Inventory 2844
Surat · 241 pages · 109 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
71. From Java's East Coast, the 10th of February 1754. From Java's East Coast, the 10th of February 1754. I sought to divert him in the reply, because I am apprehensive and fearful that something else might lurk behind it, so that at times, now that the discontent between him and the young prince has risen so high, he might choose a bad side in the same manner as his son, the Radeen Tommangong Pringo Diningrat, recently did. And because all movements in this delicate juncture are harmful, I have thus far left the emperor's letter unanswered, having received it only after the departure of the administrator of the realm from Salatiga. I hope this may square with the honored intention of Your High Nobilities, even though your authorization by secret letters of the 27th of January 1753 otherwise indeed allows one to have the necessary measures carried out for the Susuhunan to maintain his authority and the well-being of the realm. Meanwhile, I further take the liberty to attach to this two letters which were brought here for Your High Nobilities with the return of my emissaries from Bali, along with six slaves who will follow by the first ship's opportunity. In the meantime, I cannot fail to express my utmost obligation to Your High Nobilities for having been so favorably pleased, in consideration of my weak bodily constitution, to send hither Lieutenant Colonel Willem Hendrik van Ossenbergh to act in the field. He arrived here on the 20th of November last, when I had already brought the campaign to an end, partly to let the contending parties contend amongst themselves, as I formerly had the honor to report in all respect, without hazarding myself and my army to untold fatigues and the maneuvers of that rabble; and partly because the circumstances of the negotiation did not allow pursuing and giving battle to either of the two without first being certain who should be considered friend or foe, even though our force, conjoined with that of the Madurese, had otherwise been considerable and formidable enough for that purpose, had there not additionally occurred the sudden and unexpected turn of the season, which besides served as an impediment to keeping the army in the field any longer, unless one wished to subject it to more sicknesses and corruptions, from which several soldiers had already died; not to mention the fatal event that occurred on the 16th of October at my last station at Batoe in the evening around seven o'clock, when the entire encampment was reduced to ashes by the flames, without it having been possible thus far to discover by what accident this was caused, or whether any misfortune occurred there with those
Dutch transcription
71. Van Iavas oost Cust den 10. febr: 1754. Van Javas oost Cust den 10. februarij 1754. van hem bij het antwoord heb soeken te diverteeren, uijt oorsake dat ik bedugt en bevreest ben dat daar agter iets anders schuijlen mogt om som„ „wijlen, nu de misnoegtheijd tussen hem en den Jongen vorst so hooge gereesen is, inselver„ „voegen als onlangs zijn soon den Radeen Tom„ „mangong Pringo Diningrat een quade parthij te kiesen, en om dat alle bewegingen in dit epineuse tijds gewrigt schadelijk zijn heb ik tot dus verre 's keijzers missive, als na het depart van den rijksbestierder van Sala„ „tiga eerst ontfangen hebbende ^ onbeantwoord gelaten, het geen ik hoop dat met de greerde intentie van uw Hoog Edelheedens quadreeren mag, alschoon derselver qualificatie bij secreete letteren van den 27. ' Januarij 1753. anders daar toe wel legt om den soesoehoenang tot mainctien van zijn gezag en welwesen van het Rijk het noodige aan denselven te werk te laten stellen; terwijl alverder de vrijheijt gebruijke desen nog te accrocheeren twee brieven, dewelke met het retour mijner sendelingen van Balij voor uw Hoog Edelheedens alhier zijn aangebragt, beneffens ses slaven die bij eerst scheeps gelegentheijd volgen sullen. Inmiddens kan ik niet voor bij mijne uijterste verpligting aan uw Hoog Edelheedens te betuijgen voor dat het deselve so goed guns„ „tiglijk behaagt heeft, uijt consideratie mijner swakke lichaems constitutie herwaarts om in 't veld te ageeren, aftezenden den Lieute„ „nant Collonel Willem Hendrik van ossenbergh die den 20. November Jongstleeden alhier is gearriveert, toen ik alreede de veldtogt had doen eijndigen, eensdeels om de strijdende par„ tijen so als ik voormaals de eer heb gehad in alle eerbied te melden, onder elkanderen te laten begaan, sonder mij en mijn leger te hazardeeren aan onnoemelijk fatiques en de demarches van dat geboefte en an„ „derendeels om dat de circumstantien der onderhandeling het niet mede bragten, om een van beijde, sonder alvoorens ver„ „sekert te wesen wie men als vrind of vijand considereeren moest, te vervolgen, en slag te leveren, alschoon onse magt, gecon„ „jungeert met die der madureesen, daar toe andersints aandienlijk en formidabel genoeg was geweest, so niet daar bij nog gekomen was, deschielijke en onderwagte omwenteling van het saisoen, die buijten des tot een impediment verstrekt heeft om het Leeger langer in het veld te houden, ten zij men het zelve wilde doen onderhevig werden meerdere ziektens en corruptien, als; waar aan verscheijde ilitairen alreede gestorven waaren ^ ongeagt het fataal geval dat op den 16:' october in mijn laaste stand„ „plaats tot Batoe heeft geëxteerd des avonds omtrent seven uuren, toen het geheele Campement door de vlain in de assche is ge„ „legt, sonder dat men tot dus verre heeft konnen ontdekken door wat toeval sulx is veroccasioneerdt, of dat daar bij eenig die ongeluk
English
From Java's East Coast, the 10th of February 1754. From Java's East Coast, dated 10th of February 1754. Balinese Translation misfortune was brought upon human life, which is truly astonishing, as the ammunition house blew up entirely at once, and nothing other than a small number of weapons could be salvaged from it, notwithstanding that all kinds of efforts were made toward this end at the peril of limb; therefore I also make bold to request Your High Nobilities' highly honored approval of the Resolution taken in the Council of Policy on the 5th of December past and accompanying this in Extract, with respect to all that which was destroyed or went missing through that fire; while I take the honor respectfully to demonstrate to Your High Nobilities that the force commanded by me has been divided and detached in this manner: back to Soeracarta the Company of dragoons of Captain von Haijn, with the entire corps of Hussars and the Company of infantry of Captain Neuman; to Tanjong, to relieve Captain Muller with his Company of grenadiers, Captain van de Poll and the Native Company of Captain Lieutenant Kesser and Amin Boejang; to Salatiga the Company of dragoons of Captain Steenmulder; and hither into the garrison the remaining Company of dragoons of Captain Jahn with the Native Companies of Captains Tollong and Bacchus, the Madurese and coastal peoples having returned home again; as well as shortly afterwards incorporated under the Corps of dragoons the aforementioned Hussars, alongside the common dragoons of His Nobility's bodyguard up to and including the quartermasters; on which account, in accordance with Your High Nobilities' respected order contained in their highly honored Separate letter of the 3rd of July of the past Year, the officers thereof are currently returning overland toward Batavia, whom I hope may soon arrive before Your High Nobilities, to whom I take the liberty to testify that with the deepest reverence in all fidelity and submissiveness I am and remain, underneath stood, Your High Nobilities' entirely obedient, submissive, and dutiful Servant, was signed, J. A. van Hohendorff, in the margin, Samarang, The 10th of February, Anno 1754, lower, P.S. The Moorish payroll books which were promised by respectful joint letter of the 12th of December last to follow shortly, are now also transmitted herewith by this first opportunity. Concerning the assistance against the aforementioned rebel requested by Your High Nobilities, I express with regret my inability. The rumors mentioned in Your High Nobilities' letter as though the Pangeran Mankoeboemie had requested some auxiliary troops here against the Company are entirely untrue, and should it happen that the same were to insist upon such at any time, Your High Nobilities can rest assured that he will be refused no less out of hand. Captain Carre Assang, with the Malay Intje Marida, have arrived here and have delivered to me Your High Nobilities' letter in good condition along with the presents sent therewith, for which I express my humble gratitude. This Letter comes from Goestie Panjie, Chief of the Balinese District of Sangsit, with manifold greetings To the Lord Governor General Jacob Mossel and the Noble Lords Councillors of the Indies at Batavia. Balinese because 73 From Java's East Coast, dated 10th of February 1754. From Java's East Coast, dated 10th of February 1754. Balinese Translation Balinese because our lands are not yet in complete tranquility and peace, which prevents me from being able to fulfill Your High Nobilities' desire and my duty. Herewith as a small present for His High Nobility, a female slave. Your High Nobilities' letter was duly received by me in due time, from which it is understood that the Susuhunan Pakubuwana Senapati Ingalaga Abdul Rahman Sayidin Panatagama has a brother, named Pangeran Mankoeboemie, who had risen up against the said Susuhunan to contest the realm, but that such was contrary to the will and desire of Your High Nobilities, as the Susuhunan was born of a lawful marriage, and his brother Mankoeboemie, on the contrary, issued from a concubine, which Your High Nobilities have rightly understood in this manner, and which is likewise observed here among us. Now I have learned that the Pangeran Mankoeboemie has retreated into the mountains, from where he is nonetheless well disposed to return again and to submit himself to his brother the Susuhunan and the Company, if he only This Letter comes from Goesti Moera Made, chief of the Balinese District of Carreng Assem, with manifold greetings To the Lord Governor General Jacob Mossel and the Noble Lords Councillors of the Indies at Batavia. 75.
Dutch transcription
Van Javas oost Cust den 10. februarij 1754. Van Iavas oost Cust onderdato 10. februarij 1754. Baliese Translaat ongeluk aan menschen is te weege gebragt, dat al te verwonderen is, nadien het ammunitie-huijs geheel en al ten eersten gesprongen, en daar uijt niets anders als een gering getal wapenen te bergen ge„ weest is, niet tegenstaande daar toe met ledensgevaar allerhande moeijte is aangewent geworden, dierhalven verstoute mij ook uw Hoog Edelheedens hoog g'eerde ap„ „probatie te versoeken op de in Raade van Politie ten adspectie van al het geene door die brand vernielt of absent geraakt is, in dato 5:' December passato genomene en desen in Extract versellende Resolutie; terwijl d'eer neem uw Hoog Edelheedens eerbiedig te vertoonen dat de door mij gecommandeerde magt in deser voegen is verdeelt; en gedetacheert na Soeracarta terugh de Comp:e dragonders van den Capitain von Haijn, met het gantsche corps Houzaeren en de Comp:e infanterie van den Capitain Neuman; na Tanjong ter aflossing van den Capi„ „tain Muller met zijne Compagnie granadiers den capitain van de poll en de Jnlands Comp:e van den capitain Lieut: Kesser en amin boejang; na Salatiga de Comp:e dragonders van den Capitain steenmulder en herwaarts in het guarnisoen de resteerende Comp: dra„ „gonders van den Capit:n Jahn met de Jnlandsch Compagnien van de Capitains Tollong en Bacchus, zijnde de madu„ „reesen en strandvolkeren weder t'huijswaarts gekeert, mitsg„s kort naderhand onder het Corps dragonders geincorporeert de Houzaeren voormeld, beneffens de gemeene dragonders van zijn Edelheijts lijfwagt tot wagtmeesters inclusif, weshalven, conform uw Hoog Edelheedens gerespecteerde ordre vervat bij derselver zeer gehonoreerde Aparte mis„ „sive van den 3. Julij des voorleeden Jaars tegenwoordig over den landwegh Bataviawaarts retourneeren de officieren van deselve, dewelke ik hoop dat spoedig zullen mogen aanlanden bij uw Hoog Edelheedens, wien de vrijheijd neem te betuijgen dat met het diepste ontzag in alle trouw en onderdanigheijd ben en blijve /:onderstond:/ Uw Hoog Edelheedens gantsch gehoorsaam, onderdanige, en trouwschuldigen Dienaar: /:was getekent:/ J: A: V:n Hohendorff /:in margine:/ Samarang Den 10: februarij A„o 1754. /:lager:/ P: S: de moorsche zoldij boeken welke bij eerbiedig gemeen schrijvens van den 12. xber: Laastl: gepromitteerd zijn, binnen korten te sullen volgen, gaan thans bij dese eerste gelegentlijk mede over„ Aangaande het door uw Hoog Edelens versogte onderstand tegen gem„t rebel betuijge net leetweesen mijn onder„ „mogen De gerugten bij uw Hoog Edelheedens brief vermeld als of den pangerang mankoeboemie alhier eenige hulptroupen tegen de Comp: soude versogt hebben. zijn ten eenemaele onwaar, en bij aldien het mogte komen te gebeuren dat denselven sulx te eeniger tijd quam te insteeren, zo kunnen uw Hoog Edelheedens haar verseekert houden, hij niet minder dan van de hand sal werden gevreesen; Den Capitain Carre assang, met den mallaijer Intje marida zijn alhier gearriveert, en hebben mij uw Hoog Edelhedens missive met de daer bij gesondene geschenken wel geconditioneert overgehandigt waar voor mijne needrige dankbaarheit ben betuijgende; Desen Brief komt van Goestie Panjie, Hoofd van 't Balise Landschap sangsit onder meenigvul„ „dige groete Aan den Heere gouverneur Generaal Jacob Mossel. en de Edele Heeren Raden van Jndia tot Batavia, Baliese vermits 73 Van Javas oost Cust onder dato 10. februarij 1754. — Van Javas oost Cust onder dato 10. febr: 1754. Balise Translaat Baliese vermits onse landen sig als nog in geen volkomen rust en vreede bevinden. 't geen mij belet aan uw Hoog Edelhedens begeerte en mijne pligt te kunnen voldoen, Hiernevens tot een klein geschenk voor zijn Hoog Edelheit een slaevinne. UW Hoog Edelens missive is mij op zijn tijd wel geworden, waer uijt verstaan, als dat den soesoehoenang Packoe boeana sena patti ing=alaga abdul ragman Saidin panata gama, eenen broeder heeft, gen:t pangerang Mankoeboemie, die hem tegen gem„t soe„ „soehoenang ter betwistinge van het rijk had opgeworpen, edog dat sulx tegen de wille ende begeerte van uw Hoog Edelens was, als zijnde den soesoehoenang uijt een egt bedde geteeld. en dies broeder Mankoe„ „boemie in het tegendeel van een bij sit voortgekomen, 't gund uw Hoog Edelens indiervoegen heel regt matig hebbe gelieve te begrijpen, en alhier onder ons ook dus„ „daenig werd g'observeert; Nu heb ik vernomen als dat den pangerang Mankoeboemie hem in het ge„ „bergte heeft geretireert, van waer hij egter wel genegen is wederom te rug te keeren en hem aen zijnen broeder den soesoehoenang en de Comp: te onderwerpen, wanneer hij Desen Brief komt van Goesti moera made, hoofd van 't balise Land„ „schap Carreng assem, onder meenigvuldige groete Aan den Heere gouverneur gene„ „raal Jacob Mossel, en de Edele Heeren Raden van Jndia tot Batavia maer 75.
English
From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. From Java's East Coast under date 10. ' febr: 1754. Further Translation from the letter of the sultan of Mattaram, senopattie hingalaga abdul Ragman, sa- hidin panatagama Jlafattulla, written to His High Nobility, being this content expressed, on the third page to Bappa Sarif Bes- saar who is residing at Samarang. Further Translation regard 77. but were assured of obtaining a full and sincere pardon, yet being unable to obtain such, he would find himself compelled to use weapons further to the best of his ability; The rumors mentioned in Your High Nobility's missive, as if some Balinese were staying among the peoples of Mancoe- boemie, is solely and purely a fabrication that can in no way consist with the truth, nor has the often-mentioned rebel ever requested any auxiliary troops from us, which I present to Your High Nobilities with a sincere and pure conscience; Regarding the requested 300. men for assistance against the aforementioned Mankoeboemie, I express with regret my inability, and request not to take it amiss that in that respect I have not been able to acquit myself of my bounden duty, as my lands themselves for the present do not enjoy complete peace and quiet; The sent gifts have been duly received by me according to the contents of Your High Nobilities' highly honored missive, for which I express my gratitude, and let this in turn, as a small present for His High Nobility, be accompanied by three slaves, the bearers thereof being carre asseng and Jntje marida. After having first delivered my submissive blessing and heartfelt well-wishing greeting to Your Nobility, I shall then further have the honor to bring to notice by this, that I presently, pursuant to Your Nobility's esteemed order, come to send a letter to His High Nobility, which is then this one, which passes to Your Nobility, to the end that Your Nobility may see and discern therefrom what I come to impart to His High Nobility; be then assured of the great esteem and respect that I have for Your Nobility and hold, honor and From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. Translation After the usual preamble Translation of Javanese letter written by the sultan of Mattaram Senopattie hin- galaga abdul Ragman. sahiedin panatagama Jla- fattulla, to father the governor general, who is holding court in the kitto inten, at soeraCarta, de- livered the. . . . october 1753 or 79 regard as my father, for I have no father or mother, except only Your Nobility, in whom I also fully trust, and that unchangeably, yea, not only here on earth, but also hereafter on the Day of Judgment /:was written below:/ End /:lower down:/ translated by /:signed:/ J:n de Vries translator Furthermore, the reasons why I come to send a letter to Your High Noble father is this, because the land of Java is presently in a very bad and sorrowful state, and therefore I come very kindly to request Your High Nobility for help, in order to provide therein with all earnestness and attentiveness; I request, father, because I have not been able to agree or come to terms with the Noble gentleman of Samarang according to both our desires, so as I then consider that I cannot come to any good conclusion for the settlement of matters with the Noble gentleman of Samarang, because I am afraid to appear before the Noble gentleman in person; father governor general, what shall I say, I do not seek in any way From Java's East Coast under date 10 febr: 1754. From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. Noble Translation 81. or in the least or smallest part to break the promises, contracts or otherwise, and still less to alter them; but even if I were to utter many words in this my letter, Your High Nobility would after all not believe me; yea, father, yet I shall hold fast to Your High Nobility and request Your High Nobility's help and assistance, for it is firm and certain that Your High Nobility has great compassion and generosity toward Java, and therefore indeed could not bear to see Java further destroyed; yea, father general, I step down from it and, under complete renunciation, yield the welfare of all Java to Your High Nobility and Bappa sarif; and as far as all my treatment is concerned, whether for my welfare, preservation, elevation to high or low estate, or however it might happen that was decided over me by fate, I leave to the mentioned Bappa sarif Bessaar, because I trust in the highest degree that envoy who was sent by the radja of Mecka to His High Nobility, which I say truly, because formerly I found few people whom I trusted, and now none yet, except the aforementioned Bappa Sarif Bessaar, who presently is regarded and held as a father and mother of the Javanese, and shall also then act pursuant to his and Your High Nobility's order and desire. And therefore I request of Your High Noble father general, if my word is accepted by Your High Nobility, and you please to answer me, that Your High Nobility, please to do that, instead of to me, to the aforementioned Bappa Sarif Bessaar, whom I presently hold and honor as my true father, and would gladly wish to meet myself if the Noble gentleman of Samarang were not in the way of it for me and obstructed me in my desire; and I wished indeed with all my heart that Your High Nobility pleased to provide therein so that the Noble gentleman of Samarang would not so oppress or persecute me; whom else indeed shall I beseech for help besides Your High Nobility /:was written below:/ End /:lower down:/ translated by /:signed:/ J:r de Vries, Translator
Dutch transcription
Van Javas oost Cust onder dato 10. febr: 1754. Van Javas oost Cust onderdato 10. ' febr: 1754. maer versekert werd van een volkomen en opregt pardon te zullen erlangen, dog sulx niet kunnende obtineeren. sou hij hem genoodsaekt vinden de waepenen nae zijn best vermogen al verder te gebruijken; De gerugten bij uuw hoog Edelens missive vermeld, als of 'er eenige baliers onder de volkeren van Mancoe„ „boemie zig onthielden. is enkelt en alleen een uijtstroosel dat geensins met de waerheit kan bestaen, ook heeft dik gerepten rebel nooit eenige hulptroupen van ons versogt, 't geen ik met een opregt en zuijver gemoet uw hoog Edelheedens kom voor te leggen; Aangaande de versogte 300. man tot onderstand tegen meerm:t Mankoeboemie, betuijge met leetweesen mijn ondermogen, en versoeke niet qualijk te duijden dat ten dien opsigte mij niet het kunnen quijten in mijne schuldige pligt, also mijne landen selvs voor als nog geen volkomen rust en vreede genieten; De gesondene geschenken zijn mij na den inhoud van uw hoog Edelhedens hoog geeerde missive wel geworden, waer voor mijne dankbaarheit be„ „tuijge, en desen wederom tot een klein present voor zijn hoog Edelheit laet versellen drie slaeven. zijnde daervan de brengers carre asseng en Jntje marida Na alvorens mijne onderdanige zegenwensch en van harten welme„ „nende groete aan uwEd: te hebben afgelegt, zo zal ik dan verders d' Eere hebben om bij desen ter kennisse te brengen, dat ik thans ingevolge uw Ed: g'agte ordre een brief aan zijn hoog Edelheijd afkoome te zen„ „den, dat is dan dese, die tot uwEd: overgaat, ten Eijnde dat uw Ed„e kunt zien en daar-uijt ont„ „waren wat dat ik aan zijn hoog Edelheijd kome te bedeelen, weest dan verzekert van de groote agting en Eerbied die ik voor uwEd: hebbe en als mijn vader houde eere en Nader Translaat uijt de brief van den sultan van Mattaram, senopattie hingalaga abdul Ragman, sa„ „hidin panatagama Jlafattulla, gesz: aan zijn hoog Edelheijd, staan„ „de desen Jnhoudt uijt„ „gedrukt, op de derde zijde aan Bappa Sarif Bes„ „saar die zig op Samarang is bevindende. Nader Translaat aanzien 77. Van Javas oost Cust onder dato 10. febr: 1754. Van Javas oostCust onderdato 10. febr: 1754. Translaat aanzien, want ik en hebbe geen vader of moeder, dan alleen uwEd: op wien ik ook volkoome vertrouwe en dat onderanderlijk, Ja niet alleen hier op aarden maar ook hier namaals in den Jongsten dag /:onderstond:/ Eijnde /:lager:/ getranslateerd door /:getekent:/ J:n de Vries translateur Wijders, de redenen waromme dat ik een brief aan uw hoog Edele vader koome te zenden is deese, om dat het lant Java tegenswoordig in een zeer slegten en bedroefden staad is, en dierhalven uw hoog Edele zeer vriendelijk om hulpe koo„ „me verzoeken omme daar inne met allen Ernst en oplettendheijd te voorzien, ik verzoeke, vader daaromme, om dat ik niet met den Edelen heer van Samarang in gevolge onser beijder begeerte kunnen eens worden of accor„ „deeren, zoo als ik dan vermeen dat ik tot geen goed besluijt ter vereveninge van saken met den Edelen heer van Samorang kan koomen, om dat ik bevreest ben om bij den Edelheer in persoon te verscheijnen, vader gouverneur generaal wat zal ik zeggen ik en zoeke in geenendele Na Gewoone voorreeden Translaat Javaanse brief gesz: door den sultan van Mattaram Senopattie hin„ „galaga abdul Ragman. sahiedin panatagama Jla„ fattulla, aan vader den gouverneur generaal, die is hoffhoudende in de kitto inten, op soeraCarta, aan„ „gebragt den. . . . october 1753 of 79 Van Javas oost Cust onderdato 10 febr: 1754. Van Javas oost Cust onderdato 10. febr: 1754. of in het geringste of minste niet om de beloften, Contracten als andersints te ver„ „breeken en nog al so min te veranderen, maar of ik al veele niet woorden in desen mijne koome te uijten uw hoog Edel„ „heijd en zoude mij dog immers niet ge„ „looven, Ja. vader, Egter zal ik mij aan u hoog Edele vasthouden en verzoeken om uw hoog Edelheijds hulpe en bijstand, want het is vast en seker dat uw hoog Edelheijd groot meedelijden met Java en donatie heeft en dierhalven immers niet zoude kunnen zien dat Java verder wierde verdistirueerd, Ja vader genderaal ik stap 'er af en geeve volkomen onder alle afstand d' welvaard van heele Java aan uw hoog Edele en Bappa sarif bestaan, en wat alle mijne behandelinge betreft, 't zij tot mijn welvaard, behoudt, verheffinge van hoge of lage staad, of hoe dat het ook mogte kongen dat over mij was door het lot beslooten laate ik aan den genoemden Bappa sarif Bessaar over om dat ik dien gezant den welken door het raadja van Mecka aan zijn hoog Edelheijd is gezonden ten hoogsten ben vertrouwende 't geen ik waarlijk zegge om dat ik voor deesen weijnig menschen vonde, dien ik vertrouwde, en nu nog geen, buijten den voornoemden Bappa Sarif Bessaar die tegenswoordig als een vader en moeder van de Javaanen word aangezien en gehouden, en zal ook dan ingevolge desselfs en uw hoog Edele ordre en begeerte, En dierhalven verzoeke ik aan uw hoog Edele vader genderaal als mijn gezegde bij uw hoog Edele werd aangenomen, en mij gelieft te antwoorden dat uw hoog Edele, dat dan in steede van aan mij, aan den voornoemden Bappa Sarif Bessaar gelieft te doen, die ik thans als mijn ware vader houde en Eere, en gaarne zelver zoude willen ontmoeten bij aldien, den Edel heer van Samarang mij daar toe niet in den wegen waare en in mijne begeerte verhinderde, en wenste wel van harten dat uw hoog Edele daar inne geliefde te voorzien op dat den Edel heer van Samarang mij zo niet en drukte of vervolgde, wil zal ik dog buijten uw hoog Edele om hulpe smeeken /:onderstond:/ Eijnde /:lager :/ getranslateert door /:getekent:/ J:r de Vries, Translateur Edele Translaat 81.
English
83. From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. Translation of a Javanese letter written by the susuhunan Pakubuwana senapati ing Mataram, who maintains his residence in the Mataram, to his grandfather the Right Honorable well-born strict highly esteemed Lord Governor- General of Netherlands India, at Batavia. After compliments paid, Further, I have the honor to make known in all respect to grandfather hereby that I am not only imploring your Right Honorable well-born strict highly Esteemed Lordship's very favorable assistance with this concerning that which regards my own interests and person, as well as the ruin and destruction of all Java, but I also very urgently request that grandfather will be pleased to have everything investigated for the best; and whereas it is impossible for me to agree with the honorable lord governor and Director of Samarang, since he opposes me in everything, in one matter as well as the other, and is seeking my disadvantage and ruin, these are the reasons that I am now requesting grandfather's favorable assistance, which I also would already have done long before, yet the fear of the aforementioned honorable lord governor and Director, who, as stated, stands in my way, has always kept me from doing so. Also, before this and up to the present day, I have never had the intention or thought to want to alter or reject anything in the least of the previous contract, yet I can place no reliance upon the honorable lord governor and Director, nor do I dare to rely upon or trust his words; wherefore, grandfather, I am all the more very earnestly imploring your Right Honorable well-born strict highly Esteemed Lordship, together with the other honorable Gentlemen of the Council at Batavia, to kindly assist and succor me, as well as to investigate that matter in general, for my inner prayer and desire is solely that all Java may see itself restored again to its former flourishing state, as it was in the times of my late grandfather, and that I may see myself reunited with the Honorable Company and also be allowed to live in true friendship with the same as in former times. 85 From Java's East Coast under date 10. febr: 1754. From Java's East Coast the 5. April Anno 1754. Meanwhile, besides all this said above, I have entrusted the entire affair concerning Java to father Sarif Besar, in order to settle the same completely; therefore, whatever father Sarif Besar shall come to say or put forward concerning this, shall be just as if it were done by myself, and everything shall also occur completely with the consent of my entire family. which was translated by signed J: D' Vries, Translator. Whereas the news was recently communicated to me from Rembang by the Resident Coertsz, that the wanderer Bintoro, alias pangeran Buminata, descending towards the Blora district with a force of 500 men, was engaged in combat on the 11th of March near the village of Labu, situated east of that district, against our Buginese, and was forced to retreat, yet that, having resumed the fight shortly afterward nonetheless, he repulsed the aforementioned soldiers with considerably more fury and put them to flight, wherein the regent of Blora, Tsjacra Juda, being shot through from behind and falling from his horse, lost his life Honorable, Strict, Highly Esteemed Gentlemen! Batavia To the Honorable, Strict, Highly Esteemed Lord Julius Valentijn Stein van Gollenesse First Councilor and Director General together with the other Honorable Gentlemen Councilors of Netherlands India, etc. Batavia
Dutch transcription
83. Van Javas oost Cust onder dato 10. febr: 1754. Van Javas oost Cust onderdato 10. febr: 1754. Translaat Javaanse brief gesz: door den soesoehoe„ „nang Paccoeboeana sena„ „pattie hing Mattarm, den welken sijn residentie in de Mattarm is houdende, aan sijn groot vader den Hoog Edelen welgeboorne gestrenge groot agtbaren Heere gouverneur generaal van nederlands Jndia, tot Batavia. Na gedane Compliment, Wijders soo hebbe ik d' Eere om groot vader hier bij in alle Eerbied bekent te maken, dat ik niet alleen omtrend het geene mijn eijgene belangen en persoon aangaat, Mitsgaders de verderding en verdistrueering van geheel Java uw Hoog Edel wel ge„ „boorne gestrenge groot Agtbarens seer gunstige hulpe bij desen ben afsmekende, maar versoeke teffens seer instandig groot vader hett alles sal gelieven ten besten te laten ondersoeken, en nademalen ik onmo„ „gelijk met den wel Edelen heer gouverneur en Directeur van Samarang kan over een komen, mits denzelven niets anders so wel in 't eene als het andere mij is teegen, stredende, mijn nadeel en verderf is soekende, so sijn dan de reedenen: dat ik thans groot vaders gunstige hulpe ben versoekende, het geene ik ook bereets alvoorlange soude hebbe ge„ „daan, dog de vreese voor den welgem: wel Edele heer gouverneur en Directeur die mij soo als gesegt, in de weg is, heeft mij althoos daar van wederhouden. Ook ben ik dan voor desen en tot heeden toe nooijt van gedagte of meening geweest om iets in het minste van 't voorige Contract te wille veranderen ofte verwerpen, dog ik kan geen staad maken op den welEdelen heer gouverneur en Directeur, nog durven mij niet op sijne waarden verlaaten of betrouwen, waar omme dan grootvader ik des temeer uw Hoog Edele welgeboorne gestrenge groot agtbarens, benevens de verdere wel Edelen Heeren Raden tot Batavia nogmaals seer ernstig ben smekende om mij dog goedgunstiglijk te willen helpen en bij springen, mitsgaders die zaak in 't generaal te ondersoeken, want mijne innerlijke beede en verlangen is eenelijk dat gants Java sig dog weder in sijne voorige floreerende staat so als deselve den teijden van mijn grootvader sal:r is geweest mag hersteld sien, en dat ik mij weederom met d'EComp„e mag vereenigd sien en ook in waare vriendschap met deselve soo als voordesen te mogen leeven. hulpe Inmiddels Hee 85 Van Javas oost Cust onder dato 10. febr: 1754. Van Javas oost Cust den 5. April A„o 1754. Inmiddels buijten dit alles hier voren gesegt, soo hebbe ik de geheele saak wat Java aanbelangt aan vader Sarif Besaar opgedragen, om het zelve volkomen af„ te maken, dierhalven wat vader vader Sarif Bejaar hier over sal komen te zeggen ofte inbrengen, sal net wesen of het door mij selfs gedaan wierd, en ook sal alles volkomen met toestemming van mijn geheele familie geschieden. /:onderstond:/ zeijnde / lager / getranslateerd door /:getekent:/ J: D' Vries, Translateur. Overmits mij kortelings van Rembang door den Resident Coertsz is gecommuniceert, de tijding dat den Zwerver Bintoro alias pangerang Boe„ „minata na het blorase afzakkende met een getal van 500. Man tegens onze bougineesen den 11. Maart bij het dorp Laboe, geleegen beoosten dat district 's laags geweest en de wijk te neemen genootzaakt geworden is, doch dat des niet teegenstaande kort nader„ „hand echter den strijd hervat hebbende, met vrij meer furie voorsz: soldatesque heeft afgeslagen en gedreeven op de vlucht, waar in den Bloras oiegent Tsjacra Juda van agteren doorgeschooten en van 't paard vallende het Wel Edele, Gestrenge, Groot Achtbare Heeren! Batavia Aan den Wel Edelen Gestrengen, groot Achtbaaren Heere Julius Valenthijn Stein van Gollenesse Eerste Raad en directeur Generaal beneevens De verdere Wel Edele Heeren Raaden van Neder„ „lands India p:r p:t Batavia hoofd
English
From Java's North-East Coast, the 5th of April 1754. From Java's North-East Coast, the 5th of April 1754. head was cut off, so I considered it my duty to give your Right Honourables both respectful and bounden knowledge thereof, as well as that the Company's Native Soldiers of Captain Kesser were immediately detached thither by me from Japara in order to dislodge that rabble from the district of Blora, of which the well-known Jayeng, son of the late Tuban patih Tirta Kusuma, has meanwhile taken possession, which rabble went to camp there together with the mentioned Bintoro, who had been encamped for several days in the village of Leran belonging under Tuban, but who, upon the approach of the regent Raksanagara with over a thousand able-bodied men, after they had mutually fixed and determined a certain time to deliver battle to one another, nevertheless marched off without awaiting the Tubanese; for which reason I flatter myself that these marauders will surely have been deterred from making an incursion into the Blandong villages, as the Rembang resident otherwise seems to fear, who for that reason has meanwhile also come to request half a Company of European and half a Company of native soldiers, and at the same time to make known that the Bugis who attended the aforementioned action have all, except eight persons, returned, leaving behind 18 pieces of muskets, which they claim to have thrown away in the forest during the retreat, as may appear to your Right Honourables, should it please you, from the copies of the letters from the junior merchant Coertsz dated the 12th and 17th of March attached hereto, accompanied by an account submitted by Major Feber regarding the present state and condition of the rebels, whereby it will appear among other things to your Right Honourables that the wanderer Mas Said, having broken camp in the past month of February from his camp Bridjo with his entire force, except for some troops left behind to protect that camp, to seek out his father-in-law Mangkubumi, who was then staying in the Grobogan district, lost 40 of his men from a number of 700 horses during the crossing of the Solo River, who drowned, and shortly thereafter joining battle with Mas Rongo in Sukawati put him to flight, as well as on his march towards the land of Serang in the aforementioned Grobogan district not only caused the chief rebel to be dislodged from there, but also, not without being offered resistance, dislodged from the land of Madiun the Pangeran Adipati, who afterwards joined with Buminata in the Jipang district, during which time Mangkubumi himself arrived with 280 horses in the vicinity of Prambanan, at the village of Wongo, from where through the Tumenggung Alap-Alap, who had joined him there with Wiranata, he made known in a letter to Major Feber his inclination to be united with the Company, repeating this twice through an embassy, whereupon the said Major demanded only more convincing proofs from them of his inclination or pretext, and meanwhile went from Majasem to the Company's vanguard at Prambanan to discover what that rebel actually had in mind; but the latter, who had been continuously in motion with the forces left behind at Bridjo by Mas Said, quietly took flight during the night between the 27th and 28th ultimo upon the interception of a letter addressed by his son-in-law to the frequently mentioned Major to demonstrate his continuing good friendship towards the Company, whereupon his rearguard was pursued in the morning by a strong detachment of ours, and a rear troop was defeated with a loss of 20 dead and 10 prisoners, of whom 9 were strangled as a deterrent to others, and the tenth, being a European named Hans Hendrik Enst, formerly a fifer under the Company of the late Captain Herlin, was brought hither and handed over to the Fiscal; the latest reports from Surakarta, from where the Emperor arrives today to compliment the Right Honourable Lord Governor-General on his successful arrival at this Coast, wanting it that the chief rebel is said to be at Gadang Jambal, and his son-in-law Mangkunagara at Kalawasan, both situated at the foot of the Lawu mountains; which I also take the liberty respectfully to communicate to your Right Honourables, professing that I am in all fidelity and submission with the deepest reverence, Honourable, Valiant, Right Venerable Lords, Your Right Honourables' very obedient and bounden servant, Signed: J. A. von Hohendorff. In the margin: Semarang, the 5th of April, Anno 1754. Batavia To His Honour, the Right Honourable, Valiant Lord Jacob Mossel, Governor-General, and the Honourable Lords Councillors of the Netherlands Indies. Right Honourable, Valiant, Right Venerable, and Far-Ruling Lords! I had the honour to receive your Right Honourables' secret circular missive dated 16 July 1753 sent to the respective ministers of the Company, alongside the extract from a secret missive from the homeland dated Middelburg the 29th of March 1752, containing the communication of a newly established Asian Company at Emden under the protection of His Prussian Majesty, and orders to take care that the ships of the said Company visiting our places or factories do not conduct trade or gain a footing anywhere, with an indication of the means that will have to be employed to prevent such enterprises; to which I, replying, Malabar From Malabar, the 8th of March 1754.
Dutch transcription
87 Van Javas oost Cust den 5. april 1754. Van Javas oostCust den 5. april 1754. — hoofd afgeslagen is, zoo agte het van mijn die opgem: Actie hebben bijgewoond, alle, be„ plicht te zijn, uw hoog Edelens daar van in „halven Agt stux zijn te rug gekoomen, met alle Eerbied, zoo wel schuldige kennisse te agterlating van 18. p„s snaphaanen, dewelke geeven, als dat op stonds door mij van Japara zij in de cetraite in het bosch voorgeeven derwaarts is gedetacheert de Compagnie Jnland„ weg geworpen te hebben, gelijk uw Hoog Ede„ „sche Militairen van den Cap:n kesser om uit „lens der behagende het een en onder het district van Blora, waar van zich consteeren kan bij deezen in Copia g'accrocheerde intusschen Meester heeft gemaakt, den welbe„ brieven van den ondercoopman Coertsz de datis 12 en 17. Maart, verzeld van een door den „kenden Jaijeng, zoon van den overleeden Toe„ Majoor Feber ingedient relaas nopens de „bans pepattij Tirta Coessoema, dat geboefte tegenwoordige staat en toestand der rebellen, te vernestelen, 't welk zich daar in te saamen waar bij uw: Hoog Edelhedens onder anderen is gaan leegeren, met gem: Bintoro, die eenige zal koomen te blijken dat den swerver Maas said in de gepasseerde Maand Februarij van daagen gecampeert heeft geleegen in het zijn Leegerplaats Bridjo met de gansche magt, onder Toeban gehoorende orp Leeran, maar uitgesondert eenige Manschappen die tot dekking op de aannadering van den regent Raxana„ van dat Campement agter gelaten heeft, opge„ „gara met ruim duizend weerbaare koppen, na dat zij elkanderen over en weer hadden zee„ „broken zijnde, ter opzoeking van zijnen schoon„ „keren tijd bepaaldt en bestend om den anderen „vader Mancoeboemie, die zich doenmaals slag te leeveren, echter afgetrokken is, zonder in het grobogangse was ophoudende, met de Toebangers af te wachten, weshalven mij flat„ een getal van 700 Paarden in de overtogt „teere dat die stroopers wel zullen weezen van de rivier solo van zijn volk heeft afgeschrikt om in de Blandongers Negorijen verlooren 40. man, die verdronken zijn, en een inval te doen, zoo als daar voor anders kort daarop in het soecowattische slaags bevreest schijnt te zijn den Rembangs, resident, rakende met Maas Rongo denselven op de vlugt welke uijt dien hoofde ook om een halve Comp:s gedreeven, mitsg„s in zijn opmarsch na Europeesen en een halve d„o inlandsche mili„ het land van Serang in het grobogang„ „tairen intusschen is koomen te verzoeken, „sche voorm: niet alleen den hoofd rebel van en teffens te kennen geeven dat de bougineesen die daar Van Javas oost Cust den 5. april 1754. Van Javas oost Cust den 5. april 1754. daar doen delogeeren en niet zonder teegen„ „stand gebooden te worden uit het land van Madion ook vernesteld den Pangerang depattij, die zich naderhand in 't djepangse geconjun„ „geert heeft met Boeminata, in welk tussen tijd Mancoeboemie zelfs met 280. Paarden is aangekomen in de nabijheijd van Pram„ „banan, op de Negorij Wongo, van waar door den Tommomgong Alap Alap, die zich met wieranata aldaar bij hem vervoegd hadde, bij een brief aan den majoor Feber zijne geneigtheid om zich met de Comp:e vereend te zien heeft laten te kennen geeven, en zulx door een ambassade Twee maal gerepeteert, waar op gem: Majoor eenlijk doorslaandere blijken van zijne inclinatie of voorgeeven van haar afgevorderd, en zich inmiddens van Madjassem na 'sComp:s voorhoede op Prambanan vervoegt heeft om te ontdekken wat dien rebel eigentlijk in zijn schild voerde, doch deezen, die Continueel in beweeging is geweest, met d' op Bridjo door Maas said agtergelaatene volkeren, heeft op het onderscheppen van een brief door zijn schoonsoon aan meerm: Majoor ingerigt, ter betooging van zijn aanhoudende goede vrindschap jegens de Comp: tusschen den 27. en 28. passato des nagts stilletjes de vlugt genoomen, wanneer dies agterhoede des Morgens door een sterk Commando van de onze vervolgt, en een agtertroep geslagen wierde met verlies van 20. dooden en 10. gevangenen waar van 9. ten afschrik van andere zijn gestranguleert en de Tiende, zijnde een Europees genaamt Hans Hendrik Enst, voormals pijper onder de Compagnie van den versturven Capitain Herlin, herwaarts opgebragt en aan den Fiscaal overgegeven is, willende de laaste berigten van Soera carta, van waar heeden den keizer arriveert, om den Hoog Edelen Heere Gouverneur Gener„l te Complimenteeren over desselfs gelukkig ar„ „civement te deezer Custe, dat den hoofd rebel zich zoude bevinden op Gadang Jambal, en zijn schoonzoon Mancoenagara op Calawossan, beide geleegen aan de voet van't Laoes gebergte, het geen de vrij„ „heid gebruike uw Hoog Edelhee„ „dens al meede eerbiedig te Communiceeren, onder betuiging goede dat Van Javas oost Cust den 5. april 1754. dat in alle trouw en onderdanigheid met de diepste reverentie ben /:onderstond:/ Wel Edele, Gestrenge, Groot Achtbare Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelens zeer gehoorzame en trouwschuldigen dienaren /:getekent:/ J:n A„s V:n Hohendorff /:in margine:/ Sama„ „rang den 5. April A„o 1754. — Batavia Aan zijn Edelheijd den Hoog Edelen gestrengen Heere Jacob Mossel Gouverneur generaal en d' Edele Heeren Raaden van Nederlands Jndia Hoog Edele Gestrenge groot Agtbare en Wijdgebiedende Heeren! uw Hoog Edelhedens secreete missive sub dato 16: Julij 1753: circulair tot de respective ministers van de Comp:e afgesonden, heb ik d'eer gehad te ontfangen nevens het Extract uit eene secrete patriase missive gedag„ „tekent Middelburg den 29. maart 1752. behelschende communicatie van een nieuwe opgeregte Aliatische Comp. te Embden onder de protectie van zijn Pruijssische majesteijt, en ordre omzorge tedragen, dat de scheepen van gedagte Comp:s onze plaat„ „sen of Comptoiren bezoekende geen handel komen te drijven, of ergens post vatten met aanwijsing van de middelen de om zulke entreprisen te beletten, zullen moeten werden g'emploijeert; waar op ik antwoordende Mallabaar Van Mallabaar den 8. Maart 1754. uw 91
English
From Java's East Coast, the 5th of April 1754. that I am, in all loyalty and submission, with the deepest reverence, beneath stood, Right Honorable, Severe, Highly Esteemed Gentlemen, lower, Your High Honors' very obedient and faithful servant, signed, J:n A:s V:n Hohendorff, in the margin, Samarang, the 5th of April A:o 1754. Batavia To His Honor, the High Noble, Severe Gentleman, Jacob Mossel, Governor-General, and the Honorable Gentlemen Councillors of the Netherlands East Indies, High Noble, Severe, Highly Esteemed, and Far-Ruling Gentlemen! Your High Honors' secret missive sub dato 16 July 1753, dispatched as a circular to the respective ministers of the Company, I have had the honor to receive, along with the extract from a secret homeland missive dated Middelburg the 29th of March 1752, containing communication of a newly established Asiatic Company at Embden under the protection of His Prussian Majesty, and orders to take care that the ships of said Company visiting our places or trading posts do not engage in trade or establish any post anywhere, with directions concerning the means that must be employed to prevent such enterprises; whereon I, answering, Malabar From Malabar, the 8th of March 1754. your From Malabar, the 8th of March 1754. Malabar assured Your High Honors that I, in case of necessity, shall strictly adhere to the contents of that extract and remain always with the greatest veneration, beneath stood, High Noble, Severe, Highly Esteemed, and Far-Ruling Gentlemen, lower, Your High Honors' humble and obedient servant, was signed, Frk Cunes, in the margin, Cochim, the 8th of March 1754. Batavia To His Honor, the High Noble, Severe Gentleman, Jacob Mossel, Governor-General, and the Right Honorable Gentlemen Councillors of the Netherlands East Indies, High Noble, Severe, Highly Esteemed, and Far-Ruling Gentlemen. Not doubting the safe receipt of the secret letters which sub datis 20 September and 20 October of the past year were dispatched in original and duplicate to Your High Honors, we shall abide by them and now report the matters that have occurred since that date, first mentioning that Your High Honors' separate letter of the 15th of November 1753 has been received by us, and the instructions noted therein, both with respect to the negotiation with Trevancoor over the Island of Baijpien and the request of the Signatter to cross over to Ceilon, shall serve for our guidance and compliance. After the conclusion of the latest contract with the King of Trevancoor, His Highness From Malabar, the 8th of March 1754. his 93 6 From Malabar, the 8th of March 1754. From Malabar, the 8th of March 1754. at once began to turn his thoughts toward bringing under his dominion the Kingdom of Berkenkoer, which was embroiled in strife between the Prince Rebel and the Prince Regent, and to achieve this aim of his, he summoned to him the chief rajadore of the said kingdom of Berkenkoer, named Eddeadij Cotjoe comij, and made this proposal to him: that he should persuade the princes of Berkenkoer to surrender the kingdom voluntarily, or else he, Trevancoor, would make himself master of it by force of arms, in which case the princes and their subjects would have to suffer the disasters and calamities that war commonly brings with it. Eddeadij comij, having heard this proposal, replied that it was impossible for him to persuade the princes to make such a voluntary surrender, though he was willing to see what he, as chief rajadore, could do in the matter. When Trevancoor noticed that this Eddeadij coemij was not inclined to favor his designs, he had him arrested and threatened with severe punishments; however, this clever rajadore managed to escape from his arrest and return to Berkenkoer to his princes, to whom he represented the danger in which they were so emphatically that, after mature deliberation and a resolution taken with the grandees of the land, it was firmly decided to repel force with force. Whereupon this Eddeadij Comij, being the most capable instrument to accomplish something great, was sent to the north to inform the King of Tekkencoer of the decision taken and to request that he come down immediately with as many men as he could assemble, in order to confront the Trevancoreans in conjunction with the Berkenkoer troops. The Tekkencoerean did not wait to be invited long and in a short time raised a goodly body of northern Nairos, with which he marched through the upper lands to the south and arrived at Baijkam at the end of October. The Tekkencoereans and Berkenkoereans immediately joined together and attacked the forces of Trevancoor at Adirampose, being the outermost eastern borders of Berkenkoer, in which attack the allies gained great advantages and captured several munitions of war and other provisions as booty, while those of Trevancoor were for the most part cut to pieces. Encouraged by these good beginnings, they also besieged a stronghold of Trevancoor situated at Ettanianoer and made things so difficult for the garrison that they were forced to abandon it with the loss of a large number of nairos, which advantageous successes the Berkenkoerean saw fit not only to make known to the Commander, but also to request that he might be assisted with powder and lead, see the accompanying translated olas, something 7 of 95.
Dutch transcription
91 Van Javas oost Cust den 5. april 1754. dat in alle trouw en onderdanigheid met de diepste reverentie ben /:onderstond:/ Wel Edele, Gestrenge, Groot Achtbare Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelens zeer gehoorzame en trouwschuldigen dienaren /:getekent:/ J:n A„s V:n Hohendorff /:in margine:/ Sama„ „rang den 5. April A„o 1754. Batavia Aan zijn Edelheijd den Hoog Edelen gestrengen Heere Jacob Mossel Gouverneur generaal en d'Edele Heeren Raaden van Nederlands India Hoog Edele Gestrenge groot Agtbare en Wijdgebiedende Heeren! Uuw Hoog Edelhedens secreete missive sub dato 16: Julij 1753: circulair tot de respective ministers van de Comp:e afgesonden, heb ik d'eer gehad te ontfangen nevens het Extract uit eene secrete patriase missive gedag„ „tekent Middelburg den 29. maart 1752. behelschende communicatie van een nieuwe opgregte Asiatische Comp. e te Embden onder de protectie van zijn Pruijssische majesteijt, en ordre omzorge te dragen, dat de scheepen van gedagte Comp: onze plaat„ „sen of Comptoiren bezoekende geen handel komen te drijven, of ergens post vatten met aanwijsing van de middelen de om zulke entreprisen te beletten, zullen moeten werden g'emploijeert; waar op ik antwoordende Mallabaar Van Mallabaar den 8. Maart 1754. uw Van Mallabaar den 8. maart 1754. E E E Mallabaar uw Hoog Edelhedens verzekerde, dat ik mij in cas van noodzakelijkheijd stiptelijk na den Jnhoud van dat Extract zal gedragen en altoos met de meeste veneratie verblijven /:onderstond:/ Hoog Edele gestrenge groot Agtbare en wijdgebiedende Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelheedens onderdanigen en gehoor„ „samen Dienaar /:was getekent:/ Frk Cunes /:in margine:/ Cochim den 8. maart 1754. Batavia Aan zijn Edelheijd den Hoog Edelen gestrengen Heere Jacob Mossel Gouverneur Generaal, en d' wel Edele Heeren Raaden van Nederlands India Hoog Edele Gestrenge groot Agtbare en wijdge„ „biedende Heeren. Niet twijffelende van den goeden ontfangst van de secrete brieven, die sub datis 20. september en 20. october des vergangen Jaars in origineel en duplicaat tot uw Hoog Edelhedens zijn afgeson„ „den zoo zullen wij ons daartoe gedragen en thans berigten de zaken, welke na dato zijn voor„ „gevallen, alvorens meldende dat uw Hoog Edelhedens aparte brief van den 15. November 1753: bij ons ontfangen is, en het har daar bij genoteerde zoo ten opzigte van de onderhandeling met Trevançoor over het Eijland Baijpien, als het versoek van den Signatter, om na Ceilon overtegaan, tot onze narigt en op volging strekken zal. Na het sluijten van het Jongst contract met den koning van Tredancoor, begon zijn hoogheid Van Mallabaar den 8. maart 1754. zijn Heee 93 6 geee Van Mallabaar den 8. maart 1754. , Van Mallabaar den 8. maart 1754. — zijn gedagten ten eersten daar heenen telaten gaan, om het Rijk van Berkenkoer door de oneenigheden tusschen den prins Rebel en den prins regent verward onder zijn heerschappije te brengen, en liet, om dit zijn oogmerk te bereijken, den opper„ „ragiadoor van't gem:e Berkenkoerse rijk Ed„ „deadij Cotjoe comij genaamt bij zich roepen en deed hem desen voorslag, dat hij de princen van Berkenkoer zoude bewegen, om het rijk gewilliglijk overtegeven, of dat hij Trevancoor door de magt zijner wapenen zich daar van zoude meester maken, wanneer de princen en hunne onderdanen zoude moeten gevoelen de rampen en onheilen, die den oorlog gemee„ „nelijk medebrengt; Eddeadij comij dese pro„ „positie aangehoort hebbende, gaf tot antwoord, dat het hem onmogelijk was, om de princen tot zodanige vrijwillige overgave te persuadeeren, dat hij egter wel eens probeeren wilde, wat hij als hooft ragiadoor daar in doen konde; toen nu Trevancoor merkte dat desen Eddeadij coemij niet gesint was, om zijn desseinen te begunstigen, zoo liet hij hem arresteeren en zware dreige„ „menten doen; dog dezen schranderen Ragia„ „door wist uit zijn arrest te ontkomen en weder in't Berkenkoers bij zijne princen te raken, die hij het gevaar, waar in zij waren, zoo nadrukkelijk voorhielt, dat na een rijp overleg en een genomene Resolutie met de landsgrooten vast gesteld wierd om gewelt net geweld aftekeren; waar op desen Eddeadij Comij als het bekwaamste instrument, om iets groots uijt te rigten, na de noord gesonden wierd, om den koning van Tekkencoer van het genomen besluit te informeeren ente versoeken, dat denselven ten eersten met zoo veel manschappen, als hij zoude kunnen bij een krijgen, wilde afkomen, om geconjun„ „geert met de berkenkoerse troupen den Fre„ „vancoorden te keer te gaan; den Tekkenkoerden liet zich niet lang nodigen en bragt bin„ „nen korte een brade parthij noordsche Nairos op de been, waarmede hij door de bovenlanden na de zuijd marcheerde en in't laast van october op Baijkam aankwam; immediaat voegden de Tekkenkoerse en Berkenkoersen zich bij een en attacqueerden het volk van Tredancoor op adirampose zijnde d'uiterste oosterlijke gren„ „sen van Berkenkoer in welke attacque de g'allieerdens groote voordeelen behaalden en verscheijde ammonitie van oorlog en andere provisien tot buit behaalden, daar die van Trevancoor voor het grootste gedeelte in de pan gekapt wierden; door deze goede beginzelen aangemoedigt belegerden ze ook een vastigheid van Trevancoor leggende op Ettanianoer en maakten het de zettelingen zoo bang, datze genoodsaakt wierden dezelve met verlies van een groot getal nairos te verlaten, welke voordeelige progressen den Berken„ „koerder niet alleen goedvond aan den Commandeur bekend te maken, maar ook te versoeken, dat hij met kruid en lood mogt werden g'adsisteert, vide de bijleggende translaat olas iets 7 van 95. E
English
From Malabar, 8 March 1754. From Malabar, 8 March 1754. Sir, of 1 and 11 November last, which however have been left unanswered. Subsequently, they besieged another stronghold of Travancore situated at Conrattoe, which likewise surrendered to Thekkankur with a considerable sum of money, pepper, and other merchandise, and all kinds of ammunition of war. However, in front of Changanacherry, the former place of residence of Thekkankur, where the king of Travancore was present, they met with failure, and after several days of siege they had to withdraw. On the other hand, Thekkankur has either burned or plundered almost everything in his realm and made a considerable booty, having penetrated as far as Mavelikkara, where he also burned several houses and obtained a great treasure. The Thekkankur is currently busy putting himself into a good posture of defense so as not to be driven out again by Travancore as easily as before, having the great advantage that all his subjects have rallied to him, staking life and property in order to be able to stand up to Travancore, which is understandable, since those people have already felt how heavy the yoke of Travancore is to bear. The king of Cochin, seeing that Thekkankur and Vadakkankur were making so much progress, and that Travancore was not in a position to expel these allies from his conquests, thereupon summoned the neighboring princes and grandees of the land, who together raised an army consisting of about 20,000 men, and sent it under the conduct and command of the Cochin crown prince to Alappuzha, to erect a breastwork there and to inflict all possible damage upon the king of Travancore. Said breastwork was scarcely finished when the king of Porakkad, who had kept himself neutral for so long, also declared himself ready to act together with the king of Cochin against the Travancorean. Upon this declaration, the Cochin military commanders went to the Porakkad court at Ambalapuzha, to plan the necessary measures there in unison. Meanwhile, the Cochin Nairs had marched towards Thottappally, a place above Porakkad where those of Travancore lay stationed, and approached in front of the breastwork of the Travancoreans, who immediately opened fire and thus engaged in battle with those of Cochin, while the Porakkad ruler, playing the rogue according to old custom, let a party of Travancore Nairs enter through hidden paths, who captured the aforesaid military commanders to the number of six persons, namely the second Paliath Achan, Changara Codda Kaimal, Changara Canda Kaimal, Itti Kella Menon, Tinancheri Elayadam, and Aynikutty Nambidi, the news of which caused such great consternation in the army of the Cochinites that they took to flight head over heels with the loss of many men and leaving behind weapons and provisions, as can be seen in more detail from the enclosed two olas, which were received under date of 3 and 4 January last from the Travancorean first minister of state, Appa Krishna, and from His Travancorean Highness himself. conquests The Sir 97
Dutch transcription
Van Mallabaar den 8. maart 1754. Van Mallabaar den 8. maart 1754. Heee van den 1: en 11: November pass„o welke egter onb'antwoord gelaten zijn; vervolgens belegen„ „denze weder een vastigheijd van Trevancoor leggende op Conrattoe, die mede aan Tekken„ „koer overging met een considerable somma gelds, peper en andere koopmanschappen, en allerleij ammonitie van oorlog, dog voor Changanacherij, de gewesen residentie plaats van Tekkenkoer, daar den koning van Fre„ „vancoor present was, hebben ze hun hoofd gestooten, en na eenige dagen belegs moeten afwijken; daar en tegen heeft Tekkenkoer meest alles in zijn Rijk, of verbrand of geroofd en een Considerable buijt gemaakt, zijnde zele tot Mawelicarre door gedrongen, daar hij meede verscheide huisen verbrand en een groote schat bekomen heeft, zijnde den Tekken„ „koer tegenswoordig bezig met zich in een goede postuur van tegenweer te stellen, om niet weer zoo gemakkelijk als voor desen, door Trevancoor verdreven te werden, hebbende tot zijn groot voordeel dat alle zijn onderdanen hem toegevallen zijn, en goed en bloed ten beste geven, om Trevancoor het hoofd te kunnen bien, dat wel te denken is, alzoo die menschen reets hebben gevoelt, hoe zwaar het Jok van Trevancoor te dragen valt, Den koning van Cochim ziende, dat Tekkencoer en berkkenkoer zoo veel progres„ „sen maakten, en dat Trevancoor niet in staat was, om dese g'allieerdens uit zijne conquesten te verdrijven, liet daar op de na„ „buurige vorsten en landgrooten bij een komen, die een leger bestaande uit omtrent 20'000: koppen met malkander op de been bragten, en onder het beleijd en Commando van den Cochimsen kroon„ „prins na Alape zonden, om aldaar een borst„ weering op te worpen, enden koning van Trevancoor allen mogelijken afbreuk toe tebrengen , gem: borstweering was niet klaar gemaakt, of den koning van Porca, die zich zoo lang onpartijdig gehouden had, decleneerde zich ook, om tesamen met den koning van Cochim tegens den Tredancoor„ „der te ageeren, op welke declaratie de Cochimse leger-hoofden, zich na het porcase hoff tot amballapallij begaven, om aldaar eensgesint de nodige regelmaten te beramen; intusschen waren de Cochimse nairos, na Tottapollij eenplaats boden porca daar die van Tredan„ „coor geposteert lagen, op gemarcheert, en tot voor den borstweering van de Trevancoorsen geandert welke ten eersten vuurgaven en zoo met die van Cochim slaags raakten, terwijl den por„ „caten na ouden gewoonte den schelm spelende een parthije nairos van Trevancoor door bedek„ „te wegen liet binnen komen, die voorsch: le„ „gerhoofden ten getalle van ses personen gevan„ „gen namen, als den tweeden paljetter, Changara Codda Caijmaal, Changara Canda Caijmaal, Jttij kella menon, Tinancherij elladam, en aijnicoettij nambeddij, waar van de tijding zoo een groote consternatie in het leger van de Cochimsen veroorsaakte, dat ze met verlies van veel volk en agterlating van geweiren en provisien hals overkop de vlugt genomen hebben, gelijk nader te zien is uijt de nevensleggende twee olas, die sub dato 3. en 4. Januarij pass. o van den Trevancoorsen eersten staats minister appa Christna en van zijn Trevancoorse hoogheid zelv ontfangen zijn. conquesten Den Hee 97
English
99. Gentlemen From Mallabaar, 8 March 1754: From Mallabaar, 8 March 1754. Gentlemen The King of Cochim would have done far better if, as was advised to him, he had garrisoned the approaches to his realm, awaited the act of aggression, and kept himself within the bounds of an exacted and forced defense; whereas now, through his imprudent rashness in acting on the offensive, he has overturned everything that was negotiated with Trevancoor by the Commander at Mawelicarre for the benefit of the Kingdom of Cochim. Ittij Kella Menon and the other Regidor named Financherij Elladam have already been done away with by poison, but the other four are still held captive at Tirawanandapoeram. The King of Porca has now been entirely stripped of the government of his realm and surrendered to the Trevancoor general Dellawa. The Line of Caddamaloer, where Porca always held his court, has been razed, and Dellawa is having a palisade built around the court of Amblapallij, which lies about half an hour from the Company's Residency, so that all the King of Porca's faithless dealings, both towards the Honorable Company and the native princes, have helped him little. Such is the present state of affairs, and one will have to wait and see from time how long Tekkenkoer and Berkenkoer will be able to hold out against Trevancoor. Now it remains to report what we have done and accomplished in this conjuncture of time and affairs. May it please Your High Excellencies then to know that we have observed an exact neutrality and have only assisted the King of Trevancoor with gunpowder, lead, and muskets. We were also requested to let two armed boats with men cruise on the river before Berkenkoer, but we suitably excused ourselves from this to His Highness of Trevancoor, who thereupon was completely satisfied with the assistance rendered, without speaking of any troops after that date. Endless, however, is the trouble that one continuously has had, and still has, with the King of Cochim through the incessant sending of olas and Regidors. Now His Highness desires gunpowder and lead, then again troops and cash, and then again that the Company take the field against Trevancoor, or else the Kingdom of Cochim must be totally ruined, and a hundred similar things besides. This is notwithstanding that His Highness has been informed more than once that the Company has entered into a contract of peace and friendship with the King of Trevancoor and on that account cannot commit hostilities, besides the fact that the Company's circumstances do not permit taking up arms, and other arguments that ought to convince His Highness that the Company has no reason to take part in the present unrest. Nevertheless, His Highness stands his ground and desires to be maintained by the Company as before, just as Your High Excellencies can see from the enclosed translated ola written to the Commander on 6 January of this year, what absurd requests and proposals are made by the King of Cochim, to which is also added an ola from the Queen of Cochim likewise
Dutch transcription
99. Heee Van Mallabaar den 8. maart 1754: Van Mallabaar den 8. maart 1754. Heen Den koning van Cochim zoude vrij beter gedaan hebben, indien hij, zoo als hem geraden is, de toegangen van zijn Rijk beset, de geweldpleeging afgewagt en zich binnen de palen van een afgevergde en gedwongen defensie gehouden had, alzoo hij nu door zijn onvoorzigtig voorbarigheid in offensiev te ageren alles om ver gestooten heeft, wat door den Commandeur op Mawelicarre ten beste van het Cochimse Rijk bij Trevancoor is uijtge„ „werkt geworden. Jttij Kella Menon en de andere Ragiadoor Financherij Elladam genaamt, zijn bereets door vergift van kant geholpen, dog d'andere vier zitten nog op Tirawanandapoeram gevangen. Den Koning van Porca is nu ten eenemaal het bestier van zijn Rijk ontnomen, en aanden Trevan„ „coorsen veldheer Dellawa overgegeven; de Linie van Caddamaloer, daar Porca altijd zijn hoff ge„ „houden heeft, is geraseert, en Dellawa laat rondom het hoff van Amblapallij, dat omtrend een hale uur van 's Comp:s Residentie legt, een plagger maken, zoo dat den koning van Porca alle zijne ontrouwe behandelingen zoo ten opzigte van d'EComp:e als de Jnlandse vorsten weinig geholpen hebben; zoodanig zijn tegenswoordig de zakken gestelt, en men zal van den tijd moeten blijven afwagten, hoe lang Tekkenkoer en Berkenkoer het tegen Trevancoor zullen kunnen staande houden; Nu resteert 'er nog te melden, wat wij in deze Conjuncture van tijd en zaken gedaan en verrigt hebben, uw Hoog Edelhedens ge„ lieven dan teweten, dat wij een exact neu„ „trariteijt g'observeert en alleen den koning van Trevancoor met kruijd, lood en snaphanen g'adsisteert hebben, wij zijn ook versogt geworden om twee gamellen met volk op de revier voor Berken„ „koer te laten kruijssen, dog wij hebben ons daar van op een gevoegelijke wijze bij zijn drevancoorse hoogheid g'excuseert, die zich daar op volkomen heeft laten verge„ „noegen, met de bewesene adsistentie, zonder na dato iets verders van eenige manschappen te spreeken, maar oneindig is de moeijte, die men bij continuatie met den koning van Cochim gehad en nog heeft door het onop„ „houdelijk zenden van olas en ragiadoors; dan begeert zijn Hoogheid kruijd en Lood, dan weder manschappen en Contanten, en dan weder, dat de Comp:e tegens Trevancoor zal te velde trekken, of het rijk van Cochim moet totaliten te gronde gaan, en hondert diergelij„ „ke dingen meer, schoon men zijn Hoogheid meer als eenmaal heeft tekennen gegeven, dat de Comp:e een Contract van vreede en vriend„ schap met den koning van Trevancoor heeft aangegaan, en uit dien hoofde geen vijandelijk„ „heden kan plegen, behalven dat 'sComp.s gelegent„ „heid niet toelaat het harnas aan te trekken, en andere vertoogen meer die zijn hoogheid moesten overtuijgen, dat de Comp:e geen reden heeft om aan de presente onlusten deel te nemen, des niet te min blijft zijn hoogheijd op zijn stuk staan en begeert als voor desen door de Comp: ge„ „maintineert tewerden, gelijk uw Hoog Edelhedens uit de nevensleggende Translaat ola van den 6: Januarij deses Jaars aan den commandeur geschreeven, zien kunnen, wat misselijke ver„ „soeken en voorslagen bij den Cochimsen ko„ „ning gedaan werden, waar bij nog gevoegt is een ola van de koninginne van Cochim bij mede d
English
99. From Malabar, 8 March 1754. From Malabar, 8 March 1754. The King of Cochin would have done much better if he, as he was advised, had garrisoned the approaches to his realm, awaited the acts of violence, and kept himself within the bounds of a necessary and forced defense, as he has now, through his imprudent hastiness in acting on the offensive, overturned everything that was achieved by the Commander at Mawelicarre for the benefit of the Cochin realm with Travancore. Itti Kella Menon and the other Regiadore, named Tinancheri Elayadam, have already been done away with by poison, but the other four are still held captive at Tirawanandapoeram. The King of Porca has now completely been stripped of the administration of his realm and handed over to the Travancore general, the Dalawa; the line of Kudamaloor, where Porca always held his court, has been leveled, and the Dalawa is having an entrenchment constructed around the court of Ambalapuzha, which lies about half an hour from the Company's residency, so that all his treacherous dealings, both with respect to the Honorable Company and the native princes, have helped the King of Porca very little. Such is the present state of affairs, and one will have to wait and see in time how long Thekkumkur and Vadakkumkur will be able to hold out against Travancore. Now it remains to be reported what we have done and accomplished in this juncture of time and affairs. May Your Right Noblenesses be pleased to know that we have observed an exact neutrality and have assisted only the King of Travancore with powder, lead, and muskets. We were also requested to let two armed boats with men cruise on the river before Vadakkumkur, but we excused ourselves in a suitable manner to His Travancore Highness, who thereupon showed himself fully content with the assistance rendered, without speaking of any troops further after that date. But endless is the trouble that one continuously has had and still has with the King of Cochin through the ceaseless dispatching of olas and regiadores; now His Highness desires powder and lead, then again troops and ready cash, and then again that the Company shall take the field against Travancore or the realm of Cochin must totally perish, and a hundred similar things more, although His Highness has been informed more than once that the Company has entered into a contract of peace and friendship with the King of Travancore and on that account cannot commit any hostilities, besides the fact that the Company's circumstances do not permit taking up arms, along with other representations that should convince His Highness that the Company has no reason to take part in the present disturbances. Nevertheless, His Highness sticks to his position and desires to be maintained by the Company as before, just as Your Right Noblenesses can see from the enclosed translated ola of 6 January of this year written to the Commander, showing what absurd requests and proposals are made by the Cochin King, to which is also added an ola from the Queen of Cochin likewise
Dutch transcription
99. Heee Van Mallabaar den 8. maart 1754: Van Mallabaar den 8. maart 1754. Heen Den koning van Cochim zoude vrij beter gedaan hebben, indien hij, zoo als hem geraden is, de toegangen van zijn Rijk beset, de geweldpleeging afgewagt en zich binnen de palen van een afgevergde en gedwongen defensie gehouden had, alzoo hij nu door zijn onvoorzigtig voorbarigheid in offensiev te ageren alles om ver gestooten heeft, wat door den Commandeur op Mawelicarre ten beste van het Cochimse Rijk bij Trevancoor is uijtge„ „werkt geworden. Jttij Kella Menon en de andere Ragiadoor Tinancherij Elladam genaamt, zijn bereets door vergift van kant geholpen, dog d'andere vier zitten nog op Tirawanandapoeram gevangen. Den Koning van Porca is nu ten eenemaal het bestier van zijn Rijk ontnomen, en aanden Trevan„ „coorsen veldheer Dellawa overgegeven; de Linie van Caddamaloer, daar Porca altijd zijn hoff ge„ „houden heeft, is geraseert, en Dellawa laat rondom het hoff van Amblapallij, dat omtrend een hale uur van 's Comp:s Residentie legt, een plagger maken, zoo dat den koning van Porca alle zijne ontrouwe behandelingen zoo ten opzigte van d'EComp:e als de Jnlandse vorsten weinig geholpen hebben; zoodanig zijn tegenswoordig de zakken gestelt en men zal van den tijd moeten blijven afwagten, hoe lang Tekkenkoer en Berkenkoer het tegen Trevancoor zullen kunnen staande houden; Nu resteert er nog te melden, wat wij in deze Conjuncture van tijd en zaken gedaan en verrigt hebben, uw Hoog Edelhedens ge„ lieven dan teweten, dat wij een exact neu„ „trariteijt g'observeert en alleen den koning van Trevancoor met kruijd, lood en snaphanen g'adsisteert hebben, wij zijn ook versogt geworden om twee gamellen met volk op de revier voor Berken„ „koer te laten kruijssen, dog wij hebben ons daar van op een gevoegelijke wijze bij zijn drevancoorse hoogheid g'excuseert, die zich daar op volkomen heeft laten verge„ „noegen, met de bewesene adsistentie, zonder na dato iets verders van eenige manschappen te spreeken, maar oneindig is de moeijte, die men bij continuatie met den koning van Cochim gehad en nog heeft door het onop„ „houdelijk zenden van olas en ragiadoors; dan begeert zijn Hoogheid kruijd en Lood, dan weder manschappen en Contanten, en dan weder, dat de Comp:e tegens Trevancoor zal te velde trekken, of het rijk van Cochim moet totaliten te gronde gaan, en hondert diergelij„ „ke dingen meer, schoon men zijn Hoogheid meer als eenmaal heeft tekennen gegeven, dat de Comp:e een Contract van vreede en vriend„ schap met den koning van Trevancoor heeft aangegaan, en uit dien hoofde geen vijandelijk„ „heden kan plegen, behalden dat 'sComp. s gelegent„ „heid niet toelaat het harnas aan te trekken, en andere vertoogen meer die zijn hoogheid moesten overtuijgen, dat de Comp: geen reden heeft om aan de presente onlusten deel te nemen, des niet te min blijft zijn hoogheijd op zijn stuk staan en begeert als voor desen door de Comp: ge„ „maintineert tewerden, gelijk uw Hoog Edelhedens uit de nevensleggende Translaat ola van den 6: Januarij deses Jaars aan den commandeur geschreeven, zien kunnen, wat misselijke ver„ „soeken en voorslagen bij den Cochimsen ko„ „ning gedaan werden, waar bij nog gevoegt is een ola van de koninginne van Cochim bij mede
English
101. From Mallabaar the 8th of March 1754. From Mallabaar the 8th of March 1754. likewise dated the 6th of January, aimed at demonstrating that the Company would be obliged to protect the Kingdom of Cochim; when the people of Cochim were put to flight by the Trevancoreans, the crown prince not only made this known by ola, but also requested that the Commander come in person to Arrigattij in order to establish the necessary orders in this matter, see the annexed translation of the ola of the 30th of December 1753; it is certain that the King of Cochim, since he is now abandoned by the Company, finds himself in the utmost embarrassment and has everything to fear from Trevancoor, especially as he, as related here before, attacked the same so hostilely; meanwhile His Highness has troops recruited everywhere in his kingdom, with the intention of marching against the Trevancorean again, from which the Christians are also not excused; these people at first raised objections to taking up arms without permission from the Commander, but they were given to understand that they could go or stay as they pleased, for the reason that a positive order to do so would offend Trevancoor all too much, and a positive prohibition not to do so would be all too harsh and unreasonable for the King of Cochim, for even though these people are Christians, they nevertheless live in the lands of a heathen king and are therefore, under correction spoken, obliged according to civil and natural laws to help protect the lands of that king in time of need, and in doing so at the same time secure their persons and property situated therein against an invading enemy, and for that same reason we have also permitted the King of Cochim, in support of the war burdens, to demand one fanum from every fruit-bearing coconut tree belonging also to the Christians, hoping that our conduct in this matter may meet with Your High Noble Honours' approval; we have said here before that it is certain that the King of Cochim finds himself in great embarrassment, and we may well add that he is capable of resorting to any desperate measures, and therefore we believe we should not entirely dismiss the report made in secrecy to the Commander by a certain Jesuit priest, namely that the King of Cochim has had proposals made to the Portuguese to return to Cochim, as he would gladly be rid of the Hollanders, who, breaking all faith with him, had virtually sacrificed him to Trevancoor; we wish to leave this as it is and merely note that a king, for the preservation of his kingdom and subjects, can often employ very extraordinary means; and according to
Dutch transcription
101. Van Mallabaar den 8. maart 1754. een Van Mallabaar den 8. maart 1754. mede gedateert 6: Januarij, daar heen gerigt, om aan te toonen, dat de Comp:e verpligt zoude zijn het Rijk van Cochim te bescher„ „men; toen die van Cochim door de Trevan„ „coorsen waren op de vlugt gejaagt, maakte den kroon prins zulx niet alleen bij ola bekent, maar versogt ook, dat den Commandeur in persoon op Arrigattij wilde komen, om in die zaak de nodige ordre testellen, vide nevens„ „leggende Translaat ola van den 30. december 1753:, 't is zeker dat den koning van Cochim, dewijl hij nu van de Comp: verlaten is, zich in de uiterste verlegentheid bevind en alles van Trevancoor te vreesen heeft, voornamentlijk: daar hij denselven, gelijk hier voren verhaalt is, zoo vijandelijk heeft aangetast; intusschen laat zijn hoogheid over al in zijn Rijk volk werven, met intentie, om weder te„ „gens den Trevancoorden op te trekken, waar van de Christenen ook niet werden g'excu„ „seert; deze menschen hebben eerst zwarigheid gemaakt, om zonder permissie, van den com„ „mandeur de wapenen optevatten, dat men heeft hem te verstaan gegeven, dat ze konden gaan of blijven na hun welgevallen, om reden een positive ordre om zulks tedoen den Trevancoor al te zeer zoude in't oog steken, en een positiev verbod om zulks niet te doen al te hard en onredelijk zoude zijn voor den koning van Cochim, want schoon genomen deze menschen christenen zijn, zoo woonen ze egter inde landen van een heijdens koning in zijn dierhalven /:onder Correctie gesproken:/ volgens de civile en natuurlijke wetten verpligt, in in tijd van nood de landen van dien koning te helpen beschermen, en zulks doende teffens hunne personen en goederen die in deselve relegen zijn, tegens een indringende vijand te beveijligen, en om die selve reden hebben bij den koning van Cochim ook gepermit„ teerd om tot support van d' oorlogs lasten van ieder vrugtdragende klappusboom ook de Christenen toebehorende, een fanum te mogen vorderen, verhopende, dat onse behandeling in desen van uw Hoog Edelhedens goed„ keuring zijn mag; wij hebben hier voren resegt, dat het zeker is, dat den koning van Cochim zich in een groote verlegentheid bevind en mogen er wel bijvoegen, dat den„ selven bekwaam is, om tot alle wanhopige tesluiten over te gaan, en daarom meenen wij zoo zeer niet te moeten verwerpen, het berigt, dat door zeker pater Jesuit in secretesse aan den Commandeur gedaan is, dat nament„ lijk den koning van Cochim voorslagen aande portugeesen heeft laten doen, om weer na Cochim te komen, dewijl hij gaarne van de hollanders, die hem alle trouw verbre„ kende, genoegsaam aan Trevancoor op g'offert hadden, ontslagen was; wij willen dit op zijn plaats laten en alleen aanmerken, dat een koning tot behoud van zijn rijk en onderdanen meenigmaal zeer Extra ordinaire middelen kan bij derhand nemen; en volgens 101. Van Mallabaar den 8. maart 1754. Heee Van Mallabaar den 8. maart 1754. mede gedateert 6: Januarij, daar heen geri„ om aan te toonen, dat de Comp:e verpligt zoude zijn het Rijk van Cochim te bescher „men; toen die van Cochim door de Treve „coorsen waren op de vlugt gejaagt, maakte den kroon prins zulx niet alleen bij ola beken„ maar versogt ook, dat den Commandeur in persoon op Arrigattij wilde komen, om in die zaak de nodige ordre testellen, eide nev „leggende Translaat ola van den 30. december 1753:, 't is zeker dat den koning van Cochim dewijl hij nu van de Comp: verlaten is, zich in de uiterste verlegentheid bevind en alles van Trevancoor te vreesen heeft, voornamentlijk daar hij denselven, gelijk hier voren verhaalt zoo vijandelijk heeft aangetast; intusschen laat zijn hoogheid over al in zijn Rijk volk werven, met intentie, om weder te „gens den Trevancoorden op te trekken, waar van de Christenen ook niet werden g'exco „seert; deze menschen hebben eerst zwarighei gemaakt, om zonder permissie, van den con „mandeur de wapenen opte vatten, dat men heeft hem te verstaan gegeven, dat ze konden gaan of blijven na hun welgevallen, om reden een positive ordre om zulks te doen den Trevancoor al te zeer zoude in't oog ster en een positiev verbod om zulks niet te doe al te hard en onredelijk zoude zijn voor den koning van Cochim, want schoon genomen deze menschen christenen zijn, zoo woonen ze egter inde landen van een heijdens komi„ en zijn dierhalven /:onder Correctie gesproken:/ „volgens de civile en natuurlijke wetten verpligt, om in tijd van nood de landen van dien koning te helpen beschermen, en zulks doende teffens hunne personen en goederen die in deselve gelegen zijn, tegens een indringende vijand te beveijligen, en om die selve reden hebben wij den koning van Cochim ook gepermit„ „teerd om tot support van d' oorlogs lasten van ieder vrugtdragende klappusboom ook de Christenen toebehorende, een fanum te mogen vorderen, verhopende, dat onse behandeling in desen van uw Hoog Edelhedens goed„ keuring zijn mag; wij hebben hier voren gesegt, dat het zeker is, dat den koning van Cochim zich in een groote verlegentheid bevind en mogen er wel bijvoegen, dat den„ „selden bekwaam is, om tot alle wanhopige besluiten over te gaan, en daarom meenen wij zoo zeer niet te moeten verwerpen, het berigt, dat door zeker pater Jesuit in secretesse aan den Commandeur gedaan is, dat nament„ „lijk den koning van Cochim voorslagen aande portugeesen heeft laten doen, om weer na Cochim te komen; dewijl hij gaarne van de hollanders, die hem alle trouw verbre„ kende, genoegsaam aan Trevancoor op g'offert hadden, ontslagen was; wij willen dit op zijn plaats laten en alleen aanmerken, dat een koning tot behoud van zijn rijk en onderdanen meenigmaal zeer Extra ordinaire middelen kan bij derhand nemen; en volgens
English
103. From Malabar the 8th of March 1754. From Malabar the 8th of March 1754. Gentlemen, According to the account of the said priest, the king Zamorin had also kindly requested the French at Mahé that they would come to the aid of the Malabar rulers against the king of Travancore, to which the French are said to have answered that they would gladly do so, provided that they were permitted to build a fortress at Calicut or Panarij, concerning which the Zamorin is said to have taken no positive decision as yet. All this does not appear so strange to us, when one considers the great danger that threatens the Zamorin and other rulers from the victorious arms of Travancore, which they themselves are not able to resist, and therefore seek to subdue through the help and assistance of a European power, it being natural that everyone seeks to preserve his own by all conceivable means, especially since already so many rulers have been driven from the possession of their realms, and others are on the point of suffering the same fate, which must certainly alarm the rest and make them look around for means of their preservation. We shall therefore at this juncture closely observe the movements of the Zamorin and others, and, as far as is in our power, prevent any injury from being done to the interests of the Company. The Signatty, who currently stays at Cotteate, a region situated above Cannanore, received in the past month of January the envoys of the kings of Cochin, Tekkenkoer and Berkenkoer, who sought by persuasive arguments to bring His Highness to the south, which he made known to Chief Weyerman, adding that His Highness had resolved to undertake nothing without the prior order and consent of the Company. The said rulers are still busy endeavoring by all possible efforts to persuade the Signatter to join them, since they well know that the Signatter, who for his known bravery is loved by his allies and feared by his enemies, would add great weight to their affairs; but it is believed that he will not agree to this for the present. Mangatty, Paravur and Cranganore remain as yet unmolested, and to all thoughts will enjoy that peace as long as Tekkenkoer and Berkenkoer shall be able to resist the Travancorean, it being most unfortunate for these allies that the Travancorean still remains master of the two principal strongholds in Tekkenkoer, namely Cottatte and Changanacherry. 105. From Malabar the 8th of March 1754. From Java's Northeast Coast the 18th of April 1754. Due to the aforementioned troubles, the pepper delivery has been impeded, since Travancore had all his people pressed and put under arms, so that as of the end of December no more than 834333 pounds had yet been delivered; yet at present pepper is being brought in so abundantly at Quilon and Kayamkulam that we begin to take heart that Travancore, according to the contract, will deliver three thousand candies. Yet if the kings of Tekkenkoer and Berkenkoer, which realms yield the most pepper, shall know how to maintain what they have now regained, then we fear that Travancore will not fulfill the contract with respect to the pepper, although until that time matters may take strange turns, which must then be awaited. The pledges of Tekkenkoer, of which mention was made in the secret letter of the 20th of October 1753, His Highness of Travancore has returned, without however mentioning whether they please him or not. The merchant Ezekiel Rahabi and other prominent Jews have come to reside in the town with their families and best effects, since they are not only fearful of the descent of Travancore, but even of the Cochin Nairs, who in these turbulent days steal and plunder everywhere. While concluding this, we have the honor to remain with all respect and high esteem, beneath stood: Right Honorable, Severe, Highly Esteemed and Wide-Ruling Sirs; lower: Your Right Honors' humble and obedient servants; was signed: J. Cunes and A. Bowijn; in the margin: Cochin, the 8th of March 1754. This morning the known priest Sarif returned here, having presumed to find Your Right Honor still here, with three envoys from the Pangeran Mangkubumi, named Tumenggung Raden Suryanagara, Ngabehi Donowirejo and Ngabehi Sinosutro, also bringing a letter, a pike, and four horses, which I have the honor to dispatch swiftly to Your Right Honorable, in order, if it were possible, Your Right Honor Right Honorable, Highly Esteemed, Severe, Wide-Ruling Sir, and the Honorable Sirs, Jacob Mossel, Governor-General, and the Honorable Gentlemen Councillors of the Netherlands Indies, etc., etc., etc., To the Right Honorable, Highly Esteemed, Severe and Wide-Ruling Sir, Batavia.
Dutch transcription
103. Van Mallabaar den 8:' maart 1754. — Van Mallabaar den 8. maart 1754. Heee Volgens het verhaal van gem: pater zoude den koning Pammorijn de franschen tot Mahé ook vriendelijk hebben laten versoeken, dat zij de mallabaarsche vorsten wilden te hulp komen tegens den koning van Trevancoor, waar op de franschen zouden g'antwoord hebben, datze zulks gaarne doen zouden, mits dat hen gepermitteert wierd op Cali„ „cut of panarij een fortres te bouwen, welk aangaande den sammorijn nog geen posi„ „tiev besluijt zoude genomen hebben; dit alles komt ons zoo vreemt niet voor, als men aanmerkt het groot gedaar dat den Sammorijn en andere vorsten gedreijgt werd door de overwinnende wapenen van Trevancoor, die zij zelv niet in staat zijn tegen te gaan, en daarom door hulp en secours van een Euro„ „peese mogentheid tragten onder te brengen, natuurlijk zijnde dat een ieder het zijne door alle uijtdenkelijke middelen tragt te conser„ „veren, voornamentlijk, daar reets zoo veel vorsten uit het besit van hunne Rijken ver„ „Jaagt zijn, en andere op het point staan om het selve Lot te ondergaan, 't geen gewisselijk d'overige moet allarmeren en namiddelen tot hun behoud doen omzien; wij zullen dier„ „halven in dit tijds gewrigt de mouvementen van den Sammorijn en andere nauwkeurig gade slaan, en zoo veel in ons is, beletten, dat aan de belangens vande Comp:e eenig nadeel werd toegebragt; Signattij, die zich thans tot cotteate een landstreek boden cannanoor gelegen ophoud, heeft in de gepasseerde maand Janua: de zendelingen van de koningen van Cochim, Tek= en Berkenkoer bij zich gehad, die zijn hoogheid door persuasive redenen zogten na de zuijd te brengen, 't geen deselve aan het opperhoofd Weijerman heeft laten bekend maken met bijvoeging, dat zijn Hoogheid besloten had om niets te ondernemen zonder voorgaande ordre en bewilliging van de Comp:e genoemde vorsten zijn als nog besig den signatter door alle mogelijke efforte te bewegen om zich bij haar te voe„ „gen, dewijl ze wel weten, dat den signatter, die om zijn bekende dapperheid bij zijne bondgenoten bemind, en bij zijne vijan„ „den gedreeft is, een groot gewigt aan hunne zaken zoude bijsetten, dog men is van gevoelen, dat hij daar toe voor eerst niet treeden zal, Mangattij, Paroe en Cranganoor blijven nog ongemoeijt, en zullen na alle gedagten die rust zoo lang genieten, als Tek= en Berkenkoer in staat sullen zijn den Trevancoor te resisteren, zijnde het slimste voor dese g'allieerdens, dat den Trevancoor van de twee voornaamste vastigheeden in't Tekkenkoerse na„ „mentlijk cottatte en changanacherij nog meester blijft; Signattij door E 105. Van Mallabaar den 8. Maart 1754. — Van Javas oost Cust den 18:' april 1754. Door voorsz: troublen is de peper leverantie gestremt geworden, dewijl Trevancoor al zijn volk liet pressen en in de wapens brengen, zoo dat 'er onder ultimo de„ „cember nog niet meer als 834333:- ponden gelevert waren, dog tegenswoordig word de peper op Coilan en Calicoilan zoo sterk aangebragt, dat wij moet beginnen te scheppen, dat Trevancoor volgens het Contract drie duijsend candijlen voldoen zal; dog zoo de koningen van Tek= en Berkenkoer, welke rijken de meeste peper uitleveren, het geen zij nu herwonnen hebben, zullen weten te behouden, dan vreesen wij dat Trevancoor aan het Contract ten opzigte van de peper niet zal voldoen, hoewel tot die tijd de saken wonderlijk kunnen wenden en keeren, 't geen dan moet werden afgewagt; De panden van Tekkenkoer waar van bij de secreete briev van den 20. october 1753 gesprooken is, heeft zijn hoogheid van Trevancoor terug gesonden, zonder egter iets temelden, of deselve hem aanstaan dan niet. Den koopman Ezechiel Rhabbij en andere voorname Jooden zijn met hun famielies en beste effecten in de stad komen woonen, dewijl ze niet alleen bevreest zijn voor de afkomst van Trevancoor, maar selfs voor de Cochimse nairos, die in dese confuse dagen over al steelen en rooven. Terwijl wij dese besluitende d' eer hebben van met alle Eerbied en hoog agting te verblijven /:onderstond:/ Hoog Edele gestrenge groot Agtb: en wijdgebiedende Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelhedens ootmoedige en gehoorsame Diena„ „ren /:was getekent:/ I=n Cunes en A:s Bowijn /:in margine:/ Cochim den 8. ' Maart 1754. Heeden morgen reverteerde alhier den be„ „kenden priester Sarif; verondersteld heb„ „bende uw Hoog Edelheijt nog te vinden, met drie zendelingen van den Pangerang Mancoeboemie in name Tommangong Radeen Soeria nagara, Jngabeij Dono wiredjo en Jngabeij Sieno Soetra, mede brengende een brief, een piek, en vier paarden welke de eer heb cito cito aan uw Hoog Edele groot achtbaere af te vaerdigen, om, was het mogelijk, uw Hoog Hoog Edelen, Hoog Agtb: Gestrengen, wijtgebiedenden Heere, en de Wel Edele Heeren, Jacob Mossel, Gouverneur Generaal en de WelEdele Heeren Raeden van Nederlands India &:a &:a &:a Aan den Hoog Edelen, Hoog Achtbaeren, Gestrengen en wijtgebiedenden Heere Batavia van Javas Eddlheijt Zeele
English
From Mallabaar the 8th of March 1754. From Java's East Coast the 18th of April 1754. Due to the aforementioned troubles the delivery of pepper has been constrained, because Trevancoor had all his people pressed and put under arms, so that up to the end of December no more than 834333 pounds had been delivered, but presently pepper is brought in so heavily at Coilan and Calicoilan that we begin to take heart that Trevancoor will fulfill the three thousand candyls according to the contract; yet if the kings of Tekkenkoer and Berkenkoer, which realms deliver the most pepper, are able to retain what they have now regained, then we fear that Trevancoor will not fulfill the contract regarding the pepper, although until that time matters may take wondrous turns and changes, which must then be awaited. The pledges of Tekkenkoer of which mention was made in the secret letter of 20 October 1753, his highness of Trevancoor has sent back, without mentioning, however, whether they please him or not. The merchant Ezechiel Rhabbij and other prominent Jews have come to live in the city with their families and best effects, because they are not only afraid of the descent of Trevancoor, but even of the Cochin nayars, who in these confused days steal and rob everywhere. While concluding this we have the honor to remain with all respect and high esteem, below stood, Right Honorable, Severe, Highly Esteemed and Wide-ruling Lords, lower, your Right Honors' humble and obedient servants, was signed, J. Cunes and A. Bowy, in the margin, Cochim the 8th of March 1754. This morning the well-known priest Sarif returned here, having presumed still to find your Right Honor, with three emissaries of Pangerang Mancoeboemie, namely Tommangong Radeen Soeria nagara, Jngabeij Dono wiredjo, and Jngabeij Sieno Soetra, also bringing a letter, a pike, and four horses, which I have the honor to dispatch most urgently to your Right Honorable, so as, if possible, still to overtake your Right Honor at Tagal, intending shortly to provide transport for the horses, although they are not fine, in the best manner, likewise to dispatch the aforementioned emissaries homeward under a safe-conduct, in order not to be saddled with them here for too long; nor being able to pass by without mentioning in passing that the said emissaries continuously, indeed repeatedly, addressed their lord with the title of susuhunan, testifying that his honor had entrusted everything to the great priest, for whom they also showed considerable respect in the Javanese manner, both in sitting down, walking, etc. Furthermore, the said priest told me that he was received very kindly with some tokens of honor at Simo, four hours from Boyolalie, by Mancoeboemie, whose force there was said to consist of fully 1500 men, among whom 200 with flintlocks, and after preliminary discourses, which are said to have lasted virtually the entire night, now and then remarking that his ancestors had after all ruled the whole of Java, declared that he was nevertheless now inclined to be satisfied, provided that the Company gave him the title of sultan of Mataram, to root out Mas Said with our assistance, to leave the coastal districts peacefully and in ownership to the Company, and subsequently to cause whatever is possible to be delivered from the uplands, likewise that he could well tolerate that the present susuhunan remained at Solo and was granted a reasonable living by the Company, whether from the coastal districts or uplands; all of which he, the Pangerang, is said to have promised the cited priest under solemn oath to fulfill, having also promised to declare himself further, being of the mind to hold a meeting with his brothers, and especially with Arya Singasari, encamped at Kadiri, who is said to have married today a daughter of Wiranagara at Malang, for which decision the priest could not wait, however, he being of the intention to go thither again in a few days, while in the meantime, hoping for your Right Honors' approval, I shall further summon the said prince with a letter, and try to encourage him for the best in order, if it is possible, to make more and more progress, and through the Lord's blessing finally to obtain a cessation of hostilities in a somewhat reputable manner, and after I under the prudent
Dutch transcription
105. Van Mallabaar den 8. Maart 1754. — Van Javas oost Cust den 18:' april 1754. Door voorsz: troublen is de peper leverantie gestren„ geworden, dewijl Trevancoor al zijn volk liet press en in de wapens brengen, zoo dat 'er onder ultimo de„ „cember nog niet meer als 834333:— ponden gelever waren, dog tegenswoordig word de peper op Coilan en Calicoilan zoo sterk aangebragt, dat wij moet beginnen te scheppen, dat Trevancoor volgens het Contract drie duijsend candijlen voldoen zal; dog zoo de koningen van Tek= en Berkenkoer, welke rijken de meeste peper uitleveren, het geen zij nu herwonnen hebben, zullen weten te behouden, dan vreesen wij dat Trevancoor aan het Contract ten opzigte van de peper niet zal voldoen, hoewel tot die tijd de sa„ wonderlijk kunnen wenden en keeren, 't geen da moet werden afgewagt; De panden van Tekkenkoer waar van bij de secre briev van den 20. october 1753. gesprooken is, heeft zy hoogheid van Tredancoor terug gesonden, zonder egter iets temelden, of deselve hem aanstaa dan niet. Den koopman Ezechiel Rhabbij en andere voorname Jooden zijn met hun famielies en beste effecten in de stad komen woonen, den„ ze niet alleen bevreest zijn voor de afkomst vr Trevancoor, maar selfs voor de Cochimse nairos, die in dese confuse dagen over al steelen en rooven. Terwijl wij dese besluitende d' eer hebben van met alle Eerbied en hoog agting te verblijven /:onderstond:/ Hoog Edele gestrenge groot Agtb: en wijdgebiedende Heeren /:lager:/ uw Hoog Edelhedens ootmoedige en gehoorsame Dien „ren /:was getekent:/ I=n Cunes en A:s Bowy /:in margine:/ Cochim den 8. ' Maart 1754. Heeden morgen reverteerde alhier den be„ „kenden priester Sarif; verondersteld heb„ „bende uw Hoog Edelheijt nog te vinden, met drie zendelingen van den Pangerang Mancoeboemie in name Tommangong Radeen Soeria nagara, Jngabeij Dono wiredjo en Jngabeij Sieno Soetra, mede brengende een brief, een piek, en vier paarden welke de eer heb cito cito aan uw Hoog Edele groot achtbaere af te vaerdigen, om, was het mogelijk, uw Hoog Hoog Edelen, Hoog Agtb: Gestrengen, wijtgebiedenden Heere, en de Wel Edele Heeren, Aan den Hoog Edelen, Hoog Achtbaeren, Gestrengen en wijtgebiedenden Heere Jacob Mossel, Gouverneur Generaal en de WelEdele Heeren Raeden van Nederlands India &:a &:a &:a Batavia van Sarsa Edelheijt Zeele 107 Van Javas oost Cust den 18. april 1754. Van Javas oost Cust den 18. april 1754. Edelheijt tot Tagal nog te agterhaelen, sullende de paarden, schoon niet mooij, eerstdaags mede op de beste wijze transport geven, item opgedagte zendeling onder een geleij briefje thuijswaarts depecheeren, om hier niet al te lang met hen opgescheept te wesen; konnende ook niet voorbij empas „sant aan te roeren dat gedagte afgesondene onophoudelijk, Ja telkens, haar heer den Titul toe hebben gevoegd van soesoehoenang, met betuijging dat zijn Ed: alles aan den grooten priester hadde, opgedragen, waar voor zij ook nog al eerbied hadden na de Javaanse mode so in het gaan-setten, als gaan enz:. Voorts heeft mij gemelden priester vertelt dat heel vriendelijk onder eenige eertekenen tot Simo, vier uurtjes van Boijolalie, door Mancoeboemie, wient magt soude bestaan aldaar in nog wel 1500. koppen, waar onder 200. met snaphaenen, was gerecipieerd, en na voor afgaande dis„ „coursen, welke genoegsaam de heele nagt souden hebben geduurt, dan eens onder uijtting dat zijn voorouders immers heel Java hadden bestiert, verklaart dat hij egter als nu genoegen genegen was, mits dat de Comp: hem den Titul gaf van sulthan Mattarm, Maas said, met behulp van ons uijt te roeijen, de stranden vreedig en in eijgendom aan de Comp:e te laten, en vervolgens uijt de bovenlanden te doen lederen wat moge„ „lijk is, item wel mogt leijden den presenten soesoehoenang tot solo bleef en door de Comp:, het zij uijt de stranden of bovenlanden, toegevoegt wierd een billijk bestaan: alle het geene hij Pangerang met solemneelen Eede aan geciteerde priester soude beloofd hebben te zullen nakomen, hebbende ook beloofd nader zig te zullen deklareeren, als van gedagten zijnde een bij eenkomst te houden met desselfs broeders, als wel insonderheijd met den tot cadierie gecampeert leggende aria singosarie, die heeden ge„ trouwt zoude wesen, met een dochter van Wieranagara tot malang, na welk be„ sluijt hij Priester egter niet heeft konnen wagten, zijnde hij van gedagten weder over eenige dagen derwaerts te gaan, terwijl ik intusschen in hoope van uw Hoog Edelheedens approbatie gemelten prins met een briefje nader sal sommeeren, en ten goeden zien te encourageeren om al is het mogelijk, meer en meer te vorderen, en door des Heeren zeegen dog eens op eenigsints reputatieuse wijze stilstand te krijgen, en na dien ik mij onder het sulthan prudenten
English
109. From Java's East Coast, 18 April 1754. From Java's East Coast, dated 18 April 1754. the prudent judgment of Your High Nobilities predicts some good regarding the said prince, or at least a further estrangement between him and Maas Said, who keeps quiet in the Sukawati area, I nevertheless request to be supported by some further positive orders from Your High Noble and Right Honorable sirs. With which, with deep respect, I remain, underneath stood: Your High Nobilities' entirely obedient, submissive, and faithful servant, signed: N. Hartingh. In the margin: Samarang, 18 April anno 1754. Furthermore, grandfather, Your High Noble and Right Honorable was pleased to dispatch father Tuan Sayyid Sharif Besar to me with a letter, which was not only very well received by me through the said father Tuan Sayyid Sharif Besar, but I have also clearly understood its amicable contents, for which I cannot fail to express my very humble gratitude to grandfather herewith. Further, father Tuan Sayyid Sharif After the customary preamble. Translation of the original Javanese letter written by the Susuhunan Pakubuwana Senapati Ingalaga Abdul Rahman Sayidin Panatagama, who holds his residence in Mataram Adiningrat, to his grandfather, the High Noble, Right Honorable, severe, and widely ruling Lord Jacob Mossel, Governor-General of the Netherlands Indies, brought to Batavia on 26 April 1754. Translation. 111. From Java's East Coast, dated 18 April 1754. From Java's East Coast, 18 April 1754. Besar has completely convinced and assured me, not only of grandfather's, the High Noble, Right Honorable Lord Governor-General's, true and sincere affection toward my person, and the immense pity that grandfather bears toward the Javanese peoples as a whole, as well as his inward sorrow concerning the all too great destruction of the land of Java, but also that grandfather, the High Noble, Right Honorable Lord Governor-General, was indeed inclined to restore everything properly to a good state, for Almighty God had likewise taken pity on the poor condition of the Javanese peoples, as father Tuan Sayyid Sharif Besar says. For this reason my heart has now truly been set at ease, without feeling the least distrust or jealousy any longer, but I present my head under the widely outstretched arms of grandfather, the High Noble, severe, and Right Honorable Lord Governor-General, and I shall in no way fail to comply with grandfather's highly honored orders and desires in all decency as much as possible. Grandfather, I assure you that there is now not the least suspicion or mistrust hidden in my heart regarding grandfather or the Company; therefore I very humbly request that grandfather, as well as the Company, will be pleased favorably to forgive me all my previously committed faults, since the Company has after all not acted well, for through its doing the land of Java has not only been destroyed, but also deprived of its inhabitants and emptied, through that continuous burning, murdering, and plundering both day and night. What good then has the Company done, or the Governor of Samarang, who after all has always proceeded in the same manner, as grandfather, the High Noble, Right Honorable Lord Governor-General, will not be unaware. I have kept quiet in the forest for an entire year, without fighting against the Company in any way, or otherwise causing it any damage or the least harm, as I am still continuing to do now, indeed, it cuts to my heart. For the rest, I have entrusted my entire matter, as well as my whole desire, longing, indeed all that I want or can say, in general everything that lies upon my heart, 113. From Java's East Coast, dated 18 April 1754. From Java's East Coast, dated 18 April 1754. to father Tuan Sayyid Sharif Besar, from whom grandfather, the High Noble, Right Honorable Lord Governor-General, if you please, will be able to learn everything, and subsequently be able to satisfy me thereon, just as grandfather and father Sayyid Sharif Besar shall best be pleased to find fit. For my part, I have accepted everything he told me. Meanwhile, grandfather, if Your High Noble, severe, and Right Honorable should truly be inclined to help me, then I very urgently request, whether it be possible or not, that Surya Kusuma may be put to death, because it was through his doing that the land of Java was actually brought into such a ruined state, and since this request of mine accords with that of all my friends, Regents, and all the other lesser Javanese peoples, I hope that grandfather, the High Noble, Right Honorable Lord Governor-General, will be pleased to help me in this as soon as possible. Grandfather must also receive the heartfelt greetings from his grandchildren, or otherwise from my children: Kyai Adipati Anom, Kyai Ngabehi, Kyai Adipati Bintoro, and Arya Singasari, besides from all the other regents and mantris. Lastly, I have the honor herewith to offer grandfather 2 teams of horses and a flowered pike as a very modest little present, in the expectation that the same may be accepted by grandfather as a token of my affection. I also request grandfather to give my greetings to the new Governor of Samarang on my behalf. Underneath stood: and translated by, signed: D. Jessie, sworn translator.
Dutch transcription
109. Van Javas oost Cust den 18. april 1754. — Van Javas oost Cust onderdato 18. april 1754. prudenter oordeel van uw Hoog Edelheedens nog al wat goets voorspeld omtrent gem: prins, of ten minsten een verdere verwijdering tussen hem en Maas said, die zig in het soecowattische stil houd, versoek ik dog met eenige nadere positive ordre van uw Hoog Edele groot achtbaere onderschraagt te werden. waar mede met diep ontzag verblijve /:onderstond:/ uw Hoog Edelheedens gantsch ge„ „hoorsaeme onderdanige en trouwschuldige Dienaar /:getekent:/ N„s Hartingh /:in margine:/ Samarang den 18. april a„o 1754. Wijders groot vader uw hoog Edele hoog agtbare heeft vader Touan sahid Sarif Besaar met een brief aan mij gelieven aftesenden, dewelke mij dan ook niet alleen door den gem: vader Jouan sahid sarif Besaar seer wel is geworden, maar hebbe dies minsame inhoud meede duij„ „delijk begreepen, waar voor ik niet kan af sijn om groot vader bij desen mijne seer nedrige dankbaarheijd te betuijgen; Voorders heeft vader Touan sahid sarif Na gewoone voorreeden Translaat origineele Javaanse brief gesz: door den soesoehoenang Pacoe„ „boeana, senopattij, Jngalaga, abdul, Rachman, Sahidin Pa„ „natagama die sijn residentie houd in de Mattarm adiningrat, aan sijnen groot vader den hoog Edelen hoog agtbaren gestrengen wijdge„ „biedende Heere Jacob Mossel gouverneur generaal van nederlands Jndia, op Batavia aangebragt den 26. April 1754. Translaat Belaar d 111. Van Javas oost Cust onder dato 18. april 1754. Van Javas oost Cust den 18. april 1754. Besaar mij gantschelijk overtuijgt en verseekert niet alleen van grootvaders den hoog Edele hoog agtbare heere gou„ „verneur generaals ware opregte genegent„ „heijd omtrend mijn persoon, en de overgroote medelijde, die groot vader over de gesamentlijke Javaanse volkeren is toe dragende, Mitsgaders sijne innerlijke Jam„ „mer wegens de meer als te groote verdis„ „trueeringe van't land Java, maar ook dat groot vader den hoog Edele hoog Agtbare heere gouverneur generaal in der daat genegen was om alles weder na behooren in goeden staad te brengen, want den al„ „mogende god had mede sig ontfermt over de slegte gesteldheijd van de Javaanse vol„ „keren soo als vader Touan sahid sarif Besaar segt, weshalven is het dat mijn hart dan thans waarlijk gerust is gebragt, sonder de minste wantrouwe of Jalvers„ „heijd meer te gevoelen, maar werpe mijn hoofd: tegenswoordig onder de wijd uijtge„ strekte armen van groot vader den hoog Edele gestrenge hoog agtbare heere gouverneur generaal, en sal meede in geene deele ingebreeken blijven om groot vaders seer hoog geEerde ordres en begeertens In alle behoorlijkheijd so veel mogelijk is naar„e komen; groot vader ik verseekert uw dat 'er nu niet de minste argwaan of mistrouwe meer omtrend groot vader dan wel de Comp„e in mijn hart verborgen legt, dierhalven versoeke ik seer oodmoedig dat groot vader, soo wel als de Comp:e mij alle mijne voorige gedane fouten goedgunstiglijk sal gelieven te vergeeven, dewijle de Comp:e immers niet wel gehandelt heeft, want door desselfs toe doen is het land Java niet alleen verdis„ trueert, maar ook van dies inwoorderen berooft en ledig gemaakt geworden, gelijk als met dat Continueelijke soo bij dag als nagt branden, vermoorden en rooven, wat voor goeds heeft de Comp„e dan gedaen, of den gouverneur van Samarang, die immers almede althoos in diervoegen heeft te werk gegaan, gelijk groot vader den hoog Edele hoog agtb: heere gouverneur generaal dat niet onbewust zal sijn, Jk hebbe mij een geheele Jaar lang in't bosch stil gehouden, sonder eenigsints tegens de Comp:e te vegten, of deselve anders eenige schade, dan wel de minste quaad aan te doen, gelijk ik sulx nu nog ben Continueerende, Ja het gaat mij aan het hart toe; voor het overige soo hebbe ik mijne geheele saak, Mitsg„s mijne gantsche begeerte, verlange, Ja al wat ik wil, of kan seggen, in't generaal behoorlijkheijd alles 113 Van Javas oost Cust onder dato 18. april 1754. Van Javas oost Cust onderdato 18. april 1754: alles wat maar op mijn hart legt aan vader Touan Sahid Sarif Besaar opgedragen, van wien groot vader den hoog Edele hoog agtb: heere gouver„ „neur generaal des behagende alles zult kunnen ontwaren, en mij vervolgens daar op konnen voldoen soo als groot vader, en vader Sahid Sarif Besaar zulx best zal gelieven goed te vinden. Ik hebbe voor mij, alles wat hij mij heeft gesegt aangenoomen. Inmiddels groot vader in dien uw hoog Edele gestrenge hoog agtbare mij waarlijk mogte genegen wesen om te helpen zoo versoeke ik seer instandig 't sij mogelijk ofte niet, dat soeria koesoema om het leven sal mogen gebragt werden, vermits door desselfs toe doen het land Java eijgentlijk in soo een verdistrueerde staat is gebragt, en al soo dese mijne versoek met die van alle mijne vrinden, Regenten en alle de andere mindere Javaanse volkeren is over een komende, soo verhoope dat groot vader den hoog Edele hoog Agtbare heere gouverneur generaal mij ten Eersten daarinne sal gelieven te helpen. Alsmeede moet groot vader de hartgrondige groete hebben van sijne Sumatras west Cust kinds kinderen /:of anders van mijne kinderen:/ den Kiaij adipattij anom, Kiaij Jngabeij, kiaij adipattij Bintoro, en adie aria singasarie, beneffens van alle de verdere regenten en mantries. Laastelijk soo hebbe ik de Eere om groot vader bij desen 2. span paarden, en een gebloemde Piek tot een seer gering presentje aan te bieden in verwagting dat het selve door groot vader als een blijk van mijne genegentheijd sal mogen werden geaccepteert, ook versoeke ik groot vader om den nieuwe gouverneur van Samarang van mijnent wegen de groetenisse te doen. /:onderstond:/ zijnde. en getrarnslateert door /:getekent:/ D„l Jessie p:l Translateur kinds t
English
From Sumatra's West Coast, 13 April 1754. From Sumatra's West Coast, 13 April 1754. Batavia To His High Excellency, the High Noble, Severe, and Right Honourable Lord Jacob Mossel, Governor-General, together with the Honourable Lords, Councillors of the Netherlands Indies. High Noble, Severe, Right Honourable Lord and Honourable Lords. Besides Your High Excellencies' highly revered general letter of 9 December last, which was duly received by me both in the original and in duplicate, as well as Your High Excellencies' secret and separate letters of 16 July and 16 August prior, the first accompanied by an extract from the secret letters from the Fatherland dated 29 March 1752, I have the honour, by these presents, as in most respectful reply, to assure Your High Excellencies that, regarding the enterprise of an Asiatic Trade Company at Emden, it will never lack my continuous attention to maintain every possible security of the Company's possessions and prerogatives on this coast. For it is especially most painful to me already to see the same so insolently invaded and violated at Natal by the English nation; although their intended purpose for a secure possession for trade—apart from and besides the Company's indisputable right to the contrary—will likely never follow according to their imagination. This is because, recently and at present, as I am informed, the disputes among various factions of the Achinese—many of whom, relying on the promises of the Dato Bazaar, who has usurped authority, claim a toll-free trade, while others claim an independent residence under their own countrymen as chiefs—and of the people of the settlements themselves, a part have sided with the said Dato Bazaar and his brother-in-law Radja Darat; while yet others, under a certain Sinaro Panjang and Orang Kaya Mulia, united with the mountain regents of various districts already mentioned in my separate letter of 10 April of the past year, and all the Minangkabau peoples there present, have so strongly espoused the cause of the aforementioned Bagindo Maharadja Lello in maintenance of his lawful right to the head regency there, that various revolts have already arisen from it through the taking up of arms in several fights. In these, principally the Achinese who had been called in by the aforementioned Dato Bazaar for his better support and who thereon claimed toll-free trade, having gotten the worst of it, were forced to pay proper contributions by the above-mentioned Sinaro Panjang on behalf of the said Maharadja Lello. This led to further disturbances since I allowed the latter to cross over once toward the settlement of Battahan and, after performing what was necessary, he returned here again. This, among other things, seems to have caused the aforementioned usurper of the head regency there such concern that, after having sat quietly for some time, he has made every effort, particularly with the English—who until that time still wished to appear neutral—to support his party with their force. And, upon arising rumours as if, because of these troubles, they might intend to move away from there again, he persuasively urged by no means to give any credit to anything said concerning the aforementioned Maharadja Lello, except that after his, Dato Bazaar's, death, he should succeed him in the regency of that settlement, but claiming that presently his pretension was only as an ensign of the Dutch Company to cause unrest, the best means ought to be employed merely to lure him there provisionally, in order all the better to conform him to their management under his present administration. A request was indeed made to that end, but his crossing over was refused with my communication and the advice of his friends, who now inform him that, assembling in the settlement of Battahan, they wish to await him there again in due course. They also wished that some token of assurance on behalf of the Honourable Company might then be given and shown to him and to them for the renewal of friendship and alliance. For this purpose, he, deeming this alone sufficient for the time being, produced the old contract concluded with his great-grandfather, Radja Inda Sultan, and kept by them.
Dutch transcription
115 Van Sumatras westCust den 13. April 1754. Van Sumatras west Cust den 13. April 1754. Batavia Aan zijn Hoog Edelheijd, den hoog Edelen, gestrengen, groot Agtb: Heere Jacob Mossel gouverneur generaal benevens, De wel Edele Heeren, Raaden van Nederlands India Hoog Edelen, gestrengen groot agtbaren Heer en Wel Edele Heeren. Nevens uw Hoog Edelens zeer gevenereerde gemeene Missive; den 9:e Jber: Jongstl: mij zoo origineel als in duplo, wel toegekomen zijnde, uw hoog Edelens secrete, en apparte, van 16:e Julij, en 16. ' aug„s bevorens, den eersten, verzeld van een Extract Patriase secreete, dato 29:e maart, 1752., heb Jk d' eer uw hoog Edelens; door dezen, als in eerbiedigste rescriptie, te verzeekeren; dat wat aanbe„ „langt den Entreprise eener asiatische Commercie Comp:e, tot Embden, nooit sal manqueeren, mijner geduirigen attentie te houden, ten allen mogelijken verzekertheijt van 'sComp„s Possessien en praerogativen ter dezer Custe, alzoo 't voornamentlijk mij, niet dan seer smertelijk is, reeds dezelve soo stontelijk, door de Engelse natie, tot nattar g'invadeert, en gevioleert te zien; alschoon ook „ 't bedoelde oogmerk, tot eene verzekerden Possessie ten handel, hun buijten en behalven 'sComp„s indisputabel regt ter Contrarie / ligtelijk nooit nae verbeeldingh sal volgen, door dien Jongst en voor 't tegenswoordige, zoo als g'informeert werde, de differente onder diverse factien van athijnders, waar van veele assurant op de beloften, van den sig tot 't gezagh opgeworpen hebbenden dato bazaer, een tol vrijen handel; anderen, onder hunne eigen landslieden als Hoofden, een independenten inwooning pretendeeren; en de eigen negories volkeren, een gedeelte sig aen den kant van hem dato Bazaar, en sijnen swager radja darat begeven hebben; Terwijl weeder andere, onder eenen sinaro Panjang, en orang caija moulia ver=eenigt met de bergh regenten, van diverse in mijne apparte van 10. april a„o pass„o reeds vermelde districten, en alle de daar zijnde minangcabose volkeren, Commercie zig 1 117 Van Sumatras West Cust den 13. april 1754. Sumatras Van Javas oost Cust den 13. april 1754. zig de parthij van den bewusten Bagindo ma„ „haradja Lello, ten mainctenue van desselfs wettig regt; tot 't hooft regentschap al„ „daar, soo sterk komen aan te trekken, dat daar uijt reede diverse revoltes, door 't opvatten van 't geweir, tot verscheijde vegterijen, ontstaan zijn, waarin voornamentlijk de door eevengem: dato Bazaar, tot zijn beeter southien ingeroepen (en daar op den tol vrijen handel pretendeerende/ athijnders, in 't onderspit geraekt, tot behoorlijke contributien, door boovengen: si„ „naro Panjang, voor den gen: maharadja Lello gedwongen zijn, ten verdere onlusten, zedert dat den laastgen: eens nae der„ „waards tot in de negorie Battahan heb laaten overgaan, en nae verrigting van 't nodige, alhier weeder gereverteert is, 't geen onder anderen, den meergen: usur„ „pateur van't hooft-regentschap, aldaar die bekommering schijnt te hebben gegeven, dat nae zulks eenigen tijdt, hebbende stille gezeten /voornamentlijk bij de Engel„ „sen, die sig tot die tijdt nog neutraal hebben willen doen schijnen, alle aandrang heeft gemaakt, zijnen parthij met haren magt te ondersteunen, en /op ontstane gerugten als of om die troubles voornemens souden kunnen werden, weeder van daar te willen verhuijsen, persuatieve, geentzints eenig crediet te geeven, aan iets wat omtrent den evengem: maharadja Lello gezegt wierde, dan dat nae sijn dato Bazaars afsterven, hem in 't regentschap dier negorie zoude behooren te volgen, dog thans, die sijne Pre„ tentie, maar alleen als een vendrig van der hollandsen Comp: ten onrust, voorgevende te wezen, de beste middelen dienden te werden aangewendt, hem bij Provisie maer derwaards te lokken, om onder zijn tegenswoordig bestier, denzelven des te beeter tot hunne huijshouding te luijden, gelijk ook daar toe dan aanzoek ge„ „daan, dog den overkomst geweijgert is, met mijne communicatie, en den Raadt sijner vrienden, die denzelven thans kennis ge„ „ven, dat zig in de negorie Battahan versamelende, hem ter gelegener tijdt aldaar eens weeder willen verwagten, als wanneer ook wenschten, dat aan hem, en hun van weegens de E: Comp:s, eenig verzeekerings teeken, ter vernieuwing van vriend en bondgenootschap gegeven, en getoont mogte werden, waar toe den„ zelven (als vermeenende zulx voor als nog alleen genoeg te wezen /'t oude Contract, met zijnen overgroot vader, radja Jnda southan geslooten, en bij eenig hun
English
From Sumatra's West Coast, the 13th of April 1754. From Sumatra's West Coast, the 13th of April 1754. they no longer being in existence, I have handed over to him in copy to his satisfaction, along with the necessary reminder of its contents and mutual promises, together with a small gift of a piece of cassa for one and among his friends, for turbans or destars, as are in use here among the native grandees and are frequently, in such circumstances, considered the most worthy tandos. Meanwhile, in case of necessity for any assistance, I shall further respectfully conduct myself according to Your Right Honourables' intention and prescription; in the hope that everything may have the best effects, both for the restoration and for greater security in the future of the Honourable Company's dominion along this coast, which has been so boldly violated there and is daily being undermined elsewhere. Whether, Right Honourable Lord and Lords, anything directly happened with the English more recent than what has been said, I dare not today yet undertake to inform Your Right Honourables with certainty, but from the bringer of this, the master of the sloop the Goudvinck, who passed that district on the afternoon of the 27th ultimo towards evening, I am informed that at that time the cannon were seen continually playing mostly towards the landward side, which, according to rumors from inhabitants of Passaman and the Aijerbangis, I understand had its cause again in the quarrels of the aforementioned factions, and also that those of the last-mentioned settlement have cut off the Natarese from their trade, particularly in the transport of rice, and are said to have already driven away some of their small vessels. Likewise also, that the known rogue regent, Radja Marra on Batoe, in punishment for his incited and executed murders against various persons, was cleared away there by that same island's Nias inhabitants, following our resolution of the 27th of August of the past year, for the best execution of which, and the restoration as well of the Honourable Company's authority, as the detriment of the Natarese, who must seek these and other necessities from there, we have sent thither two native regents, together with the Lieutenant of the Bugis and another 14 privates, who, however, have not yet returned, which prevents me from being able to supply Your Right Honourables on that account with more ample information until a further occasion, until which, wishing Heaven's blessing upon the illustrious persons of Your Right Honourables, I remain with the highest respect Underneath was written: Right Honourable, Valiant, Highly Esteemed Lord and Right Noble Lords. Lower: Your Right Honourables, Valiant, Highly Esteemed, very obedient most humble servant. Was signed: M:t J:n V:n Idsinga In the margin: Padangh, on Sumatra's West Coast, the 13th of April anno 1754. From Sumatra's West Coast, the 13th of April 1754. Souratta I deem it my unavoidable duty to advise Your Right Honourables that through the channel of the Siedij Castle's governor I have directed matters such that the city governor Safderchan has granted permission to finish the stone revetment begun at the Honourable Company's equipment yard. The city governor Safderchan claims a gift in the amount of [illegible] Rupees. I request Your Right Honourables' necessary orders concerning this. The aforementioned terrain, being well-situated along the river, cannot be dispensed with by the Honourable Company, and once the revetment Right Honourable Highly Esteemed Lord and Right Noble Lords To His Right Honour, the Right Honourable Highly Esteemed Lord, the Lord Jacob Mossel, Governor-General, together with the Right Noble Lords Councilors of the Netherlands Indies, Batavia. From Souratta, the 15th of April 1754. once
Dutch transcription
Van Sumatras west Cust den 13 april 1754. Van Sumatras West Cust den 13. April 1754. hun niet meer in wezen, tot zijn genoegen onder de nodige errinnering van dies inhoud, en wederzijdse beloften in Copia hebbe ter hand gestelt, nevens een geschenkje van een stuk cassa, voor den een en onder zijner vrienden, tot Tul„ banden of destars, als hier bij de Jnlandse grooten in gebruijk zijn, en veeltijds in diergelijke omstandigheeden, de waer„ „digste Tandos gehouden werden: Terwijl in cas van noodsakelijkheijt, tot eenigen adsistentie, mij verder eerbiedigh zal gedragen, nae u hoog Edelens intentie en voorschrift; In hoope, dat alles van de beste effecten wezen moge, zoo tot herstelling als meerder verzeekert„ heijt, in 't toekomende, van 's EComp„s soo stoutelijk aldaar geschonden, en dagelijx elders ondercropen werdend domi„ „muni ter dezer Custe. off 'er Hoog Edelen Heer, en Heeren, nae„ „der dan 't gezegde direct iets met de Engelsen is voorgevallen, durve ik mij heeden, nog niet ondernemen uw hoog Edelens als verzekert te berigten, dog van brenger deses, den gezaghvoerder van den Chialoup den goudvinck, die den 27„e pass„o namiddags tegens den avond stond, dat district passeerde, werde ik g'informeert, dat diestijds, 't geschut, geduiriglijk 't meest nae den landkant, heeft zien speelen, 't geen nae gerugten door ingezetenen van Passaman, ƒ en de aijerbangis verneme, dat zijn oorsaek weeder uijt de diffensien van voorm: factien gehad heeft, en ook, dat die van laestgen: negorie, de natareezen hunnen handel voor„ „namentlijk ter vervoer van rijst, opgezegt, en sommige hunner vaarthuigjes reeds zouden hebben verdreven: gelijk meede nog, dat den bewusten schelmsen regent, radja marra op Batoe, ten straffe zijner bestoken, en P„ro uijtgevoerde moorderijen, aan diverse, door dies eijgen Eijlands, Niasse inwoonderen, aldaar opgeruimt is, nae onse resolutie van den 27„e augustus a„o pass„o ten welkers besten Exe„ „cutie, en herstelling zoo wel van 'sEComp„s gezagh, als afbreuk der nattareesen, /:die van daar deze en geene noodwendigheeden moeten soeken:/ twee inlandse regenten, nevens den Luijtenand der bouginezen met nog 14. gemeenen nae derwaards hebben laaten overgaen, dog die thans nog niet gereverteert, mij buijten staad stellen, aan uw hoog Edelens dientwegens den 3 ampeler de S Van Sumatras West Cust den 13. april 1754. — Souratta ampeler informatien te kunnen suppedi„ „teeren, voor naderen gelegentheijt, tot welken, nae wenscht tot 's Hemels see„ „gen over de Jlustre persoonen van uw hoog Edelens, met de hoogste eerbied blijve /:onderstond:/ Hoog Edelen, gestrengen, groot agtbaren Heer en wel Edele Heeren. /:lager:/ uw hoog Edelens gestr: groot agtb: zeer gehoorsamen onderdanigsten dienaer /:was getekent:/ M:t J:n V:n Jdsinga /:inmargine:/ Padangh, op Sumatras westcust, den 13:e april anno 1754. Agte het van mijn onvermijdelijke pligt uw Hoog Edelheedens te adviseren, dat ik door 't Canaal van de siedij Casteels gouver„ „neur de zaaken daar heenen gedirigeert heb, dat de stads gouverneur Safderchan per„ „missie heefd verleent, om de begonne steene beschoeijing van D' E Comp: Equipagie werff te absolveeren, den stads gouverneur saf„ „derchan pretendeert een geschenk groot Ropias versoeke uw hoog Edelheedens nodige ordres hier omtrent, gemelte terrain als wel geleegen aan de Rivier, kan DEComp:s niet missen, en als de beschoeijing Hoog Edele Groot Agtbaare Heer en Wel Edele Heeren Aan zijn Hoog Edelheijt Den hoog Edele groot Agtb: Heere Jacob Mossel D' Heer Gouverneur generaal benevens De wel Edele Heeren Raaden van Nederlands India Batavia Van Souratta den 15. April 1754. eens
English
123 From Souratta, 15 April 1754. From Souratta, 15 April 1754. once it is ready, one will, with prudence and wise conduct, supported by small gifts, certainly be able to construct good warehouses and dwellings upon the already laid foundations. However, do not imagine, Your High Nobilities, that there is any possibility, under the pretext of warehouses, of bringing a fortress into being. These are figments of the imagination; the government here knows the consequences, takes daily information about everything, and constantly keeps its eye on everything. They make use of Banians, a shrewd people from whose attention nothing escapes; consequently, they observe the actions of the Europeans. The siedij has requested me to keep the secret regarding his assistance, which I have promised, and assured that wherever he can be of service to the Honorable Company, he is willing to do so. Today I am making use of this promise in the ransoming of our saved crewmen, because our broker's proxy residing in Bombay has declared that there is no means to ransom them except through the English of Bombay, who maintain continuous correspondence with the angria. Governor Boutcher has also written to me on that subject. I have not thought it fit to accept his mental offers, although we live on friendly terms, to which I have lent a hand from the beginning, presupposing that politeness at least obliges one to maintain the appearance of friendship, and always leaves an open door to make use of in case of necessity, whereas abrupt behavior produces the contrary effect and stirs up passion. These maintained conducts have effected our concluded cartel regarding the deserters, which is entirely to our advantage. I have again had it represented to the Siedij that the Honorable Company was by no means inclined to give presents, and that I expected from his good offices the permission to build the stone revetment without money, in which case the High Government would consider it a substantial service; doing otherwise seemed more like a purchase than a favor, and indeed the Honorable Company's intention was not so much to finish that stone revetment, but rather to construct there the necessary warehouses and dwellings for its servants. The siedij replied to this: if the Director wishes to act wisely, let him follow my advice and give the required present to the city governor, and when the work on the revetment is ready, I will ensure that the construction of warehouses and dwellings also proceeds; upon that I give my word of honor. 125 From Souratta, 15 April 1754. From Souratta, 16 April 1754. The undersigned's way of living, both in intercourse with the foreign nation and with the principal inhabitants here, daily provides occasions to make more and more creatures attached to the master's interests, whereby the expenses also increase. But the undersigned, relying on Your High Nobilities' generous, equitable sentiments, very humbly requests that, following the example of Bengal, China, etc., an annual Don Gratuit may be granted to the undersigned. Your High Nobilities will oblige him who has the honor to subscribe himself, underneath stood, High Noble Lord and Lords, lower, Your High Nobilities' obedient, duty-bound servant, was signed, J:n De Roth, in the margin, Souratta, 15 April anno 1754. Souratta That we have made no larger contracting than is noted in our general letter is because the prices run far too high, to be seen in greater detail in the original memorandum annexed hereto under No 1; the difference calculated against the Sourat prices accompanies this under No 2; but whereas Resident Huijsvoorn hopes to reduce the prices in time, and at the same time makes a request for repairs as appears High Noble, Right Honorable Lord and Well-Noble Lords, The Well-Noble Lords Councillors of Netherlands India, To His High Nobility, the High Noble, Right Honorable Lord Jacob Mossel, Governor General, together with the Lord Batavia missive
Dutch transcription
123 Van Souratta den 15. april 1754. Van Souratta den 15. April 1754. eens in gereedheijd is, sal men met voorsig„ „tigheijd en wijs belijd, ondersteunt door kleene presenten wel goede pakhuijsen en woonin„ „gen kunnen aanmaken, op de bereeds gelegde fondamenten, egter steld uw hoog Edelheedens niet voor, dat 'er mogelijkheijt is, onder pretext van Pakhuijsen een fortres te doen gebooren worden, dit sijn Hersen schimmen de Regering alhier kend het sequeel, en neemt dagelijx informatie van alles, en heeft geduurig het oog op alles, zij bedienen sig van Benjaa„ „nen een door sleepen volk wiens attentie niets ontslipt, Consequentelijk neemen sij in agt de gedoentens der Europiaanen, de siedij heeft mij versogt het geheijm te bewaaren weegens sijne adjude, 't geen ik belooft heb, en versekert dat waar hij D'E: Comp: dienst in kan doen daar toe berijdwillig is, van deese belofte bediene mij heeden in 't lossen van onse gesalveerde manschappen, wijl de op Bombaij remoreerende volmagt van onsen makelaar verklaart heeft, dat 'er geen middel is om de„ „selve te lossen, als door de Engelsche van bombaij, die een geduurige Correspondentie met den angria houden, ook heeft de heer gouverneur Boutcher mij op dat sujet geschreeven, ik hebbe niet kun„ „nen goedvinden sijne mentale offres te accepteeren, of schoon wij in vriendelijke termen leeven, daar ik van den beginne de hand toegeleend heb, voor onderstellende dat beleeftheijt ten minste verpligt tot d' aparentie van vrindschap, en altoos een opene deur laad, om in Cas van noodsake„ „lijkheijt sig van te bedienen, daar een bruts gedrag, 't Contrarie uijtwerkt en de passie gaande maakt, dese gehoudene conduiten hebben g'effectueert ons gesloote Cartel wegens de deserteurs 't geen ten eenemaal in ons voordeel is, Ik heb de Siedij op nieuws laaten voordragen dat D' EComp: geensints inclineerde tot het geeven van geschenken, en dat ik verwagte van sijne goede officie de permissie tot het opbouwen van de steene beschoeijing sonder geld, wanneer het de hoge Regeering soude aanmerken als een wesentlijke dienst, anders doende geleek het meer na verkoop als nagunst, zelfs dat D'EComp: intentie so seer niet was om die steene beschoeijing te absolveeren, maar wel om daar de noodige Pakhuijsen en wooningen te maaken, voor haare bieden„ „dens, de siedij diende hier op tot antwoord; wil den directeur wijs doen laad hij mijn raad vol„ gen en geven het gerequireerde present aan den stads gouverneur, en als het werk v de beschoeijing in gereedheijt is, sal ik sorge drage dat den opbouw van pakhuijsen en woningen meede voortgang neeme, daar op geef ik mijn woord van Eere. daar Den te 125 Van Souratta den 15. April 1754. Van Souratta den 16. April 1754. — Den ondergetekendens wijse van leeven„ soo in den ommegang met de vreemde Natie als met de voornaamste Jngesetene alhier, fourneert dagelijks occasie om meer en meer creature te maaken die 's meesters belangen aankleeven, waar door ook de guastos vermeerderen, maar den ondergetekende steunende op uw hoog Edelheedens Edelmoedige equitable sentimenten, versoekt seer oot„ „moedig dat na 't exempel van Bengalen, China enz: aan den ondergetekende een Don Gratuit Jaarlijks mag toegelegt werden, uw hoog Edelheedens suld verpligten die geene die d' Eer heeft sig te onderschrijven /:onderstond:/ Hoog Edele Heer en Heeren /:lager:/ uw hoog Edelheedens gehoorsame Trouwschuldige Dienaar /:was getekent:/ J:n De Roth /:in margine:/ sou„ „ratta den 15. april a„o 1754. — Souratta Dat wij geen grooter aanbesteding hebben gedaan, als bij onse gemeene brieff staat geno„ teert, is, om dat de prijsen veel te hoog op stok oopen, breeder te sien bij de origineele memorie hier annex, onder N„o 1. 't verschil gereekent teegens de souratsche prijsen verseld dese onder N„o 2:; maar dewijl den Resident Huijsvoorn hoopt, de prijsen door den tijt te verminderen, en teffens versoek doet om reparatie blijkens ee Hoog Edele Groot Agtbaare Heere en wel Edele Heeren De Wel Edele Heeren Raaden van Nederlands Jndia Aan zijn Hoog Edelheijt den Hoog Edelen groot Agtbaare Heere Jacob Mossel Gouverneur Generaal. benevens ' Heer Batavia missive D 125 Van Souratta den 15. April 1754. Van Souratta den 16. April 1754. — Den ondergetekendens wijse van leeve soo in den ommegang met de vreemde Natie als met de voornaamste Jngesetene alhier, fourneert dagelijks occasie om meer en meer creature te maaken die 's meester belangen aankleeven, waar door ook de guast vermeerderen, maar den ondergetekende steunende op uw hoog Edelheedens Edelmoedige equitable sentimenten, versoekt seer oot„ „moedig dat na 't exempel van Bengalen, China enz: aan den ondergetekende een Don Gratuit Jaarlijks mag toegelegt werden, uw hoog Edelheedens suld verpligten die geene die d' Eer heeft sig te onderschrijven /:onderstond:/ Hoog Edele Heer en Heeren /:lager:/ uw hoog Edelheedens gehoorsame Trouwschuldige Dienaar /:was getekent:/ J:n De Roth /:in margine:/ sou„ „ratta den 15. april a„o 1754. — Souratta Dat wij geen grooter aanbesteding hebben gedaan, als bij onse gemeene brieff staat geno„ „teert, is, om dat de prijsen veel te hoog op stok loopen, breeder te sien bij de origineele memorie hier annex, onder N„o 1. 't verschil gereekent teegens de souratsche prijsen verseld dese onder N„o 2:; maar dewijl den Resident Huijsvoorn hoopt, de prijsen door den tijt te verminderen, en teffens versoek doet om reparatie blijkens Eee Hoog Edele Groot Agtbaare Heere en wel Edele Heeren De Wel Edele Heeren Raaden van Nederlands Jndia Aan zijn Hoog Edelheijt den Hoog Edelen groot Agtbaare Heere Jacob Mossel D' Heer Gouverneur Generaal benevens Batavia missive 5
English
127 From Surat, 16 April Anno 1754. From Java's East Coast, 16 May 1754. dispatch No 3: so we have merely replied, as can be seen under No 4, we await Your High Excellencies' honored orders on both matters and remain with the deepest respect below was written: High Honorable, Highly Esteemed Lord and Well-born Lords lower: Your High Excellencies' humble and faithful servants was signed: Jn De Roth and Jn Drabbe in margin: Surat, 16 April 1754. Register of the separate papers dispatched today to Batavia, To wit No 1. Original separate dispatch by Mr. Nicolaas Hartingh, Governor and Director on and along Java's Northeast Coast, addressed to Their High Excellencies today. 2. Two copies of letters written by Major Johan Jurgen Feber to the aforementioned Lord Governor from Madjassem on the [illegible] last. 3. Four items, exchanged letters between the Lord Governor and the Capperang. 4. Four items, exchanged letters between the Governor and the Pangeran Mancoeboemie, annexed with two ditto from the same to the priest Zaijit Jariff Bezaar. Samarang, 16 May Anno 1754. signed: W: Fockens, Secretary. Since, following the dispatch of my last humble letters dated 18 April last, I have exchanged several letters back and forth with the rebels, I cannot well omit to present the same herewith to Your High Honorable, Highly Esteemed Excellencies, adding that Your Well-born, Highly Esteemed Excellencies will be able to observe from them that we still linger in virtually the same uncertainty as before, Maas Said singing the old tune of going to destroy Mancoeboemie, requesting gunpowder, lead, and trumpeters, without further declaring himself, or answering to any points, High Honorable, Highly Esteemed, Severe, Far-Ruling Lord, and the Well-born Lords! Batavia To the High Honorable, Highly Esteemed, Severe, and Far-Ruling Lord, His High Excellency Jacob Mossel, Governor-General, and the Well-born Lords Councillors of the Netherlands Indies, etc., etc., etc. Java how 2 Geme - 3 E 129 From Java's East Coast, 16 May 1754. From Java's East Coast, 16 May 1754. however amiably presented; Mancoeboemie likewise seemingly unwilling to arrive at anything positive regarding the matter, although in rescription to my earnest exhortations thereto he did propose to speak with me at the small village of Waloejo, situated near Simo in a valley approximately 5 hours from Boejalalie, provided I have only ten men with me, and take good care that there are none in the rearguard, which His Honor would have watched, as this would only cause great suspicion among the common people and cause the meeting to run aground; to which, however, subject to the favorable correction of Your High Excellencies, partly in order not to hazard my person too rashly, secondly so as not to put the Company's dignity in the balance, and thirdly because the friendship was still fastened with such loose screws, and one had not the least sign of essential fidelity, notwithstanding my urgings concerning the Europeans, etc., and lastly because in his letter to me, as little as in that to the priest, it is to be found in what manner His Honor would await me, I could not resolve myself; but have answered the Pangeran by the annexed letter accompanied by a small present: that although convinced of His Honor's sincerity, I could not well meet him in such a manner, but proposed to His Honor to send thither the High Priest, who otherwise also had no desire for it, alongside two qualified servants and 200 soldiers, and in case it pleased my brother to descend a little further toward Finker, to let myself be found there in person as well, in order to give each other the kiss of friendship in such an honorable manner, and to swear eternal renewal of fidelity; and furthermore, to show my brother how closely his welfare lies to my heart, I would for that purpose first tarry a few days at Salatiga; but if His Honor were not inclined to this either, that my request then was to be allowed to know properly my brother's intention and in what manner he would gladly be pleased to bind himself to the Company, in order then to present it to Your High Excellencies, with the advice, and reference to the priest's letter, to consider all this and choose the best for his own glory and welfare: which latter His Honor seems to have embraced, mentioning that he does not exist in such a manner as Mancoenagara under .
Dutch transcription
127 Van Souratta den 16:' April A„o 1754. — Van Javas oost Cust den 16. maij 1754. missive N„o 3: —: so hebben wij eenelijk gere„ „seribeert, soo als onder N„o 4. te sien is, wij verwagten op 't een en ander uw Hoog Edelheedens g'eerde ordres en verblijve met het diepste ontsag /:onderstond:/ Hoog Edele Groot Agtbaare Heer en wel Edelen Heeren /:lager:/ uw hoog Edelhedens onderdanigen en trouwschuldigen Dienaaren /:was getekent:/ J:n De Roth en J:n Drabbe /:in marg:/ Souratta den 16:' April 1754. Register der„t heeden afgaande Aparte Papieren na Batavia, Te weeten N„o 1. Origineele apparte missive door den Heer Nico„ laas Hartingh Gouverneur en direc„ „teur, op en langs Javas Noordoost Cust aan Haar Hoog Edelheedens geconsig„ „neert op heeden. „ 2. Twee Copia briefjes door den majoor Johan Jur„ „gen Feber aan evengem: Heere Gou„ „verneur van Madjassem gesz: den Jongstl: „ 3 vier p:s gewisselde breuven teseten den heer gouverneur en den Capperang „ 4. – Vier p„s gewisselde brieven tusschen den gouverneur en den Pangerang Man„ coeboemie. annex twee d:o van denselven aan den priester Zaijit Jariff Bezaar Samarang den 16. Maij Ao 1754. /.geteekent./ w: fockens secretaris. — Nademaal 't zeedert de depeche van mijn laaste nederige letteren sub dato 18. april Jongst„ „leeden, over en weder met de rebellen al eenige briefjes heb gewisselt, zo kan niet wel afzijn dezelve bij desen aan uw Hoog Edele, groot te presenteeren, met aanhaling dat uwel Edele groot agtb: achtbaere des geliedende daar uijt zullen kunnen beoogen, dat nog al genoegsaam in de zelve onzeekerheijd leede als voor heen, singende Maas said den ouden deun van Mancoeboemie te zullen verdelgen, met versoek om kruijd, loodt; en trompetters, zonder zig verder te declareeren, off op eenige pointen, Hoog Edelen, Hoog Achtbaeren, gestrengen, wijtgebiedenden Heere, en de wel Edele Heeren! Batavia Aan den Hoog Edelen, Hoog Achtbaeren Gestrengen, & wijtgebiedenden Heere, zijn Hoog Edelheijt Jacob Mossel Gouverneur generaal ende Wel Edele Hee„ „ren Raden van Nederlands India, &: & &:a Java hoe 2 Geme - 3 E 129 Van Javas oost Cust den 16 Maij 1754. Van Javas Oost Cust den 16. Maij 1754. hoe minsaam ook voorgesteld, te antwoorden: schijnende Mancoeboemie mede niet gaarne tot de zaak positif te willen koomen, hoe wel hij egter tot rescriptie op mijn ernstige adhortatien daar toe heeft voorgeslagen mij te spreeken op het dorpje Waloejo, geleegen bij Simo in een valeij circa 5. uuren van Boejalalie. mits eenlijk bij mij maar moetende hebben tien man, en wel zorgen dat 'er geen in de agterhoede waeren, waar op zijn Ed: soude laten passen, als zullende zulx maar een groote nadenking geeven bij de gemeene man, en de bij eenkomste in het riet doen loopen, waar toe, egter onder gunstige correctie van uw Hoog Edelheedens, eensdeels om mijn persoon niet al te ligtveerdig te hazardeeren, ten tweeden om Comp„s agtbaerheijd niet in de wagtschal te stellen; en ten derden, om dat de vriendschap nog op zulke losse schroe„ „ver was geschroeijt, en men nog geen de minste teeken van essentieele trouw had, onaangesien mijne instantien om de Europeesen enz:, en ten laasten om dat in zijn brief aan mij zoo min als in die aan den priester te vinden is in wat pastuur zijn Ed: mij zoude opwagten, niet hebbe konnen resolveeren; maar hem pangerang bij annex briefje onder een presenteje geandwoordt; dat schoon van zijn Ed: opregtheijd overtuijgd was denselven niet wel op zoo een wijs konde ontmoeten„ maar dat zijn Ed: proponeerde, om den hooge priester /:die anders 'er ook geen sin in had:/ nevens twee gequalificeerde dienaeren en 200. militairen derwaarts te zenden, en ingevalle mijn broeder het dan geluste na Finker nog wat af te zacken, mij perzoonlijk mede te zullen laeten vinden, ten fine op zoo een honnorable wijse malkander de kus van vrindschap te geven, en toe te sweeren eeuwige herforming van trouw; en dat voorts om mijn broeder te toonen hoe na zijn welstand mij aen het herte legd, mij ten dien eijnde alvoorens eenige dagen op salatiga zoude ophouden, maar zoo zijn Ed: hier toe almeede niet inclineerde, dat mijn verzoek dan was, om dog eens regt te moogen weeten, mijn broeders intentie en op wat manier zig gaerne aen de Comp:e geliefde te verbinden, om dat, als dan, aan uw Hoog Edelheedens voor te dragen, met aanraeding /:en refert aan 's priesters brief:/ om het een en ander te overweegen, en te kiesen het beste, tot eijgen glorie, en welstand: welk laaste zijn Ed: schijnd geamphec„ „teerdt te hebben, met aanroering van niet zoo te bestaan, als Mancoenagara onder .
English
From Java's East Coast, the 16th of May 1754. From Java's East Coast, the 16th of May 1754. and requests that the frequently cited Sariff Beszaer might be the bearer of His Honour's letter, which, so that no time is lost thereby, and he may quickly return, and since it truly seems that, if it is to succeed, matters will have to proceed quietly and slowly to avoid all suspicion among those fearful and conceited hearts and not cause complications, we have de facto sent the said holy man across to Your Right Honourable with that letter; intending in the meantime to inform His Honour thereof, and further cultivate friendship with both parties in order, if possible, to sow the seeds of discord more and more among them, in the hope that my humble efforts may be crowned with Your Right Honours' favourable approval, for which reward I shall unweariedly labour to the best of my conscience and capacity; it also appearing to me, in accordance with all reports, that the bitterness between the rebels is increasing more and more, and that they nicely attack each other now and then, at least their army commanders, and lose quite a few men, having in one action back and forth lost, as they say, about a hundred men and as many horses, of which among others a head was sent to me by Said, which is said to have been a son-in-law of Mancoeboemie, though of humble origin from the Passourouang or Malang region, and having deserted from the service of the Company as a corporal some years ago, and thus risen to prominence through his bold undertakings, as is described at length in two copies of letters from Major Feber. Furthermore, the Banjoemaas regent Tommangong Juda Nagara, who on the occasion of paying his compliments to me expressed that he was extraordinarily sorry that he had arrived too late in Tagal to pay them to His Honour in person, requested me to propose to Your Right Honours that he might be independent of the ruler, to which they all incline somewhat, and be appointed supreme regent over the lands of Roma, Iomardeen, Daijloer, Ledocq, Siebebecq, and Worrowarie, under the title of honour of Radeen Tommangong, in which places his sons and brothers are all in authority, and he already rules over them virtually as chief; promising to supply the Company with a considerable quantity of produce, besides the ordinary Tjatjas monies to the sum of 3400 rix-dollars or 8400 guilders annually, in which case, doing so, he would also be powerful enough to ward off the combined force of the rebels and keep them out of his lands; and since this would not be disadvantageous, indeed a desirable thing, the west, namely Cheribon, being covered by such a rampart, and he enjoying the reputation of being a vigilant and brave regent, and, with all due respect, it would also require a great deal of effort to bring him back to his former courtly duty, I could not refrain from urgently presenting this request to Your Right Honourable, in expectation of a favourable consideration. Just at this moment, Abrahams from Solo informs me of the submission of Wieranata, which was also followed by Tommangong Dipo Diredja, formerly with the enemy, with his brothers by name Rannoe Patti, Jawieroeno, Katawonam, Jawi Kotti, and Soeradirono; having immediately ordered the said commandant to treat them very well, and to take good care that no nuisance is caused to them by anyone, whether in demanding one thing or another, or whatever else; likewise to take good care that Pringalaija does not play his tricks there again, being an enemy of Wieranata; and since this Tommangong has been one of the greatest partisans of Maas Laid, and is clever and cunning, I hope, by offering him something and favouring him, to achieve something good in due course; while for the present I have the honour to call myself with the deepest veneration in all loyalty and submission, was written below, Your Right Honours' most obedient, humble, and loyal servant, was signed, Nicolaas Hartingh, in the margin, Samarang the 16th of May 1754. Patti, Translation
Dutch transcription
Van Javas oost Cust den 16. maij 1754. — Van Javas oost Cust den 16. maij 1754. — en verzoekt dat dikmaals geciteerden Sariff beszaer, overbrenger van zijn Ed„s brief mogt wesen, 't geen w' om dat 'er niet meede ver„ suijmt werd, en hij schielijk wederom terug kan wesen, en het dog wel schijnt, zoo het vlotten zal, piano, en langsaam, in zijn werk zal moeten gaan om bij die vreesagtige en laatdunkende herten, alle argwaan te vermijden en niet te vermoeijelijken, defacto hebben gedagten heijlige met die brief aan uw Hoog Edele groot achtbare overvaard, zullende intussen zijn Ed: daar van kennis geeven, en de vriendschap met beijde parthijen verder cultiveeren, om is het mogelijk, het zaad van tweedragt hoe langer hoe meer onder haar te strojen, in hoope dat mijne geringe behandelingen bekroond zullen mogen werden, met uw Hoog Edelheedens gunstige approbatie, om welke belooning na mijn best geweeten en capaciteijt onvermoeijd zal arbeijden schijnende het mijn ook toe, conform alle rapporten dat de verbittering tusschen de rebellen hoe langer hoe meer accresseerdt, en dat zij malkanderen nu en dan ten mins„ „ten hun legerhoofden mooij attacqueeren, en nog al volk verliesen, hebbende in een actie over en weer zo men wil wel een hondert man en dito paerden verlooren, waar van mij onder anderen een kop door said is toegeschikt, welke men wil ge„ „weest te hebben een schoonzoon van Man„ „coeboemie, egter van geringe afkomst uijt het Passourouangsche of Malangse, en voor eenige Jaeren uijt den dienst als Corporaal van de Comp:e gedeserteerdt, en door zijn stouten onderneemingen dus in aanzien gekoomen, gelijk largo beschreeven is bij twee Copias brieven van den Majoor Feber. voorts heeft mij den Banjoemaas regent Tommangong Juda Nagara wien bij occasie hij zijn Compliment bij mijn afleijde, het extra ordinair spect, dat hij tot Tagal te laat was gekomen om het zelve aan zijn Hoog Edelheijt persoonlijk te doen, verzogt om aan uw Hoog Edelheedens voortedragen dat onafhankelijk van de vorst mogt weesen /:waar toe alle wel wat overhellen:/ en als opper=regent gesteld werden over de landen van Roma, Iomardeen, Daijloer, Ledocq, Siebebecq, en worrowarie, een onder 7 Van Javas oost Cust den 16. maij 1754. Van Javas oost Cust den 16. maij 1754. onder den Eertitul van Radeen Tomman„ „gong, in welke platsen zijn zoons en broeders alle in het gezag zijn, en hij genoegsaam reeds daar al als hoofd over regeerd, be„ „lovende aan de Comp„e een aansienlijk quan„ titeijd producten, nevens de ordinaire Tjatjas gelderen ter somma van rd:s 3400. — ofte ƒ 8400. –. – Jaarlijx te sullen opbrengen, als wanneer ook so doende magtig genoeg zoude wesen, om de gemeene magt der „rebellen te konnen affweeren en uijt zijn landen houden; en nadien dit niet ondoordeelig, Ja. ' een gewenschte zaak zoude wesen, als zijnde de west namentlijk Cheribon door zoo een ringmuur gedekt, en hij de geur voor zig heeft te zijn een vigilant en dapper regent, en het onder reverentie gezegd, almeede ook veel voeten in de aarde zoude heb„ „ben, om hem tot zijn voorige Hoffsche= „pligt te brengen; zoo heb ik niet konnen afzijn, dese instantie met empressement uw Hoog Edele groot Achtbaere voor te dragen in verwagting van een gunstige reflexie. Soo momentlijk bedeeld mij Abrahams van Solo. de onderwerping van Wieranata k: S. / waar op ook nog gevolgd is den bij den vijande geweesen Tommangongh Dipo diredja met zijne broeders in naeme Rannoe Patti, Jawieroeno, katawonam, Jawi kotti en soeradirono; hebbende gedagten commandant ten eersten gelast haer dog wel te tracteeren, en wel te zorgen dat haar van niemand overlast gedaan werde, zoo in het afvorderen van het een of ander, als wetmeer; item wel te zorgen dat Pringalaija daar weer zijn perzonagie niet onderspeelde; als zijnde een vijand=t van wieranata, en nadien desen Tom„ „mangong een van de grootste parthij gangers van Maas Laid is geweest, en slim en doorsleepen is, soo hoope, met, door hem wat aan te bieden, en te favoriseeren wat goeds te zullen bewerken indertijd; Ter„ „wijl voor tegenswoordig de eere hebbe mij met de diepste veneratie in alle trouw en onderdanigheijd te noemen. /:onderstond:/ uw Hoog Edelheedens gantsch gehoorsaeme, onderdanige, en trouw schuldige dienaar /:was getekent:/ N„s Hartingh /:in margine:/ Samarang den 16. maij 1754. Patti, Translaat
English
From the East Coast of Java under the date 16 May 1754. From the East Coast of Java under the date 16 May 1754. Translation of a Javanese letter written by the Susuhunan Pakubuwana Senapati Ingalaga Abdulrachman Sahidin Panatagama, who maintains his residence in the Mataram Adiningrat, to his grandfather, the Lord Governor-General of the Netherlands East Indies, Jacob Mossel, delivered at Batavia on 31 May 1754. After the preamble: Furthermore, Grandfather, Your Right Honourable was pleased to send me a letter, of which Father Tuanku Sayyid Sharif Besar was the bearer, which was very well delivered to me, and I also clearly understood its contents. Furthermore, I cannot refrain from hereby expressing my heartfelt gratitude to Grandfather, the Lord Governor-General, because it has become known to me that Grandfather had much compassion regarding my person, all of which not only greatly gladdens me from the heart, but also sets my heart at ease, and removes all suspicion and distrust; indeed, it causes me to answer Your Right Honourable's letter in all purity and sincerity of heart. I have also already dispatched some of my oldest white heirloom pikes along with 4 horses, in the hope that Grandfather may not only be pleased with this, but also that the same will be received as a true sign of my sincerity. Although I have my dalem in the middle of the forest, there is nevertheless not the slightest evil intended thereby. Father Tuanku Sayyid Sharif Besar has currently returned to Semarang again, with the intention of meeting Grandfather, the Lord Governor-General, there, but this was of no consequence, for Grandfather had already set sail from there. But what shall I say of that; it had to be so. Whereupon Father Tuanku Sayyid Sharif Besar, together with the Governor, each sent me a letter in reply, which were of exceptionally good and affectionate contents, which not only caused me to conceive a firm trust, but at the same time convinced me to express thanks for it. The Governor also stated that he was very desirous to meet me, so that I then to that end have already had the place prepared for our meeting, and also immediately thereafter sent a letter to Semarang to the Governor and Father Tuanku Sayyid Sharif Besar, wherein I let them know that I would gladly hold this at the desa named Mulia, with the request to bring along only about ten men, since anything more than the said number would be unnecessary, and that I would also appear there with only 10 men. However, the Governor did not dare to undertake the aforementioned meeting, so that I currently can do nothing more in this regard, but rely on God, the Prophets, and on the good and sincere instruction of Father Tuanku Sayyid Sharif Besar, which I shall also unalterably strive to follow, both on this earth and in the hereafter, just as I have also always kept my word on my part. Furthermore, the Governor has once again requested to come meet him with 200 men in the vicinity of Tingkir, whither Father Tuanku Sayyid Sharif Besar was first sent with two strong Company legations; however, in this regard I have begged pardon before God, the Prophets, Father Sayyid Sharif Besar, and the Governor, as nothing can come of all that now, for my heart has currently begun to waver greatly, and is darkened; this is all that I can say about it. Whereof I also come to give notice to Grandfather, the Lord Governor-General, that my request and aspiration now truly is, as far as it may be possible, to have under me all the subjects whom my deceased grandfather and father have left behind, just as I am also very desirous to govern the land of Java, as well as by all possible means to be raja or king thereof; indeed, not only I, but all my children, brothers, or further relatives who may issue from my flesh and blood, over the whole of Java; this is my entire aspiration, longing, and desire, wherein I come very humbly to ask Grandfather for forgiveness, as having expressed my entire affair and aspiration, which might sometimes have been expressed either too much or too little in this letter of mine.
Dutch transcription
135 Van Javas oost Cust onder dato 16: maij 1754. Van Javas oost Cust onderdato 16. maij 1754. Translaat Javaanse brief gesz: door den soesoehoenang Pacoeboeana senopattie Jngalaga abdul rachman Sahidin Panatagama die sijn Re„ „sidentie in de Mattarm adiningvat is houdende, aan sijne groot vader den heere gouverneur generaal van nederlands Jndia, Jacob Mossel, op Batavia aangebragt den 31. Meij 1754. Na gedane voorreeden Wijders groot vader uw hoog Edelens heeft mij een brief gelieven toe te senden, waar van vader Toewan said Sarif Besaar den brenger is geweest, die mij seer wel Js be„ „steld geworden, ook hebbe ik den inhoud van dien duijdelijk begreepen,. Voorts soo kan ik niet afsijn om groot vader, den heere gouverneur generaal bij desen mijne hartgrondige dankbaarheijd te betuijgen, door dien mij bekent is geworden, groot vader veele medelijden omtrend mijn persoon hadde, al het welke mij van harten niet alleen grootelijks doet verheugen, maar steld mijn hert gerust, en neemt meede alle argieaan en agter dogt weg, Ja doet mij uw hoog Edelens brief in alle suijver en opregtigheijd des harten antwoorden, ook hebbe ik bereets van mijne oudste witte gedagtenis Pieken benevens 4. stux paarden afgesonden, in hoope groot vader zulx niet alleen sal lief mogen wesen, maar ook dat het zelve als een ware teeken van mijne opregtigheijd zal werden opgenoomen, ik hebbe mijne dalm wel in't midden van 't Bosch, det soo is 'er egter met de minste quaad bij, Vader toewan said sarief besaar is tegenwoordig weder na Samarang te rug gegaan, met meening van groot vader den heere gouverneur Generaal aldaar te sullen ontmoeten, dog sulx was van geen gevolg, want grootvader was bereets van daar onderzeijl, maar wat zal ik daar van zeggen, het heeft alsoo moeten wesen, waar op dan vader toewan said sarif besaar, benevens den gouverneur mij ieder een brief inantwoord toezond, die van uijtgenomene goede en minsame inhoud waren, dewelke mij niet alleen een vaste vertrouwe„ deed opvatten, maar ook teffens deed over„ „tuijgen om dank daar over te zeggen, ook betuijgde den gouverneur seer verlangend te wesen om wij te ontmoeten, soo dat weg 170 2 E 137. Van Javas oost Cust. onder dato 16. maij 1754. Van Javas oost Cust onderdato 16. maij 1754. ik dan ten dien eijnde de plaats tot onse bij eenkomst bereets hebbe laten klaar maken, en sond ook aanstonds daar op een brief na Samarang aan den gouver„ „neur en vader toewan said sarif be„ „saar, waar bij ik deselve liet weten dat ik zulx gaarne op de dissa gen:t moelia zoude houden met verzoek om maar een man â tien meede te willen brengen, vermits al wat meer als 't gesegde was, maar onnodig zoude wezen, en dat ik aldaar ook maar met 10. man soude verschijnen, Edog den gouverneur heeft niet de voorm: ontmoeting durven ondernemen, soo dat ik thans niets meer daar toe doen en kan, maar vertrouwe mij op god, de pro„ „pheten, en aan de goede en opregte onderrig„ „ting van vader toewan said Sarif Besaar die ik ook onderanderlijk soo wel op deser aarde als hier namaals altoos zal tragten naar te komen, gelijk ik mijn woord althoos van mijn kant ook hebben gehouden Voorts zoo heeft den gouverneur weder ten andermaal versogt, om hem met 200. man, in de nabijheijd van tinker te komen ontmoeten, werwaards vader toewan said Sarif Besaar eerst met twee sterke Comp„s ingezantschap afgezonden wierd, dog hebbe hier omtrend voor god, de Propheeten, vader said Sarif Besaar, en den gouver„ „neur Excuus versogt, alsoo 'er nu van al het geene niets meer werden kan, want mijn het is thans grootelijks aan 't wanke„ „len geraakt, en verduijstert, dit is het al wat ik daar van kan zeggen, waar van ik groot vader den heere gouverneur generaal ook kennis komen te geven, dat mijn versoek en betragting nu waarlijk is soo veel het mogelijk zijnde om alle de onderdanen die mijne overleedene grootvader, en vader hebben komen naartelaten onder mij te mogen hebben gelijk ik meede zeer verlangend ben om het land Jada te bestieren, mitsgaders met alle mogelijk„ „heijd radja of koning daar van te wesen, Ja niet alleen ik, maar alle mijne kinderen, broeders of verdere vrienden die mij uijt mijn vlees en bloed mogen voortkomen op geheel Java, dit is mijn gantsche betragting, verlangen, en begeerte, waarinne ik groot vader seer onderdanig om vergiffenis komen te versoeken, als hebbende mijne geheele zaak en betrag„ „ting die somtijds al te veel dan wel al te wijnig in desen mijne brief mogte hebbe, uijtgedruijkt, ƒ
English
From Java's East Coast, dated 16 May 1754. From Amboina, 19 May 1754. Ambonia explained, entrusted to father Toewan Sahid Sarif Besaar, and appointed as attorney to settle everything at once. If grandfather accepts the same, it is well, but if not, it is likewise the same; I also request grandfather to be pleased to send me an answer to either one, whether this is done with kindness or with malice, it is all well again. I shall remain grateful for both. What can I do about it? I am radja in the forest, and shall also until death apply everything to my own best interest, without ever deviating therefrom. Written on Tuesday the 24th of the light in the month Redjap in the year Del 1679. Underneath stood: End. Lower down: translated by. Was signed: D:l Fessie, Public Translator. In respectful reply to Your Right Honourable respected separate dispatch of 31 December of the past year, which came to my hands only on 23 April last, both in original and duplicate, I shall have the honour to inform you that the former king of Bantam has been satisfied by the restitution of the goods that were still in existence among the unlawful possessors, and the missing ones in cash money to the satisfaction of that prince, while I have most emphatically reproached all those who have made themselves guilty of this improper conduct. Right Honourable Greatly Respected Lord and Lords. Batavia To His Right Honour, the Right Honourable Greatly Respected Lord Jacob Mossel, Governor General, as well as the Right Honourable Lords Councillors of Netherlands India. reproached, and made known Your Right Honourable displeasure and dissatisfaction, with an interdiction against involving themselves in any manner whatsoever with His Majesty or anyone from his retinue henceforth, that prince having expressed his gratitude to Your Right Honourable for the maintenance in this matter; while the merchant Groenard has also been notified not to make the slightest further move toward obtaining his improper pretension, and his son has already been sent to Banda with a chiampang or small vessel, the further notes concerning that prince serving as instructions for me. Subsequently, in regard to Your Right Honourable required considerations and advice of this administration concerning the undertaking of opium cultivation on Bouro or other places in this province where no cloves grow, I have conferred about this in secret with the members of the council, and demanded their consideration and advice as a matter of necessity; yet we must jointly express our regret that we do not have sufficient knowledge or information to elucidate with certainty to Your Right Honourable whether that cultivation could be undertaken here with any prospect of success. However, I have wished to set down some of my humble remarks in that regard, and: In the first place, whether this product would thrive on mountainous cliffs and sandy soils, of which this province for the most part consists, since the same is cultivated in Bengal and elsewhere on large plains, in grain fields, and other clayey soils, which one does not have here. Secondly, even if that cultivation should succeed on the heights and mountains, whether the harvesting would not require a greater number of people than are presently found, amounting to 4,060 heads of men, women, and children, both Christians and Moors, on the islands of Bouro, Amblauw, and Manipa, which are the only places that could be used for this purpose in order to be assured of remaining master thereof, for on Bonoa and Ceram, which are likewise entirely mountainous, such is impracticable. Thirdly, since among the native here, and principally the Moors, as great lovers of that drug are found as the Javanese, if only they were affluent and the excessive dearness up to 1,000 rixdollars and more per picol did not prevent them from using it to their satisfaction, I perceive, under correction nevertheless of Your Right Honourable much wiser judgment, that upon good success of this cultivation, and being so easy for the native to obtain, far more
Dutch transcription
Van Javas oost Cust onder dato 16. maij 1754. Van Amboina den 19. meij 1754. Ambonia uijt geduijt wesen, aan vader Toewan sahid Sarif besaar opgedragen, en als volmagt aangesteld om alles in een klaps indier groot vader ^af te maken, met groot vader ^ het zelve accepteert, is het goed, dog soo niet het is meede het selfde, ook versoeke ik grootvader om mij een antwoord op een van beijde te wille laten toe-komen, 't zij zulks met goedheijd geschied, dan wel met quaadheijd, het is ook al weer goed, ik sal voor alle beijde dankbaarheijd blijven, wat kan ik daar voor, ik ben radja in 't bos, en zal ook tot de dood toe alles tot mijn eijgen best aanwenden, sonder nooijt daar van aftewijken, gesz: op Dingsdag den 24. van't ligt in de maand redjap 't Jaar del 1679. /onderstond:/ Eijnde /:lager:/ getranslateert door /:was getekent:/ D:l Fessie p:l Translateur In eerbiedig antwoord op uwel Edele groot agtb: gereverendeerde aparte missive van den 31. Decem„ „ber d' a„o pass„o, die mij op den 23. april Jongstl: eerst is aanhanden gekomen so in origineel als duplicaat, sal ik de eere hebben te bedeelen, dat den geweesen kooning van Bantam is te vreede gesteld, door het restitueeren van de nog in wesen geweest sijnde goederen onder de onwettige besitters, en de manqueerende in contante penningen na het genoegen van dien vorst, terwijl ik alle de geene die sig aan dese onbehoorlijke behandeling hebben schuldig gemaakt, op het nadruckelijkse Hoog Edele groot Agtbaere Heere en Heeren. — Batavia Aan sijn Hoog Edelheijt den wel Edelen groot Agtb:e Heere Jacob Mossel gouverneur generaal, mitsg„s de wel Edele Heeren Raden van Nederlands India gerepocheert. em Van Amboina den 19. meij 1754. — Van Amboina den 19. meij 1754. — gereprocheert en uwel Edele groot agtb: mishagen en ongenoegen te kennen gegeven hebbe, met interdictie haar voortaan met sijn majesteijt of wel imand uijt desselfs gevolg in geender„ „handen wijse intelaten, hebbende dien vorst sijne dankbaarheijt doen aan uwel Ed:e groot agtb: voor de maintenue in desen; terwijl den coopman Groenard ook is aangekundigt geene de minste beweeging meer te maeken tot erlanging van sijne onbehoorlijke pretentie, en is desselfs zoon bereets met een chiam„ „pang of kleen vaartuijg na Banda ver„ sonden, zullende het verdere genoteerde om„ „trent dien vorst mij laaten dienen tot narigt Vervolgens in opsigte van uwel Ed:e groot agtb: gerequireerde consideratien en advies van dit menisteerie omtrent de ondernee„ „ming der amphioen cultuere op Bouro of andere plaatsen in dese provintie daar geene nagulen vallen, hebbe ik met de leeden der vergadering daar over in secre„ „tesse geaboucsseert, en als een poinct van noodsakelijkheijd haare consideratie en advies afgevordert, dog wij moeten gesamentlijk tot ons leetweesen betuijgen geene genoegsame kennisse of onderrigting te hebben, omme met sekerheijt uwel Ed: groot agtb: te eluci„ „deeren of die cultuere met apparentie van eenig succes alhier soude te onderneemen sijn; egter hebbe ik eenige mijner geringe aan„ „merkinge dierwegens wel willen ter neder stellen, en In de eerste plaatse of dit product op bergagtige klippen en sandrige gronden, waar uijt dese provintie ten meerendeele bestaat, wel soude willen voortkoomen, dewijl deselve in Bengale en elders op groote vlack„ tens, in graan velden en andere kleijagtige grond werd gecultiveerd, die men alhier niet heeft Ten Tweede wanneer die cultuere al eens met succes op de hoogstens en gebergtens soude willen voortkomen, of het insamelen geen meerder getal van menschen soude vereijschen als 'er present gevonden werden tot 4060: koppen aan mans, vrouwen en kinderen; so christenen als mooren op de eijlanden Bouro, amblauw en manipa, dat de eenigste plaatsen sijn die daar toe soude kunnen werden gebruijkt, omme versekert te weesen daar van meester te blijven, want op Bonoa en ceram dat almede alles bergagtig is, is sulx inpracticabel: Ten Derden nademaal onder den in„ lander alhier, en principaal de mooren alsulke groote liefhebbers van dat hullap gevonden werden als de Javaanen, indien sij maar vermogens waaren en de excessive duerte tot rd„s 1000: en meer de picol hun niet beletten na genoegen daar van gebruijk te maeken, so verneeme ik /:onder correctie nogtans van uwel Ed:e groot agtb: veel wijser oordeel :/ dat bij een goed suc„ „ces deser culture, en voor den inlander so gemackelijk om aantekoomen, veel In meerder