportunity for shipping to Batavia, but of whom I was informed the day before yesterday that she had escaped during the night, without anyone having been able to find her again. Further, I have had the honor to confer with the Sultan and Pangeran Ratu concerning the setting out of the boundary markers at the places mentioned in Your High Nobilities' venerated letter of the 11th of this month, regarding which their Highnesses Batavia to indicate
Dutch transcription
27. Van Bantam den Maart A„o 1753. — Van Bantam den 16 Maart A„o 1753. — hebben mentie gemaakt bij onse nedrige Letteren van 15 de„ „cember pass„o naementlijk het Pakhuijs op speelwijk waerop wij derhalven Uwer hoog Edelheeden geeerd welbehagen affwag„ „ten insgelijks op het te dier tijd mede als hoog noodsakelijxe voorgedragen uijtchepen der gragt rondom dese vesting daer niet daer bij het hoogste water eenige vogt in te zien is. wij hebben in de boeken van A„o 1748 na gesien dat de Onkosten daer toe vereijscht bedragen hebben een somma van 930 1/8 rijxd„s egter zouden wij niet durven verseekeren dat deese thans kunnen toerijxen zo om dat door de nieuwe punct kat=oog de omtreck vermeerdert als om dat on„ mogelijk te dier tijd de gragt in sulx een slegte staat van geweest zijn en nog daer benevens het werks volk zoo gemarkelijk niet sal te vinden weesen. — Wij neemen de vrijheijd nevens desen te voegen de korte sterkte van de gantsche besetting op Bantam onder ult„o febr„ij dog waervan zedert bereijts drie gemeene militairen overlee„ „den sijn ook een request van den zergeant Godfrid Berjamin Isler, thans op Carranganthoe den dienst als boom wagter waer„ neemende wiens tijd geexpireerd is en versoekt tot vaandrager gevordert te worden, zijnde wegens desselfs goed gedrag„ geduurende den oorlog ook door den heer Brigadier Convert bij sijn alnweesen alhier belooft, ten goede bij Uw Hoog Edelheedens hem te zullen voor„ dragen. Aangesien de sulthan eenige dagen geleeden heeft laten opbrengen en overgeeven drie volgens eijge berentenis van Batavia weg gelopene slaven en gisteren wederom vier, neem ik de vrijheijd doek alle onder geleijde van den geweldiger van den fiscaal alhier aen de ordre In hoope van gunstige velduijding hebben wij den E„e gesw: scriba deses Comptoirs gerrit willem Laats en den voendrager herman Amandus Sassenhage vergunt zig voor eenige dagen tot verrigting harer afsairen na Batavia te mogen begeven. — Waermede d'Eere hebben ons met diep ontsag te noemen, /:onderstond:/ Hoog Edele, Groot Agtb., wijd gebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelhe„ „dens Onderdanige en gehorsaeme dienare /:was gete„ „kend:/ I: v: suchtelen. H: G: de Heere, P„r Heller, F: C: Feischheld: I„n Tinne /:in margine:/ Bantam den 15 Maart A„o 1753. /: en daeronder :/ P: S: alle de aen„ handen zijnde peeper bedragt 210. bharen nog versellen deeses eenige soldij papieren en een aenteekening in Rade genomen ten blijke dat de liberale gifte bij de Contribuanten zonder eenige Exceptie is affgegeven. Batavia Aer Even als vooren gemt. In hope uwer 8188 29. Van Bantam den 11 Maart A„o 1753. — Van Bantam den 24 Maart A„o 1753. —. Uwer Hoog Edelheedens te doen overgaen: en dewijle bij papie„ „ren van den vorigen tijd te zien is dat bevorens desweegens aen den Rijxbestierder van ieder hooft ten behoeve der opratters 10 Rd„s hollands betaald is, ook het jongste Contract mentie maart van belooning dog aen der anderen kant mij berigt word sulx zeedert veele Iaeren buijten Gebruijk te zijn geweest heb in te meer de Javanen niets eijschten geenige betaeling gedaen, egter mijner Pligt geagt Eerbiedig Uwer Hoog Edelheedens Ordre in deese te versoeken /: also niet te denken en buijten Ge„ „woonte is, dat de sulthan off wat Inlander het oor mogte weesen daer voor Belooning zoude geeven :/ off niet tot aen„ „moediging der opbrengers vereijscht werd het betaelen dier Premie wederom in te voeren mits zulx geschiede aende opvatters zelve ten overstaen van de Bediendens des sul„ „thans off Rijabestierder Zedert onse jongste affgegane van Eer gisteren zijn ruijm 200. Bhaeren peper aengebragt die dus met de voerige Ontrend 420. â 30. zullen uijtmaken. Ik heb de Eere met diep ontzag te zijn /:onderstond:/ Hoogdele, wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelheedens onderdaenigste en ge„ hoorsaemste Dienaer /:was geteekend:/ I: V: Suchtelen. /:in margine:/ Bantam den 17 Maert A„o 1753. Batavia sen Ed als voren gemt 'T is al eenigen tijd geleeden dat de zoon van Pangerang Bantam met wat gewapend volk na de boven landen is getrocken: 't welk toen onder het gemeen gerugt maarte, als off. er wederom eeniger Onlusten waaren: dog wat de intentie geweest is heeft nader gebleeven bij zijne te rug komst J„o leeden Maandag, brengende met sig mede desselfs zuster de Ratoe Almoe geweese Vrouw van Iapa, benevens twee andere vrouwen van derselven op nevens leggend maleijds briefje, 'twelk de zulthan mij heeft laten overgeven bekent met de noemen van Niaij maas oemoe en niaij Maas aijoe nog is mede af„ „gekomen de jongste Broeder van Ratoe Oemoe genaamt Ratoe Bacqus Abdul, benevens eenige weijnige gemenen waer onder Zeeker vrouws Persoon, 't welk omtrend Anxeé zijde gewoont te hebbenden en aldaar door het volk van Tapa opgevat en mede genomen te zijn die in versogt had dat zijn Hoogheijd zoude bewaaren tot gelegentheijd van verseepding na Batavia, dog waer van mij eergisteren heeft laaten weeten dat 's nachts was weg geloopen, zonder dat men haar noch had kunnen weder vinden Wijders heb ir de Eer gehad met den sulthan en Pange„ rang Ratoe te confereeren over het uijtsetten der merkpalen op de bij Uwer Hoog Edelens gevenereerde missive van 11 deeser verm„ts plaatsen waer omtrend hunne hoogheeden Batavia te kennen
English
31. From Bantam, 24 March Anno 1753. — From Bantam, 16 March Anno 1753. — having indicated that they would gladly help to comply with Your Right Honourables' orders, but because the help of the Court alone would be very deficient or at least dilatory and no suitable vessel is at hand here, I take the liberty respectfully to propose to Your Right Honourables to be provided for that purpose with a sloop or other vessel and a good helmsman, and at the same time to inform you that, besides the pepper mostly winnowed and weighed to the amount of around 600 Bharen, approximately 300 Bharen more have been brought in today. I have the honour to sign myself with deep respect, below was written: Right Honourable, Far-ruling Lord and Well-born Lords; lower: Your Right Honourables' most humble and obedient servant; was signed: I: V: Suchtelen; in the margin: Bantam, 24 March 1753; and below it: P.S. This being already closed, the relieved Ensign Teijxel arrives per native vessel from Lagondi, bringing along a sealed missive from the Resident to Your Right Honourables, which we send on ahead since the aforementioned Teijkel, awaiting another opportunity for further passage, may perhaps have to wait another day or two. — Batavia To the same as mentioned before. I take the liberty respectfully to inform Your Right Honourables that, having seen after the receipt of an extract from a missive of Your Right Honourables of Bantam its highly esteemed orders concerning the cutting of a road to the mountains, after careful examination in different places, I could however, to my regret, find no suitable opportunity to carry it into execution, because those mountains are so high and steeply sheer that in such places one cannot reach the top at all, and in others only with very great danger, for which an agile person needs about one and a half to one and three-quarters of an hour; moreover, arriving at the foot, at the side, and at its height, there are extraordinarily many rough and heavy thickets and many high and dense trees, and up on its summit it is very narrow, being only half a foot or in other places barely a foot broad, and consequently not possible, and above all not with the people present, to have the same worked or guarded; and since it must serve for the ships and vessels that pass through a strait outside this island, it will, because of the great distance from that passage, also not be able to meet the objective of Your Right Honourables; therefore I will await Your Right Honourables' further highly esteemed orders; regarding the prows that pass through on the inside, I have already before the arrival of the aforementioned extract employed the Company's pantjallang to cruise on the same, both near Clappus Island and as far as the southwest corner of this Poulo, but the same being somewhat too heavy to go somewhat far into the strait with more than ordinary wind, it can likewise only partly suffice; but if Your Right Honourables would be pleased to provide me with a somewhat bolder sea-going vessel, then those passing from the outside as well as from the inside could not slip away, and could immediately obtain a good roadstead here, and thus be able to comply with the desire of Your Right Honourables. — 33. From Bantam, 16 March Anno 1753. — From Bantam, 16 March Anno 1753. — I have also from the very beginning allowed the Bantam pepper and other vessels provided with passes to proceed on their voyage, and shall not fail to continue doing so in the future, and send the others to Batavia or Bantam; likewise I shall dutifully observe to make known from time to time to Your Right Honourables what has occurred, just as I am doing now with the accompanying continuation of the small daily journal since the last one was dispatched, together with this. For the kind care of Your Right Honourables to breed some livestock here for the food of the people, I express humble thanks to Your Right Honourables, and I have taken the liberty to send a small request regarding this to Bantam to test first whether the same will thrive here, which I do not particularly doubt, but being assured of that, can with Your Right Honourables' pleasure always obtain what further is needed. — Ensign Teijkel, relieved by Your Right Honourables to Batavia, is now departing thither. Batavia To the same as mentioned before. This is solely directed to accompany Ensign Teijkel, who, pursuant to Your Right Honourables' very respected orders, hereby departs for Batavia, as well as a missive from the ship Thorenvliet arriving from the Fatherland, just now brought in here— Wherewith having the honour to remain with deep respect. Among the small Dutch garrison some illnesses have indeed been prevalent, and since 28 February six persons have passed away; but as, according to the surgeon, they are ordinary sicknesses, and for the present the same cannot be attributed to the air and the water, and likewise the rest have mostly recovered again, I hope that it will now have come to an end. Further commending Your Right Honourables' illustrious persons to the protection of the Almighty, I remain with deeply bound respect, below was written: Right Honourable, Highly Esteemed, Valiant, Most Wise, Prudent, Far-ruling, and Very Generous Lord and Lords; lower: Your Right Honourables' humble and obedient servant; was signed: Krijn Laven; in the margin: Poulo Sondi, 16 March 1753. —
Dutch transcription
31. Van Bantam den 24. Maart A:o 1753. — Van Bantam den 16. maart A„o 1753. —. te kennen hebben gegeven gaarne aen Uwder Hoog Edelheedens orderen te zullen helpen voldoen dog om dat egter de hulpe van 't Hoff alleen zeer gebrekkelijk off ten minsten talmachtig zoude zijn en alhier geen bequaam vaartuijg aen handen is neem ik de vrijheijd ten dien eijnde met een Chialoup offander vaartuijg en goed stuurman te werden voorzien Uwe Hoog Edelheedens Eerbiedig voor te dragen en met eenen te bedeelen dat behalvens de peeper meerendeels geharpt en ingewogen ten bedragen van omtrend 600 Blaren, heeden nog circa 300 Bharen aengebragt zijn. Ik heb de Eer mij met diep Ontsag te onderschijven /: onder„ /stond:/ HoogEdele, Wijd gebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdaenigste en gehoorsalmste Dienaar /:was geteekend:/ I: V: Suchtelen /: in margine:/ Bantam den 24: Maart 1753. /:en daer onder:/ P: S: deese bereets affgesloten zijnde komt per Inlands vaertuijg van Lagondi over den ver„ losten vaendrager Teijxel mede brengende een geslootene missive van den Resident aen Uwe Hoog Edelheedens welke voor affsenden aengesien gem„te Teijkel na een andere gelegentheijd tot verdere overlast mogelijk nog een dag i twee zal moeten vertoe„ „ven. —. Batavia Aen sien als vooren gem„t Gebruijke de vrijheijd uw Hoog Edelens Eerbiedig te bedeelen, dat naer den ontfangst van een Extract uijt eer missive van Uw Hoog Edelens van Bantam gesien hebbende desselfs hoog g'agt beveelen, nopensn 't kappen van een weg naer 't gebergte 't selve naar Nauw„ keurig Ondersoek, op differente plaatsen egter tot mijn heet„ „weesen geen bequaame gelegentheijd konnen vinden om het ter uijtvoering te brengen, dewijl die bergen zoo hoog en boom steijl zijn dat men op sodanige plaatsen in't geheel niet en op andere met seer veel gevaar kan boven komen daer een vigelant Persoon omtrend een drie quart en een halff vur tijd toe nodig heeft daer en boven aen de voet, ter zijde, en op desselfs hoogte komende zijn er on„ „gemeene veel ruwe en sware kreupelbosschen en veel hoog en dir geboomte, boven op dies top punt heel smal zijnde maar een halff off op andere steede maert een voet scheed breed, en vervolgens niet mogelijk en voor al met het aenwesende volk niet, om 't selve te laten bewerken nog te bewagten en dewijl het dienen moet voor de scheepen en vaartuijgen die buijten dit Eijland om een straat Passeeren zal het door het ver aff zijn van dies passagie aen het oogmerk van Uw Hoog Edelens ook niet kunnen voldoen derhalven zal Uw Hoog Edelens hoog g'agt beveelen nader affwagten op de Prauwen die binnen waerts door komen, heb ix al bereeds voor aenkomst van vooren gem„e Extract der 's Comp„s Pantjallang g'emploij„ „eerd om op deselve te kruijssen zo aen 't Clappus Eijland als tot de 'ZW„t hoek van dit Poulo toe dog 't zelve wat te swar zijnde met meer als gemeene wind wat ver 't kappen straate 33. Van Bantam den 16 Maart A„o 1753. — Van Bantam den 16. Maart A„o 1753. — straat in te gaen kan 't mede maer ten deele voldoen maar als Uw Hoog Edelens geliefde goed te vinden mij een weynige stou„ „ter zee=bouwer aen de hand te geeven dan konde die van buij„ „ten om zo min als binnen door ontglippen en hier Jmmedi„ „aat, een goede Rheede erlangen en also dan kunnen na komen 't begeeren van Uw Hoog Edelens. —. Heb ook al van 't Begin aff aen de Bantamse peper en andere vaertuijgen die met passen voorsien zijn hunne rijs laten vervorderen, en sal in't vervolg daer aen niet manqueeren te Continueeren en de andere naar Batavia off Batitam op seden. gelijk mede wel pligtelijk zal observeeren 't voorgevallene van tijd tot tijd uw Hoog Edelh„s bekend te maken zo als thans het intusschen gebeurde met het nevens gaende vervolg von 't Dag Registertje zedert 't Laast affgesondene, beneevens deese ben doende. De goedhertige voorsorg van uw Hoog Edelheedens om tot voetsel van 't volk hier eenige beestiaelen aen te teelen betuijge uw Hoog Edelens ootmoediglijk dank en hebbe de vrijheijd gebruijkt een kleijn Eijschje desweegen naar Bantam te zenden om voor eerst te probeeren off deselve wel hier sullen willen aenslaen, daer ik juijst zo zeer niet aen en twijffele maar daar van versekerd zijnde, kan met Uw Hoog Edelens gelieven, het verdere benodigde altijd verkrijgen. — Den door uw Hoog Edelens naar Batavia verlosten vendrig Teijkel gaet thans derwaerts over. Batavia Aen vro als vooren gemelt. Deese is Eenelijk gerigt ten geleijde van den vaendrig Teijkel, die ingevolge uw Hoog Edelh„s seer gevenereerde Ordres mits deesen na Batavia overgaat als ook een missive van het uijt Patria komende schip Thorenvliet so even Hier aengebragt— Waermede de Eer hebben met diep respect te Onder het hollandsch Guarnisoentje hebben wel eeni„ „ge siertens gegrasseerd, en zedert den 28 febr„j ses stuk overleeden dog also 't volgens seggen van den Chirurgijn ordinaire krankheeden zijn en voor als nog 't selve de lugt en 't water niet kan toeschrijven, item de Rest meest weder hersteld zijn hope ik dat 't nu een eijnde zal genomen hebben. Verder Uw Hoog Edelheedens illustre Persoonen in de bescherming des alder hoogsten beveelende blijve met diep schuldige Eerbied /:onderstond:/ Hoog Edele, Groot Agtb:, Gestr: welwijse, voorsienige, wijd gebiedende, en seer Genereuse Heere en Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelens onderdaenige en gehoorsaeme dienaar /:was geteekend:/ Krijn Laven. /:in margine :/ Poulo sondi den 16. maert. 1753. — . Order blijven ooft e
English
35. From Bantam, 28 March Anno 1753. From Bantam, 31 March Anno 1753. remain, underneath stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Far-ruling Lord and Noble Lords, lower, Your Right Honors' humble and most obedient Servants, was signed, I. V. Suchtelen, H. I. D. Heere, in the margin, Bantam, 28 March Anno 1753. Batavia To the same as mentioned above After we departed with the Honorable Company's ship Thoorenvlied for the Chamber of Zeeland on 24 June 1752 from Rammekens and arrived at the roads of Saint Jago on 10 August, and having found no Company ships there, we departed from there again on 18 August after conducting our business, and arrived on 14 November 1752 at Cape of Good Hope, where the day before our departure the Honorable Company's ship Valkenburg from Rotterdam arrived. Having found no other ships at the Cape, we departed from the Cape on 6 December, and yesterday, 26 March, came to anchor here at the fourth point of Java due to calm and contrary currents, and during the voyage have suffered no mishaps to the ship. I remain meanwhile with all respect and high esteem, underneath stood, Your Right Honors' humble Servant, was signed, Jacobus Lamotius, Bangeman, in the margin, On the Company's ship Thoorenvliet, 27 March Anno 1753. Batavia To the same as mentioned above Since we have just had the honor to receive Your Right Honors' esteemed letter of yesterday regarding the cargo of the ship Middelburg, we take the liberty to report immediately that the remainder of Spanish reals, consisting only of 14,419 pieces, is not sufficient to pay for the pepper already on hand, which amounts to around 1100 bahars, for which reason we humbly request at the first opportunity to be provided again with 20,000 of the same reals. Batavia To the same as mentioned above In the hope of a favorable disposition, we take the liberty by this to send over to Your Right Honors the bookkeeper Andries Hanszen, whose discharge to Batavia we could no longer refuse upon his repeated requests, on account of continuous indisposition and weak physical condition, and further report that the pepper on hand consists of over a thousand bahars. Wherewith we remain with the deepest respect, underneath stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Far-ruling Lord and Noble Lords, lower, Your Right Honors' humble and obedient Servants, was signed, I. V. Suchtelen, H. I. D. Heere, P. Heller, J. C. Feischheld, Jan Tinne, in the margin, Bantam, 31 March Anno 1753. Batavia 37. From Bantam, 6 April Anno 1753. From Bantam, 17 April Anno 1753. with 20,000 of the same reals to be provided. Wherewith we remain with deep awe, underneath stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Far-ruling Lord and Noble Lords, lower, Your Right Honors' humble and obedient Servants, was signed, I. V. Suchtelen, H. I. D. Heere, P. Heller, Jan Tinne, in the margin, Bantam, 6 April Anno 1753. Batavia To the same as mentioned above I had the honor to receive, both per the hooker Ter Veer and the ship Middelburg, Your Right Honors' separate letters of the 30th ultimo and 2nd of this month, and pursuant to the order contained in the latter, had the Pangerans who came from Ceylon fetched from the said vessel by the clerk Laats in the company of envoys of the King and Pangeran Ratoe, and after welcoming them here in this fortress, for which the Regent had also appeared, had them escorted back to the Court by the clerk to hand them over to the Sultan there in the name of Your Right Honors, for which favor and honor shown His Highness and Pangeran Ratoe immediately requested their compliments to be conveyed to Your Right Honors. His Highness has also humbly offered his excuses regarding the 100 bahars of pepper due annually according to contract, which he had tendered yesterday morning through the Regent Kyahi Aria Koesoema Di Ningrat, along with other envoys, namely that he could not fulfill his given promises this time to deliver half in black and half in white pepper, since almost no white peppercorn had come from Lampong during this entire year, promising nevertheless that everything that came to hand, and which as I have been told indirectly consists as yet of only 10 to 11 bahars, would be offered as a gift upon sending his Regent, who was to be sent personally to Your Right Honors at the first opportunity. Having been invited to Court by His Highness yesterday evening and most cordially entertained, he, along with the Pangeran Ratoe, repeated that compliment, but also especially their obligation to Your Right Honors regarding the sending hither of the Pangerans. Since Sergeant Strohmeyer has highly praised the vigilance of the chief at Tjerita in preparing the stockade and dwellings for the European troops, I have sent him, along with a corporal and 10 privates, thither on the 10th of this month to remain stationed there and provisionally given him a brief memorandum for guidance, a copy of which is attached hereto and to which I respectfully refer.
Dutch transcription
35. Van Bantam den 28:' Maart A„o 1753. — Van Bantam den 31 Maart A„o 1753. — blijven /:onderstond:/ HoogEdele root Agtb: wijd gebiedende Heere En wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelh„s onderdac„ nige en gehoorsaamste Dienaaren. /:was geteekend:/ I: V: Suchtelen. H I: D: Heere /:in margine:/ Bantam den 28 Maart A„o 1753. —. Batavia Aen xve als voren gem„t Naar dat wij met S: Edl: Comp„s schip Thoorenvlied voor de Camer Zeeland op den 24 Iunij 1752. van Rammekeus sijn ver„ „trocken en op den 10 Aug„s ter Rheede van S„t Jago g'arriveerd, en hebbende aldaar geen 's Comp„s scheepen vernomen, so sijn naar verrigting van saken van daar wederom vertrocken den 18 Aug„s en op den 14 9ber: 1752. g'arriveerd op Cabo de goede Hoop alwaar daags voor ons vertrek arriveerde 's EdC. Comp„e schip Witkburg van Rotterdam. — Hebbende anders geen scheepen aen de Caab vernomen sijn op den 6 xber: van de Caab vertrocken en op gisteren den 26. maart alhier aen de vierde hoek van Java door stilte en tegenstroom ten anker gekomen en hebben geduurende de Rijs geen ongemacken aen 't schip geleeden. — verbleijve immiddels met alle Respect en hoog agting. /:onderstond:/ uw HoogEdelens Ootmoedige Dienaere /:was geteekendt Iacobus Lamoten, . . . . Bangeman /:in margine:/ Jn's Comp„s schip Thoorenvliet den 27. Maart A„o 1753. Batavia Aen goet als voren gem„t Aengesien, so even de Eer hebben te ontfangen uwer Hoog Edelheedens veel g'eerde Letteren van gisteren ropende de Lading van 't schip Middelburg neemen wij de vrijheijd met ten eersten te bedeelen dat het restant spaense Realen een„ „lijk in 14419 p„s bestaende, niet toe reiken om de peeper bereets aen honden die omtrend 1100. bharen bedraagd te voldoen waeromme nedrig versoeken bij eerste gelegentheijd wederom Batavia Aen 44 als voren gem„t r Wij neemen in hoope van gunstige inschicking de vrijheijd mits deesen tot uwe Hoog Edelheeden te doen overgaen den Boerhou„ „der Andies Hanszen die wij op zijn ilerative versoeken, mits aen houdende onpasselijkheijd en swacke Lichaems dis„ „positie sijn verlossing naar Batavia niet langer hebben kunnen weligern en bedeelen wijders dat de aen handen zijnde Peeper in ruijm duijsent Bcharen bestaet. Waermede met het diepste Respect blijven /:onderstond:/ Hoog„ Edele, Groot agtb: wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdaenige en gehoorsame Dienaeren /:was geteekend:/ I: V: Suchtelen, H: I: D: Heere, P„s Heller, I: C: Feischheld, I„r Tinne. /:in margine:/ Bantam den 31. maert A„o 1753.— Batavia E met J BMr 37. Van Bantam den 6. April A„o 1753. —. Van Bantam den 17 April A„o 1753. —. met 20'00 d„o reaken te werden voorsien — Waermede met diep ontsag verbleyven /:onderstond:/ Hoog Edele, groot Agtb:, wijdgebiedende Heere en WelEdele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelens ootmoedige en gehoorsame Dienaeren /:was geteekendt:/ I: V: Suchtelen A: I: d: Heere, I„s Heller. - - . - . . . . - Ian Tinne /:in margine:/ Bantam den 6. April A„o 1753. —. Batavia Aten op als vooren gem„t Ik heb de Eere gehad zo per de hoeker ter veer als 't schip middelburg 's ontf„n uwer Hoog Edelheeden aparte Letteren van 30 pass„o en 2 deeser en ingevolge de ordre bij deese laaste vervat de van Ceijlon gekomen Pangerangs door de scriba Laats in geselschap van 's Konings en Pangerang Ratoes affgesanden van 't gem„e doen afhaelen, en na hun alhier in deese Vesting verwelkomt te hebben, waertoe de Rijxbestierder meede verscheenen was, wederom door den soriba na het Htoff doen geleijden om aldaer uijt naeme van uw„ Hoog Edelh„s aen den sulthan over te geeven voor welke gunst en beweesene Eer zijn Hoogheijd en Pangerang ka„ „toe aenstonds hunne Complimenten aen Uwe Hoog„ Edelheeden hebben versogt aff te leggen. — Nog heeft zijn Hoogheijd ootmoedig zijn Excus laten„ maken wegens de 100 Bharen peeper Jaerlijks volgens Contract verschuldigt en die gisteren morgen door den Rijxbestierder Kiaij aria Coesoema Di Ningrat, bene„ „rens andere affgesanden heeft doen aenbieden dat noeme„ „lijk aen zijne gegevene Beloften voor deese keer niet konde voldoen om de helffte in swarte en de helfte in witte peeper te leveren, aengesien dit gantsche Jaer bij na geen witte Corl van Lampong gekomen was met verleevering nogthans alles wat aen handen quaam /: en 't welk zo mij van ter zijde verteld is nog nog maar in 10. â 11. Bharen bestaad:/ bij affsending van zijne Rijks bestierder die bij Eerste gelegentheijd zelve tot uw Hoog Edelheeden stond affgesonden te worden als dan te zullen als een gescheur offeren, gister avond door zijn Hoogheijd ten Hove g'inviteerd, en ten uijter„ „sten minzaam onthaeld zijnde heeft hij Beneevens de Pangerang Ratoe dat Compliment herhaeld dog ook in„ 6 „sonderheijd hunne verpligting aen uwe Hoog Edelh„s wegens de herwaerts zending der Pangerangs. — Aengesien de zergeant stromeijer de vigilantie van 't hoofd op Tjerita in 't klaer maken der pagger en woonin„ „gen voor de Europeese Manschappen zeer geroemt heeft heb ik hem) beneevens. een Corporaal en 10 Gemere den 10 deeses na derwaerts affgesonden om aldaar te blijven Postvatten en bij provisie een memoritje tot narigt mede gegeven welkers Copia deese is nevens gevoegt en waer aen mij Eerbiedig gedrage Rijx bestierder Ik heb 6 Noor —. e
English
From Bantam, the 17th of April 1753. From Bantam, the 17th of April Anno 1753. I have the honor to be with deep respect, below stood, High Noble Far-Ruling Lord and Right Noble Lords, lower, Your High Noble Lords' most humble and most obedient servant, was signed, J: v: Suchtelen, in the margin, Bantam, the 17th of April Anno 1753. Register of the Papers which are today per the ship Middelburg by the Right Honorable Lord Commander Jan van Suchtelen and Council here dispatched and consigned to His Nobility the High Noble Great Honorable Lord Jacob Mossel Governor-General and the Right Noble Lords Councillors of the Netherlands Indies. No 1. Original missive from and as above of the present date. 2. Bill of lading and invoice of the cargo in the bearer of this, annexed the account of the king and declarations of our and His Majesty the King's commissioners who were present at the weighing of the pepper. 3. Two pieces expense accounts on account of what was delivered to the ships Osdorp and Thoorenvliet. Below stood: Bantam, the 17th of April 1750. Was signed: G. W. Laats, provisionally sworn clerk. The ship Middelburg having arrived here and safely unloaded the necessities for this station which it pleased Your High Noble Lords to send to us and for which we respectfully give thanks, we therefore take the liberty to return the same under cover of this in accordance with the order in Your High Noble Lords' missive of the 5th of this month with all the pepper on hand, amounting to 1340 Bahars or 502500 pounds, which have been weighed out to the satisfaction of Captain-Lieutenant Mensburg as shown by the bill of lading and declaration of the commissioners, and the cargo with the surcharges accrued thereon amounts to a sum of ƒ60762:6:--. Among the abovementioned 1340 Bahars of pepper are one hundred bahars which are presented to Your High Noble Lords by His Highness as his tribute due according to contract, of which the first year has fallen due in this month, for which purpose the Regent of the realm along with other court grandees was expressly sent to the first signatory yesterday morning; the other 1240 bahars of pepper amounting to a sum of 18600 Spanish Reals, and there being no more than 14419 pieces on hand in the pepper treasury, of which we made humble mention in our most recent letter to Batavia of the 6th of this month, we take the liberty to renew our submitted request, but instead of 20, rather to request 30000 of the said reals, because otherwise we would already be in embarrassment again at the first shipload. Furthermore, annexed hereto is the account between the Sultan and the Company, as well as two pieces expense accounts, namely of the ship Osdorp amounting to ƒ124:16: and of the ship Thoorenvliet ƒ62:4:, together ƒ191:20:--, which latter ship, on account of many sick people, urgently requested refreshments, and these were indeed sent off, but having met with an accident to the vessel and not having reached the ship, the greens etc. have become spoiled, of which the declaration of the boatswain here accompanies this, and we therefore humbly request permission for write-off. On this occasion we also have the honor to present to Your High Noble Lords the trade books and the annexes belonging thereto of Anno 1751/2, which were handed over in original by the former Administrator van Rijn before his departure, but of which the copies could not be completed until now; from the general report of the said Honorable van Rijn regarding the charges and profits of the said book year compared with the rest, we insert according to custom the extract below: The general charges of the past year yield . . . . ƒ 127908:3:-- The general charges of the current year . . . . ƒ 181547:5:-- Thus the charges amount to more than the past year . . . . ƒ 53639:2:-- The total profits of the past year are . . . . ƒ 23791:16:8 The total profits of the current year . . . . ƒ 21348:6:-- The profits of this year amount to less than the past year . . . . ƒ 2443:10:8 The increased charges and decreased profits being added together, it remains that this station, principally due to the rebellion, has fallen behind by the sum of . . . . ƒ 56082:12:8 Otherwise: The general charges of the past year amount to ƒ127908:3:-- Deduct profits ƒ23791:16:8 Remains ƒ104116:6:8 The total charges of this year amount to ƒ181547:5:-- Deduct profits ƒ21348:6:-- Remains ƒ160198:19:-- Subtract the net charges of the past year from those which have fallen in this year, whereby it remains that this year has fallen behind by the aforesaid sum of . . . . ƒ 56082:12:8 And whereas on the occasion of the handover of these trade books, the trade transferor Widderich has requested to make a short trip to Batavia for a few days for the transaction of his affairs, we have hoped that Your High Noble Lords would favorably approve our granted permission. Wherewith [illegible]
Dutch transcription
Van Bantam den 17 april 1753. Van Bantam den 17 April A„o 1753. —. Ik hib de Eer met diep respect te zijn /:onderstond:/ HoogEdele Wijd gebiedende Heere en Wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdaenigste en gehoorsaemste, dienaer /:was geteekend:/ J: v: Suchtele /:in margine:/ Bantam den 17 april A„o 1753. — Register der Papieren dewelke op heeden p=r 't schip Middelburg door den E. agtb: Heer Gesaghebber Jan van Suchtelen en Raad alhier versonden en geconsigneerd werden aen zijn Edelheijd den Hoog Edelen Groot Agtbaren Heere Jacob Mossel Gouverneur Generael en de wel Ede„ „le Heeren Rade, van Nederlands India„ N„o 1 Origineele missiver van en als als boven de dato deeesen 2. Cognossement en factuura van 't geladene in brenger deeses, annex de Reek„ van den koning en verklae„ „rings van onse en Ehop 's Konings gecommit„ teerdens die bij 't Peeper weegen present geweest zijn. -. „ 3. Twee p. s Onkost Reek„ weegens het verstrecte aen de scheepen osdorp en Thoorenvliet. /:onderstond: Bantam den 17 april 1750. was geteekend:/ G. W. Laats p:l gesw: schriba.. Het schip Middelburg hier aengebragt en wel uijt ge„ boerd hebbende de benodigtheeden voor dit Comptoir welke het Uw Hoog Edelh„s behaagt heeft ons toe te schicken en waarvooor wij eerbiedig bedancken, zo neemen wij de vrijheijd het zelve onder geleijde deeses wederom te doen Ratourneeren ingevolge de ordre bij Uw Hoog Edelh„s mis„ sive van 5 deeser met alle de aen handen zijnde peeper, bedragende Bharen 1340 off ponden 502500: die den Cap„n Lien„t mensburg blijkens Cognossement en verklaering der gecommitteerdens ten genoegen zijn toe gewogen en bedraagd de Lading met de daar op gevallene On„ „gelden een somma van ƒ60762:6:—— Onder de boven gem„e 1340. Bharen peeper zijn hondert bharen, welke door zijn Hoogheijd, als zijn volgens Contract verschuldigt tribut waervan in deese maend het eerste Iaer verscheenen is, aen uw Hoog Edelheed„s worden aengepresenteerd waertoe den Rijxs bestierder beneevens verdere stoff grooten gisteren morgen expresse„ lijk aen den eerst geteek„d zijn affgebonden de ander 1240. bhaeren peeper een montant bedragende van 18600 spaense Realen, en in de peeper Cassa niet meer aen handen zijnde don 14419 p„s waervan nedrig melding hebben gedaen bij onse Batavia Aen Eie als vooren gee„t Batavia jongste Ni 41. Van Bantam den 17 april 1753. Van Bantam den 17 april A„o 1753. —. jongste van 6 deeser neemen wij de vrijheijd onse geda„ „ne Eijsch te renoveeren dog in steede van 20: liever 30000 dito realen te versoeken om dat anders bij de eerste scheeps lading bereeds wederom in ver legentheijd zouden Wijders is hier neevens gevoegd de zeekening tussen den sulthan en de Comp„e mitsgaders twee p„s Onkost reer„s als van 't schip Osderp groot ƒ124: 16: en van't schip Thoorenvliet ƒ 62:4: te saemen ƒ191: 20: —. welke laatste vermits veele zieken instantelijk om verversing versogt en wel affgesonden dog door onge„ luk aen het vaertuijg gekomen het schip niet bereijkt hebbende is de groente &„a bedurven geraant, waervan verklaering van de Bootsman alhier deese ver„ zelt en wij dus nedrig licentie tot affschrijving versoeken.— Bij deese occasie hebben wij de Eer ook Uw Hoog Edelh„s aen te bieden de negotie boeren, en daer toe gehoorende bijlagen van A„o 175½ die door den gew„n administrateur van Rijn voor sijn vertreck origineele zijn affgegeven dog waervan de affschrifften niet eer dan thans hebben konnen klaer roeken, uijt het generael vertoog van den gem„d E. van Rijn nopens de Lasten en winsten, van 't gem„te Boekjaer vergeleken met het overige in sereeren wij na gebruijkelijkhijd het onderstaende Extract. De generale Lasten, van A„o pass„o rendeeren. . . . ƒ 127908:3: „ „ n „ a „ stanti. . . . „ 181547: 5: Dus de Lasten meerder bedragen, dan ao pass„o - . - - - - - ƒ536:39: 2: De geheele winsten van A„o pass„o zijn. . - - - - ƒ23791: 16: 8: „ „ „ stanti„ - - - - „ 21348: 6: —: „ Bedraagen den winsten minder van dit jaer als A„o pass„o. ƒ 2443: 10: 8: De meerdere winsten en Lasten g'addeert zijnde blijvt dat dit Comptoir wel ten principale voor de rebellie ten agteren is geraert de somma van - - - - ƒ 56082: 12: 8: Anders. De generale Lasten van A„o pass„o bedraegen, ƒ127908: 3: ƒ104116: 6:8: De gesaementlijke lasten deeses jaers monteeren ƒ 181547: 5: —: ƒ 160198:19: substraheere de Lasten van A„o pass„o van die welke deeses jaers gevallen zijn waerbij blijvt van dit jaer nog ter ag„ „teren is geraakt voorsch:e somma van - - - - - - ƒ 56082: 12: 8: En aengesien bij gelegentheijd der overgave deeser nego„ „rtie Boeven, den Negotie overdraeger widderich ter ver„ „rigting zijner affaires voor eenige weijnige dagen een sprugtogtje naar Batavia te mogen doen, verzogt heeft, so hebben wij gehoopt, dat Uw Hoog Edelhedens onse gegeven vergunning, goetgunstig zouden inschicken. teinsten. . . . . . . . . . „ 21348: 6: —: winsten - - - - - - - - „ 13791: —: waarmede N —. zijn. — „ van 't
English
43. From Bantam, 21 April anno 1753. From Bantam, 20 April anno 1753. Wherewith we have the honor to subscribe ourselves with the deepest respect. Subscript: Right Honorable, highly esteemed, widely ruling Lord, and Noble Sirs. Lower: Your Right Honors' most humble and obedient servant. Was signed: I. V. Suchtelen, H. I. D. Heere, I. Heller, I. C. Fleischheld. In the margin: Bantam, 17 April anno 1753. Batavia. To the same as mentioned above. Just now a missive to Your Right Honors from the ship Sloterdijk was delivered here by Javanese from Tjeringen, which, according to a letter written hither, sailed on 23 March from the Bay of Gale and arrived in the Sunda Strait on the 18th of this month. I have the honor to be with deep respect. Subscript: Right Honorable, highly esteemed, widely ruling Lord, and Noble Sirs. Lower: Your Right Honors' most humble and obedient servant. Was signed: I. V. Suchtelen. In the margin: Bantam, 21 April 1753. Batavia. To the same as mentioned above. With the most humble respect I take the liberty to communicate to Your Right Honorable High Esteem that with the ship Sloterdijk on 23 March 1753 I set sail from the Island of Ceylon out of the Bay of Punto Gale for this destination. I also have the honor to further inform Your Right Honorable High Esteem that after nothing notable occurred during the voyage that merits Your Right Honorable High Esteem's attention, I safely arrived in the Sunda Strait on 18 April, my vessel and the crew on board still being in good health. Thus having the honor to commend Your Right Honorable High Esteem's persons to the protection of Almighty God, I testify that I will always remain with unalterable respect. Subscript: Right Honorable, highly esteemed Lord and Sirs. Lower: Your Right Honors' entirely humble servant. Was signed: G. Dabijn. In the margin: On board the ship Sloterdijk, sailing in the Sunda Strait athwart the way north of us, 20 April anno 1753. Batavia. Batavia. 8 45. From Bantam, 7 May 1753. From Bantam, 29 April 1753. Batavia. To the same as mentioned above. Having just now received a letter from the Postholder at Tjerita dated the 5th of this month, with the report that on the 29th and 30th ultimo two ships passed there, of which he had learned from the natives that one was an English and the other a Prussian ship; although this news arrives thus late, I could not fail to communicate it respectfully to Your Right Honors at once. Wherewith I remain with deep respect. Subscript: Right Honorable, highly esteemed, widely ruling Lord, and Noble Sirs. Lower: Your Right Honors' humble and obedient servant. Was signed: I. V. Suchtelen. In the margin: Bantam, 7 May 1753. Batavia. To the same as mentioned above. The pantjalling De Verslagentheijd, cruising in this bay, found on the 3rd of this month around the point in the river Tellocq Bouton in the settlement Cotta Corra a pancakoelsoe prau gonting that was engaged there in providing itself with rice for that place. Upon the approach of the aforementioned pantjalling, the crew sailing on it immediately fled, taking with them, according to the inhabitants there, their already purchased rice cargo, sail, and other goods. And when our people wished to seize that vessel to bring it up hither, this was prevented by the Pangauwa Aria Koripan, who, in the absence of the chief of that settlement, the Pangerang Koesomawangsa, who had headed toward Bantam, was commanding there in the meantime, wishing to have a specific order from this Company, with the promise to keep the same there in custody in the interim. Whereupon the pantjalling was immediately sent thither again, both for the vessel and to see if the aforementioned Pangauwa could be persuaded to return money, rice, or other goods if the fleeing persons had left such there and it had been secured by him or his subjects. Yet upon its return it indeed brought the vessel along, but the aforementioned Pangauwa had insisted that the English had taken everything with them and that he knew nothing of it. I shall send the same to Bantam at the first opportunity, as it had become somewhat too leaky to make the journey thither because the previous owners had beached it, and I had to repair it somewhat here first; furthermore, until today I have had no opportunity to communicate this earlier to Your Right Honors, since in the meantime no vessels have passed toward Bantam and I had not a single one at hand here for such dispatch.
Dutch transcription
43. Van Bantam den 21. april A„o 1753. Van Bantam den 20. april A„o 1753. — J Waermede de Eer hebben ons met het diepste ontsag te onderschrijven /:onderstond:/ Hoog Edele groot agtb: wijd gebie„ dende Heere, en welEdele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdaenigste en gehoorsaemste dienaer /:was geteekend:/ I: V: Suchtelen. H. I. D: Heere: I„s Heller. I C: Fleischheld. . . . . . . . /:in margine:/ Bantam den 17 April A:o 1753. — Batavia aen even als vooren gem„ Zo even word alhier per javaenen van Tjeringen aenge„ „bragt een missive aen Uw Hoog Edelheed„s van 't schip sloterdijk, 't welk volgens een briefje herw„s gesz: op 23. maert uijt de Baij van gale geseijlt en den 18 deeser in straat sunda g'arriveerd was. In heb de Eere met diep ontsagte zijn. /:onder„ „stond:/ Hoog Edele Groot Agtb:, wijd ge„ biedende Heere en WelEdele Heeren /:lager:/ uw: Hoog Edelheedens onderdaenigste en gehoorsaemste Dienaer /: was getee„ „kendt:/ I: V: Suchtelen /:in margine:/ Bantam den 21. April: 1753. — Batavia Aen Eden als vooren gem„t Met het aller onderdaenigste respecte neeme de Vrijheijd UwelEdl. hoog Agtb: te Communiceeren, als dat ik met het schip Sloterdijk op den 23 maart 1753: van het Eijland Ceijlon uijt de Baij van p„lo gale na herw„s ben onderzeijl gegaen. —. Zo heb ik de Eer Uwel Edel: Hoog Agtb: alverders ter kennisse te brengen als dat ik na op de geduurende reijs niet merkables is voorgevallen dat Uwel Ed. hoog agtb„s attentie meriteerd, op den 18 april geluckig in straat sunda ben g'arriveerd zijnde mijn bodem„ en op hebbende mansh: nog in een goeden welstand. — Dus in de Eer het na Uwel Ed. Hoog Agtb„s persoonen in de Bescherming van God almagtig bevoolen te hebben, so betuijge ik met een onverandelijk, ont„ „sag altoos te sullen blijven. /:onderstond:/ Hoog Edele groot Agtb„e Heere, en Heeren /:lager:/: Uw Hoog Ed„e gooct gants onderdaenige Dienaer /:was ge„ „teerendt:/ G. Dabijn. /:in margine:/ In't schip sloterdijk Zeijlende in straat Zunda dwaers in de weg N„s van ons den 20 april A:o 1753. — Batavia Batavia 8 : 45. Van Bantam den 7. Maij 1753. Van Bantam den 29 april 1753.— Batavia Aen Erde als vooren gem„t so opstonds een Brieffje van den Posthouder op Tjerita ontfangen hebbende gedateerd 5 deeser, met Berigt dat den 29 en 30. passato aldaar twee scheepen gepasseerd waren van welke uijt de Inlanders verstaen had dat het eene een Engelsch, en het andere een pruij„ sisch schip was; heb ik of schoon deese tijding dus laet komt, niet konnen manqueeren Uw Hoog Edelhed„s die ten eersten eerbiedig te Communiceeren. — Waermede met diep ontsag verbleijve /:onderstond:/ Hoog Edele, Groot Agtb: wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelhed„s onderdaenigen en ge„ „hoorsaeme Dienaer /:was geteekendt:/ I: V: Suchtelen, /:in margine:/ Bantam den 7 maij 1753. — Batavia Aea r als vooren geac„ De Pantjalling de verslagentheijd in dese bogt kruijsende vond den 3 deser poas om de Hoek in de Rivier Tellocq Bouton in de Negorij Cotta Corra, een pancakoelsoe Praauw Gonting die daer besig was zig selfs van rijst voor die plaets te voorsien de daerop vaerende manschap maakten zig op de aennadering van gem„n pantjallang ten eersten 't zoek, mede neemende volgens het zeggen van dies inwoonders, haer bereets gekogte rijst bouw, zeijl en andere goederen en wanneer ons volk dat vaertuijg wilde aen tasten, om 't alhier op te brengen, wierd sulx belet door den Pangauwa Aria Koripan die bij absentie van het naer Bantam gesteevende hoofd dies Negorij den Pangerang Koesomawangsa aldaar zo lang de Commadevoerde wil„ „lende nader een Expresse ordre van dit Comp„e hebben met belofte 't selve aldaar zo lang in bewaring te houden waerop ten eersten de Pantjalling weeder derw„s sond. zo wel om 't vaertuijg als om te sien gem„te pangauwa te beweegen, tot weder geeving van geld, rijst, off andere goederen so de vlugtende daer zulx gelaten hadden en door hem off onderdaenen somtijds geborgen was dog bij desselfs wederkomst bragt wel 't vaertuijg mede maer gem„te Pangauwa had gepersisteerd, de Engelsche alles meede genomen te hebben, en nergens van te weeten, zal 't zelve bij eerste occagie naar Bantam zenden also 't wat te lek was geworden, om de rijs derw„s te doen door dien de voorige Eijgenaers 't op strand hadde geset, en hier eerst wat hebbe moeten voorsien, als meede tot heden toe geen gelegentheijd gehad uw Hoog Edelens zulx eer„ „der te Communiceeren door dien in die tusschen tijd geen vaertuijgen naar Bantam gepasseerd zijn en hier ook geen een tot dier versending aen de hand hebbe ten gehad
English
47. From Bantam, 29 April Anno 1753. From Bantam, 23 May Anno 1753. had, being a native vessel that had departed for Bantam with the good months rolls and was twenty-four days on its journey hither. Recently, during the distribution of the same, the Buginese militia collectively complained about their officer because of the shorting of their board and fish money and did not want to serve under his command, whom I provisionally took into arrest and, if found guilty after investigation, shall send up to Bantam. The hooker Ter Veer, dispatched by Your Right Honourables, arrived here on the 23rd of this month and, according to Your Right Honourables' highly esteemed orders, shall forthwith resume its cruising voyage with the pantchiallang De Verslagenheid. The further occurrences are presented herewith for Your Right Honourables' perusal in the continuation of the daily register. Wherewith, with the deepest due respect, I take the liberty to call myself, below stood, Right Honourable, Highly Esteemed, Severe, Prudent, Provident, Far-ruling, and Very Generous Lord and Lords, lower, Your Right Honourables' humble and obedient servant, was signed, Krijn Laven, in the margin, Poelo Jondi, 29 April 1753. Batavia. To the Governor-General as mentioned before. On the 17th of this month I had the honour to receive Your Right Honourables' letter of the 15th preceding, accompanied by the enclosures concerning the prohibited export of black sugar and sugar mill implements, on which subject, because the Pangeran Ratu had been in the uplands for some days to inspect and improve several of his pepper lands there, I was not able to confer with their highnesses until yesterday. Both have promised not to fail to comply with Your Right Honourables' orders and to prohibit and prevent all mentioned export as soon as possible. However, the sultan kindly requests this mitigation regarding the black sugar: that the Lampong traders departing from here might be permitted, according to old custom, to take a small quantity along, not for trade but for their own provisions and use there, which could then be declared on the pass. I take the liberty to request Your Right Honourables for some copies of the notice of prohibition in the Malay or Javanese language, in order that the sultan may have these or similar ones published mutatis mutandis. In these days several proas from Lampong Samanka have arrived with pepper, and still others are being Batavia awaited the 49. From Bantam, 28 May Anno 1758. From Bantam, 26 May Anno 1753. awaited, whereby the quantity on hand already amounts to an estimated 1000 bahars, so that the pepper treasury, containing no more than 15800 Spanish reals, will again be unable to satisfy the cargo of the ship Dieshoek; therefore my respectful request is that on the first occasion we may once again be assisted with 20 to 30000 pieces of reals. The sultan has further informed me that his prime minister, Kyai Aria Kusumadiningrat, was finally to be dispatched next Friday in the embassy to Your Right Honourables that had been planned long ago. After this had thus been written, two sailors from the recently passed Prussian ship were brought in today around noon by the Pangeran of Tjerita, claiming that they had gotten lost in the woods on shore at Prince's Island, and emerging from there, saw that the boat and ship had sailed away; that after having spent 12 days there without food other than what the wild forest offered them, they were met by Javanese who brought them to Tjeringin and further hither. I had the Pangeran of Tjeringin thanked and had 20 rixdollars given to his messenger for the trouble they took, and furthermore immediately handed those sailors over to the captain Batavia lieutenant, as mentioned before. Yesterday towards evening the prime minister, Pangeran Kusumadiningrat, came to take his leave, accompanied by Raden Wangsapati Aria Utamanegara, Ngabehi Astaprana, Ngabehi Witiyadimarta, and Aria Singabaya, all as fellow envoys in the embassy whereof I had the honour to give advance notice in my humble letter of the 23rd of this month; the missive to Your Right Honourables being carried before them in the state palanquin and brought here into the fortress, and from there again on board their vessels, all with the customary solemnities, regarding which there is therefore nothing worthy of Your Right Honourables' attention, except only that which the sultan requested me to lieutenant of the ship Dieshoek, in order to transport them back to Batavia at the order of Your Right Honourables as soon as he has his cargo. I have the honour to be with deep respect, below stood, Right Honourable Far-ruling Lord and Well-born Lords, lower, Your Right Honourables' most humble and obedient servant, was signed, J. van Suchtelen, in the margin, Bantam, 23 May Anno 1753. Lieutenant impart
Dutch transcription
47. Van Bantam den 29. April A„o 1753. — Van Bantam den 23. Maij A„o 1753. —. gehad, zijnde een Inlands vaertuijg die meet de goede maenden rollen naer Bantam was vertrocken ende herw„s reijse vier en twintig dagen onder weeg gewest. Iongst bij het uijtdeelen derselven klaagde de Boegineese militie gesaementlijk over hunne officier weegens 't te kort doen van hun kost en vis geld en wilde geen dienst onder zijn Bevel doen, dewelke ik bij provisie in arresd naem en zal heen na onderboek schuldig bevindende, naer Ban„ „tom op zenden. De door uw Hoog Edelens affgesondene Hoeker Ter veer is den 23. deeser alhier g'arriveerd en zal volgens Uw Hoog Ed„s Hoog g'agt Beveelen met de Pantjallang de verslagentheijd ten eersten zijn reijs ter kruijsinge ver„ „vorderen — Het verder voorgevallene goet hier nevens tot Uw Hoog Ed„s speculatie over, in 't vervolg van 't dag register„ Waermede met Diepschuldige Eerbied, de vrijheijd gebruijke mij te noemen /:onderstond:/ Hoog Edele Groot Agtbaare Gestrenge wel wijse, voorsienige wijd gebiedende en zeer genereuse Heere en Heeren, /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdaenige en gehoorsame Dienaar /:was geteekendt:/ Krijn Laven / in margine:/ Poelo Jondi den 29 April 1753. —. Batavia. Aen G als voren gem„t Op 17„e deeser had ik de Eere te ontfangen Enwer Hoog Edelhee„ „den Letteren, van 15 bevoorens verzelt der bijlagen nopen„ „de den verbooden uijtvoer van swarte zuijker en zuijver„ „moolens gereedschappen over welk subject door dien de Pangerang Ratoe eenige dagen naar de boven landen ge„ uweest is om aldaer diverse zijner peeper landen te bezigtigen en verbeeteren niet eer dan gisteren hunne hoogheeden heb kunnen onderhouden beijde hebben beloofd niet te zul„ „len naar laten zig naar de orderen uwer Hoog Edelh„s te gedragen en met den eersten allen verm„s uijtvoer te verbieden en teegen te gaen egter doet den sulthan vriendelijk deese miligatie omtrend de swarte zuijver versoeken dat het de Lampongse Handelaers van hier vertreckende naer ouder gewoonte mogte gepermit„ „teerd zijn eene geringe quantiteijt niet tot negotie maer eijge Provisie en gebruijk aldaar meede te nee„ „men die dan op de pas konde werden bekend gesteld. — Ik neeme de vrijheijd uwe hoog Edelh„s te versoeken eenige Exemplaeren van het biljet van verbood in de maleitse off Javaense taal ten einde de sulthan deese off dier gelijxe mutatis mutandis doe publiceeren deeser daegen zijn verscheijdene prauwen van Lampong Samanra g'arriveerd met peeper en worden oor nog andere ver„ Batavia wagt de 49. Van Bantam den 28. Maij A.:o 1758. — Van Bantam den 26. maij A„o 1753. —. wagt, waer door de aen handen zijnde quantiteijd bereets naer gissing 1000 Bharen bedragt, dus de peper Cassa niet meer inhebbende dan sp„r Realen 15800. we„ „derom onvermogende zal weesen de Lading van 't schip Dieshoek te voldoen, over sulx mijn Eerbiedig ver„ „soek is dat bij eerste gelegentheijd nogmalen met 20. â 30000 p„s Realen werden g'adsisteerd;— De sulthan heeft mij wijders bedeelt dat zijnen kijx„ „bestierder Kiaij Aria Coesoema di Ningrat in de voor lang beraamde Ambassade aen Uwe Hoog Edelh„s eijn„ „delijk aenstaende vrijdag stond affgesonden te wor„ Na deese dus verse affgesz: was worden door den Pangerang van Tjerita heeden tegen den middag aenge„ „bragt twee matroosen van 't jongst gepasseerde sruij„ „sische schip voorgeevende datop 1. princen Eijland aen de wal in het Bosch verdwaalt geweest zijn waeruijt te regt komende, schuijt en schip weg geseijlt zagen, dat na aldaar 12 daegen zonder eeten als het geene het wilde Bosch hun opdischde, hadden door gebragt door Jovanen waren ontmoet die hun na Tjeringen hebben gebragt en verder herwaerts. Ik heb den Pangerang van Tjeringen doen bedanken en zijnen zendeling 20: rd„s wegens hun genomen moeite la„ „ten affgeeven, wijders die matroosen aenstonds aen den Cap„tn „den. — Batavia ten Even als vooren gem„t disteren tegen den avond is den rijabestierder Pange„ „rang Coesoema duningrad afscheijd komen neemen, ver„ „seld van Radeen wangsa Pattij Aria Oetamenaga„ „ra, Iugabeij Asta prana, Ingebeij witija di marta„ en Aria Singabaija, alle als mede affgesanten in de Ambassade waervan de Eere gehad heb te preadverteeren bij nedrige Letteren van 23. deser wordende de missive aen Uwe Hoog Edelheedens voor uijt gedragen in de statie Palaukir en alhier in de fortres gebragt, verder daeruijt wederom na Boord van hunne vaartuijgen, alles met de gewoone solemniteijten omtrend het welke derhalven mits Uwer Hoog Edelheedens attentie waerdig dan alleen 't geene de zulthan mij versogt heeft te Lieutenant van 't schip Dieshoek overgelevert, om zo rad zijne Lading zal hebben die weder te transporteeren naer Batavia aen de ordre uwer Hoog Edelh„n.— Ik hebbe de Eere met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele wijdgebiedende Heere en welEdele Heeren. / /:lagen:/ Uw Hoog Edelheeden onderdanigste en gehoor„ „saamste Dienaar /:was geteekend:/ I: v: Suchtelen. /:in margine:/ Bantam den 23. Maij A:o 1753. Lieutenant bedeelen -
English
51. From Bantam, 31 May Anno 1753. From Bantam, 31 May Anno 1753. falls to share, namely that the 130 bahars of black and 16 bahars of white pepper mentioned in his missive as his present, which is hereby offered to Your Right Noblenesses, were to be loaded into the ship lying in the roads, trusting that this will be favorably arranged despite the shortage of suitable prahus. I have the honor to be with deep respect, underneath stood: Right Noble, Far-Ruling Lord and Well-Noble Lords. Lower: Your Right Noblenesses' most humble and obedient servant, was signed: I. van Suchtelen. In margin: Bantam, 26 May 1753. Register of the papers which are sent and consigned per the ship Dieshoek by the Honorable Respected Authority Jan van Suchtelen and Council here, to his Honor, the Right Noble, Highly Respected Lord Jacob Mossel, Governor-General, and the Well-Noble Lords Councillors of the Netherlands Indies. Batavia. To the Honorable, mentioned as above. No. 1. Original missive from and to as above, dated this day. No. 2. Bill of lading and invoice of the cargo aboard the bearer of this, together with the account of the King and declarations of our and the King's commissioners who were present at the pepper weighing. The ship Dieshoek returns hereby in accordance with Your Right Noblenesses' order of the 2nd of this month with the pepper that was on hand, consisting of 16 bahars of white and 150 bahars of black pepper offered as a present by the Sultan, of which the first undersigned has already had the honor to mention to Your Right Noblenesses in a humble letter of the 26th of this month. No. 3. A requisition for Spanish Reals. No. 4. Three pieces of expense accounts regarding what was provided to the bearer of this, the hoeker Ter Veer, and the apprehension fee for two Prussian soldiers. No. 5. Copy of the demand and conclusion of the fiscal of this Commandery against the sailor Abraham van der Hoeven of Amsterdam, item copy of the minutes kept in the Court of Justice regarding the said sailor. No. 6. Muster roll of such persons as are crossing over per this vessel. No. 7. A petition from Captain Tobias Heller, serving here in the military. A packet with pay papers. Was signed: L. Akerman, sworn clerk. In margin: Bantam, 31 May Anno 1753. 53. From Bantam, 31 May Anno 1753. From Bantam, 31 May Anno 1753. The further cargo, which Captain-Lieutenant Marchies has weighed out to satisfaction according to the accompanying papers, amounts, with the expenses incurred thereon, to a sum of 40,959 florins and 11 stuivers. Furthermore, the said vessel brought 20,000 Spanish Reals here, from which, however, the pepper treasury was at that time 4,181 in arrears, thus leaving a remainder of 15,819 Spanish Reals. From this, the above-mentioned pepper amounting to 12,540 rixdollars now having been paid, only 3,279 rixdollars will remain, wherefore we take the liberty to accompany this once again with a requisition for 20,000 Spanish Reals. Also annexed hereto are three expense accounts mounting to 89 florins and 9 stuivers, namely one from the ship Dieshoek amounting to 36 florins, and one ditto from the hoeker Ter Veer amounting to 5 florins and 9 stuivers, and one of 48 florins, being what was delivered to the Javanese who brought in the two Prussian soldiers, and of whom the first undersigned reported to Your Right Noblenesses in a separate letter of the 23rd of this month that they allowed their ship to sail away from them at Prince's Island, which ship, according to their statement, was named De Burgt van Embden, Captain Deens; these are also crossing over at the disposal of Your Right Noblenesses. Item also the sailor Abraham van der Hoeven, who was sentenced here by the Court of Justice of this Commandery for wounding a fellow crewman with a knife, to work on the island of Edam for two years for his food, and whose trial papers we have the honor to present herewith to Your Right Noblenesses. Batavia. To the Honorable, mentioned as above. By Javanese from Tjekoning, a letter from the ship Vlietlust is brought just now, requesting. We have also, subject to favorable approval, granted his discharge to Batavia to the under-surgeon Hendrik van der Grient of Leerdam, whose term had expired, as well as to various sailors mentioned on the accompanying muster roll who remained here in the hospital from the ships. And finally, this is also accompanied by a petition from Captain Tobias Heller, serving here in the military, to be rewarded, upon the expiration of his time, with some increase in pay in his present service or in such manner as Your Right Noblenesses shall be pleased to see fit. Wherewith we remain with deep respect, underneath stood: Right Noble, Highly Respected, Far-Ruling Lord and Well-Noble Lords. Lower: Your Right Noblenesses' humble and obedient servants, was signed: I. van Suchtelen, H. J. de Heere, J. Heller, J. C. Fleischheld, I. Tinne. In margin: Bantam, 31 May 1753.
Dutch transcription
51. Van Bantam den 31: maij A„o 1753. — Van Bantam den 31. Maij A:o 1753. bedeelen valt, naemelijk dat de 130 Bharen zwarte Eu 16. Bharen witte peper bij desselfs: missive verm: als zijn gescheuk 't welk mits deesen aen Uwe Hoog„ Edelheeden offereert stonden affgeladen te worden in het ter Rheede leggende schip, vertrouwende dat zulx ter oorsake van gebrek aen bequame praeuwen gun„ „stig zouden werden in geschikt. —. Ik heb de Eer met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren. /:lager:/ Uwer Hoog Edelheeden onderdaenigste en gehoorsaamste Dienaer /:was geteekendt:/ I: v: Supp„ „telen /:in margine:/ Bantam den 26: maij 1753. — Register der Papieren dewelke P„r 't schip Dieshoer door den E. Agtb: Heer Gesaghebber Ian van Suchtelen en Raad alhier versonden, en geconsigneerd werden, aen zijn Edelheijd: Den Hoog Edelen Groot Agtb: Heere Jacob: Mossel Gouverneur Generael ende wel Edele Heeren Raaden van Nederlands India N„o 1 Origineele missive van en aen als boven de dato deeses. „ 2. Cognossement en Factura van het geladene in brenger deeses annex de reekening van den Koning en verklaerings van onsen en 's konings gecommitteerdens die bij 't Batavia Aen v als vooren gem„t„ 'T schip Dieshoek retourneerd mits deesen ingevol„ „ge Uw Hoog Edelens ordre van 2: deses met de aen handen geweest zijnde peper bestaende in 16. Bharen witte en 150 bharen zwarte door den zulthan in ge„ schenke g'affereert worden invoegen den eerst geteekende peeper weegen present geweest zijn N„o 3. Een Eijschje van sp„s Realen. — „ 4. Drie p„s Onrost reex„g wegens het verstrekte aen brengers deeses D' hoever Ter veer, en opbreng zoon van twee pruijsische soldaten.— 5. Copia Eijsch en Conclusie van den fiscaal deses Commandement jegens den matroos Abra„ „ham van den hoven van Amsterdam item Copia Notul gehouden in hade van Iustitie van wegens gem„t matroos. 6. Naem Roll van sodaenige personen als per deesen bodem overvaeren. „ 7. Een p„rs request van den alhier militairende Cap„n Tobias Heller. — Een Pacquet met zoldij papieren. /:was geteekend:/ L„s Arerman. gesw: Clercq. /:in mar„ „gine:/ Bantam den 31. maij A„o 1753. — peeper bereeds d N „ „ niet ontf: ƒ 53. Van Bantam den 31 Maij A„o 1753. — Van Bantam den 31 Maij A„o 1753. — bereeds de Eere gehad heeft uwe hoog Edelheeden, bij nedrige van 26 deeser te verm„t en bedraagd de verdere lading die den Cap„n Lieut„t Marchies blijvens daervan over„ „gaende papieren ten genoengen toe gewogen is met de daer op gevallene ongelden een somma van ƒ40959:11:—: Wijders heeft op gem„e Bodem alhier aengebragt 20000 sp„s Realen dog van welke de peeper Cassa 4181 te dier tijd ten agteren was dus nog restant s p„s Realen 15819. waer„ „van thans boven staende peeper ten bedragen van rd„s 12540: betaald zijnde alleen Rd„s 3279. zullen overschieden, waeromme de vrij„ „heijd gebruijken wederom deese een Eijschje van 20'000 sp„s Realen te doen versellen. —. Nog zijn deese g'annexeerd die p„s Orkost reek„t mon„ „teerende ƒ89:9:—: als een van 't schip Dies hoek groot ƒ36:—: en een d„o van de Hoeker Ter veer groot ƒ 5: 9:—: en een van ƒ48: —: zijnde het affgegevene aen de Javanen die de twee pruijsische soldaten opgebragt hebben, en waervan den eerst getee„ „rende bij apart briefje aen Uwe Hoog Edelheeden van 23. mentse gedaen heeft dat op 't princen Eijland hun schip hebben laten ontzeijlen, en welk schip volgens hunne opgave genaamt was De Burgt van Embden, Capitain Deens deese vaeren mede over ter Dispositie van Uwe Hoog Edelheeds Item noch den Matroos Abraham van der Hoeven de alhier over 't quetsen van een mis van zijnen mede makker, bij den Raad van Iustitie deses Commandements gevonnist is om Batavia Aen E als voren gem„t Doer Javanen van Tjekoning word zo opstond ge„ bragt een brieff van 't schip vliet lust versoekende twee Iaeren op 't Eijland Edam voor de kost te arbeijden en waer van de proces papieren hier nevens de Eere hebben Uwe Hoog Edelheeden te presenteeren Nog hebben wij onder gunstig welduijden zijne verlossing naar Batavia verleent aen den onder Chirurgijn Hendrik van der Grent van Leerdam wiens tijd geexpireert was gelijk ook aen diverse matrosen op nevensleggende naemrolletje vermeld en alhier van de scheepen in 't hospi„ „taal gebleeven zijn, en eijndelijk verselt ook deese nog een Request versoek van den alhier militairende Capitain Tobias Heller, om mits tijds Expiratie op zijnen presenten Dienst off zodaenig als uwe Hoog Edelheed„s zullen gelieven goed te vinden met eenige verhoging van gagie gegratificeerd te worden —. Waermede met diep ontsag verblijven /:onderstond:/ Hoog Edele Groot Agtb: wijdgebiedende Heer en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelh„s onderdaeni„ „ge en gehoorsame Dienaer /:was geteekend:/ I: V: Such„ „telen. H: I. d. Heere, I„s Heller. I. C. Fleischheld. I: tinne /:in margine:/ Bantam den 31. Maij 1753. —. twee om e d
English
55. Denitam the 29th of May 1753. From Bantam the 29th of May 1753. for refreshments, along with these enclosed to Your High Noblenesses, which I dispatch without delay. I have the honor to be with deep respect, underneath stood: High Noble, Right Honorable, Wide-Ruling Lord and Well-Noble Lords, lower: Your High Noblenesses' humble and obedient servant, was signed: I: V: Suchtelen. In the margin: Bantam, the 2nd of June 1753. Batavia To none other than the aforementioned. I take the liberty with all respect to communicate to Your High Noble Born that on the 29th of May 1753 we safely arrived in the Sunda Strait with the Noble Company's ship named Vlietlust, having been delayed for three weeks near the Javanese coast at Wijnkoopsbergen due to calms, westerly winds, and a strong eastward current; we shall do our utmost endeavor as soon as possible to reach the roads of Batavia, for which we hope that God will grant us good weather and wind. With how many crew members we sailed from Texel and arrived at Cabo de Goede Hoop and departed from there, as well as how strong we still are, Your High Noble may please observe in detail in the accompanying list of our crew, which currently for the greatest part is still in good health. This makes known with the utmost respect, the one who names himself with all esteem, underneath stood: High Noble Born and Right Honorable Lord, lower: Your High Noble Born's most obedient and humble servant, was signed: Otto Fruijdenfelt. In the margin: on the Noble East India Company's ship Vlietlust, sailing in the Sunda Strait between Prince's Island and between the Second Point of Java, the 29th of May 1753. Report. To the High Noble Lord Governor-General of the Netherlands Indies. The 3rd of October 1752, sailed from Texel with the 5 of our ships. The ship De 3 Papegaijen, length 150 feet, commanded by Captain Verdoes. The ship Wimenum, length 150 feet, commanded by Captain Philippi. The ship Vlietlust, length 150 feet, commanded by Skipper Fruijdenfeld. The ship Hageveld, length 125 feet, commanded by Captain Iongendijk. The ship De 3 Heuvelen, length 136 feet, commanded by Captain Silo, destined for Cabo de Goede Hoop to trade at Madagascar. The 8th ditto, arrived on the roads of Portsmouth with 4 of our ships due to contrary wind, with the exception of the ship Hageveld. The 20th ditto, departed again with the above-mentioned 4 ships. The 22nd of February 1753, we arrived with the ship Vlietlust on the roads of Cabo de Goede Hoop. The 6th of March 1753, five return ships departed from the Cape roads for the fatherland, names as follows: The ship Nieuw Vijver Vreugd, the ship Luitenburg, the ship De Waakzaamheid, the ship Nieuwkerk, the ship De Oud Karspel; the ship Lugtenburg departed for Batavia. The 6th ditto, the ship Wimenum arrived on the roads of Cabo de Goede Hoop. The 7th ditto, here arrived another 4 ships: De 3 Papegaaien, De 3 Heuvelen, Ouwerkerk for the Chamber of Zeeland, Pijlswaard for the Chamber of Hoorn. The 12th ditto, another 3 ships: the ship De Vrede, for the Chamber of Enkhuizen, Skipper Simon Koot; the ship Delft for the Chamber of Delft, Captain N. M. Heemskerk; the ship De Bevalligheid, Captain Marten van der Meer from Bengal. The 15th ditto, we departed with the ship Vlietlust from the Cape roads with a north-northwest wind, and had to come to anchor under Robben Island, where 2 ships passed us: the ship De Getrouwigheid, Skipper Hengelaar for the Chamber of Amsterdam, the ship Kattendijke, Captain Lieutenant Van den Heijden for the Chamber of Zeeland. The 17th ditto, we put to sea together with the ship Wiltrijk. The mentioned ship Vlietlust sailed from Texel with 363 men and had 8 deaths up to the Cape, and departed again from the Cape with 323 souls, of which 2 have died up to this point, with scurvy increasing powerfully day by day. This makes known with the utmost respect, the one who names himself with all esteem, underneath stood: High Noble Born and Right Honorable Lord, lower: Your High Noble Born's most obedient and humble servant, was signed: Otto Fruijdenfeld. Batavia. Honorable.
Dutch transcription
55. Denitam den 29. maij. —. 1753. — Van Bantam den 29. Maij 1753. — om verversing beneevens deese bij leggende aen uw HoogEdelhd„s die zonder uijtstel doen affgaen. — Ik heb de Eer met diep Respect te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele Groot Agtb: wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren, /:lager:/ Uw Hoog Edelheed„s onderdanige en gehoorsame Dienaer /:was geteekend:/ I: V: Suchtelen. /: in margine:/ bantam den 2 Junij 1753. — Batavia Aen Geen als vooren gein„ Neeme de vijheijd met alle Eerbied uw Hoog Edele geboren te Communiceeren als dat wij den 29 maij 1753 behouden zijn g'arri„ „veert in de straat sumda met het Edele Comp„s schip genaamt vliet„ „lust zijnde door stilte en westelijke winden en sterke stroom om de oost drie weeken op gehouden geweest bij de Javase Cust, bij wijnkoopsbergen zullende ons uijterste Devoir doen zo haest doen„ „lijk is de Rheede van Batavia te bereijken waer toe wij hoopen dat god ons goed weer en wind wil verleenen.— Met hoeveel manschappen wij uijt Texel geseijlt en tot Cabo de goede Hoop g'arriveerd en van daar vertrocken mitsgaders hoe sters wij nog zijn gelieve uw Hoog Edele omstandig te beugen op de hier nevens gaende Lijst onser manschappen het welk thans voor het grootste gedeelte nog in een goede gesondheijd is, dit geeft met uijterste Eerbied te kennen, die geene welke zig met alle agtinge noemt /:onderstond:/ HoogEdele geboren en groot Agtb: Heer /:lager:/ Uw Hoog Edele gebooren, aller gehoor„ „narmste en onderdaenigste Dienaer /:was geteekend:/ Otto Fruijdenfelt /:in margine :/ in 't Ed: oost Indisch Comp„s schip vliet lust zijlende in de straat zunda tussen het princen Eijland en tusschen de 2 hoek van Java den 29 maij 1753. Rapport. sten den Hoog Edelen Heere Gouverneur Generael van Nederlands Jndia Den 3 October 1752 uijt tesel gezeijlt met ons 5. scheepen. — het schip de 3 Papegaijen lang 150. voet gecomm:t door Cap„n Verdoes „ _„o Wimenum _„o 150. _. o _„o „ _„o Philippi. „ _„o Vlietlust. . . _„o 150. _„o _„o „ schipper fruijdenfeld „ _ o Hageveld. . . _„o 125. _„o _. o „ _„o Iongendijk. „ _. o de 3 steuvelen _:o 136. _,„o _„o „ _„o silo- — gedestineerd voor Cabo de goede Hoop om op mallagasze te vaeren den 8„e d„o op de rheede van porthmouth gekomen met ons 4. scheepen door Contraire wind uijtgenomen 't schip Hageveld. — Den 20. dito met boven gem„t 4. scheepen weer vertrocken — „ 22. feb„ij 1753. zijn wij met 't schip vlietlust op de Rheede van Cabo de goede hoop gekomen. „ 6. maert 1753. zijn vijff rethour scheepen vertrocken van de Coobse Rheede, na't patria, naemen als volgt. — Het schip Nieuw vijffer vreugt, het schip Luitenburg, het schip de waarsaamheijd, het schip Nieuwkerk het schip de Oud Caspel. het schip Lugtenburg na Batavia den 6. dito quaam 't schip Wimenum op de Rheede van Cabo de goede Hoop. „ 7 _„o _. o alhier nog 4 scheepen. de 3 papegaaijen, de 3 Heuvelen. Ouwerkerk voor de Camer Zeeland Pijlswaerdt voor de Camer van Hoorn den 12. d„o nog 3 scheepen 't schip de Vreede, door de Camer Enkhuijsen, schipper Simon koot, 't schip Delft voor de Camer van Delft Cop„n N. m. Heems„ „kerk. het schip de Bevalligheijd Cap„n Marten van der meer van Bengalen. den. 15 dito zijn wij met het schip vlietlust van de Caabse Rheede vertrocken met een N. w. t wind, en moesten ten anker komen onder 't robben Eijland. alwaer ons 2 scheepen gepasseerd zijn, 't schip de getrouwigheijd, schipper Hen„ „gelaar voor de Camer van amsterdam, 't schip Catterdijx Cap„n Luijt„t van den Heijden voor de Camer van Zeeland. — den 17. dito liepen wij met 't schip wiltrijk te gelijk in zee. het gem„e schip vlietlust is uijt texel geseijlt met 363. en hebben gehad 8 doden tot aen de Coob en zijn wederom vertrocken van de Caab met 323. koppen, waervan tot hier toe 2 gestorven zijn neemende de scheusbuijk dag voor dag kragtig aen. Dit geeft niet uijterste Eerbied te kennen die geene welke zig met alle agting noemt /:onderstond:/ Hoog Edele geboren en groot agtb: Heer. /:lager:/ Uw Hoog Edel„ gebore, alles gehoorsaemste en onderdaenigste Dienaer /:was geteekendt:/ otto Fruijdeafeld. —. Batavia Agtb: E
English
From Bantam the 6th of June Anno 1753. From Bantam the 6th of June 1753. Batavia To Ever as aforementioned. Late the evening before last, a sloop of the Sultan of Palembang arrived here in the roads from the west, loaded with tin and provided with a proper pass from the Resident. According to the statement of the Nakhoda, a total of 8 sloops and 4 pontings had sailed from Palembang about a month ago, namely 4 sloops and 4 pontings with pepper, and he along with three other sloops loaded with tin. Furthermore, he claimed that due to heavy easterly winds he had drifted so far to the west, and that one of his companions was still lying behind the high land of Bantam. Yesterday morning I sent out a small native vessel with two Europeans, who have just returned after looking all around there, but say they did not see any large vessel or sloop. All of which I take the liberty respectfully to communicate to Your High Nobles, as well as that the sloop, after having requested and obtained some water, departed from here yesterday evening, but can still be seen near Poels made. I have the honor to be with deep respect, underneath stood, High Noble, Highly Esteemed, Widely Ruling Lord and Right Noble Lords, lower, Your High Nobles' humble and obedient servant, was signed, J. V. Suchtelen, in the margin Bantam the 6th of June 1753. This highly esteemed letter is sent with manifold greetings from the Paduka Sri Sultan Abul Mafakhir Muhammad Zainulalamin, also with the humble presentation of services from the Crown Prince Pangeran Abul Mafakhir Muhammad Arif Zainul Abidin, and conveyed by the Administrator of the Realm Pangeran Kasuma Ningrat, Raden Wangsa Pati, Aria Utama Nagara Ngabehi Asta Prana, Ngabehi Wijaya Damarta, and Aria Singa Baya to the Brother, the Lord Governor-General and the Councilors of the Indies residing in the Castle of Batavia, who are wished that the Almighty God may deign to bless with health and a long life in their highly distinguished dignity, so that the interests throughout all of the Indies may be governed ever more wisely, as has been shown regarding the Kingdom of Bantam through the favor and merciful accommodations the Lord Governor-General and the Councilors of the Indies have been pleased to show, both to those of the Court and all of their joint subjects; for which reason the kingdom Translation of the Malay letter written by the King of Bantam to Their High Nobles the Illustrious Government of the Indies, received at Batavia the 1st of June 1753. Translation of D From Bantam the 6th of June 1753. From Bantam the 8th of June 1753. of the Netherlands Indies. of Bantam has remained standing, wherefore, as long as we have breath, we cannot fail to remain grateful to Your High Nobles for the shown benefactions. Furthermore, we hereby communicate to Your High Nobles concerning a momentous matter, to wit, Brother, concerning the office of Paduka Sri Sultan, which Your High Nobles were so graciously pleased to confer upon me, which office I also accepted and observed with the utmost respect and high esteem according to ancient custom, following the just recommendations made by Your High Nobles. But since His Highness is advanced in years and continually finds himself sickly, wherefore, if it seems agreeable to Your High Nobles, I request that my intention may be approved according to the promises made by Your High Nobles, namely that when his blood relatives had returned from Ceylon, that the Paduka Sri Sultan might then obtain his discharge; which the aforementioned Noble Lord Joan Gideon Loten assured me during his presence. Therefore, I hereby insistently request from Your High Nobles my discharge from the royal office and the government at Bantam, which occurs for no other reason than because of my old age and daily indisposition. I request that at the same time the Crown Prince may be chosen in my place. Batavia To His Excellency, the High Noble, Highly Esteemed Lord Jacob Mossel, Governor-General, and the Right Noble Lords Councilors High Noble, Highly Esteemed, Widely Ruling Lord and Right Noble Lords. This afternoon two letters were brought by Javanese from Tjeringin concerning the arrival Pangeran Abul Mafakhir Muhammad Arif Zainul Abidin, as the lawful heir of the aforementioned kingdom, which is also agreeable to him, since we do not doubt that his government will have good results, and I regard him as my own son, so that the Paduka Sri Sultan may spend his remaining days in rest and peace. Lastly, I have accompanied this with nothing other as a token of sincere affection than a modest present of 150 bahars of black and 16 ditto of white pepper. Underneath stood: written in the Kingdom of Bantam on the 20th of the month of Rajab 1165. Lower: for the translation, was signed: E. W. Gordon. Pangeran
Dutch transcription
57. Van Bantam den 6. Iunij A„o 1753. —. Van Bantam Den 6 uij 1753. Batavia Aen Ever als voren gem„t Eergisteren avond laat quam alhier uijt de west ter rheede een Chaloup van den sulthan van Palembang met thime geladen en met behoorlijke pas van den Resident voorzien volgens opgave van den Anachoda, waren te samen 8. Chaloup„ „pen en 4 gontings voor omtrend een maend van Palembang gezeijlt, naementlijk 4. Chalouppen en 4 gontings met pee„ „per en hij benevens nog drie andere Chialouppen met thin beladen, verder gaff hij voor door sware ooste winden zover om de west geraakt te zijn en dat nog een zijner makkers agter 't hoge land van Bantam lag. — Ik heb gisteren morgen een Inlands vaertuijgje op uijt ge„ „sonden met twee Europeese die na aldaar allerweegen, rond gesien te hebben zo even retourneeren dog zeggen geen eenig goot vaertuijg off Chialoup gesien te hebben, al het welke de vrijheijd neem Uw Hoog Edelh„n eerbiedig te Communiceeren als mede dat de Chialoup na om wat water versogt en verkreegen te hebben gister avond van hier vertrocken is dog nog bij Poels made kan gesien worden. — Ik heb de Eere met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele groot agtb: wijd gebiedende Heere en wel Edele Heeren, /:lager:/ Uw Hoog Edelh„s onderdaenige en gehoorsaeme Dienaer /:was geteekendt:/ I: V: Suchtelen /: in margine Bantam den 6. Iunij 1753. —. Deesen hoogwaerdige Brieff werd onder veelvoudige Groete gesonden van den Podoexa Sieri sulthan Aboel Mocali Mahomad Dzienoel Halamin teffens onder nedrige Dienst Presentatie van den kroon Prins Pangerang Aboel Moesa „gier Mahomad: Arieff Dzienoel Abidien en overgebragt door den Rijxsbestierder Pangarang Kasoema Ningrat, Radeen Wangsa Pati, Aria Oetama Nagara Ngabehi Asta Prana, Ngabehi Wiguja D' marta, en Aria „singa Baija aen Broeder den Heer Gouverneur Zene„ „raal ende Raden van India resideerende in 't Casteel Batavia dewelke toegewenscht worden dat den almo„ „gende tod gelieve te zeegenen en Gesondheijd en Langlee„ „ven in derselver Hoog aensienelijke waerdigheijd op dat het Belangen over gantsch India hoe langs hoe meer wijsselijk wag werden bestierd gelijk gebleeken is wee„ „gens het Koningrijk van Bantam wat gunste en Barmhertige Inschickingen den Heere Gouver„ „neur Generaal en de Raden van India zo die van het Hoff als alle haar gesamentlijke Onderdanen hebben gelieven te bewijsen waerom oor het koningrijk Translaat Maleijtse Brieff gesz: door den Koning van Bantam aen haer hoog Edelh„s de Illustre Indiase Regeering ont„ „sangen tot Batavia P„o Iunij. 1753. Translaat van ll D 59. Van Bantam den 6 Junij 1753 Van Bantam den 8 Junij 1753. van Nederlands India. van Bantam nog staende is gebleeven kunnende dier„ „halven zo lang als adem hebben niet affsijn haar hoog Ed„s voor de betoonde Weldaden dankbaar te blijven. — Verders Communiceeren bij deesen aen haar Hoog Ed„s no„ „pens een swaar wigtige saak, te weeten Broeder den Padoeka Sirie sulthan zijn Ampt betreffende dat haar hoog Ed„s mij so gratieuslijk hebben gelieven op de dragen welk Ampt ix ook met de uijterste Eerbied en Hoog Agting na oud gebruijk heb g'accepteerd en waar genomen ingevolge de gedane billijxe Recommendaties van haar Hoog Ed„s maar nademaal zijn Hoogheijd Oud van dagen is en bij Continuatie zig siekelijx bevind, weshalven indien het haar Hoog Edelh„s behaaglijk voor komt, zo versoeke dat mijn Intentie wag werden g'approbeerd na d' gedane belofften van haar Hoog Ed„s naementlijk dat wanneer desselfs Bloed verwanten weeder van Ceijlon gereverteerd waaren, als dat, souden den Padoeka sirie sulthan zijn ontslag kunnen erlangen, het gunt voorsz: den Edele Heer Ioan Gideon Loten bij zijn aenweesen mijn heeft verseekerd. des instere thans bij deese aen haar hoog Edelh„s mijn Ontslag van den koning„ „lijken en d' Regeering Tot Bantam het welk uijt geen anderen reeden geschied, als om de wille van mijn hoge Ouder„ „dom en dagelijxe Indispositie versoeke dat teffens in mijn plaats wag werden verkoren den kroon Prins. Batavia Aen zijn Edelheijd, den Hoog Edelen Groot Agtb: Heere Jacob Mossel. Gouverneur Generaal en de wel Edele Heeren Raden Hoog Edele Groot Agtb: wijd„ gebiedende Heere en wel Edele Heeren. — Deese agtermiddag worden twee Brieven door Javanen van Tjeringen aen gebragt, wegens 't arrivement Pangerang Aboel Moefagier Mahomad Arieff Drienoel Abiedien als den wettigen Erffgenaam van gem: koning„ „rijk het welke denselven mede behaaglijk is, aengesien niet twijffelen off desselfs Regeering zal van een goed gevolg zijn en hem aenmerk als mijn Eijgen zoon op dat den Padoexa Sirie sulthaan de resteerende dagen met Rust en vreede kan door brengen. Laastelijk hebbe bij deese niet anders tot een teeren van opregte genegentheijd te doen versellen dan een gering present van 150 Bhaaren swarte en Peeper. — 16. _„o Witte. .} /:onderstond:/ geschreeven in 't Coningrijk Bantam den 20. van de maend Ridjab 1165. /:lager:/ voor de over„ „setting /:was geteekendt:/ E: W: Gordon. — Pangerang ll
English
61. From Bantam, the 8th of June 1753. From Bantam, the 7th of May in the year 1753. In the Sunda Strait, the ships Delft, Captain Heemskerk, and the Drie Papegaijen, Captain Verdoes; the first states having already had the opportunity to write directly to Your High Excellencies, and the second sends the enclosed letter, to which he grants his address without delay. I have the honor to be with profound respect, below was written, High Honorable, highly esteemed, sovereign Gentlemen and most noble Gentlemen, lower down, Your High Excellencies' humble and obedient servant, was signed, I. V. Suchtelen, in the margin, Bantam, the 8th of June 1753, and beneath that, Postscript: After this was already closed, an enclosed open letter was also brought from the cherry-ship Bloemendael, which sailed from Texel on the 27th of December. - Batavia. To the same as mentioned before. This serves to give Your Honorable High Mightinesses in all deference somewhat of notice that we sailed from Texel on the 3rd of October 1752 with the Company's ship the Drie Bapagaaijen for the Chamber of Amsterdam, and finally, after many head winds and calms, on the 4th of March 1753 came to anchor under the island of Dassen Island because of contrary winds, and set sail again and arrived at Cabo de Goede Hoop on the 7th of the same month, having brought 15 dead and 7 sick, and, Your Honors, while lying off Dassen Island, there passed us, coming from the Cape roadstead and going to the Fatherland, the Company's ships such as Captain Miateman, the ship named Nieuwijvervreugt, Captain Wanjon, the ship Oude Caspel, Captain Wiebe, the ship Luxenburg, Captain De Visser, the ship De Waarsaamheijd, Captain [illegible], the ship Nieuw Nieuwerkerk, Captain I. de Weever, the ship Wijrak; and, Your Honors, coming to anchor in the Cape roadstead, we found lying there the Company's ship Vlietlust, Captain Fruijdegfeld, and the ship Wiltrijk, arrived from Batavia, and after we, highly esteemed Sirs, had lain at the Cape for a few days, there arrived the Company's ships, namely Captain M. van der Meer, the ship De Bevalligheijd, coming from Bengal, Captain Heemskerk, the ship Delfft for the Chamber of Delft, and there departed again from here the Company's ships Vlietlust for Batavia and the ship Wiltrijk for the Fatherland, and, Your Honors, there arrived again here at the roadstead the Company's ships namely De Getrouwigheijd, Skipper Pieter Engelaar, and the Casteel van Tilburg, Captain W. 't Hoen, destined for Bengal, the ship Diemen, Skipper Siekeler, for Batavia, the ship Bloemendael, N. Hoek, the ship Zuijderburg, N. Hagerop, destined for Ceylon, so that we, Your Honors, departed again from the Cape on the 25th of March of the past year and came to anchor under God's blessing with 338 souls in the Sunda Strait on the 4th of May 1753, and have finally, High 63. From Bantam, the 7th of May in the year 1753. From Bantam, the 6th of May in the year 1753. Honors, due to calm and contrary currents, come to anchor on the 6th of May of the same month under the Brabants Hoetje, and lying around there with us the ship Voorland, Captain Soet, from Surat, and the ship Bloemendael, cherry-ship from Amsterdam, Captain N. Hoek, and having heard, Your Honors, that the same captain had passed away on the 2nd of May. Hope, Most Honorable Gentlemen, to continue the voyage to Batavia as quickly as possible; as regards the ship and the crew, they are in a reasonable state, for which we thank God, to which we shall conduct ourselves with all respect, and we have the honor to call and sign ourselves with profound and due reverence, below was written, Honorable, Highly Esteemed Gentlemen, lower down, Your Honorable, Highly Esteemed, humble servant, was signed, Captain B. Verdoes, in the margin, done the 7th of May 1753. Batavia, to the same as mentioned before. Since the occasion presents itself to communicate to His High Excellency as well as the Honorable Gentlemen and Councillors of Netherlands India my safe arrival in the Sunda Strait, as also that since my departure from Holland until the Cape I had 3 dead, and before Cabo de Goede Hoop likewise 3 dead, of which today the first from illness is [illegible] deceased, one being another missing, and the second fell from the topsail yard and drowned, my roll now still consisting of 180 mariners and 81 soldiers. After I departed from Cabo de Goede Hoop on the 27th of April of the current year together with Captain Jan Louis Philippi, commanding the Company's ship Wimenum, the skipper R. Jongemaets commanding the Honorable Company's ship Peijlswaert, there remained lying at the roadstead the Honorable Company's ships, namely: De Bevalligheijd, Captain Master van der Meer, from Bengal to Amsterdam. Ouwerkerx, Skipper Master de Jong, from Zeeland to Batavia. 'T Casteel van Tilburg, Captain W. 't Hoen, from Amsterdam to Bengal. Cattendijk, Captain-Lieutenant Master van der Heijde, from Zeeland to Batavia. De Vreede, Skipper S. Roos, from Enkhuizen to ditto. De Getrouwigheijd, D. Engelaar, from Amsterdam to ditto. Diemen, Petrus Sielkens, from ditto to ditto. Zuijderburg, C. Hagerop, from ditto to Ceylon. Hageveld, P. Jongedijn, from ditto to Batavia. De 3 Heuvels, Godlieb Silo, from the Cape to ditto. D'Erffprins, P. Schoenemans, from Bengal to Delft. Bloemendaal, Hilkes Hoek, from Amsterdam to Batavia. Heer de Manpad, Adrian Roelofsz, from Hoorn to ditto. After my departure from the Cape we saw the ship Peijlswaert for the last time on the 2nd of April, and on the 12th of the same month, when I was at 40 degrees south latitude and had a stiff breeze and thick atmosphere, I also missed the ship Wimenum. missing, further
Dutch transcription
61. Van Bantam den 8. Junij 1753. Van Bantam den 7. Maij A„o 1753. in straat sunda der scheepen Delft Capitain Heembker en de drie Papegaijen Cap„n verdoes; d' eerste zegt be„ „reets occasie te hebben gehad direct aen Uw Hoog Edelheeden te schrijven, en de tweede zend neevens leggende missive die sonder uijtstel zijn addres verleene. Ik heb de Eere met Diep ontsag te sijn /:onderstond:/ Hoog Edele Groot Agtb: wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens on„ „derdanige en gehoorsaeme Dienaer /:was ge„ „teekend:/ I. V: Suchtelen /:in margine:/ Bantam den 8. Iunij 1753. /:en daer onder :/ P: S: na deese bereets was affgesz: word nog aengebragt inleggend open Brieffje van 't kersschip Bloemendael, 't welk den 27. December uijt Texel was geseijlt. — - Batavia Aen Eijn als vooren gemelt. Deese dient om UEd. H: m: eenigsints in alle Eerbied kennisse te geeven dat wij op den 3 October 1752. met 't Comp„s schip de drie Bapagaaijen voor de Camer Amsterdam uijt Texel geseijlt en Eijndelijk na veel teegen winden en stil„ „tens op den 4. maart 1753. onder 't troppen Eijland ten Anker gekomen door Contrarie winden, en wederom onder zeijl gegaen en op den 7. dito aen Cabo de goede hoop g'ar„ „riveerd, hebbende 15 Dooden en 7. sieken aengebragt, en Hoog Edele onder troppen Eijland leggende, benne ons gepasseerd van de Caabse Rheede komende na patria gaende de Comp„s scheepen als Cap„n Miateman, 't schip ge„ nif Nieuwijvervreugt Cap„n Wanjon, 't schip Oude Caspel. Cap„n Wiebe 't schip Luxenburg; Cap„n de Visser 't schip de waarsaam„ heijd Cap„n - - . . . . . . . 't schip Nieuw Nieuwerkerk Cap„n I. de Weever 't schip Wijrak, en hoog Edele op de Caabse Rheede ten anker komende, vonden aldaar leggen 't Comp„s schip Vlietlust Cap„n Fruijdegfeld, en 't schip wiltrijk gekomen van Batavia en na dat wij Edele groot agtb: eenige daegen aen de Caab gelegen hebben benne aldaar gekomen de Comp„, schee„ „pen, als Cap„n m. van der meer 't schip de Bevalligheijd ko„ „mende van Bengalen, Cap„n Heemskerk 't schip Delfft voor de Camer Delfft, en vertrock wederom van hier de Comp„s scheepen vlietlust na Batavia, en 't schip Wiltrijk na Patria, en hoogEdele quame wederom alhier ter Rheede de Comp„s scheepen als de getrouwig„ „heijd schipper P„r Engelaar en 't Casteel van Tilburg, Cap„n w„t 't hoen gedestineerd na Bengalen, 't schip Diemen schipper Siekeler na Batavia, 't schip Bloemendael N. Hoek 't schip Zuijderburg N: Hager op gedestineerd na Ceijlon, so dat wij hoog Edele op den 25. maert A„o pass„o wederom van de Caab vertrocken en zijn op den 4. maij 1753. in de straat sunda onder Godes: zeegen met 338. Coppen ten anker gekomen, en bennen Eijndelijx hoog. Hoog Edele de e 63. Van Bantam den 7. maij Ao 1753. — Van Bantam Den 6. Maij A„o 1753. — Edele door stilte en tegen stroomen den 6. mij dito den Anker gekomen onder 't Brabands Hoetje en daer om„ „trend met ons leggende 't schip voorland Cap„n soet van souratten en 't schip Bloemendael kersschip van Amsterdam Cap„n N. hoek en gehoort hebbende Hoog Edele deselve Cap„n zoude overleden wesen den 2. maij— Hoope Hoog Edele Heeren de Reijs so spoedig als 't mogelijk is na Batavia voort te setten, wat aen„ „gaat schip en volk is in Redelijke staat waer voor wij God danke waer toe wij ons met alle re„ „spect gedragen zullen en wij de Eere hebben van ons met diep en schuldig Eerbied te noemen en onderteeken /:onderstond:/ Eds: Hoog Agtb: Heeren. /:lager:/ uw Edele groot Agtb. ootmoedige Dienaer /:was geteekend:/ Cap„n B. verdoes /: in margine:/ actum den 7. maij 1753. — Batavia aen Eud als vooren geen„ Dewijl wij de occasie presententeert omme zijn Hoog Edelheijd beneevens de Edele Heeren en Raden van nederl: Jndia mijn behoude arrivement tot in straat sunda te Communiceeren als ook dat) ix seedert mijn vertrer uijt holland tot de Caab 3 Doode heb gehad, en voor Cabo de goede hoop mede 3 dooden waervan, van dag den komen te eersten aen sierten is (overleden zijnde een den anderen vermist en de tweede van de marzeijl Raa gevallen, en verdroncken bestaende nu nog mijn rol in 180 zeevaeren„ „de en 81 militairen - - Nadat ik op den 27. april A„o stanti van Cabo de goede Hoop vertrock beneevens den Cap„n Jan Louis Phi„ Comps „lippi Commandeerende 't schip wimenum den schipper R. Iongemaets; Commandeerende 't E Comp„s schip Peijlswaert. so bleeven aldaar ter Rheede leggen d' E Comp„s scheepen als De Bevalligheijd Cap„n M„r van der meer van Bengalen na Amsterdam. Ouwerkerx schipper m„r de Iong van Zeeland na Batavia 'T Casteel van Tilburg Cap„n w„ 't hoen van Amsterdam na Bengalen. Cattendijk Cap„n Lieut„t m„r van der Heijde van Zeeland na Batavia. De vreede schipper S. Roos van Engrhuijsen na _„o De getijuwrigheijd, D: Engelaar „ Amsterdam „ _„o _„o Diemen- - „ P„s sielkens „ _„o „ _„o Zuijderburg „ C: Hager op „- _„o „ Ceijlon. Hageveld. „ P. fongedijn _o „ _„o „ Batavia. De 3. Heuvels „ Godlieb silo. „ de Caab. „ _. o D' Erffprins „ P. Schoenemans „ Bengalen. „ Delfft. Bloemendaal „ Hitt„s Hork „ Amsterdam „ Batavia. h„r de manpad„, A„n Roelofsz „ Hoorn „ _„o Na mijn vertreck van de Caab so hebben 't schip Seijlswaert ten 2 april voor 't laast gesien en den 12. d„o wanneer ik op 40 g=r Z. B. was en een stijven koelte en dicken lugt had hebbe in ook het schip Winenum gemist. —. vermist verders
English
65. Bantam the 16th of June 1753. From From Bantam the 16th of June 1753. Furthermore, having commended my person to Your Right Honourable, I testify with all respect and veneration to subscribe myself underneath: Right Honourable, Grandly Respected and Well-Born Sirs, lower: Your Right Honourable's humble and obedient servant, was signed: J. V: Heemskerk, in the margin: In the Honourable Company's ship Delfft under the third point of Java the 6th of May 1753. Batavia To the same as mentioned before On the 13th of this month I had the honour to receive, via the ship Overschie which had remained at anchor outside Poeloe Panjang, Your Right Honourables' esteemed letters of the 11th prior. After having informed the Sultan of Your Right Honourables' intentions, His Highness has indicated that it was not truly very necessary, and that it had also not been customary, to place such a Javanese on the Company's ships or vessels, given that the Lampong pepper proas, which make their business of sailing back and forth, are never without passes; and as for a few that come directly from there and when they have no pass, that the Sultan regarded their cargo of pepper as serving for a pass. However, in order to comply with Your Right Honourables' orders, His Highness would have a vessel prepared to accompany the ship, in order to be of service to the captain in whatever might be required; of all of which I have informed that officer by a short letter, yet at the same time advised him not even to wait for the said vessel, but rather to continue his cruise, while I would urge the Sultan to send on the promised people and vessel. Yesterday there was also brought to me Your Right Honourables' missive of the 12th of this month, from which I noticed with very much regret their displeasure at the lack of intelligence or pre-advertisement from the post at Tjerita regarding the passing ships; and in truth I must confess that to this day I myself have never received from there any news regarding the Company's ships arriving from the fatherland, having until now had to make do, purely and solely as before, with the news of the Javanese who are accustomed to sail out to the arriving ships in the Sunda Strait, whereas that from Tjerita always arrives late and even then is very deficient, reporting only on such and such a day a ship passed, without more; wherefore I had already let my thoughts go to provide for this convenience as best as possible under the present circumstances of the times, but I have been anticipated by Your Right Honourables' reproach, which is very sensible to me. For Tjerita not being a place of shipping or trade, scarcely a small vessel comes to this place every fourteen days, 67. From Bantam the 16th of June 1753. From Bantam the 24th of June in the year 1753. to this place, so there are undoubtedly not constantly vessels available for loan or for hire, and the postholder has little opportunity to be speedy with his reports, for which he would need to have at hand at least three to four small vessels always ready and provided with crew, which under the present circumstances will be burdensome and costly. Furthermore, it has been related to me not only by the master of the ship Overschie, but daily by the vessels sailing from this office, that many of the passed ships have sailed past so far to the north that they were not seen. Meanwhile I shall earnestly recommend to the sergeant, who is a rather capable man, the keeping of his daily journal and the prompt giving of notice, as well as confer with him what means thereto are the best and most economical. The vessel of the Sultan of Palembang, laden with pepper and tin, which had drifted to the west and, as I hear, near the island of Lagondi, and to which I had already sent out a proa, though in vain, as respectfully mentioned in the letters of the 6th of this month, arrived yesterday at these roads, but after having taken in a little water was immediately dispatched again, trusting that it will already have arrived with its cargo before this. Batavia To the same as mentioned before Since late this evening the hooker Ter Veer arrives at the roads, bringing along the enclosed missive to Your Right Honourables, I did not dare fail to send it on at once, and at the same time to communicate that just now a Javanese from Tjerita has also brought a short letter from the sergeant dated today, accompanied by orders to board a ship coming from the west, but the Javanese testified not to have been able to reach the ship; today also two ships coming from the west have passed without having heard any other news of them beforehand. I have the honour to be with deep respect, underneath: Right Honourable, Grandly Respected, Far-Commanding Sir and Honourable Sirs, lower: Your Right Honourables' humble and most obedient servant, was signed: I: V: Suchtelen, in the margin: Bantam the 24th of June 1753. I have the honour to be with deep respect, underneath: Right Honourable, Far-Commanding Sir and Honourable Sirs, lower: Your Right Honourables' most humble and most obedient servant, was signed: I: V: Suchtelen, in the margin: Bantam the 16th of June 1753. Batavia
Dutch transcription
65. Bantam den 16. Iunij 1753. — Van Van Bantam den 16. Junij 1753. —. Verders na mijn Persoon bij Uwel Edl. groot agtb: gere„ Commandeert te hebben so betuijge mij met alle agting en veneratie te onderteekenen /:onderstond:/ Hoog Edele groot Agtb: en wel geboren Heeren /:lager:/ UE. groot Agtb: onderdanige en gehoorsame Dienaer /:was gete„ „dend:/ J. V: Heemskerk /:in margine:/ In 't EComp„s schip Delfft onder de 3 Hoek van Java den 6. Maij 1753. —. Batavia Aen Even als voren gem„t Op den 13 deeser heb ix de Eere gehad per het schip Overschil 't welk buijten Poeloe Panjang ten anker was gebleeven te ontfangen uwer Hoog Edelheeden geeerde Letteren van 11. bevoorens. Na den sulthan van uwer Hoog Edelen intentie onderrigt te hebben heeft zijn Hoogheijd te kennen ge„ „geven juijst niet seer nodig te zijn, en dat ook niet gebruijkelijk was geweest zodanig een Javaen op 's Comp„s scheepen off vaertuijgen te plaatsen aengesien de Lampongse peper praeuwen die haar werk maken van over en weeder vaeran, roit zonder passen zijn en wat aengaat eenige weijnige die van daar direct komen en alse met geen pas hebben dat den sulthaan hunne in hebbende peperlading voor pas verstrekte; egter zoude zijne Hoogheijd om aen uwer hoog Edelheeden beveelen te voldoen een vaartuijg laten gereed maken om het schip te versel„ „len; ten Eijnde de Capitain in het geene mochte vereijschen ten Dienste te weesen van welk een en ander dien officier bij een brieffje heb kennis gegeven dog teffens geraden maer niet eens na 't gesegde vaertuijg te wagten en liever zijne kruijs togt te vervolgen, im middens dat den sulthaan tot naer sen„ „ding van 't belofde volk en vaertuijg zoude aensetten. Nog is mij gisteren aengebragt Uwer Hoog Edelheed„s missive van 12 deeser, waer uijt met seer veel leed weesen bespeurd hebbe derselver misnoegen over gebrek van narigt, off preadvertentie van de Post Tjerita wegens de passeerende scheepen, en in waerheijd moet ik bekennen tot heeden van daar zelv noit eenige tijding wegens Comp„s uijt het vaderland komende scheepen te hebben ontfangen moeten„ „de mij tot nu toe enrel en alleen gelijk bevoorens behelpen, met het nieuws der Javaenen welke in straat sunda op de aenkomende scheepen gewoon zijn te vaeren derwijl dat van Tjerita altijd na komt en dan nog seer gebreckig is melden„ „de alleen op zoo en zoo een dag is een schip gepasseerd sonder meer waerom bereeds ook mijne gedagten heb laten gaen gehad om dit convenient ten besten bij deese tijds omstan„ „digheijd te voorsien dog ben door Uwer Hoog Edelheeden (mij seer sensible reproche voorgekomen. —. Want Tjerita geen plaets zijnde van vaert off handel komende nauwelijks om de vertien dagen een vaertuijgje te voldoen na herwaerds Joboor 67. Van Bantam den 16. Iunij 1753. — Van Bantam den 24. Iunij A„o 1753. — na herw„s zo zijn daer ongetwijfeld niet gestadig vaertuij„ „gen ter leen, off te huur en heeft de Posthouder weijnige occasie spoedig met sijne Berigten te weesen waertoe ten minsten drie à vier kleijne vaertuijgen altijd gereed en met volk voorsien zoude moeten aen de hand hebben dat bij deese tijd beswaerlijk en kostbaer zal zijn.— Nog is mij niet alleen door den schipper van 't schip Overschie maer dagelijks door de vaertuijgen van dit Comptoir varende gerelateerd dat veele de gepasseer„ „de scheepen zo hoog om de noord zijn voorbij geseijlt, dat men deselve niet gesien heeft. —. Inmiddens zal ik den zerg„t die een tamelijk son„ „bent is, het houden van sijn Dag. Register en prompt geeven van kenniss op het Ernstig aen recommandee„ „ren; mitsg„s hem overleggen wat middel daer toe het beste en Menagieuste is. - Het vaertuijg van den sulthan van Palembang met peper en thin geladen 't welk om de west, en zo ix hoor tot bij 't Eijland Lagondi is vervallen geweest en waerop bereeds een praauwtje dog vergeefs heb uijtgesonden gehad als eerbiedig vermeld staet bij Letteren van 6: deeser, is gisteren ter deeser Rheede gekomen dog na een weijnig waeter te hebben ingenomen ten eersten weeder g'expedieert, vertrouwende dat bereeds met sijne lading voor deese zal g'arriveerd zijn. — Batavia Aen gud als voren gem„t Aengesien deesen avond laat de Hoeker ter veer op de Rheede komt, mede brengende in leggende /missive aen Uw Hoog Edeh„s, heb ik niet durven na laten, die nog met ten eersten voort te senden en met eenen te bedeelen dat oor so even een Javaen van tjerita aengebragt heeft een briefje van den sergeant op heeden gedateerd verseld met Order om op een schip uijt de west komende aen te gaen dog de Javaen betuijgde het schip niet te hebben konnen krijgen ook zijn heeden twee scheepen uijt de west komende gepasseerd zonder eenige andere tijding van deselve bevorens te hebben vernomen. —. Ik heb de Eere met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele groot agtb: wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdoenige en gehoorsaemste Dienaer /:was ge„ „teekendt:/ I: V: Suchtelen /:in margine:/ Bantam den 24: Iunij 1753. —. Ik heb d' Eere met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uwer Hoog Edelheedens onderdaenigste en gehoorsaemste Dienaer /: was geteekend :/ I: V: Suchtelen /:in margine:/ Bantam den 16. Iunij Ik heb Batavia 1753. —.
English
From Bantam the 9th of June in the year 1753. From Bantam the 9th of June in the year 1753. Batavia To the same as mentioned before Not doubting the delivery of my previous very humble letters sent to Your Right Excellencies several times via Bantam, I also take the liberty to let this serve as an accompaniment to the continuation of the daily register. As also for Your Right Excellencies' perusal, two certain depositions made by the Nachoda Jura Toeli and Pura Moedi, milli tangponno of the first intercepted vessel, whom by chance I found here in a lingering fleet of thirteen to fourteen prahu gontings, under the company of the Ingebaij Mienjang, and several Pangerangs of Samanca, mostly laden with pepper and the rest for the transport thereof to Bantam, upon the vessel of the Pangerang Neja Coesoema, both of whom I had removed from there and arrested. The Nachoda at first would acknowledge nothing, but the steersman immediately told how the matter stood, that they were from Sillebo and not from Bancahoela as the Lampongers had pretended, whereupon the first-mentioned, being closely examined, finally broke down and gave an account, as Your Right Excellencies will please to see from the above-mentioned depositions; whereupon I immediately caused to be observed with all diligence the aforementioned Nachodas, Mielang Caija, Bimbang, and Billar, from Banca hoeloe and Sillebo, who were still due to arrive. On the 19th of the past month, hearing from some natives that the first- and last-mentioned had already arrived in the river of Colombaija and Calangang, and were lying there trading, I immediately made this known to the lieutenant of the hooker Ter Veer, who was still cruising in this bay, who also shortly thereafter fetched and captured them from there, though the chiefs fled to Samanca with almost all the goods. However, Nachoda Bimbang, being unable on the 4th of this month to round the island due to a strong south wind, was forced to pass through on the inside, and intending, as it seemed, to avoid the hooker, which lay at the crossing and in plain view, chose with six other vessels this bay. He was immediately recognized by his curtain sail, which almost all those English Malays carry, and also came ashore at once, whereupon I in the meantime surprised him with a small detachment, took off the crew consisting of eight men and had the vessel brought to the roadstead, arrested the Nagoda, and inventoried his prahu and goods, among which I found, among other things, an English sea-letter. Letter, written on large mediaan paper, dated at Fort Marlbroeg February 1747/8, signed Jos Hurlock, and on the side a large seal in red wax, signed Daniel Tottie secretary. I immediately interrogated that Nachoda sharply, and notwithstanding that his own crew confessed to coming from Sillebo, he nevertheless persisted that he belonged at Samanca, and that his wife and children were there, which may all very well be true, and the Lampongers, finding their interest therein, will very gladly confirm it; but Your Right Excellencies will please to know that since house rent is not expensive there, they can easily do so, and that it only lasts as long as they need to be there for their trade, and that the same is the true reason that so many smugglers keep house in that country, going then as inhabitants of Samanca or of another settlement with their vessels laden with the smallest cargo of split rattans etc. to Bantam for a pass, and then with the same, after having provided themselves well, going round the corner, and returning they show it when need demands, for they say they cannot obtain a new one on Samanca, and they have kept that going annually in such a manner. Also, in order to be thought even better of, there are some who take a small vessel and load it with four to five bahars of pepper, and let their large ones with good guards lie in one river or another for so long, just as Billar has now done. There are still others who buy a pass from someone who no longer sails here, even if it is somewhat old; they nevertheless think they are protected by it. Three of the captured prahus are of the large sort of gontings, and those of Bimbang and Billar on their first voyage to sea. And since I now have so many prisoners and vessels here, with so few men that I no longer dare trust them in the guardhouse, and have already transferred seven of them to the hooker, and moreover a good full month will pass before the Mandarese arrive, I have, together with Lieutenant Cleement, on account of the said necessity, as well as because he only had rations for a short time and could obtain nothing here, thought it proper that he shall take them with the hooker to Bantam, and to keep the pantjallang De Verslagentheijd here for the time being, which is then to commence its voyage thither tomorrow. And as I now have a good place selected with a fine plain, in sight of the Lampong Bay, near the fresh rivulet, and arranged so that, with Your Right Excellencies' pleasure, to build a small fort...
Dutch transcription
69 Van BBantam den 9 Iunij A„o 1753. — Van Bantam den 9. Iunij A„o 1753. Batavia Aen even als vooren gem„t Niet (twijffelende aen de bestellinge van mijn vorige seer geringe Letteren uw Hoog Edelens diverse reijsen over Bantam toe gesonden neme al mede de vrijmoedigheijd deese te doen dienen ter geleijde van 't gevolg van het dag„ „register. Als mede tot Uw Hoog Edelh„s speculatie twee seekere Relasen, gedaen door den Nachoda Iura Toeli en Pura moedi, milli tangponno van het eerste aenge„ haalde vaertuijg die bij geval hier in een vertoevend vloot„ je van dertien à veertien prauw gontings, onder 's gesel„ „schap van den Ingebaij Mienjang, en verscheijde Pangerangs van Samanca meest beladen met peper en de Rest tot overvoer: van deselve naar Bantam, heb gevonden op 't vaertuijg, van den Pangerang Neja Coesoema, die beijde daar aff liet halen, en in arrest nam, den Nachoda wilde in't eerste nergens van weeten, maer den stuurman seijde terstond hoe de saak, geleegen was, datse van sillebo, en niet van Bancahoela, waren gelijk de Lamponders voorgegeven hadden, waer op den eerst gemel„ „de, de nooo ondersogt, een oor eijndelijk door de maend viel, en een verhaal deed, als uw Hoog Edelens, sal gelie„ „ven te sien uijt de boven t gemelde Relasen; waer op ten eersten met alle vlijt liet observeeren, de in die Den 19 van den voorleedene maand, hoorende, van eenige Inlanders, dat den eerst, en laatst gemelde, bereeds in de Rivier van Colombaija en Calangang waren g'arri„ „veert, en aldaar lagen te handelen, liet sulx ten eersten aen de nog in deese bogt kruijsende Luijtenant van de Hoeker Ter veer bekend maken, diese ook kort na dato, daervan daan gehaelt, en genomen heeft, dog de hoofden, met meest alle de goederen naar samanca gevlugt. Maar Nachoda Bimbang den 4 deser, door een harten zuijden wint, niet buijten 't Eijland om konen„ „de, was genoodsaekt, binnen door de komen, en naer gedagten de hoever willende mijden, die aen de overval, en in deselfs gesigt lag, kiesde met nog ses andere vaartuijgen dese bagt, die opdeede stonds door sijn gordijn Zeijl, die meest alle die Engelse maleijers voeren, bekent raarte, en ook selfs ten eersten aen de wal quam, wanneer ik hem intussen met een kleyne Commando, liet verrassen, 't volk, bestaende in agt maan, daer af en 't vaertuijg, op de Rheede liet halen, nam de Nagoda in arrest, en inventariseerde deselfs prauw, en goederen, waer bij onder anderen vond een Engelse Zee schriftuur gemelde Nachodas, Mielang Caija, Bimbang, en Billar, van Banca hoeloe, en sillebo, die nog stonden te komen. schriftuur Brieff - E E 71. Van Bantam den 9. Iunij. 1753. Van Bantam den 9. Iunij A„o 1753. — Brieff, op groot mediaat geschreven, gedateerd in 't fort Marlbroeg feb„rij 17478. geteekent Dos hurloch, en ter sijden een groot zeegul in rooden Lacq, geteekend Daniel Tottie secoet„s, hebbe dien naChoda ten eersten scherpelijk ondersogt, en niet tegenstaende, sijn eijgen volk bekende van sillebo te komen, bleef hij egter per„ „sisteeren dat te samanca thuijs hoorde, en dat sijn vrouw, en kinderen daer waren, dat alles ook wel waar kan zijn, en de Lamponders, hare interest daerbij vin„ „dende, sullen sulx seer gaerne bevestigen, maer uw Hoog„ Edelens, gelieft te weeten; dat derwijl de huijshuur, daer niet swaer en is, sulx gemackelijk konnen doen, dat 't ook maar so lang duurt, als se daer met hunne negotie nodig hebben, en 't selve de ware reden is, dat er so veel smockelaers, in die Contrij huijshouden, gaende dan als inwoonders van samanca, of van een andere negereij, met hare vaertuijgen beladen, met de geringste lading van bindrottingen &„a naar Bantam, om een Pas, en dan met 't selve, na sig wel voorsien te hebben, 't hoekjen om, en weeder komende toonen die, als de nood sulx vereijscht, want seggen, se kunnen op samanca geen nieuwen sal bekomen, en hebben dat so Iaerlijks gaende gehouden, ook om nog beeter gedagten van haar te hebben, sijn er sommige, die neemen, een kleijn vaertuijg, en be„ laden dat met vier â vijff bharen peper, en laten hunne En also thans een goede plaets hebbe, voorschee met een fraaij pleijn, op 't gesigt van de Lampongse bogt, bij 't verse riviertje, en gereguleert om met uw Hoog Edelheedens, gelieven, een fortje aen te grooten met goede wagters in d' een of andere Rivier, so lang leggen, gelijx als Billar nu gedaen heeft, dat sijn er nog al andere, die koopen een pas, van een die hier niet meer op voert al is 't wat oud, sij sijn Evenwel, meenense daer mede gedert. — Drie van de genomene prauwen sijn van de groote soort gontings, en die van Bimbang en Billar, voor hare eerste Reijs in Zee. — En dewijl nu hier, so veele arrestanten, en vaer„ „tuijgen hebbe, daerbij so weijnig bevolrt, dat ir deselve niet meer in de wagt durff vertrouwen, en al seeven stux op de Hoeker overgegeven hebbe, daerbij nog wel een groote maend, sal heen loopen, eer de mandareesen komen, hebbe met den Lieutenant Cleement, om gemelde noodsaekelijxheijd, als mede dat hij maer voor korten tijd randsoen had, en hier niets konde bekomen, goet gevonden, dat hij met de Hoeker deselve naer Bantam, sal brengen, en de Pantjallang de ver„ „slagentheijd, hier so lang aen de hand te houden, die dan op morgen derwaerts sijn reijs staet aen te neemen. —. grooten leggen . —. d 18 e e e e
English
73. From Bantam, the 9th of June Anno 1753. — From Bantam, the 30th of June 1753. — to place, for the covering of the garrison which currently lies open to all hostility, I take the liberty to attach hereto a requisition for the necessary building materials, as well as to be permitted to obtain for its construction a master craftsman, along with another twelve journeymen, being Four masons, Seven carpenters, and One blacksmith, And finally for defense, ten pieces of cannon, among which four good six-pounders and two culverins are requested, in order to be able to use them on the seaside as need requires. In the hope that Your Right Excellencies will favorably please to permit me both, I wish Your Right Excellencies, highly esteemed persons, and their interests, all heavenly blessings, remaining with deep-felt respect, below stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Severe, Prudent, Foreseeing, Wide-Ruling, and Very Generous Lord and Lords, lower, Your Right Excellencies' very humble and obedient servant, was signed, Krijn Laven, in the margin, Poule goudi the 9th of June Anno 1753. — Batavia To the same as mentioned before. Today at noon an advice letter was brought here by Javanese from Tjeringen from the ship de Vreede, Captain S. Root, which sailed for the Chamber of Enkhuijsen on the 17th of November 1752 and sailed from the Cape on the 2nd of April last, having had 15 deaths during the journey, and there were 24 sick for whom refreshments were requested, which are to be sent to him immediately. In the forenoon a ship came into sight from the west, which presumably will be the aforementioned Vreede. Yesterday and today two more ships can be seen from the west, but of which one has no other report than verbally that one comes from Persia. Furthermore, this afternoon on behalf of the Sultan and Pangerang Ratoe was handed over the wetanger, of whom mention is made in the humble letter of yesterday, who was said to have claimed to be an emissary of Keetappa and who was seized by the Bantam people who pursued him, but he says he knows nothing, while he has nonetheless been placed in good custody, to be sent over to the order of Your Right Excellencies at the first good opportunity. — I have the honor to be with deep respect, below stood, Right Honorable, Wide-Ruling Lord and Well-Born Lords, lower, Your Right Excellencies' humble and obedient servant, was signed, I. V. Suchtelen, in the margin, Bantam the 30th of June Anno 1753. — Batavia er —. 75. From Bantam, the 29th of June Anno 1753. — From Bantam, the 1st of July Anno 1753. Serves to advise Your Right Excellency hereby of our safe arrival in the Sunda Strait, our ship and crew being, God be praised, in good constitution, and having had since our journey from the fatherland 15 deaths and 24 sick, though of little importance: hoping when an occasion serves to present His Right Excellency shortly, God willing, with our humble respect: thus I shall conclude after having first most humbly inserted ourselves into His Right Excellency's good grace and assured His Right Excellency of our modest respect, making bold with all obedience to sign, below stood, Right Honorable, Highly Esteemed Lord, lower, Your Right Excellency's most humble servant, was signed, S. Root. In the margin, done on the Honorable East India Company's ship de Vreede, this 29th of June 1753. Sailing in the bay of Ceringe. — Batavia To His Excellency the Right Honorable, Highly Esteemed Lord Jacob Mossel, Governor General, and the Well-Born Lords Councillors of the Netherlands Indies. Right Honorable, Highly Esteemed, Wide-Ruling Lord and Well-Born Lords. Two ships came into sight today around noon, Batavia To the same as mentioned before. We have the honor to communicate to Your Right Excellencies and Excellencies that we have departed with the Honorable Company's ship named Rotterdam for the Chamber of Rotterdam from Goeree on the 1st of January last, arrived at the Cape of Good Hope on the 27th of March, departed from there together with the ships Diemen, Huijs te Manpad, and Cattendijk on the 15th of April, and the day before yesterday arrived alongside the ship Diemen in safe passage: the ship and crew are in very good state, having had the entire voyage only one dead and no sick, presumably the ships Cattendijk and Rotterdam, of which I received two notes this afternoon, brought by Javanese from Tjeringen, and with the latter this enclosure to Your Right Excellencies. I have the honor to be with deep respect, below stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Wide-Ruling Lord and Well-Born Lords, lower, Your Right Excellencies' humble and obedient servant, was signed, R. v. Suchtelen, in the margin, Bantam the 1st of July 1753. Underneath, Postscript: After this had already been closed, there was also brought a missive from Huijs te Manpad for the Chamber of Hoorn, which sailed from Texel on the 28th of December, together with an enclosure to Your Right Excellencies. Right Honorable, Highly Esteemed Lord. presumably. had 9 e AdoBon e e
Dutch transcription
73. Van Bantam den 9 Iunij A„o 1753. — Van Bantam den 30 Iunij 1753. — leggen, tot Decking van de thans voor alle vijande„ „lijke openleggende, besettelingen, gebruijke de vrijheijd, hier nevens te voegen, een Eijsch, van de daertoe beno„ „digde Bouwstoffen, mitsgaders tot desselfs extructie te mogen erlangen, een meesterknegt, met nog twaelff Ambagts gesellen, als Vier Metzelaars. zeeven Timmerlieden, en Een groff smit., En Eijndelijk tot defensie tien stucken Canon, waar„ „onder vier goede ses Ponders, en twee veld slangen, versoeke, om aen de zee kant, de nood vereijschende te kunnen gebruijken. In hoope Uw Hoog Edelens, mij 't een, en andere gunstig gelieve te permitteeren, zo wensche uw Hoog Edelens, Hoog g'agte Persoonen, en dasselfs belangen; alle hemelsche zeegeningen, Blijve met diepschul„ „dige Eerbied /:onderstond:/ Hoog Edelen Groot agtba„ „ren, Gestrengen, wel wijsen voorsienigen, wijdge„ „biedende, en seer Genereuse, Heere en Heeren, /:lager:/ Uw Hoog Edelens seer, onderdaenigen en gehoorsaemen dienaer /:was geteekend:/ krijn La„ „ven /:in margine:/ Poule goudi den 9 Iunij A:o 1753. — Batavia Aen vd als voren gem„t Heeden op den middag worden alhier per Javaenen van Tje„ „ringen aengebragt een advijs briefje van 't schip de vreede Cap„n S: Root voor de Camer Enkhuijsen uijtgevaeren den 17. 9ber 1752. en van Cabo geseijlt den 2 April jongstleeden hebbende ge„ „duurende de reijse 15 Dooden gehad waren 24 zieken voor welke verversing versogt die hem aenstonds staat toe geson„ „den te worden. in de voormiddag is een schip uijt de west in 't gesigt gekomen 't welk presumtieff op gem„e vreede weese„ zal, gisteren en heeden zijn nog twee scheepen uijt de west te zien dog van welke men geene andere narigt heeft, als mondeling, dat het eene uijt persien komt. nog is deese middag van wegen de zulthan en Pangerang Ratoe overgegeven de wetanger, waervan verm„t staat bij nedrige Letteren van giste„ „ren. die een zendeling van Keetappa zoude hebben voorge„ „geven te zijn en die door 't Bantams volk dat hem na settede was opgevat, dog hij segt nergens van te weeten, terwijl hem egter in goede verseekering het geset, om bij eerste goede occagie aen de ordre Uwer Hoog Edelheeden over te senden.— Ik heb de Eere met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele wijd gebiedende Heere en welEdele Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelh„s onderdaenige en gehoorsaeme dienaer /:was geteekend:/ I: V: Suchte„ len /:in margine:/ Bantam den 30. Iunij A„o 1753. — Batavia er —. 75. Van Bantam den 29. Iunij A„o 1753. — Van Bantae den 1. Iulij A„o 1753. Dient omme uw hoog Edelheijd per desen van ons behou„ „den arrivement in straat sunda te adviseeren, zijnde ons schip en Equipagie /: Godloff:/ in goede Constitutie, en hebbende tsedert onse Reijse uijt patria 15 dooden en 24. sieken dog van weijnig importantie: verhopende weer een occassie dienende zijn hoog Edelh„t in 't korten so god wil van onsen onderdaenigen Eerbied te offureeren: zo sal ik afbreeken na alvorens ons op het aller nedrigste in zijn Hoog Edelh„s goede gratie geinsereerd en sijn Hoog Edel„t van ons demoedige respect verzekert te hebben, mij ver„ stoutende met alle obedientie te onderteekenen /:onderstond:/ Hoog Edelen groot agtbaeren Heere /:lager:/ Uw Hoog Edelh„s aller demoedigsten Dienaer /:was geteekend:/ S: Root. /:in margine:/ actum op 't E. O. E. Comp„s schip de vreede deesen 29. Iunij 1753. Zeijlende in de bogt van Ceringe. — Batavia Aen zijn Edelheijd den Hoog Edelen groot Agtbaren Heer Jacob Mossel. Gouverneur generaal en de wel Edele Heeren Raden van Nederlands India. Hoog Edele groot Agtbare, wijd gebie„ dende Heere en wel Edele Heeren. Twee scheepen zijn heeden tegen de middag in 't gesigt geraert Batavia Aen Eoen als voren gem„t Hebben d'eere uw Hoog Ed„s en Edelens te Communiceeren als dat wij met het E Comp„s schip genaemd Rotterdam voor de Camer Rotterdam zijn vertrocken uijt de goeree den 1. Jan: Laastleeden aen Cabo de Goede Hoop gekomen den 27. maart van daer vertrocken benevens de scheepen Diemen A„a te manpad en Cattendijk den 15 april en op eergisteren nevens het schip Diemen in de behouden passagie g'arriveerd: het schip en volk is in zeer goeden staet hebbende de geheele reijse maar een doode en geene zieken presoumtieff de scheepen Cattendijn en Rotterdam waervan deesen agtermiddag twee briefjes, ontfing met Javacnen van Tjeringen aengebragt, en met de laatste deese inleggende aen Uwe Hoog Edelheeden. Ik heb d' Eere met diep respect te zijn. /:onderstoond:/ Hoog Edele Groot Agtbare wijdgebiedende Heere en wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onder„ „daenig en gehoorsamen Dienaer /:was geteekendt:/ R: v: suchtelen: /: in margine:/ Bantam den 1 Iulij 1753. /:daeronder :/ P: S: na deese bereeds geslooten was word nog aengebragt eene missive van't huijs te maupad voor de Camer Hoorn, den 28. december uijt Texel geseijlt, bene„ „vens een Jnleggende aen Uwe Hoog Edelheeden. Hoog Edelen Froot Agtb: Heere. presumtieff. gehad 9 e AdoBon e e
English
77. From Bantam, the 30th of June 1753. From Bantam, the 1st of July 1753. had: we hope herewith to have satisfied the intention of Your Right Honourables and Honours, and after having recommended Your Right Honourables and Honours to the gracious protection of the Almighty, we have the honour to call ourselves, with deep respect. Was signed: Right Honourable Gentleman and Honourable Gentlemen. Lower: Your Right Honourable and Honours' humble and obedient servant. Signed: G. T. L. Welle, Ant: Obreen Transz. In the margin: Aboard the ship Rotterdam near the Brekers Hoedje, the 30th of June 1753. Batavia To His Excellency addressed as before. After I put to sea from Texel on the 28th of December with the Honourable Company's ship 't Hof te Manpad, together with the ships 't Casteel van Tilburg, Bloemendaal, De Getrouwigheijd, Diemen, and Zuijderburg, we arrived in a very desirable state in the roads of Cabo de Goede Hoop during the night between the 22nd and 23rd of March 1753, having had very good weather and healthy crew throughout the voyage, and with the loss of three dead. From where we departed again on the 15th of April, together with the ships Rotterdam, Cattendijk, and Diemen, so we have happily arrived in the Sunda Strait on the 29th of June, together with the Honourable Company's ship Cattendijk, having between here and Cabo de Goede Hoop three Batavia To His Excellency addressed as before. Late in the evening on the 26th, Your Right Honourables' dispatch of the previous day was delivered to me, upon the contents of which I immediately, the next morning, had the Captain Lieutenant Commandant Fleischheld inform the Sultan and the Pangerang Ratoe, each separately, of what Your Right Honourables mentioned concerning a troop of people said to be staying on Mount Muijar; with thirty-one dead and fourteen sick, nothing noteworthy having occurred on our voyage. Your Right Honourables receive herewith a list of the ships that we encountered in the roads of Cabo de Goede Hoop; I shall not fail to provide His Right Honourable with a verbal report upon my arrival in the roads of Batavia. Wherewith I remain, after having most humbly recommended myself to Your Right Honours' most capable favour. So I have the honour to be. Was signed: Right Honourable and Wide-ruling Gentlemen. Lower: Your Right Honourable's obedient and humble servant. Signed: I: Roeloff. In the margin: Done aboard the aforementioned ship, the 1st of July 1753, lying in the Bay of Anjer. 79. From Bantam, the 29th of June in the year 1753. From Bantam, the 29th of June in the year 1753. asking for an audience when it would please Their Highnesses to meet with me; whereupon I went to court yesterday afternoon, and the following was communicated, both previously by the aforementioned Captain and since then verbally. First, on behalf of the Sultan, that only two days ago one of his subordinates had come down from Mount Minijak, but that there was nothing going on there, though there had been some gathering beforehand, who had been driven off again. The Pangarang Ratoe communicated roughly the same, adding as is known to me, and of which he gives notice from time to time, as I had the honour to mention in letters of the 24th of March and the 23rd of May that his men patrol daily, and concerning the mentioned gathering, that there had been a stay there for a few days by a welanger claiming to be an emissary from Ketappa, who had thus gathered some people together, against whom about 40 armed men had been dispatched by him, the Crown Prince. These men had apprehended two of that conspiracy, who are currently still in the stocks with him, with the further report that this so-called emissary had fled towards the lands of Jacatra, where he was still being pursued. Furthermore, yesterday and the day before yesterday, more men had already been sent out to patrol, and today a patrol was to go to Tangarang to thoroughly scour the surrounding regions everywhere from there, while they would not fail to report on what occurred; however, the entire matter was considered very minor by both the Sultan and the Pangarang Ratoe, and roughly equal to another incident that occurred a few weeks ago, when the Chinese Captain, being in Batavia, sent a note here to the Lieutenant reporting that emissaries of Ratoe Bagus had visited their sugar mills, demanding the usual tjouxei or toll for their prince, as they called him. The Chinese Lieutenant made a great commotion, but when men were sent out by His Highness and the Pangerang Ratoe, they were found to have been some petty thieves who had used these threats to possibly gain a penny from it, but of whom nothing more has since been heard. Also, because this news came from Batavia, I did not dare trouble Your Right Honourables with the narration of it, except because these two stories were compared with one another yesterday. Yesterday I also conversed at length with Their Highnesses concerning the Lampong smugglers and the apprehended vessels; and I hope that Your Right Honourables will approve that I have had the five Bharen of pepper that were in the one vessel offered to the Sultan as the product of his own lands.
Dutch transcription
77. Van Bantam den 30. Junij 1753. — Van Bantam den 1 Iulij 1753. —. gehad: wij verhoopen hier mede aen de intentio van U Hoog Edelh„t en Ed„s te hebben voldaan en na u Hoog„ Edelh„t en Ed„s in de genadige protextie des aller hoogsten te hebben aenbevoolen, hebben ( wij de Eere ons met diep respect te noemen. /:onderstond:/ Hoog Edele Heere en Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edele en Ed„s onderda„ „inge en gehoorsaeme Dienaar /:was geteekend/ g. t 1. welle. Ant: obreen Transz: /:in margine:/ In't schip Rotterdam bij het brekers hoedje den 30 Iunij 1753. — Batavia Aen Epph als voren geent„ Na dat ik op den 28. December met ' E Comp„s schip t„o te manpad beneffens de scheepen 't Casteel van Tilburg, Bloe„ „mendaal, de getrouwigheijd, Diemen, en Zuijderburg uijt Texel in zee zijn gelopen zo zijn wij na geduurende de Reijs zeer goed weer en gesond volk en met verlies van drie dooden 's nagts tussen den 22 en 23. maart 1733. in een seer gewenschte staat ter rheede van Cabo de de goede hoop g'arriveerd van waer wij den 15 april we„ „der vertrocken beneffens de scheepen Rotterdam, Catten„ dijk en Dienen, zo zijn wij op den 29 Iunij geluckig in straat sunda g'arriveerd benevens 't E Comp„s schip Cattendijk hebben tusschen dit en Cabo de goede hoop drie Batavia Aen Exy als vooren geen„t„ Den 26. des avonds laat is mij aengebragt Uwer Hoog Edelheed„s missive van daegs bevorens op welker inhoud den anderen morgen aenstonds den Cap„n Lieuterant Commendant Fleischheld berigt heb laten doen aen den zulthaan, en den Pangerang Ratoe ieder apart van 't vermelde Uwer Hoog Edelheeden, wegens een troup volk die zig op den Berg muijar zoude onthouden; met een en derdig dooden en veertien zieken, sijnde op onse reijse niet merkwaerdigs voorgevallen, uw Hoog Edel„ heeden bekomt hier nevens een Lijst der scheepen, die wij ter Rheede van Cabo de goede hoop hebben geren„ contreerd zullen niet manqueeren zijn Hoog Edelh„t bij mijn arrivement ter rheede van Batavia te dienen van mondelijk Rapport. — Waermede verbleijven na mijn op 't aller nedrigste in Uw Hoog Edelens veel vermogende gunste gere„ commandeert te hebben. — zo hebben de Eer om te zijn /:onderstond:/ wel Edele en wijdgebiedende Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edele gehoorsaeme en onderdaenige Dienaer /:was geteekend:/ I: Roeloff. /:in margine:/ actum int schip voorm„t den 1 Julij 1753. leggende in de bogt van anjer. —. en derdig belet B 79. Van Bantam den 29. Iunij A„o 1753. — Van Bantam den 29. Iunij A„o 1753. —. belet vragen latende wanneer het hare hoogheeden zoude behagen dat hun zelve ontmoettede; waerop gisteren naer middag ten hove geweest ben, en is zoo door verm„e Cap„n bevoorens, en zedert mondeling bedeelt. — Eerstelijk van wegen de sulthan dat nog voor twee dagen een zijner onderhoorige van den Berg Minijak was afge„ „komen, dog daer niets te doen was, maer dat eenige zamen„ „rotting bevorens was geweest die weder verdreven waren. — De Pangarang Ratoe bedeelte omtrend het selve met bijvoeging /: gelijk mij bewust is, en waer van nu en dan kennis geeft gelijk d' Eere heb gehad te vermelden bij Letteren van 24. Maart en 23. maij :/ dat zijn volk dagelijks patroul„ „leert, en nopens de vermelde zamenrotting dat sig daer voor eenige dagen opgehouden had, een welanger zeggende een zendeling van Ketappa te wesen, die dus eenig volk bij elxan„ „der had gehad, op 't welk door hem kroon prins omtrent 40. gewapende manschappen waren uijtgesonden, die twee van dat Complot hadden opgevat en thans nog bij hem in den trouk zitten met verder berigt dat die so genaemde zende„ „ling na de kant der Iaccatrasche landen was gevlugt, werwaerts nog wierd nageset. —. Wijders waren gisteren en eergisteren bereeds meer volk tot patroullering uijtgesonden en heden zou nog een pa„ „troullie na Tangarang gaen, ten eijnde van daer d'om„ „leggende landstreken allerwegen te door Truffelen, inmid„ „dens dat van het voorvallende niet na laten zouden berigt te geeven dog het geheele geval wierd zo wel door den sul„ „thaan als Pangarang Ratoe zeer gering gesteld, en omtrend eguael met een ander dat bereets eenige weken geleden is, wanneer de Capitain Chinees op Bata„ „via zijnde, een briefje herwaerts aen den Lieut„ zond„ meldende dat 'er zendelingen van Ratoe Bagus op hunne zuijkermoolens waren geweest; eijschende de ge„ woone tjouxei of tol voor hunnen vorst gelijkse hem noemden. de Chineese Lieutenant maarte een groote op„ „schudding, maer wanneer er door sijn hoogheijd en Pangerang Ratoe volk op uijtgesonden wierd, bevond men dat het eenige gauwdieven geweest waren, die dese dreigementen hadden gebruijkt, om 'er des mogelijk een stuijvertje mede te wunnen. maer van welke men sedert niet meer gehoort heeft: ook om dat deese tij„ „ding van Batavia quam heb ik niet durven uwe Hoog Edelheedens met d'enarratie derselve vermoe„ jelijken, als om dat men gisteren dese twee historien met elxander vergeleek. Gisteren heb ix ook hun hoogheeden wijdlopig onderhou„ „den over de Lampongse smorkelaers en opgebragte vaertuijgen; en hoop dat uwe Hoog Edelheeden zullen appro„ „beeren dat ik den sulthan de vijff Bharen peper die in het eene vaertuijg waren als zijn eigelands product, heb laten denen aenpresenteeren e de
English
81. From Bantam, the 29. June Anno 1753. From Bantam, the 5. July Anno 1753. presented to them, which was very gratefully accepted, having been weighed in the warehouse, and furthermore their Highnesses promised that, for their part, they would not fail to set as much order as possible to prevent this smuggling; and that among all these apprehended persons there was not a single Lamponger or Bantamese, but Malays and consequently Company subjects, Your Right Excellencies could deal with them according to your own discretion and finding of matters. I take the liberty to inform Your Right Excellencies that the Lieutenant of the hooker Ter Veer has handed over the three vessels here, the goods having been inventoried in the presence of the Fiscal and commissioners, and a closer examination of these prisoners ordered. Furthermore, the Lieutenant already obtained his dispatch and some requested rations yesterday evening to continue his cruise, but at the special request of the Sultan he remains moored today, in order to also transport some necessities there for the Sultan's people. I have the honor to be with deep respect, underneath stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Far-Commanding Lord and Noble Lords, lower, Your Right Excellencies' humble and obedient servant, was signed, S: V: Suchtelen. In the margin, Bantam the 29 June Anno 1753. Batavia To the same as mentioned before. Today two ships from the west have again come into sight here, and at four o'clock in the afternoon the enclosed letter to Your Right Excellencies was brought by Javanese from Tjeringen from the ship Ouwerkerk, which sailed from Zeeland on the 4 October and arrived in good condition in the Sunda Strait on the 30th ultimo. Of the other ship there is still no news, nor any from Tjerita, and the sergeant postholder stationed there communicated to me in a note of the ultimo of this month that last week he had twice sent a vessel to the passing ships, but each time the letters had already been delivered; so that, whether through the inconvenience of the Post or because the winds this year blow quite a lot from the west, his reports always arrive a day or two later than the direct letters from the ships. I have the honor to be with deep respect, underneath stood, Right Honorable, Highly Esteemed, Far-Commanding Lord and Noble Lords, lower, Your Right Excellencies' humble and obedient servant, was signed, I: V: Suchtelen. In the margin, Bantam the 5 July 1753. Underneath that, P.S. Due to the favorable west wind that blew this afternoon, the ships mentioned above are already out of sight after the writing of this. 83. From Bantam, the 5 July Anno 1753. From Bantam, the 4. July Anno 1753. This serves to communicate to Your Honor that on the 4. October 1752 I was destined by the Lords Directors of the Chartered East India Company at the Chamber of Zeeland with the Honorable Company's ship Ouwerkerk via the Cape of Good Hope to Batavia, where on the 4 March 1753 we came to anchor before Robben Island and subsequently on the 7th of the same month arrived safely at the Cape of Good Hope; have had 19 dead, and departed from there on the 2 April of the same year and arrived safely by God's blessing in the Sunda Strait on the 30. June, and between the Cape and until now only 6 dead, everything still being in good condition with the ship and crew, and I remain further with respect, Right Honorable, Highborn Lord and Lords, underneath stood, Your Right Honorable, Highborn's very humble and obedient servant, was signed, M. D. Jonge. In the margin, On the ship Ouwerkerk the 5 July Anno 1753. Batavia To the same as mentioned before. Whereas I have taken the liberty of writing my last letters to Your Right Excellency on 28 June, I take the liberty with all respect and humility to send this to Your Right Excellency. It was the 29th of June in the morning when I weighed my anchor and turned my bow toward Pulau Goundi, in order to watch for the Java and Mandarese trade according to Your Right Excellency's order and cut off their passage as much as possible. I thus inform Your Right Excellency herewith that on 1 July I came to anchor having passed Brabands Hoedje, and waited there for a convenient opportunity to cross over; we having passed between Bantam and Brabands Hoedje 7 ships to the east and 2 ships to the west, though unknown. On the 2 July in the morning, having weighed my anchor with an east wind, I set a course to the west, when at 3 o'clock I came upon the aforementioned vessel, fired 3 blank shots at him, upon which he shortened sail and came aboard with me with his pass. Having opened the same, I discovered it to be a scoundrel who had his pass from Samarang and wanted to go to Bato Baara, whereupon I asked him where Bato Baara lay then, and he pointed to me around here and into the bay of Lampong. Whereupon I asked him if he did not know that Bato Baara lay in the Strait of Malacca above Jambi, he replied to me again that there were too many pirates there, and therefore judged this way better. Whereupon I said to him that I intended to go to Pulau Goundi and that a residency lay there, he had to go there with me first and there
Dutch transcription
81. Van Bantam den 29. Iunij A=o 1753. — Van Bantam den 5. Julij A„o 1753. — aenpresenteeren, het welk seer dankelijk geaccepteert heeft, zijnde in het pakhuijs ingewogen en verders hebben hunne Hoogheeden belooft dat wat hen betrof niet laten zouden, zo veel mogelijk ordre te stellen om desen sluikhandel te weiren: en dat onder alle deese opgebragte persoonen geen enkel Lamponder of Bantamer zijnde maer malei„ „ers en dies volgens Comp„s onderdaenen, uwe Hoog Edelheeden met deselve konde handelen naer eige goedgunken en bevin„ „ding van zaken. — Ik naem de vrijheijd uwe Hoog Edelheden te bedeelen, dat de Lieutenant van de Hoeker ter veer de drie vaertuij„ „gen alhier over gegeven heeft, zijnde de goederen ten overstaan van Fiscael en gecommitteerden g'inventariseerd, en een nader ondersoek van deese gevangene gelast. — Wijders haefde Lieutenant gister avond bereeds zijn depeche en eenig versogt randsoen erlangt, om sijne Kruijstogt te vervolgen. maer op speciael versoek van den sulthan blijfft hij nog heeden leggen, om eeni„ „ge benodigtheeden voor sulthans volk aldaer mede over te voeren.— Ik. heb d' Eer met diep ontsag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele Groot Agtbare wijd gebiedende Heere en wel Edele Heeren, /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onder „daenigen en gehoorsamen Dienaer /:was geteek:t/ S: V: Sucktebn. /:in margine:/ Bantam den 29 Iunij A„o 1753. — Batavia Aen Eijk als voren geint„ Heeden zijn wederom twee scheepen uijt de weest alhier in 't gesigt gekomen, en word op de agter„ „middag ten vier Uuren aengebragt door Ia„ „vaenen van Tjeringen inleggende missive aen Uwe Hoog Edelheeden van 't schip Ouwerkerk den 4 October uijt Zeeland gezeilt en in goeden staet op 30 pass„o in straat smida gearriveert. — van het andere schip is nog geene tijding oor geene van Tjerita, en heeft den aldaer leggende sergeant posthouder, mij bij een briefje van ult„o deeses gecommuni„ „ceert dat voor leeden weer tweemaal een vaertuijg na de voorbij zeijlende scheepen had afgesonden, dog telkens waren bereets de brieven afgegeven; zo dat 't zij door d' ongelenheijd van de Post, dan wel om dat de winden desen jaere nog al veel westelijk waijen, zijne berigten altijd een Dag à twee later komen als de directe brieven der schepen. —. Ik heb d' Eere met diep respect te sijn /:onderstond:/ Hoog Edele groot Agtbare wijdgebiedende Heere een wel Edele Heeren /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdae„ „nige en gehoorsaemen Dienaer /:was geteekendt:/ I: V: suchtelen. /:in margine:/ Bantam den 5 Iulij 1753. /:daeronter:/ P: S: Door de faborabele westewind die deese naermiddag gewaart heeft, zijn de scheepen boven gewaagt reeds uijt gesigt na het schrijven deses„ Hoog ootr 83. Van Bantam den 5 Iulij A„o 1753. — Van Bantam den 4. Iulij A„o 1753. — Deese dient om UE te Communiceeren dat ik op den 4. October 1752. door d' heeren Bewinthebbers der geoctroijeer„ „de Oost Ind„e Comp„e ter Camer Zeeland met het E Comp„s schip Ouwerkerk ben gedestineerd over de Caap de Goede Hoop na Batavia, alwaer wij op den 4 maert 1753. voor het Robben Eijland ben ten anker gekomen en vervolgens op den 7. de selver maend op de Caab de goede Hoop gelukkig g'arriveert, hebbe 19. Doode gehad, en op den 2 april deselve Iaers van daar vertrocken en) zijn op den 30. Iunij door God zeegen geluckig in de straat sunda gearriveert, en tussen de Caab en tot nu toe maer 6. Dooden, zijnde alles nog in een goede staat met het schip en volk, en blijve voorts met agting, Hoog Ed: geb: Heer en Heeren /:onderstond:/ UE Hoog Ed„le geboren zeer onderdaenige en gehoorsaame Dienaer /:was geteekendt:/ M. D. Ionge /:in margine:/ Jn't schip Ouwerkerk den 5 Iulij A„o 1753. — Batavia Aen eppe als vooren gem„t„ Nademaal in de vrijheijd genomen heb van u Hoog Edelheijd den 28 Iunij mijne laaste Letteren te schrijven, so nemen met alle Eerbied en onderdaenigheijd de vrijheijd uw Hoog Hoog Ed Geb:s Heer en Heeren Edelheijd deesen toe te senden, het was den 29: junij des 's morgens wanneer ik mijn Anker ligte en mijn steven pr gondie waarts aen wenden, om aen uw Hoog Edelheijds or„ „der omtrend de Iava en mandareese vaerd, te waken en hun de pas zo veel als mogelijx is aff te snijden, zo doen dan bij deesen Uw Hoog Edelens Berigt dat ik den 1 Julij bij Brabands Hoedje gepasseerd ten anker quam, en aldaar bequame gelegentheijd afwagten om over te steren; zijnde wij tussen Bantam en Braband Hoedje gepasseerd 7. schee„ „pen om de d„t en 2 scheepen om de td„t dog onbekend. —. Den 2 Iulij 's morgens met een o„t wind mijn anker ge„ „ligt hebbende in Coers om de W„t stelde, wanneer in om 3 uuren, quame bij gem„e vaertuijg deden 3 losen schooten op hem waervan hij zeijl minderde en bij mij met sijn pas aen Bord quam, denselven geopend hebbende ontwaer„ „den het een scholm te zijn, dewelken zijn Pas van sa„ „marang had, en na Bato Baara wilden, waerop in hem vroeg waer off Bato Baara dan lag, en wees mij hierzo en in de bogt van Lampong, waerop in hem vroeg off hij niet wist dat Bato Baara in straat Malacca boven Jambi lag, hij mijn wederom antwoorden, dat daar te veel rovers waren, en daer door deesen weg beeter oordeelten, waerop in tegens hem zeijden dat ir de will naer p„r goudi had en dat daer een Residentie lag, hij eerst met mij daer na toe moest gaen en Edelheijd aldaar
English
85 From Bantam the 4th of July in the year 1753. From Bantam the 4th of July in the year 1753. there had his vessel inspected, in which he consented, and sent me 13 of his crew on board whom I locked in the hold, whereupon I sent my boat to him with armed men, who coming on board found the hold still full of people, which was called out to me by the mate, upon which I gave orders to occupy the hatches with capable men and not to let any more out than he could safely send over to me, being unexpected in this since I already had 14 men on board and only 17 men were mentioned on his pass, he suddenly burst out and ran amok, against which our men defended themselves bravely, but in less than 2 minutes were all killed, the boats coming fleeing towards us and made the greatest commotion in the world, which caused so great a confusion among the crew that I could offer them no resistance with the guns, and because it was at night and I had the enemy on board, and not knowing what might yet happen, I judged it best to tack back and forth with the hooker until the morning and to keep the vessel in sight as much as possible, but due to a squall and the darkness of the night it was lost from my sight, seeing the vessel nowhere in the morning, having died and been murdered by the Batu Bara men: 1 mate, 1 quartermaster, 1 sailor and 4 soldiers, and because I could no longer see the aforementioned vessel I judged it best to set my bow as quickly as possible towards Pulau Goudi, where I arrived yesterday evening, and there was also another such vessel likewise from Batu Bara and provided with a similar pass, and because the Resident of Pulau Goudi is utterly powerless to engage such vessels and I am also currently unable due to my numerous sick, having only 8 healthy souls at present, to be able to make a defense against such vessels, being utterly powerless thereto, I therefore take the liberty to request Your High Excellencies to send a force of men and a small armed vessel as speedily as possible according to Your High Excellency's pleasure, and also take the liberty of requesting Your High Excellency for a short letter of instructions concerning these vessels, and because my report is that such traffic will be very large this year, and the Mandarese are also to depart with 8 vessels to the outer coast, a small squadron is indeed needed here, for the said vessels are not easy to attack, therefore requesting Your High Excellencies as speedily as possible for assistance, with which I remain with all respect and submission Your High Excellency's humble and faithful servant, signed D. Cleenens, J.'s son, in the margin: In the hooker Ter Veer the 4th of July in the year 1753. bow Batavia 87. From Bantam the 17th of July in the year 1753. From Bantam the 17th of July in the year 1756. Batavia To the same as mentioned before. Today in the afternoon a ship arrives sailing in the west with a favorable wind towards Batavia, and at sunset a letter is brought here by Javanese from Cherita from the ship Pijlswaerd, which sailed from the home country on the 21st of October last and arrived in the Sunda Strait on the 15th of this month. A missive to Your High Excellencies was enclosed therewith, which I forward without delay. I have the honor to be with deep respect, stood below: High Noble Far-Ruling Lord and Noble Lords, lower: Your High Excellencies' most humble and most obedient servant, was signed: J. v. Suchtelen, in the margin: Bantam the 17th of July 1753. Batavia To the same as mentioned before. Herewith we take the liberty with all due respect to inform Your Noble Worships that on the 21st of October in the past year we sailed out of the Texel for the second time, subsequently called at the island of Santo Iago, and on the 7th of March of this year arrived in good health at the roadstead of the Cape of Good Hope, and there found several Company ships as this list, which I make bold to enclose, partially indicates. Furthermore, on the 27th of the last-mentioned month we departed from there again together with the ships Wimmenum and Delft, but after a few days separated to the south of each other, and reached the Javanese coast on the 17th of the past month, and on the 15th of this month the Sunda Strait after having struggled for about a month with calms and contrary winds; have also off the last-mentioned coast hailed in good health the ships Ouwerkerk and Wimmenum, and were also together for a few days. Further to my knowledge nothing worthy of Your Grand Worships' attention, except only to mention that during the voyage we had 15 dead and still only a few sick, which they mostly contracted while struggling here close inshore; encounters with God's weather and wind were not out of the ordinary; we find ourselves with the ship and crew, thank God, in good health. With which I conclude this, after having first commended the precious persons of Your Grand Worships to God's safe keeping, and remain, recommending my humble person, in the hope that the shortcomings of this may be viewed with a favorable eye, with deep respect, stood below: Noble Grand Honorable Lord and Lords, lower: Your Grand Worships' humble and submissive servant, was signed: R. Jongemaats, 2. Spiers, in the margin: sailing off and on the Fourth Point of Java in the Honorable Company's ship Pijlsweert the 17th of July 1753, underneath: this had to be done in haste. the Cape of Good Hope
Dutch transcription
85 Van Bantam den 4. Iulij A„o 1753. Van Bantam den 4. Iulij A„o 1753. aldaar zijn vaertuijg visiteeren laten in dewelke hij bewilide, en mij 13 van zijn manschappen aen Boord soud dewelke ik allen in het ruijm sloot, waerop ik hem mijn schuijt toesond met gewapende manschappen, daer aen Boord komende bevonden het ruijm nog voll volk sitten het welk mijn door den stuurman wierd toe geroepen, op welk en ix order gaff om de gaten met bequa„ „mne manschappen te besetten en daer niet meer moest laten uijt komen als hij mij bequam gaende wegh kon toesenden, in desen onverwagt zeijnde door dien ix all 14 man binnen Boord had en mar 17 man op zijn pas vermelt stond hif op een keer uijt barsten en Amock spoogh waertegen de onse haar dapper weerden dog in minder dan 2 m„t alle om het leven waren gebragt, komende de schuijten vlugtend naer ons toe en maakte het grootste misbaar des werelds, het welk so groote confusie onder het volk veroorsaakte dat ik haar met de stucken geen tegen weer kon bieden en door dien het in de nagt was en ik de vijand binne Boord had, en niet weetende wat nog voorvallen kon oordeelte het met de Hoeker over en weer te houden tot den morgen en het vaertuijg so veel mogelijk int gesigt te houden maer door een travaat ende donckerheijd des nagts het selven mij uijt gesigt des 's morgens het vaertuijg mivers te sien krijgen, zijnde overleden en door den Bata Baresen vermoord. '1 stuur„ „man, 1 quartiermeester, 1 matroos en 4. soldaten, en door dien ik gem: vaertuijg niet meer sien konden oordeelde ir mijn steven ten spoedigste naer p„l goudi te setten alwaar in gisteren avond arriveerde en aldaar mede nog een dierge„ „lijke vaertuijg mede van Bata Bara en diergelijken pas voorsien, en door dien den p„l goudise Resident, ten eenemael onmagtig is om diergelijke vaertuijgen. aen te tasten en ix mede thans buijten staat ben door mijn meenigvuldigen sieken, thans maer 8. gesonden zielen hebben, om mede decensie aen sulken vaertuijgen te kunnen doen, daar ten Eenemaal onmagtig toe be„ dierhalven de vrijheijd gebruijk van Uw Hoog Edelens om magt van volk en een kleijn gemonteerd vaertuijgje toe te senden. ten aller spoedigste naer uw Hoog Edel„ „heijds welgevallen, als mede nemen de vrijheijd van Uw Hoog Edelheijd te versoeken om een kleijn Lettertje van het doen omtrend deese vaertuijgen en door dien mijn Berigt is dat diergelijxen vaart van dit jaer zeer groot zal weesen, en de mandareesen mede met 8 vaertuijgen naer de buijte Cust staat te vertrecken, zo is hier wel een kleijn Esquatertje benodigt, wan't gemelde vaertuijgen niet gemaekelijk sijn aen te tasten, versoeken dier halven uw Hoog Edelens ten spoe„ „digste om assistentie /oderstd:/ waermede met alle Eerbied en Onderdaenigheijd blijven uw Hoog Edel„ heijd onderdaenigen en getrouwen dienaer /:was geteekend:/ D„r Cleenens. J. zoon. /in margine:/ In de hoeren ter veer den 4. Julij A o 1753. steven Batavia Aee E E 87. Van Tantam den 17. Iulij A„o 1753. — an Bantam den 17 Iulij A:o 1756. —. Batavia Aen Even als voren gem„t Heden in de agtermiddag komt een schip in 't west zeylende met een favorable wind Ba„ „taviawaerts en met sous ondergang word per Javanen van Tjerita aengebragt, een brieffje na herwaerts van 't schip Pijlswaerd 21. october pass„o uijt het patria gezeijlt er 15 deeser in straat sunda gearriveert. Een missive aen uwe Hoog Edelheeden was daer nevens gevoegt der welke zonder uijtstel Ik heb d' Eere met diep ontzag te zijn /:onderstond:/ Hoog Edele wijdgebiedende Heere en welEdele Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelheeden onderdanigste en gehoorsaamste Dienater /:was geteekend:/ I v. suchtelen /:in margine:/ Bantam den 17 Julij 1753.— afzende. — Batavia Aen Epc, als vooren gem„t Bij deesen neemen met alle schildige Eerbied de vrijheijd om Uo Edl: agtb:s te Communiceeren als dat mij op den 21' October A„o pass„o voor de tweedemaal Texel sijn uijtgeseilt, vervolgens het Eijl„s s„t Iago aengedaan, en den 7. maart deeses jaers in een goede welstand ter Rheede van Cabo de goede Hoop g'iriveerd, en aldaar verscheijden Comp„s scheepen gevonden soals dit Lijstje dat mij verstoute te inclosee„ „ren, gedeeltelijk, komt aen te wijsen. —. Verders zijn wij den 27. van Laast gem„e maand weder benevens de scheepen, wrinenum, en Delfft van daar vertrocken dog sijn, na eenig Dagen om de Z„d van den anderen geraakt, en bereijnte den 17„e der gepasseerde maend de Javaense Cust, en op den 15 de„ „ser de straat sunda na Circa, een maend gesurkeld te hebben, met stiltens en Contrarie winden, hebbe ook onder laast gem„t Cust in goede welstand gepreijt, de scheepen Ouwerkerk en wi„ „mecum, en sijn ook eenige Dagen bij den andere geweest. —. Wijders mijns weetens niet UwE Gr: agtb:n attentie waerdig, als alleenlijk nog temelden, dat wij geduurende de reijse 15 Dode en nog maar eenige sieven hebben dewelke met het surxelen hier onder wal meest gekreegen hebben; ontmoedinge van gods weer en wind, is niet buijten het ordinaire gewest, bevinden ons met het schip, en manschappe /:gode Dank:/ in een goede welstand. — Waermede deese besluijte na alvorens de Dierbaere Persoonen van UE gr agtb: in Godes veijlige hoede bevoolen te hebben, en blijve. /recommandeerende mij geringe Persoon, in hoope dat de gebreeken van deese met een gunstig dog mag werder beschout, met een diep ontsag /:onderstond:/ Edele groot agtbaare Heere en Heeren /lager:/ Uwe groot Agtb„re ootmoedige en onderdaenige Dienaer /:was geteekend:/ R„r Jongemaats. 2. Spiers. /: in margine:/ zeijlende of en aen de vierde hoek van Java JnkE Comp„s schip Pijlsweert den 17. Julij 175./daeronder :/ deese heeft in haast moeten geschieden. —. de goede hoop e
English
89. From Bantam, the 20th of July 1753. From Bantam, the 20th of July, in the year 1753. Batavia To the same Esteemed Gentlemen as previously mentioned Although the ship Eindhoef had already received its dispatch on the 16th of this month pursuant to your High Nobilities' orders, it nevertheless only set sail on the morning of the 17th, and due to the slack wind on that day could not get outside the bay. Meanwhile, the ship Overschie arrived on the roadstead late in the evening, accompanied by a sloop bound for Batoebara, which, in accordance with its instructions, had to be sent on towards Batavia, requesting that two non-commissioned officers and 12 common soldiers be placed upon it from here as an escort for that purpose. However, since Eindhoef was still in sight of this roadstead on the morning of the 18th, I immediately sent a small vessel thither to avoid further complication, with an order given to those of Overschie to transfer the vessel with its accessories to Eindhoef; with which, according to what was communicated by the skipper in the Behou, it had set course yesterday towards Batavia, and he also again towards his designated cruising grounds: hoping that your High Nobilities will approve of this course of action. Meanwhile, I cannot fail to bring to your High Nobilities' attention that, notwithstanding that the Sultan and Pangerang Ratoe informed me repeatedly last week that their patrols, having been to the upper lands, had reported everything to be at peace there again at present; yet yesterday, on the contrary, they gave notice again, and sent one of their own spies to me with a report that a party of 200 men, Wetangers, Balinese, and Batavia folk, had shown themselves in the Thousand Mountains near a certain village which he named to me as Panumbangan, among whom 40 to 50 were armed with pikes. I did not fail to exhort their Highnesses not to sit idle upon this, but immediately to do away with this rabble if possible, or bring them in as prisoners, and I shall not cease in this urging, all the more so because it is presently the sluggish puasa month, in which one can obtain almost nothing from a Javanese. However, they held a large grand assembly yesterday, and according to the resolution a patrol shall already go ahead today, but according to the report from Commandant Heischeldt, a proper, well-armed detachment will be dispatched tomorrow. This morning I privately urged the Pangerang Ratoe anew to do his best in this matter and on this occasion, which I considered all the more necessary because the Sultan, as much due to his indisposition as possibly other reasons, entirely withdraws from these affairs, and the youngest prince still behaves as if ashamed or unqualified to undertake anything. I have the honour to be with deep respect, beneath was written, High Noble, Right Honorable, Far-ruling Lord and Noble Sirs, lower, Your High Nobilities' humble and obedient servant, was signed, J: v: Suchtelen, in the margin, Bantam, the 20th of July 1753. Batavia peace 91. From Bantam, the 21st of July 1753. From Bantam, the 20th of July of the past year Batavia To the Esteemed Gentlemen as mentioned before. From the ship Ruijskensteijn, coming from Persia and last on the 22nd of the month of April from Ceylon, a small letter was just now brought by Javanese from Tjeringen, with enclosures to your High Nobilities, which I am sending immediately, and I have the honour to be with deep respect, beneath was written, High Noble, Right Honorable, Far-ruling Lord and Noble Sirs, lower, Your High Nobilities' most humble and most obedient servant, was signed, J: V: Suchtelen, in the margin, Bantam, the 21st of July 1753. Batavia To the Esteemed Gentlemen as mentioned before With all submission, the undersigned takes the liberty to communicate to your Noble, Right Honorable Sirs that after we had departed from Sunda Strait on the 12th of August of the past year, we arrived on the roadstead of Gamron on the 8th of November following, on which voyage we had 5 deaths, and also Lourens van der Houtten, the captain of this vessel, passed away at Gamron, after which demise I was appointed commander by the Honorable Chief and the Political Council there; and subsequently it was projected to navigate via the Malabar to the principal place of the Indies, whereupon we then departed from there on the 16th of February of the current year, and arrived at Cochin on the 18th of March, etc., and after taking in some lasts of rice, sailed from there on the 28th of March, and made land at Colombo on the 9th of April; subsequently, after discharging those provisions, on the 22nd of April from the last-mentioned place we undertook our voyage to Batavia under God's precious blessing, And we also happily arrived in the strait on the 18th of this month; and found ourselves today in sight of the point of Anjer, with healthy crew without any deaths since Gamron. For the rest, knowing nothing that would merit your Noble, Right Honorable Sirs' attention, I shall, with your Noble, Right Honorable Sirs' kind indulgence, conclude this, after having first commended your Noble, Right Honorable Sirs' illustrious and precious person to the divine protection of the Almighty, taking the liberty to call myself with deep respect and humility, beneath was written, Noble, Right Honorable, Far-ruling Lords, lower, Your Noble, Right Honorable Sirs' completely humble and obedient servant, was signed, Willem Jan van der Gost, in the margin, On the Honorable Company's ship Ruijskensteijn, sailing in sight of the Point of Anjer, the 20th of July 1752. Register 8 or as also
Dutch transcription
89. an Bantam den 20. Iulij 1753. — Van Bantam den 20. Iulij A„o 1753. — Batavia sten Effs als vooren gem„t Op schoon 't schip Eindhoef ingevolge uwer Hoog Edelheeden opder zijne depeche reets erlangd had op 16„e deser, is dog den 17„en 's morgens eerst onder zeijl gegaen en door de slappe wind dien Dag niet buijten de Bocht kunnen geraken, inmiddens quam 't schip Overschie des avonds laat op de Rheede, verzelt van een Chialoup na Batoebara willende, welke ingevolge zijne instructie Batavia waerts moest op senden versoekende om ten dien Eijnde twee onder officieren en 12 gemeene militairen van hier tot Convoij daer op te stellen dog also den 18 des morgens Eindhoef nog in't gesigt deeser Rheede was, heb ik tot minder omslag aenstonds een vaertuijgje na derwaerts gesonden, en met een order aen die van overschie gegeven om 't vaertuijg met dies toebehoren aen Eindhoef over te Transporteeren; met het welke ingevolge het bedeelde van schip„ „per in de Betou, gisteren Batavia waarto was gestevent, en hij ook wederom na zijne besteemde Kruijsplaats: hoopende dat Uwe Hoog Edelheeden dese behandeling zullen goed keuren. — Jinmiddens kan ik niet na laten uwe Hoog Edel„ heeden ter kennisse te brengen dat onaengesien, de sulthaan en Pangerang katoe mij voorleeden weer bij herhaelde reisen hebben bekent gemaakt, dat hunne patroullies na de boven landen geweest zijnde, hadden gerelateerd, aldaar alles thans wederom in rust te weesen; egter gisteren nu ter Contrarie wederom hebben laten weten, en een hunner spions zelve mij toe gesonden met Rapport dat een Partij van 200 man wetangers Baliers en Batavias volk zig in de duijsendbergen omtrend sekere Negorij welke mij Panumbangan noemde zoude vertoond heb„ „ben waeronder 40. à 50. met Pieken gewapent: Ik heb niet gemanqueert hunne hoogheeden te adhorteeren, om daer op niet stil te sitten maer aenstonds dit rot des mogelijx uijt de wereld te helpen, of gevangen op te brengen, en sal verder in dese aenmoeming niet ophouden, te meer also het thans in de slaperige poassa maand is, in dewelke men) van een Javaen bij na niets kan obtineeren. egter hebbense gisteren grote goo vergadering gehouden, en zal heeden volgens besluijt bereets een patroullie voor afgaen, dog volgens berigt van den Commendant Heischeldt, morgen een goede Commando wel gewapent afgesonden worden; De Pangerang Ratoe heb ix deesen morgen de novo par„ „ticulier laten aensporen, om in deese zaek en bij deese gele„ „gentheijd zijn besd te doen, 't welk des te meer nodig geagt heb, om dat de sulthaan zo door sijn onpasselijkheijt, als moge„ „lijk andere Redenen, der saken zig geheel ontrent, en de jongste oorst sig nog als beschaamt, of ongequalificeert houd, om het een of andere te ondernemen. Jk heb de Eere met diep ontsag te sijn /:onderstond:/ Hoog Edele groot agtbare wijdgebiedende Heere en wel Edele Heere /lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdanigen en gehoorsamen Dienaer /:was geteekendt:/ I: v: Suchtelen / in margine:/ Bantam den 20. Julij 1753. — Batavia rust 91. Van Bantam den 21 Julij 1753. — Van Bantam den 20. Iulij A„o pass„o Batavia sten Esep als voren gemeld. — Van 't schip Ruijskensteijn, komende van Persien en laast op den 22 der maend april van Ceijlon, word so even een brieffjen per Javaenen van Tjeringen aenge„ „bragt, met inleggende aen uw Hoog Edelhedens, welke immediat afsende, en heb d'Eere met diep Respect te sijn. /:onderstond:/ Hoog Edele groot agtbaere, wijd„ gebiedende Heer en welEdele Heeren. /:lager:/ Uw Hoog Edelheedens onderdanigste en gehoorsaemste Dienaer /:was geteekendt:/ I: V: Suchtelen /:in margi„ ne:/ Bantam den 21=' Julij 1753. — Batavia Aen Esen als voren gem„t Met alle submissie gebruijkt den ondergeteekende de vrij„ Rijnd moedigheijd UwelEdl. groot agtb: te Communiceeren, als dat na dat wij den 12 aug„s A„o pass„o uijt sundaes Engte vertrocken waere, den 8 November daer aen ter Rheede gamron g'arriveerd zijn, op welke voijage bekomen hebben. 5 dooden, als mede tot Gamron overleeden den Capitain deeser Bodem Lourens van der Houtten, na welk sterfgeval ik door 't E opper„ „hoofd en den Polilicquen Raad aldaar tot gesaghebber aen„ „gesteld ben; en vervolgens geprojecteerd om over d' Malla„ „baar na d' Indiasche Hoofd Plaats te navigeeren, waerop wij dan den 16. feb„ij anno stantij van daer vertrocken, en den 18 maert tot Cochim gearriveert zijn, p„a, en na in neeming van eenige lasten Rijst den 28. maert van daer geseijlt, en den 9 April tot Colombo aengeland; vervolgens na ont„ „lossing dier potspijsen, den 22. april van laast gementi„ oneerde Plaetse onse Reijse na Batavia onder godes dierbaere teegen ondernomen hebbe, En oor geluckiglijk den 18 deeser in de straet g'arriveert sijn; en ons heeden in 't gesigt van de hoek van anjer bevonden, met gesond volk zonder Dooden van gamron af. Voor 't overige niets weetende dat Uwel Ed: groot Agtb: atten„ „tie zoude mersteeren, zo zal ik onder UwelEd: Groot agtb: welduijding, deese fineeren, na voor af Uwel Ed. Groot Agtb„s Illustre en Dierbaer Persoon in de Divine Protextie des Alderhoogsten bevoolen te hebben, mij de Eer aenmatige van met diep ontsag en nedrigheijd te noemen /:onderstond:/ welEdl. Groot Agtb„s wijdgebiedende Heere /:lager uwel Ed„e Groot agtbaerens gans onderdaenige en gehoorsaeme Die„ naeg /was geteekendt:/ W„m Ian van der Gost /:in margine:/ In't E Comp„s schip Ruijskensteijn, zeijlende in 't gesigt van de Hoek van Anjer den 20. Julij 1752. — Register 8 or als mede
English
93. From Bantam, the 16th of July Anno 1753. — From Bantam, the 16th of July 1753. — Register of the papers which are sent and consigned from here per the ship Eindhoeff by the Senior Merchant and Authority Ian van Suchtelen and the Council to his Honour, the High and Noble, Right Honourable Lord Jacob Mossel, Governor General, and the Right Honourable Lords Councillors of the Netherlands Indies, etc., etc., etc., namely: — No. 1. Original letter of the same date as above. — 2. Bill of lading, invoice of the cargo in the said vessel, annexed to the King's account and the declaration of our and the King's commissioners who were present at the loading of the pepper. 3. Eighteen Onrust accounts for delivered provisions, drinking water, and otherwise, of the ships Vlietlust, De Getrouwigheijd, De Drie Papegaaijen, Delft, Voorland, 't Hof d'Uno, D'Admiraal de Ruijter, Rotterdam, Diemen, Cattendijk, Thuijs te Manpad, Ouwerkerk, Wimenum, the hooker Ter Veer, the yacht De Merwé, the ships Overschie and Eijndhoeff, as well as the sloop De Eva. — 4. One declaration executed before commissioners from the Council of Justice here concerning the wetangar Poespas of Champie. 5. A muster roll of two Europeans who are crossing over to Batavia on this vessel. — 6. Two pay accounts. Bantam, the 16th of July Anno 1753. — was signed: F. W. Laats, sworn clerk. — On the last ultino past, we had the honour to receive per the ship Eijndhoeff Your High Honours' revered letters of the 25th preceding, along with 30,000 Spanish reals for the payment of the pepper. However, in respect of that, we must with regret share that its supply since the departure of Dieshoek has been of little importance, and now with the Tavacuse Roassa has almost completely come to a standstill; wherefore, following Your High Honours' orders, the specified laytime for Eijndhoeff having expired, we are hereby returning the same laden only with 182,250 lbs or 486 bahars of black, well-winnowed pepper, weighed out to the satisfaction of skipper Holland as shown by the accompanying bill of lading and the commissioners' declaration, costing, with the charges incurred thereon, a sum of ƒ 24,768:5:— High and Noble, Right Honourable, Far-Ruling Lord, and Right Honourable Lords. — Batavia To his High Honour, the High and Noble, Right Honourable, Far-Ruling Lord Jacob Mossel, Governor General, as well as the Right Honourable Lords Councillors of the Netherlands Indies, etc., etc., etc. Batavia 95. Bantam, the 16th of June 1753. From From Bantam, the 16th of July 1753. — Besides the Sultan's account, these 18 Onrust accounts accompany this, from the ships: Vlietlust, amounting to ƒ 124:16:—; De Getrouwigheijd, item ƒ 124:16:—; De Drie Papagaaijen, ƒ 124:16:—; Delft, ƒ 132:—:—; Voorland, ƒ 124:16:—; 't Hoff d'Uno, ƒ 124:16:—; D'Admiraal de Ruijter, ƒ 96:—:—; Rotterdam, ƒ 124:16:—; Diemen, ƒ 124:16:—; Cattendijk, ƒ 124:16:—; 't Huijs te Manpad, ƒ 124:16:—; Ouwerkerk, ƒ 124:16:—; Wimenum, ƒ 143:16:—; all for provided provisions; further from the hooker Ter Veer, amounting to ƒ 68:—:—, and the yacht De Merwé, ƒ 10:15:—, for supplied rice and drinking water; from the ships Overschie and Eijndhoeff for the last-mentioned, each ƒ 24:—:—; and the sloop D'Eva, ƒ 15:12:—, for a round timber for a spit; thus together ƒ 1,762:3:—, which amount we respectfully request to be permitted to write off. And with respect to the supplied provisions, we take the liberty to note that, due to the scarcity of cattle, only one was delivered instead of two, but the other was compensated for with goats and chickens according to the circumstance of the time; furthermore, that the small craft sent with the said provisions to the ships D'Admiraal de Ruijter and Ouwerkerk, not having been able to reach those vessels, delivered the small livestock and vegetables to be consumed on the hooker Ter Veer and the ship Eijndhoeff, which were lying in the roadstead here at that time. The provost of the fiscal here, Ian Boeleman of Rotterdam, having requested his discharge to Batavia due to the expiration of his time, the same was granted to him and his closed pay account is annexed hereto, as is also that of the gunner Ian van Manes of Carels Croon, who, on account of insolence committed on the market, was dispatched with a dismissal on board the ship Eijndhoeff. There is also being conveyed, at the disposal of Your High Honours and in secure custody on that vessel, the wetangar who, according to the accusation of the Bantenese, reportedly represented himself as an emissary of Keetappa and was received as such, of which the first signatory made mention in humble letters of the 29th and 30th of June. However, as far as the evidence to his charge is concerned, it consists solely of hearsay from Javanese, and from the detainee himself, as is evident from the accompanying declaration taken before commissioned members of the Council of Justice, nothing was to be extracted. Wherewith I remain with deep respect. Below stood: High and Noble, Right Honourable, Far-Ruling Lord, and Right Honourable Lords. Lower: Your High Honours' most humble and obedient servants. Was signed: I. V. Suchtelen, H.n V. d. Heere, P.s Heller, I. C.s Hleischheld. In the margin: Bantam, the 16th of July 1753.
Dutch transcription
93. Van Bantam den 16. Iulij A„o 1753. — Van Bantam den 16. Julij 1753. — Register der Papieren dewelke per 't schip Eindhoeff door den Oppercoopman en gesaghebber Ian van Suchtelen en Rad van hier versonden en geconsigneert wer„ „den aen zijn Edelheijd den Hoog Edelen Groot Agtbare Heere Iacob Mossel Gouver„ „neur Generael en de welEdele Heeren Raden van Nederlands Jnchia & & &„a als. — N„o 1 Origineele missive van een als boven dato deses. — „ 2. Cognossement factura van het geladene in gem„e bodem Annex 's Conings reek„t en verklaring van onse en's konings ge Committeerdens die bij het Laden van de peper present geweest zijn „ 3. agthien stux Onrost Reekeningen van geleverde verver„ „sing, drinkwater en andersints van de scheepen vliet lust, d' getrouwigheijd, de drie papegaaijen, Delft voorland, 't Hof d, Uno, d'Admiraal d' Ruijter Rodderdam, Diemen, Cattendijk, thuijs te man„ pad, Ouwerkerk, wimenum, de Hoeker ter veer, 't Iagtje de merwé, de scheepen Over„ schie en Eijndhoeff benevens de Chaloup De Eva. — „ 4. Een p„s verklaring voor gecommitteerd„s uijt den raad van Justitie alhier gepasseert wegen den weetan„ „gers Poespas van Champie. „ 5. Een Naem Roll van twee Europeesen die op Deesen Bodem naar Batavia overvaeren. — 6. Twee soldij Reekeningen. Bantam den 16. Julij A„o 1753. — /:was geteekendt:/ F: W: Laats p„r gesw: Sriba. — Rt: ult„o pass„o hadden wij D' Eere per het schip Eijnd„ hoeff te ontfangen Uwer hoog Edelheeden gevenereerde Lette„ „ren van 25 bevorens, benevens 30000 sp: realen tot het afbe„ „talen der Peper, dog wij moeten in opsigte van die, korl tot leedweesen bedeelen dat dies aenbreng sedert het vertrek van Dieshoek weijnig van importantie geweest is, en nu met de Tavacuse Roassa bij na ganschelijk stil staat, alwaeromme ingevolge Uwer Hoog Edelheeden bevelen Eijndhoeff bepaelde leg tijd verstreken zijnde, 't selve mits deesen doen retourneeren alleenlijk beladen met 182250. lb of 486. Bhaaren zwarte wel geharpte peper, den schipper Holland blijkens daervan nevens overgaende Cognosse„ „ment en verklaering van gecommitteerden ten genoegen toe gewo„ „gen kostende met de daer op gevallene ongelden een somma van ƒ24768:5: Hoog Edele droot Agtbare wijt gebiedende Heer, en wel Edele Heeren. — Batavia Aen zijn Hoog Edelheijd den Hoog Edelen groot Agtbaaren, wijd gebiedenden Heere Jacob Mossel. Gouverneur Generael, benevens de welEdele Heeren Raden. van Nederlands Jndia. &„a x„a &„a Batavia Behalven. J „ H E de - 95. Bantam den 16. Junij 1753 Van Van Bantam den 16. Iulij 1753. — Behalven des zulthaans reekening, versellen deese 18 p„s onrostreekeningen, van de scheepen vliet lust grot ƒ 124: 16: De getrouwigheijd item ƒ 124:16: De Drie Papagaaij en ƒ 124:16. Delft ƒ 132. Voorland ƒ 124: 16: 5 Hoff D'uno ƒ124:16: D' admiraal De Ruijter ƒ96: Rotterdam ƒ124:16: Die„ „men ƒ124:16: Cattendijn ƒ 124: 16: T huijs te manpod ƒ 124: 16: Ouwerkerk ƒ124: 16: Wimenum ƒ143. 16: alle wegens besorgde verversing; wijders van de Hoeker ter veer groot ƒ 68:—: en 't Iagtje de merwe ƒ 10: 15: wegens verstrekte rijst en drinxwacter, van de schepen Overschie en Eijndhoeff wegens 't laast gem„e ider ƒ 24:-: en de Chaloup D' Eva ƒ 15. 12: wegens een rond hout tot een spite, Dus te samen ƒ1762: 3. welk bedragen wij Eerbiedig versoeken te mogen afschrijven, en ten opsigte der ver„ strekte vervarsing de vrijheijd nemen te noteeren dat mits de schaarsheijd van koebeesten, in te stede van twee maer een afgegen is dog het andere vergoed door Cobriten en Hoenders naer tijds gelegentheijd. wijders dat de afgesondene vaertuijgjes met gem„e vervarssing na de scheepen d' admiraal de huijter en ouwerder, die Bodems niet hebbende kunnen belopen, het klein vee en groentens tot nuttiging aen de Hoever ter veer„ en 't schip Eijnhoeff alhier ter dier tijd op de Rheede leggende hebben doen afgeven. De geweldige van den Fiscaal alhier Ian Boeleman van Rotterdam, mits tijds Expiratie versogt hebbende zijne verlossing naer Batavia, is hem zulks geac„ „cordeert en sijne geslote soldij Reekening hier nevens gevoegt, gelijk ook van den Bosschieter Ian van Manes van Carels Croon die men wegens gepleegde bal„ „dadigheeden op de passer, met een loesing na Boord van 't schip Eijndhoeff gedepecheert heeft. Nog voert ten Dispositie Uwer Hoog Edelhedens in goede versekering met dien Bodem over de wetangar die zig volgens beschuldiging der Bantammers voor een sendeling van Keetappa zoude uijtgegeven, en in die qualiteijt ook geworden hebben waer van de Eerstgeteken„ „de bij nedrige Letteren van 29 en 30: Iunij vermelt heeft, dog wat de bewijsen ten zijnen laste betreft, die komen enkel uijt op 't horen zeggen van Javaenen, en uijt den arrestant zelve, is blijvens nevens overgaende verkla„ „ring voorgecommitteerde leden uijt den raad van Justi„ „tie niets te halen geweest. Waermede met diep ontsag verbleijve. /:onderstond:/ Hoog Edele groot agtb: wijd gebiedende Heer, en wel Edele Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelhedens onderdaenigste en gehoorsaeme Dienaeren. /:was geteekendt :/ I. V. Suchtelen. H„n V. d. Heere. P„s Heller. I. C„s Hleischheld. /:in margine:/ Bantam den 16. Iulij 1753. — rotterdam 8