Inventory 4318
Cape · 396 pages · 244 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
115. 114. had, and that the silver buckles had also been taken from his shoes, although the jacket had nevertheless remained lying in roughly the same place in the hammock. That when the said Matthijssen reported this to the boatswain, and the latter together with him to the captain of the aforementioned vessel, the captain ordered first of all that the chests of the mess of that young sailor be brought up and inspected, whereupon the buckles were found at the bottom of the chest of the assistant sailmaker Ian Dansz: Pieterman; he was further interrogated, but in no way could it be elicited from him how these buckles had gotten into his chest, and even less who had committed the theft and where the ducats had ended up, for which reason the ship's council then decided to keep the aforementioned Pieterman in irons, in order to hand him over into the hands of justice upon arriving at the Caab. That, consequently, upon the arrival of the said ship, the aforementioned arrestee was collected by order of the Officer, the presenter, and provisionally brought for safekeeping into the ordinary prison here, and upon being further interrogated by the Officer, the presenter, he continued to deny the fact just as before, persisting that he could not imagine in what manner the buckles might have gotten into his chest, after which some days passed, and the Officer, the presenter, having been informed by the arrestee that he would now be able to shed some light on the matter, the presenter had him brought before him, where the arrestee then made known to him that he had happened to recount his misfortune to the sailor imprisoned with him from one of the country boats, named Bernhardus Munnik, who, having listened to him, had said in reply that he considered him innocent, for the reason that he, Munnik, several days after the arrival of his, the arrestee's, vessel, coming out of the hospital and having followed some sailors who were going the same way, had seen that one of them, wearing a red jacket, had 3 ducats in his hand, along with a small purse in the other, and that the other, wearing a white jacket, patting him on the shoulders, had added the words: "mate Jan, you have pulled that off nicely," whereupon that Jan, grinning, had asked: "what might a ducat be worth here?" and the sailor Munnik, who had approached in the meantime, having given the answer that a ducat was worth 21; to 22 schell:, the aforementioned Jan had quickly tucked the ducats into the purse and then into the pocket, and they had gone together into the Caab and away; and the Officer, the presenter, having thereupon also questioned the said sailor Bernhardus Munnik about this, and the foregoing having been repeated by him with all the same circumstances, just as his statement made before the gentleman commissioners from this Honorable Council further contains, the presenter judged that an investigation into this matter ought to be made as speedily as possible. To which end he then directly
Dutch transcription
115. 114. had, en dat ook van de schoenen zijne zilvere gespen afgenomen waren, hebbende 't baatje egter dog omtrend dezelfde plaats in de hangmat gelegen. Dat wanneer gem: Matthijssen zulks aan den bootsman en deese met hem aan den Capitain van voorsz: bodem gerapporteerd hebben, den Capitain heeft geordonno „neert voor eerst de kisten van den bak van dien Iong Mattroos naar boven te brengen en te visiteeren, waar dan de gespen op de grond van de kist van den onderzeijlmaker Ian Dansz: Pieterman zijnde ge„ „vonden „ denselven nader ondervraagd, dog op geenderley wijze van hem heeft kunnen uijtgebragt worden, op hoedanige wijze deze gespen in desselfs kist zijn gekomen, en nog minder wien die diefte gepleegt heeft, en waar de ducaaten beland zijn, waarom dan door den scheepsraad beslooten wierd, voorsz: Pie„ „terman in de ijzers te laten, om hem aan de Caab ko mende in de handen van de Iustitie overteleveren. Dat dus bij arrivement van gem: Schip den ar „restant voorm: ter ordre van den R: O. vertoonder afgehaald, en provisioneel in 't ordinaire gevan„ „genhuis alhier ter bewaring gebragt, voorts door den R:O: vertoonder nader ondervraagd zijnde, densel„ „ven zo na als voor 't feit bleef negeeren, met te persi„ „teeren zig niet te kunnen verbielden, op welke wijze de gespen in zijn kist mogen gekomen zijn, waar me„ de eenige dagen voorbij geloopen, en den R: O: ver„ „toonder van den arrestand verwittigd zynde gewor„ „den, dat hij thans eenig ligt van de saak zoude kunnen geven; heeft den vertoonder denselven voor zig laaten komen, waar den arrestant dan aan hem te kennen gaf, dat denselven gevallig syn ongeluk was komen te vertellen aan den met hem gevangen zittende Mattroos van een der Landsbooten, in naame Bernhardus Munnik, dewelke hem aan „gehoord hebbende, tot antwoord gesegt had, dat hij hem voor onschuldig houde, uit redenen, om dat hij Munnik verscheijdene dagen na 't arrive „ment van zijn des arrestanten bodem uyt zieken„ „huijs komende, en eenige Mattroosen, dewelke den zelven weg gingen, nagevolgd zijnde gezien had, dat een derselven een rood baatje aan hebben „de 3 ducaaten in de hand heeft gehad, benevens een beursje in d' andere, en dat den andere met een wet baatje denselven op de schouders kloppende, de woorden heeft toegevoegd: maat Jan, dat hebt gij mooij gebakken waar op dien Ian grimlachen „de had gevraagd; wat mag wel een ducaat hier gel„ „den, en den ondertusschen nader gekomen mattroos Munnik de antwoord gegeven hebbende, dat een du„ „caat 21; à 22 schell: gelde, had voorm: Ian de du„ „caaten schielijk in 't beursje en voorts in de zak gebor„ „gen, en waren zijl: te zamen de Caab in en weggegaan, an den R:O: vertoonder daarop gem: Mattroos Bern, „hardus Muninik ook hier over vernomen hebbende en 't voorstaande van hem met alle deselve om„ standighedens zijnde herhaald geworden, gelijk desselfs voor Heeren gecommitteerdens uyt desen E: agtb: Raade gepasseerde verklaring zulks na „der behelst, heeft den vertoonder geoordeelt ten spoedigsten hier omtrent te moeten ondersoek doen. Tot welken eijnde denselven dan directe heeft
English
sent the First Geweldige of the Lord to conduct the necessary searches, who indeed found both persons in the hospital, fully matching the given description, but having no chest or goods, found upon close inspection no more than three schellingen on one of them, yet in accordance with his instructions provisionally placed them in civil arrest in order to hear them further. And this having taken place in the presence of the aforementioned Lord Commissioners, the Prosecutor in his official capacity, subject to higher correction, respectfully submits to Your Right Reverences: That regarding the first detainee, Jan Jansse Pieterman, although the buckles found in his chest raise a very strong suspicion against him at least as a receiver of stolen goods, the Prosecutor, there being not the slightest other evidence, cannot hold this circumstance sufficient to pursue his action or proceed to a sharper examination, there being added to the lack of legal grounds thereto also the young age of the detainee, who still bears all the marks of innocence. And how easily is it possible that an accomplished cunning thief perpetrated this trick of placing the buckles in another's chest, it having been locked only with an ordinary lock, in order, as happened, to prevent further search by casting suspicion upon another. And although the accusation against the sailors Jan Schroder and Godlieb Weinrich is accompanied by so many details that give a very great appearance of truth, it nevertheless strongly conflicts with the fact that the said persons equally and unanimously deny the whole story, nowhere contradict themselves (see their responses); but primarily that words are put into the mouth of a German, "God domineij mart Jan" etc., which that poor devil could never have spoken, while he speaks not a single word of Dutch, and according to the testimony of his mate is not a man accustomed to swear or curse. To which is added that, on the contrary, the accuser Munnik is known as a bad fellow and, having himself been convicted of stealing a pair of buckles and the rations of his mates, very little reliance can be placed upon his testimony. Wherefore the Prosecutor in his official capacity, subject to Your Right Reverences' better judgment, believes that he has just as little legitimate action against these two sailors, and thus turns to Your Right Reverences with the respectful request that it may please them to discharge the aforementioned persons from the proceeding and set them at liberty again, or to decide otherwise as Your Right Reverences shall deem appropriate in law and equity according to the state of affairs. Which doing, was signed: G: Exter. In the margin: Exhibited in court on the 17 9ber 1785. Which having been read and confronted with the annexes joined thereto, their Right Reverences have discharged from their detention, indemnified and free of costs, the detained under-sailmaker Jan Jansz Pieterman, as well as the sailors Jan Schreuder and Jan Godlieb Weijnrich. Underneath stood: Cape of Good Hope, on the day and year aforesaid. Lower: In my presence, was signed: C: L: Neethling Secretary
Dutch transcription
116. heeft gesonden 's Heeren eerste geweldigen, om de nodige recherches te doen, dewelke dan wel de beij „de perzoonen met de gegevene beschryving vol „komen overeenkomstig ten hospitaal uytvindig gemaakt, dog geen kist en goederen hebbende, bij nauwkeurige visitatie niet meer als drie schellen gen bij d'eene derselven gevonden, egter deselve na zijne instructie provisionaliter in Civiel arrest heeft gebragt, om hunlieden nader te kunnen ho ren, En dit ten overstaan van Heeren gecommitteer „dens voorm: geschied zijnde vermeend den R:O: Eissr /:onder hogere verbetering:/ aan Uwel Ed: agtb: Eerbiedig te zullen vertoonen, Dat nopens den eerst gedetineerden Jan Jans se Pieterman, hoewel wegens de in zijn kist ge¬ vondene gespen een zeer sterke suspicie teegens hun ten minsten als heeler opteerd, den R: O: vertoonder dog geen geringste ander bewys zinde, deese omstan digheid niet kan voor sufficiant houden, om sijne actie te poursuiveeren of tot een scherper Examen te mogen overgaan, komende bij 't gebrek van de wetti „ge motiven daar toe nog de Ionge Jaaren van den gedetineerden, volkomen de kentekenen des onschulds nog aan zig hebbende En hoe ligt is 't mogelijk, dat een verslagene gauw dief dit stukje met de gespen in eens anderen kist te leggen, zijnde deselve alleenig met een ordinaire slot gesloten geweest, gepracti„ seerd heeft, om gelijk 't geschied is, de verdere na„ „zoeking te verhinderen door de verdagt op een ander te bren „gen. En met zo veel omstandigheedens de beschuldiging tegens de Mattroosen Ian Schroder en Godlieb Wein„ 8 „rich verseld is, die een zeer groote schijn der waarheid geeven, zoo strijd dog weder zeer sterk daar tegen dat gem: persoonen gelijk en eenparig de geheele Hietorie Ontkennen, zig nergens contradiceeren / vide darsel „ver respensiven; maar voornamentlijk dat woorden in den mond van een duytschen God domineij mart Jan & gelegd worden, die dien armen duijvel nooyt kan gesproken hebben, terwijl hij geen enkel woord Hollandsch spreekt, en naar 't getuijgenis van zijn maat geen man is, die gewend is te zweeren of te vloeken waartoe komende, dat ter Contrarie den beschuldiger Munnik als een slegt kerl bekend en zelve van een paar gespen en de rantsoen van sijne maats ge„ „stoolen te hebben overtuijgd zijnde, op desselfs getuij „genis zeer weijnig staat zal kunnen gemaakt worden. Waarom dan den R: O: vertoonder /:onder uwelEd: Agtb: beter oordeel:/ vermeend even so min tegens deese beijde Kattroosen eene Eytime actie hun te mogen Competeeren, en zig dus tot Uwel Ed: Agtb=s is keerende met 't eerbiedig versoek dat welder selver welbehagen zijn moge, vooren meergem: perce„ zoonen van de Instantie te ontheffen en wederom op vrije voeten te stellen, ofte zodanig anders hooggek: te besluyten, als Uw E: agtb: naar de gesteldheid de zaaken in regt en billijkheid zullen oordeelen te behooren van /:Onderstond:/ 'T welk doende /:was getekend:/ G: Exter /:in margine:/ EMhi „bitum in Iudicio den 17 9b 1785. Het welk geleesen en met de daar nevensgevoegde bij lagen geconfronteerd zynde, hebben hun EE: Agtb: de gede„ Fineer de onderzeilmaker Jan Jansz Pieterman, mitsgrs de Mattroosen Jan Schreuder en Jan Godlieb Weijnrich uyt hunne detentie kost en schadeloos ontslagen. onderstond:/ Cabo de goede Hoop ten dage en Jaars voorsz: /:lager/ mij praesent (:was getekend:/ C: L: Neethling Secretaris 117 „rich e
English
118 these documents having been held in advisement for circulation, there has today, Thursday the 1st of December 1785, in the forenoon, Present: the Honorable Pieter Hacker, President, and all Members, except the Colonel Mr. Robbert Jacob Gordon and the Military Captain the Honorable Lodewijk Christoph Warneck, as well by occupation as indisposition, or absence of the three burgher councillors. The burgher Willem Verweij, petitioner, against Mr. Gabriel Ester, acting Fiscal pro interim, respondent, to hear his claim and conclusion served with an answer to the claim filed ex officio. The petitioner exhibits the answer mentioned in the presentation. The ex officio respondent requests a copy thereof in order to file a replication thereto in fourteen days. The Council grants the ex officio respondent the requested copy, in order to serve a replication thereto fourteen days from today, or else to renounce. Mr. Gabriel Ester, acting Fiscal pro interim, ex officio plaintiff, on and against the burgher Bartholomeus Louw, defendant, to hear claim and conclusion in a case of ill-treatment committed against his own slave Januarij of Bengal, to answer thereto and further to proceed as by law, with expenses. The ex officio plaintiff exhibits a written claim and annexures. The defendant states in answer that the slave boy Januarij, being a rascal and a runaway, had already troubled him in all kinds of ways for a long time, that his complaints were all mendacious, he, the defendant, having ill-treated this slave as little as his other slaves, always giving his people proper maintenance and clothing, which would become apparent to this Council if the other slaves were heard thereon, and that he, the defendant, along with his neighbors, could prove what he said abundantly, requesting therefore to have his slave boy back again, as this would otherwise be a bad example for his other slaves, or else to renounce. The Council orders the defendant to provide proof of his submitted defense within the space of six weeks. The Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Mr. Hendrik Lodewijk Bletterman, ex officio plaintiff in a criminal case, of the one part, on and against the slave boy Ontong of Siam, belonging to the burgher Hendrik Albertijn, currently the Lord's prisoner and defendant in the same case, of the other part. The Council, having read and reviewed the written claim and documents of the Officer, and considered everything that merited consideration and could move their Honors, administering justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, adjudicates to the ex officio plaintiff his claim and conclusion made on and against the defendant, and condemns; judgment rendered. 120 condemns therefore the defendant Ontong of Siam to be taken to the place where criminal sentences are customarily executed here, there to be delivered to the executioner and, having been exposed to view with the noose under the gallows, subsequently to be tied to a post, severely scourged with rods on his bare back, and thereupon to be branded, furthermore to be clapped in irons, therein to labor during his lifetime on Robben Island at the Honorable Company's public works, with condemnation in the costs and expenses of justice. Lastly, there came to the table the petition and documents presented by the farmer Gerrit Visser the elder on the 11th of August of this year, when his son, the fellow farmer Johannes Hendrik Visser, was summoned by the Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Mr. Hendrik Lodewijk Bletterman, ex officio before the Honorable Council of Justice, in order to hear such claim and conclusion, request or requests, as the ex officio plaintiff should make against him, etc., presented in this Council on behalf of his said son; and by which petition the said Gerrit Visser, after having given an account of the true circumstances of the matter concerning the Hottentot Danser and having substantiated the same with various declarations from the neighboring country folk, in the end requests that this matter might be declared civil and composable; so their Honors, having considered the condition of that matter, the dangerous situation in which the aforesaid Johannes Hendrik Visser, living very far inland, constantly finds himself on account of the thieving, robbing, and murdering Bushman Hottentots residing in his neighborhood, and likewise the murderous threats made against him by the same Danser and his adherents, on account of which the same Visser was persuaded through fear to have the same Danser shot dead; and the ex officio plaintiff having been heard on this request immediately and having brought forward no contrary arguments on his part; have therefore approved and understood to accede to the same request; the Council consequently declaring this case civil and composable. Below stood: Cape of Good Hope, the day and year as above. Lower: In my presence. Was signed: C. L. Neethling, Secretary.
Dutch transcription
118 dese stukken ter rondlee„ singe in advijs gehouden sijn, de is daar op heden het Donderdag den 1 December 178 'T voordemiddags praesent den E: Agtb: Heere Pie„ „ter Hacker Praesident, en alle de Leeden, demptis den Collonel de Heer Robbert Jacob Gordon en den Kapiteijn Militair d' E: Lodewijk Christoph Warneck soo bij occupatie als Indispositie, of Sumptir de drie burgerraaden den reqt: Exhibeert de in de pre Den burger Willem Verwelk reqt: „sentatie gemelde antwoord Contran den R:O: gerequireerde ver„ den 't fiscaals ampt pro Interim zoekt daar van Copia om daarop waarnemen den S=r Gabriel Ester over 14 dagen te repliceeren gereqd omme op zijn R:O: inge„ dien den Eysch te zien dienen van ant woord. Den Raad verleend aan den R: O: gerequireerde de versogte Copia, om daarop heden over 14 dagen te dienen van replicq, dan wel te renuntieeren. Den Ratione Officie Eysscher Den 't Fiscaals ampt pro Interim hibeert een schriftelyken Eysch waarnemen den Sr Gabriel Eyter en belagen. - den ged: voor antwoord segt dat R:O: Eysscher ter eenre den slaven Jongen Januarij een op ende Teegens deugniet en een drosser sinde den burger Bartholomeus louw hem reeds zedert lange op alder ged„e omme in Cas van mishaudeling handen wijse geplaagt had, dat aan desselfs Dif eygen Januarij desselfs klagten alle leugenag van Bengalen gepleegd te horen bijs „tig waren, hebbende hij gedaag schen en concludeeren, daar op te ant de dien slaaf soo min, als syne „woorden en voorts te procedeeren andere slaven mishandelt geven als na regten Cum Expensis de zijn volk altoos behoorlyk Onderhoud en kleederen, in 't gunt deesen raad, wanneer de andere slaven daar op gehoord wierden soude komen te blijken, en dat hij gede met sijne buueren dit sip gesegde ten overvloede soude kunnen bewysen, versoekende mitsdien syne slave Ionge weder te rug te mogen hebben, de wijl sulx anders een quaad voorbeeld voor sijne andere slaven sijn sonder dan wel te renuntieeren Den Raad hebbende geleesen en geresumeert den schriftelyken Eysch en stukken van den Officier, en overwogen alles wat Consideratie meriteerde en hun E: agtb: konde doen moveeren Regt doende uyt na me ende van wegens de Hoogmogende Hee „rin Staten generaal der verEenigde Ne„ derlanden, adjudicieert den R: O: Eysscher sijne op ende Iegens den gedt gedaanen Eysch en genomene Conclusie en Con Den Landdrost van Stol¬ len bosch en drakenstein Sr. Hendrik Lodewijk Bletter¬ „man rat: Off: Eysscher in Cas crimineel ter eenre Op ende Teegens den slaven Iongen Ontong van Siam, toebehoorende den burger Hendrik Albertijn thans 's Heeren gevangen en gede in 't selve Cas ter andere zeijde 119 Den Raad ordonneert aan den ge„ daagden omme van sijne ingebragte defen, „Dies binnen den tijd van ses weeken te dienen van bewijs den „demneert. vonnis gevallen.. - 120 „demneert mitsdien den ged=e Ontong van Siam, omme gebragt te werden ter plaatse alwaar men alhier ge¬ voon is Crimineele Sententien te Executeeren, aldaar den Scherpregter overgelevert en met den strop onder de galg te pronk gesteld zijnde, ver„ volgens aan een paal gebonden met roeden op den bloten rugge Strengd„ lijk gegeeselt en daar op gebrand merkt te werden, voorts in de ketting geklonken weesende, daar in den tijd sijns levens op 't robben Eijland aan S: E: Comp„s gemene werken te arbeijden met Condemnatie in de kosten en misen van Justitie. Laatstelijk kwam ter Tafel het request en stukken door den Landbouwer Gerrit risser d'oude, op den 11 aug„ deeses Jaars, wanneer desselfs Zoon, den mede Landbouwer Johannes Hen¬ drik Visser, door den Landdrost van stellenbosch en drakenstein Sr Hendrik Lodewik Bletterman R: O: voor den E: 121. agtb: Raade van Justitie was gedag„ vaard, ten eijnde aan te hooren Sodanigen Eysch ende Conclusie, versoek ofte versoe„ ken, als den R:O: Eyssr tegens denselven soude komen te doen &c in deesen Raade weegens denselven sijnen soon gepreesen„ teerd, en bij welk verzoekschrift gem: Gerrit Visser, na een verhaal van den waaren de toedragt der saak, nopens den slottentot Danser gedaan en sulx met diverse verklaaringen van de buuren Landlieden gestaaft te hebben, in 't eijnde versoekt dat die saak mogt werden verklaard Civiel en Composible, soo hebben haar EE: agtb: over „wogen hebbende de gesteldheijd dier saak de gevaarlyke situatie waar in voorsz: seer verre Landwaards in woonenden Johannes Hend. rik Visser, wegens de in desselfs buurt bever vende, rovende en moordende bosjesmans Hot „tentotten sig gestadig komt te bevinden, en soo mede de gedaane moordsugtige bedreggin „gen en door denselven danser en sijne adheerenten ge, aan „daan, om wier wille denselven Visper door vreze is geper„ „moreert geworden, om denselver danser te doen dood „schieten, en over welk versoek den R: O: Eyss:r Stante pede gehoord zijnde, van sijne kant geene zulx tegensprekende motiven voortgebragt zijn; mitsdien goedgevonden en verstaan; in 't selve versoek te condestendeeren; verklarende den Raad dierhalven deese saak Civiel en Composibel — /:Onderstond:/ Cabo de goede Hoop die et Anno at Supra /:lager:/ mij praesent /:was getekend:/ C: L: Neethling Secretaris. agtb:
English
the defendant requests a copy thereof in order to duplique thereupon in 14 days, the documents submitted against the prisoner having been circulated for reading, the sentence below was pronounced thereupon today. Thursday the 15th of December 1785. In the forenoon, present the merchant Mr. Adriaan van Schoor, as presiding Member, and all the Members, with the exception of the Honorable President Pieter Hacker, Colonel Robert Jacob Gordon, as well as the Honorable Oloff Godlieb de Wet, Lodewyk Christoff Warneck and Tobias Christiaan Ronnenkamp due to indisposition, with the three Burgher Councillors assumed. Mr. Gabriel Exter, acting Fiscal pro interim, in his official capacity, plaintiff on the one side, against The burgher Willem Versveld, defendant, to hear reply or renunciation to his submitted answer. The plaintiff in his official capacity delivers his reply in writing and says he persists in the conclusion taken in his claim. The Council grants the defendant the requested copy of the delivered reply, in order to serve his duplique thereupon in 14 days. Mr. Gabriel Exter, acting Fiscal pro interim, in his official capacity, plaintiff on the one side, against The burgher Rynier Bosson, defendant, to hear the claim and conclusion, to answer thereupon and to proceed according to law. The plaintiff in his official capacity delivers a written claim, accompanied by two annexes. The defendant, having heard the claim and annexes read, says he did not mistreat the slave in question, but that the arm was broken by an unfortunate blow, and requests to have his slave back; further alleging several circumstances without supporting them with anything, wherefore the Council orders the defendant to exhibit his defense in writing in this Council four weeks from today. The aforementioned Mr. Gabriel Exter, acting Fiscal pro interim, plaintiff in his official capacity in a criminal case on the one side, against Alexander of de Rust, La Moer of Bali, and Willem of Macasser, all three slaves of the former Burgher Councillor Mr. Johannes Ramspek, presently the Lord's prisoners and defendants in the same case on the other side. The Council, having read and resumed with mature deliberation the written criminal claim and conclusion by Mr. Gabriel Exter, acting Fiscal pro interim, after consideration of everything that merited reflection and could move their Honors, administering justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, have condemned all three prisoners to be taken to the place where it is customary to execute criminal sentences, there being delivered to the executioner, tied to a post one after the other, to be severely scourged on the bare back with rods; both the first mentioned, Alexander and La Moer, each to be put in chains for the period of three consecutive years, and furthermore, together with the third prisoner, Willem, to be sent home to their master, provided that the same pays the costs and misen of justice, the Council dismissing the further claim of the officer.
Dutch transcription
123 den ged versoekt daar van Copoa om over 11 dagen daar daar op het onderstaande von rond geleesen en aldus in ad de proceduuren deeser gev. 122 Donderdag den 15 december 1785. s voordemiddags preesent den koopman de Heer Adriaan van Schoon, als voorsittend Lid, en alle de Leden, demptis den E: agtb: Heere Praesident Pieter Hacker, den Collonel de Heer Rob, bert Jacob Gordon, mitsgaders d' EE oloff Godlieb de Wet, Lodewik Christoff Warneck en Tobias Christiaan Ronnenkamp bij Indispositie, assumptis de drie Burgerraaden den tak: officie Eyss levert over Den 1 fiscaals ampt pro In„ sijne replicq o ut in scriptis, terim waarnemenden S' Gabri„ en segt bij sijne bij den Eysch „el Exter ratione Officie Cast„rs ter genomene Conclusie te persis eenre Den burger Willem Versveld ged„e omme op zyne ingeleverde antwoord te horen repliceeren ofte renuntieeren Den raad verleend aan den gerequireerden de versogte Copia der overgeleeverde replicq om, daarop over 14 dagen te dienen van duplieg den ratione officie Eyss leevert Ben 't fiscaals ampt pro over een schriftelijken tischg, Interim waarnemen den Sr munieert met twee bylagen Gabriel Cexter Ratione Officie den gedaagde den Eijschen bylagen Eysscher ter eenre hebbende hooren leesen, segt den Contra slaaf in quastie niet te hebben mis „handelt, maar dat de arm door den on Een burger Rijnier Bosson gelukkige slag was stuckent gesla„ ged:, omme te hooren Eyssonen „gen, en versoekt sijne slaaf te rugte en concludeeren, daarop te ant„ mogen hebben; allegeerend voorts„ woorden en te procedeeren als na regten nog verscheide omstandigheeden, son „der die met iets te staven weshalven Den Raad den ged' ordonneert omme heden over twee dan wel vier weeken sijne defensie in deesen Raade bij geschrifte te Exhibeeren voorm: het fiscaalt Ampt pro Interim waarnemenden „ficie Eijss=r in Cas Cremineel ter eenre op ende Jegens Alexander van de Rust, La Moer van Balijen Wil, Een lem van Macasser alle drie slaven van den oud burger raad Sr. Johannes Rams pek thans 's Heeren gev: en ged:e in 't selve Caster andere zyde Den Raad met ripe deliberatie geleesen en geresumeert hebbende den schriftelijken Crimineelen Eysch en conclusie door den het fiscaals ampt pro Interim waarnemenden Sr Gabriel Ester, na overwe „ging van alles wat re flevie meriteerde en hun E: agtb: konde doen moveeren regt doende uijtnaame en de van wegens de Hoogmogende Heeren Staaten generaal der verEenigde Nederlanden alle drie e¬ de ger: hebben gecondemneert, omme gebragt te worden ter plaatse alwaar men gewoon is Crimineele sen tentien te Executeeren, aldaar den Scherpregter overgelevert zijnde, den een na den anderen aan an een paal gebonden met roeden op den blooten ragge Strengelijk gegeeselt zijnde, de beijde eerstgem: Alexander en La Moer ieder voor den tyd van drie agter een volgende Jaaren in de ketting geklas „ken, en voorts nevens den derden gev: willem aan hunnen Lijfheer te huys gesonden te werden, mits denzelven betaale de kosten en missen van Jus¬ „titie, Ontseggende den Raad den verderen Eijsch van den officier de teegens de gevangene ingelever den 't fiscaals ampt pro In „de stukken ter rondleesinge geweest zijnde, is heden daar terim waarnemen den S' Ga¬ op het onderstaande vonnis briel Ester Katione officier Eyf „rijs gehouden synde, isheden, Sr Gabriel Ester natione of„ opgem: „ „teeren op te duspliceeren „ ƒ Contra nis geveld—. „ geveld —
English
124. veld. — The Council, after reading and reviewing the claim and conclusion submitted against the prisoners, having considered everything that came into consideration and could move their Honors, administering justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, has condemned both the prisoners to be taken to the place where it is customary here to execute criminal sentences, there the first-mentioned prisoner Tima of Batavia being handed over to the executioner, to be exposed under the gallows with a rope around her neck, then tied to a post, severely flogged with rods on her bare back, and further branded thereon, to remain banished for the term of her life to the Honorable Company's slave lodge; the second prisoner Silia, after having witnessed the justice, shall be sent home to her master, provided that she pays the costs and expenses of justice, and dismissing the further claim made by the Officer. On the documents of the defendant mentioned here, which were read in the round, the following verdict was handed down today: The Officer Ester ratione officii, prosecutor in a criminal case on the one part, against The soldier Jacob Bernhard of Rheinfels in Hesse, and Anna of Bengal, slaves of the burgher Georg Willem Hoppe, currently the Lord's prisoners and defendants in the same case on the other part. versus Tima of Batavia and Silia of the Cape, both female slaves of the burgher Jan Jacob Meijer, the Lord's prisoners and defendants in the same case on the other part. The Council, after having read and reviewed the claim and documents submitted against the defendants, having considered everything that came into consideration, administering justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, banishes the first-mentioned Jacob Bernhard forever from this country and the district thereof, as their Honors banish him therefrom by these presents, with condemnation in the costs, the defendant shall consequently be sent to the fatherland on one of this year's returning homeward-bound ships departing from here, working for his food aboard ship; the Council condemning the second prisoner Anna of Bengal to be taken to the place where it is customary here to execute criminal sentences, and after having witnessed there the justice administered to the female slave Tima, subsequently to be tied to a post by the Caffres and severely scourged, thereafter to be judicially sold elsewhere in the countryside for the benefit of her master, under the express condition of never ever being allowed to return to the Cape, with condemnation in the costs and expenses of justice, the Council dismissing the further claim made by the Officer. underneath stood: At the Cape of Good Hope, day and year as above. lower: in my presence was signed: C. L. Neethling, Secretary. 125. Thursday the 29th of December 1785. In the forenoon, present the Honorable Pieter Hacker, President, and all the Members, with the exception of the Colonel, Mr. Robbert Jacob Gordon, and the Military Captain, the Honorable Lodewijk Christoph Warneck, with the inclusion of the two Burgher Councillors, the Honorables Johannes Smuts and Jan Coenraad Gie. The petitioner requests by mouth an extension of the term until four weeks from today, in order to then serve his reply. The burgher Willem Versveld, petitioner, versus The Fiscal's office, temporarily administered by Gabriel Exter, respondent, to hear requested on his reply submitted ratione officii an extension of the term. The respondent ratione officii requests that the requested extension, in view of the vexatious manner of proceeding and for the sake of brevity, may be denied, and that the petitioner be ordered to deliver his reply to the Secretariat of this Council within the period of twice twenty-four hours, on pain of default. — The Council grants to the petitioner the requested extension until two weeks from today, in order to then serve his rejoinder, on pain of default; the Council granting to the respondent the requested copy of the representation submitted to the Council by the prosecutor ratione officii. The representative petitioner submits a request, wherein he requests an extension until four weeks from today, and also to be allowed to submit two private declarations at that time. The burgher Jacobus van Leeuwen as general attorney of the burgher David Keyzer, petitioner, versus The Landdrost of Swellendam Constant van Nult Onkruijd, respondent, to request on his submitted rejoinder an extension of the term. The Council grants to the representative petitioner the requested extension until four weeks from today, on pain of default; permitting him to submit the private declarations for examination at that time. underneath stood: Cape of Good Hope, day and year as above. lower: in my presence was signed: C. L. Neethling, Secretary. 127. The sworn clerk of this Council, J. van der Riet, for the respondent ratione officii, by virtue of the qualification granted to them, states to maintain that since the petitioner had already had a term of six weeks, he was sufficiently in a position to have his rejoinder ready, therefore requests that the representative petitioner's request may be denied, and that he be condemned to comply with the term. 126.
Dutch transcription
124. „veld. — Den Raad na Lecture en resumptie van den te „gens de gev: ingeleverden Eijsch en Conclusie, over„ „wogen hebbende, alles wat in aanmerkinge quam en hun EE agtbs konde doen moveeren, regt doende uyt naame ende wegens de Hoogmogende Heeren Staaten generaal der verEenigde Nederlanden, beijde de get: heeft gecondemneert, omme gebragt te werden ter plaatse alwaar men alhier gewoon is Crimineele Sententien ter Executie te brengen aldaar de Eerstgem: gev: Tima van Batavia aan den scherp regter overgelevert sijnde, met een Strop om den hols onder de galg te pronk gesteld, daarna aan een paal gebonden met roeden op den blooten ruggesten„ gelijk gegeeseld en voorts daarop gebrantmerk2 zijnde den tijd haares levens in 's EComps slaven logie gebannen te blijven; sullende de tweede get: Silia na de Iustitie aanschouwt te hebben, haren Zij heer te huys gesonden werden, mits betalende de kosten en misen van Iustitie en ontsegging van den verderen gedanen Eysch van den Officier. op de stucken der hier nevens voortz: S=r Ester Ratione offici staande ged„t dewelke ter Eyss=r in Cas Crimineel ter eenre rondleesing sijn geweest, is op ende Ieegens heden het volgende vonnis ge„ Den Soldaat Jacob Bernhard in Cas Crimineel ter eenre Contra Sima van Batavia en Silia van de Caab, beyde slavinnen van den burger Jan Jacob Meijer Mans 's Heeren get: en ged: in 't selve Cas ter andere zeijde en Raad na te hebben geleesen en geresu„ meert den tegens de gede ingeleverde Eyschen stukken overwogen hebbende alles wat in Consideratie quam, regt doende uyt Naame ende van wegens de Hoog mogende Heeren Staaten generaal der verEenigde Nederlanden band den Eerst gem: Jacob Bernhard ten eeuwigen dage uyt deesen lande en den reporte van dien, gelijk hem E: Agtb: denselven daar uijt syn bannen de mits deesen, met Condemnatie in de kosten, sullende den ged' over sulx met een der van hier ver „trekkende retour scheepen deeses Iaars, voor de Kost scheeps dienst doende na 't vaderland versonden werden, Condemneerende den raad de tweede gev:t An„ „na van Bengalen, omme gebragt te werden ter plaatse alwaar men alhier gewoon is, Criminee„ „le geweysdens te Executeeren, en na aldaar de aan de Slarinne Pima gepleegd werdende Justitie aan „schouwt te hebben, vervolgens door de Raffers aan een paal gebonden en scherpelijk gelaatst te worden, daar na ten voordeele van haren Lijfheer elders ten platten lan „de geregtelijk verkogt te werden, onder Expresse condi „tie van nooyt ofte oogt weder aan de Caab te mogen ko„ „men, met Condemnatie in de kosten en misen van Justitie Ontseggende den Raad den anders gedanen Eysch van den officier /:onderstond:/ Aan Cabo de goede Hoop die et Anno ut supna /:lager:/ my present /:was geteekent:/ C: L: Neethling Secretaris 125. van Rijnfels in hessen, en Anna van Bengalen, slaven van den burger Georg Willem Hoppe thans S Heeren get: en ged„t in 't selve Cas ter andere zeijde Donderdag den 29 December 1785. St. Rijne Johannes van 'S voordemiddags praesent den E: Agtbaren Heer Pieter Hacker Praesident, en alle de Leden denptis den Collonel de Heer Robbert Jacob gordon en den Capitain Militair d E: Lodewijk Christoph Wanneck assumptis de twee Burgerraden d E E:s Johannes Smits, en Jan Coenraal Gie en Reqt. verzoekt bij mondert Den burger Willem Versveld terminatie van termijn tot heden over vier weken, om als dan te die Requirant Contra „nen van replicq. Den 't Fiscaals amptpro In den Ratione officie gerequireer de versoekt dat de versogt wer terim waarnemen den 'Gabriel Exter gerequireerde omme op des „dende atterminatie, vermits de Micancuse wyze van procedeeren „ selfs Rat: off: ingelevert Re„ en tot verkorting, deselve mogt plicq te horen verzoeken atter„ werden van de mand geweesen, en aan den reqt. geordonneert om minatie van termin sijne replicq, binnen den tyd van tweemaal vier en twintig uuren, ter Secretarie deeses Raads te moeten overleeveren, op pane van verstek. — Den Raad verleend aan den Reqt. de versogte Merminatie tot heden over twee weeken, om als dan te dienen van duplicq, op paene van verstek; verleenende den Raad aan den gerequireerden de versogte Copia van 't door den Rat: officie Eyss„r aan den Raade overgelevert vertoog den qq Requirant leevert over een request, waar bij versoekt om en Burger Jacobus van Leew atterminatie tot heden over „wen als generaale gemagtigde vier weeken, en teffensom als van den burger david Keyzer dan te mogen overleggen, twee RRequirant onderhandsche verklaringen. Contra en Landdrost van Swellen den gesw: Clercq deeses Raad, J„o dam s' Constant van Nult Onkruijd Den Raad verleend aan den qq regt„ de versogte atterminatie tot heden over vier weeken, op pane van verstek; per „mitteerende hem omme als dan de onder„ „handsche verklaaringen tot speculatie te mogen overleggen. /:onderstond:/ abo de goede Hoop die et Anno ut Supre /:lager:/ mij present /:was getekend:/ L: Neethling Secretaris 127. „ gerequireerde, omme op des„ der Riet, voor den rat: off ge „selfs ingeleverden duplicq requireerden, uijt kragte te haren versoeken attermi der hun verleende quali„ natie van Termijn „ficatie Segt te Sustinee„ ren dat dewijl den reqt. reeds ses weeken termijn had gehad, hy genoegsaam in staat sij geweest, sijnde duplicq in gereedheid te kunnen hebben, versoekt mitsdien dat aan den qq reqt. syn versoek mogt werden ontsegt, en gecon „demneert om aan 't termijn te voldoen. ge 126 „ -
English
Register of the Criminal Court Rolls at the Cape of Good Hope, the year 1785. Adolph van Nunen of Hamburg, Company carpenter, and associates, prosecuted in a case of desertion, 22. August Lodewyk Frans of Iserlon, mason, 22. Anthony Joseph Becker of Cassel, trumpeter, 22. Arnoldus Seus of Noordbeek, 23. Arij de Graaf of Wilhousen, gunner, 23. Augustus Adams of Fult, 23. Adriaan Winands of Corting, ditto, 23. Andries Grosse of Decornia, sailor, 24. Andries Prikel of Laaren, 24. Anthoni Vedal of Langedoeg, 24. Andries Eekstroom of Stockholm, ditto, 25. Anthonij Fransiscus of Cadix, 26. Andries Andriesse of Gottenburg, ditto, 26. Albert Christiaansz of Fredrikshald, ditto, 26. Alexander Giesenhoff of Archangel, ditto, 26. Andre Manan of Punto Galle, ditto, 27. Anton Gaucie of Cadix, 27. Andries Zeebloem of Stockholm, 28. Anthon van Rijn of Groningen, ditto, 28. August van Cougies, slave of the citizen Jan George Naming, and associates, prosecuted in a criminal case, 43, 48. Apollos of Batavia, slave of the citizen firewarden Loos, and associates, imprisoned and prosecuted in a criminal case, 43, 48. Alexander van de Rust, slave of the former burgher councillor Johannes Carnspeck, imprisoned and prosecuted in a criminal case, 101. Anna of Bengal, slave of the citizen Willem Hoppe, imprisoned and prosecuted in the aforesaid case, 103. Bartholomeus Louw, prosecuted in a case of committed mistreatment of a slave, 120. Concerning the request made by the Pro Interim Fiscal Gabriel Exter with regard to the goods of the prosecuted slave Gree and associates, 125. On the memorial delivered in the Council by the Independent Fiscal Mr. Jan Jacob Serrurier concerning certain complaints made by His Royal Majesty of Denmark to the Lords Seventeen regarding the plunderings and robbery committed on the Danish ship Nicobar by certain Cape farmers, 127. Decision taken concerning the citizen Jan Jurgen Meyer, 128. Anthoni Roux and associates, prosecuted in a case of committed violence, 108. Benedict Lange of Stuttgart, house carpenter, and associates, prosecuted in a case of desertion, 22. Barend Nembden of Manslag, soldier, 23. Benjamin Godlieb Weijer of Boston, sailor, 24. Benjamin Draaijer of Dantzig, 22. Barend Westerhof of Lattens, hod carrier, 26. Baatjoe of Macassar, slave of Johannes Gysbertus Blankenberg, and associates, prosecuted in a criminal case, 43. Barkat of Sumbawa, slave of the citizen Fredrik Schikkerling, imprisoned and prosecuted in the aforesaid case, 48. Christiaan Pieter Brand and associates, exhibits a petition concerning his brother-in-law Daniel Verwey, 40. Constant van Nult Onkruyt, requests a personal summons against the citizen David Keyser, 72. Exhibits a memorial concerning the citizen Petrus Johannes du Plessis, 81. Coenraad Joers of Amsterdam, master quartermaster, and associates, prosecuted in a case of desertion, 22. Carolus Verdreeve of Oostende, mason, 22. Christoph Schellingen of Riga, gunner, 23. Casper Hammer of Copenhagen, sailor, 24. Christiaan Christensen, ditto, 25. Claas Harriet of Serusterven, 26. Carel Fredrik Laarbeek of Abo, 26. Cornelis Mulder of Copenhagen, ditto, 26. Cornelis Jenssen of Tananger, ditto, 27. Carel Elstrum of Stockholm, ditto, 28. Christiaan Ludolph Neethling, official prosecutor, against the commander of the Swellendam invalids, Jacob van Reenen, defendant, 75. Christiaan Andreas Storm, prosecuted in a case of committed mistreatment against a certain female slave named Sophia of Bengal, 84. Daniel Bosman, prosecuted in a case of fraud, 113. Daniel Roux and associates, prosecuted in a case of committed violence, 108. Decision rendered on the memorial and documents exhibited by the Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Daniel van Ryneveld, concerning the slaves Sephta, Arend, and Isaac, 79. On the petition presented by the Pro Interim Fiscal Senior Gabriel Exter and the interests submitted thereupon by the bookkeeper Jan Fredrik Kirsten concerning a certain person named Nares, 85. Ditto on the written memorial presented by the aforesaid Senior Gabriel Exter concerning the soldiers Jacob Bernard and Jan Christiaan Pruysman, 83. Report by the Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, 73. On the petition handed over to him by Johan George Breytenhaan, 18. Ditto, 57. Daniel Verwey, prosecuted in person for far-reaching impertinence, obstinacy, and brutality committed against justice, 30. Dirk Renblom of Stockholm, chief sailmaker, and associates, prosecuted in a case of desertion, 22. Daniel Nissen of Flensburg, gunner, 22. Daniel Hubert of Blamont, ditto, 23. Dominicque Wist of Toulon, ditto, 24. Daniel of the Cape, slave of the former merchant of the Honorable Company, Jan van Echten, and associates, prosecuted in a criminal case, 46, 50. David Keyser, prosecuted in person in a case of public nuisance committed on the public roads against the citizen Daniel Marais, 56.
Dutch transcription
Register op de Crim neele Regtsrolle aan Cabo de goede Hoop d' Anno 1785 Adolph van Nunen van Hamburg S: Comp timmerman C.s ged „ 22 in Cas van drossen Op N„ 22 August Lodewyk Srans van Ignilen Messelaar Anthony Joseph Briker Cassel Trompetter „ 22 „ 23 Arnoldus Seus van Noordbeek Arij de Graaf „ wilhousen Boss:r 0„ Fult Augustus dams Adriaan Winands „ Corting do Andries grosse „ decornia Matt„s Andries Prikel „ Laaren 0„ Anthoni Vedal „ Langedoeg ƒ „ Andries Eekstroom, Stokholm d i„ Anthonij Fransiscus, Cadix 6 Andries Andriesse „ Gottenburg d„o Albert Christiaansz„ Fredriks hald„o Alexander Giesenhoff „ Archangel d„o„ Andre Manan van P„r galle d„s 0„ Anton Gaucie Cadix „ 0„ Andries Zeebloem „ Stokholm „28 Anthon van Rijn „ groningen do - „28 ƒ August van Cougies Slaaf van den burger Jan 1 george Naming /: C. S. ged=e in Cas Crimineel — „43 G G 6 V - 148 Apollos van Batavia Leyteygen van den burger brande „meester Loos C. s. gev en ged in Cas Crimineel — „ 43. ƒ - „ 48. Alexander van de Rust slaaf van den oud burgerraad S J. Joh„s Carnspeck gev:t en gede in Cas crimineel _o 101. Anna van Bengalen Stavin van den burger willem Hoppe ges en gedt in 't voorsz: Cas _„o 26 N27 43 _ 48: ged in Cas van gepleegde mis„ Bartholomeus Louw 120 handeling van een slaaf „ 48: 75 22 24 22. 26 weegens het door den pro Interim Fiscaal Gabriel Exter gedaane versoek ten opsigte der goederen Gree C: S: - - op het door den Independent Tis taal m„r Ian Jacob Berrurier in Raade overgeleverde vertorg nopens de Soldaten Thomas Leeger en Johannes Pauli - - Benedict Lange van Stokart H:s timmerman C:s: ged: en van crossen— Barend Nembden van Manslag Sold„t Benjamin Godlieb Weijer, Boston Matt„s Benjamin Draaijer „ Dantig Barend Westerhof van Lattens Hlandlanger Baatjoe van Macasser Slaaf van Iohannes Gysbertus s ged in Cas Cremineel 42 Blankenberg Barkat van Sombauwa Slaaf van den burger Fredrik Schikkerling (:T ged in het voorsz Cas van den geactioneerde slaaf - _„o 103. weegens zeekere door zyne koning „lyke majesteijt van denemarke aan de Heeren seventhienen gedaane klagten, over gepleegde plunderingen en beroovinge van het deensch schip Nocabar door eenige Caabse boeren . - - - — - Besluyt genoomen weegens den burger Ian Iurgen Meyer Anthoni Rour C. S. ged=t in Cas van gepleegd geweld „ „ 23 „23 „24 „ 24 „24 „ 25 „ 26. „ 26 ƒ „26 „ 27 „ 125. L„ 127. Jr .. d - - — 28 - - — _ - „ ƒ 108 „23 Christiaan Pieter Brand (S: Exhibeert een request weegens zynen behuwden broeder Daniel Verwy - Constant van Nult Onkruyt versoekt dagvaarding in persoon op den burger David Keyser Exhibeert een vertoog weegens den burger Petrus Ioh„s du Plesses— Coenraad Joers van Amsterdam g„r meester (:s ged:t in Cas van drossen Carolus Verdreeve van oostinden metselaar Christoph Schellingen van Riga Bossr Casper Hammer van Coppenhagen Matts Christiaan Chrestense Claas Harriet van Serusterven Carel Fredrik Laarbeek „ abo Corneles Mulder van Coppenhagen— do Cornelis Ienssen „ Tananger d„o Stokholm d„o Carel Elstrum Christiaan Ludolph Neethling amptshalve requirant Contra den Commandant der swel lendamse Invalidos Jacob van Heeren gereqt. Christiaan Indreas Storm ged in Cas van gepleegde mishandeling aan seekere Slavinne in Naame Sophia van bengalen _o„ - 40 72 „ 81 28 24. 25 27 Daniel Bosman ged en Cas van froude— Daniel Rous (: S grd in Cas van gepleegd geweld 108. Dispositief gevallen op het door den Landdrost van stellen „bosch en Drakensteyn P Daniel van Ryneveld g'Exhebeert Vertoog en stucken nopens de slaven Sephta Arend en Isaac op het door den pro Interim Fiscaal S„r Gabriel Ertes gepraesenteerd request en door den boekhouder Jan fredrik Kirsten; daarop ingediende belangen nopens seekere persoon in Name Narcs 85 _o op het door voorn Sr Gabriel Exter gepraesenteerd schriftelyk. Verloog nopens de soldaten Iacob Bernard en Ian Christiaan Pruysman. op het door den Landdrost van Hellenbosch en Drakenstein d'E _„o„ 79 8 23 23 „ 23 „ 22 verregaande Impertinentie obstinatie en brutaliteijt teegens de Justitie gepleegd — Dirk Kenblom van Stokholm opperzilm: (Tijed en bas van drossen 1 Daniel Nissen „ flenburgs bossr do Blamond Daniel Hubert„ do Dominicque Wist„ Toulon Daniel van de Caab slaaf van den oud Coopman der EComp Ian van Echten C: S: ged: in Cas Cremineel 46 1 50 David Keyser ged en persoon in Cas van op 's heeren weegen aan den burger Daniel Marais gepleegde overlast — „ 56 _„o 83 _„„ 128: — 84. _„o 113 73 18 57 handen gestelde request van Johan George Breyderhaan Drakensteijn nopens het hem yn 8 - d o Daniel Verwe ged en persoon welgens Berigt door den Landdrost van Hellenbosch en 6 - do - 24 22 — 22 22 - 19 27 - 28 — - - - _„o 112: - „ „ „ - __o „ e „ „ „ — „ 30 „2 _„o 17 „ 2 - „„ „ „ 1 - o „ „
English
Erik Bakstroom of Stockholm, sailor Statement regarding the slave boys Ary and Adam belonging to the burgher Daniel van Ryneveld, acting as Fiscal, exhibited. Ruling rendered on the statement submitted by the Landdrost Hendrik Lodewyk Bletterman, acting Fiscal, regarding the burghers Anthonij and Daniel Rous as well as Pieter Ignatius Marais; on the request for bodily apprehension of the burgher Erasmus Smit, made orally in Council by the aforesaid Landdrost Senior Bletterman; on the request made by the farmer Gerrit Visser the elder, on account of his son; the fellow farmer Johannes Hendrik Visser. Daniel van Ryneveld exhibits a statement concerning the slave boys Sephta, Arend, and Isaac, as well as the Hottentot Andries and the Hottentot woman Sanna; offers a report regarding the petition of Johan George Brydenhaan — 57; reports orally in Council that the Hottentot Dikkop has passed away in the Lord's irons here; submits a statement regarding the slave boys Arij of the Cape and Adam of Bengal, belonging to the burgher David Malan. Evert Jansse of Stotkamp, quartermaster, with associates, sued in case of desertion — 6. Erik Matsen of Elberg of Drontheim, ditto — 58, 63, 61, 46. Gree of Sambouwa, slave of the Military Captain of this Castle Philip Christ van Heiden, sued and prosecuted in a criminal case and put to torture. Godlieb Bremer of Huskopt, soldier, sued in case of desertion — 8. Godlieb Zacharias of Danzig, ditto — 68. Leenaart Gerrit Winter, ditto — 43. Gerrit Pietersz of the Island Zeel, sailor — 48. Godlieb Romving Radelhoff, ditto — 27. George Laurens Caroes, Second Lieutenant on the East India Company ship de Paarl, detained and prosecuted in a criminal case — 27. Gerrit Marthenus, imprisoned and prosecuted in a criminal case — 28. Gellis Joseph Tesseur, detained and prosecuted in a criminal case — 26. Rino Johannes van der Riet, with associates, sued and prosecuted in a criminal case — 26. Frans Smit of Berlin, soldier, with associates, sued in case of desertion — 96. Francois Risse of Bayonne, ditto — 96. Franciis Castel of Marseille, gunner — 89. Frans Adam Carelstrom of Ensterjal, sailor — 6. Fredrik Grundquest of Carelstrom, ditto — 22. Fredrik Dabelo of Koningsberg, ditto — 25. Frans Piets of Sanagien, ditto — 22. Fredrik Wissing of Copenhagen, ditto — 26. Francois Mantagne of Nantes, ditto — 24. Francois Chaquelieure of Cette, ditto — 23. Fredrik Gustaaf Koninstijn of Stockholm, ditto — 23. Franciis Graingie of Narbonne, ditto — 23. Fortuyn of Bali, slave of the Assistant of the Honorable Company, sued in a criminal case — 50. The sued slave Gree, with associates — 20. Exhibits a statement regarding the burgher Jan Andrees Bai — 18. Submits a statement regarding a certain person named Narnis of Mozambique — 114. Exhibits a statement regarding a certain Otto van Kampts, residing here — 97. Submits a statement regarding the burgher Willem Versveld — 104. Exhibits a statement regarding the ducats stolen on board the ship Alblasserdam from the boy sailor Andries Mattheysen — 25. Gabriel Exter makes an oral request regarding the estate of Hendrik Cloete the elder, sued in case of physical assault — 26, 25, 24, 24, 24, 27. Honore Joseph Terwague of St. Maurits, house carpenter, with associates, sued in case of desertion — 3, 17. Hendrik Sprik of Gevendorp, soldier — 115. Hans Christiaan Wisnus of Aalborg, sailor — 70. Hendrik Drotenstrump of North Carolina, ditto — 62. Hans Lacen of Copenhagen, sailor — 66. Hans Christiaan Muller of the Island, ditto — 709. Hendrik Engelkamp of Gothenburg, ditto — 42. Christiaan Pand, ditto — 22. Hendrik Arendse, ditto — 22. Hans Roelofsen, ditto — 23. Hans Jurgen of Copenhagen, ditto — 23. Hendrik Tol of Groningen, laborer — 22. Hendrik Lodewijk Bletterman exhibits a statement regarding the burghers Anthonij and Daniel Roux as well as Pieter Ignatius Mareez — 95. Johannes Dempers exhibits a petition requesting that the case regarding the mistreatment of a slave boy may be declared civil and settleable. Jan Jurgen Meier of Thelburg, quartermaster, with associates, sued in case of desertion — 22. Jacobus Vonk of Hamburg, house carpenter — 22. Jurg Mols of Danneberg, ditto — 23. Jan Anthoni Ellers of Pietergiesen, ditto — 22. Jacobus Stek of Amsterdam, ditto — 23. Jurgen Adam Ernst of Heidelberg, mason — 23. Johan Fredrik Marsveld of Leipzig, ditto — 23. Johan Nicolaas Schersen of Kroonstad, ditto — 24. Jan Isaac Kermer of Zweibruecken, ditto — 26. Jan Corneflo of Middelburg, ditto — 26. Johannes de Booy of Venlo, ditto — 27. Julius Everhard Lindeman of Brunswick, ditto — 27. Jean Bastien Metseldorp, ditto — 28. Judocus Fredriks of Hull, ditto — 28. Jurgen Hendrik Roode of Strasbourg, ditto — 24. Johannes Breukers of Coblents, ditto — 24. Johannes Retterwald, ditto — 22. Josephus van Colput of Antwerp, ditto — 22. Johannes Babtist Sleur of Ghent, ditto — 23. Jan Christiaan Reesing of Blankenburg, ditto — 23. Jan Jurgen Meyer, prosecuted in person in case of receiving stolen goods — 23. Hendrik Lodewijk Bletterman makes an oral request for bodily apprehension of the burgher Erasmus Smid — 24. Exhibits a statement regarding two slaves and a Hottentot of the Fire Chief Charles van Cahman — 24, 22, 22, 22, 47, 96.
Dutch transcription
Erik Bakstroom en Stokholm matds Vertoog nopens de slaven Iongens Ary en Adam toebehorende den burger Daniel van Ryneveld R of g' Exhbeerde Dispositief gevallen op het door den Landdrost Hendrik Lodewyk Bletterman R Off ingeleverde Vertorg nopens de burgers Anthonij en Daniel Rous mitsg„s Pieter op het door voorsz Landdrost S„r Bletterman in raade by monde gedaane versoek van appre „hensie Corporeel op den burger Erasmus- Smit= „ op het door den Landbouwer Gerrit Visser doude gedaan versoek, weegens desselfs zoon 122 Ignatius Marais den meede Landbouwer Iohannes Hendrik Daniel van Ryneveld Exhebeert een Vertoog ten belange, der Slaven Jongens Sephta, Arend en Isaac mitsg„s den hotfentot Andries en de Hottenottinne Sanna _„ oiert van berigt nopens het request van Johan George Brydenhaan — 57: _„o rapporteerd in Raade by monde dat in 's heeren, boeyen alhier is koomen te overlyden alhier is koomen te overleyden den hottentot dikkop — „ leevert over een vertoog weegens de slave Jongens Arij van de Caab en Adam van bengalen toebehoorende den burger David Malan. Evert Iansse van Stotkamp quartieam„t Cs: ged in Cas van drossen 6 Erik Matsen van Elberg van dronthem do 58 63 61 46 Gree van Sambouwa Slaag van den Capitain militair deeses Casteels Philip Christ van Heiden ged en ged in Cas Crimineel - & ter torture gebragt Godlieb Bremer van Huskopt soldt s gedt in Cas van drossen — dantsg do Godlieb Zacharias Leenaart a Gerrit Winter Gerrit Pieters„ van 't Eyland Zeel mald„s Godlieb Romving, Radelhoff do George Laurens Caroes Sous Luijtenant op het oost Ind Com schip de paarl gedetineerden en ged ip Cas Cremineel Gerrit Marthenus gev en ged in Cas Cremineel Gellis Joseph Tesseur geditineerden en ged: in Cas Cremineel 8 68 43 _„o 48 „ 27 27 —„ 28 „ 26 _o 26 Rino Johannes van der Riet (s ged: en Frans Smit van berleyn Sold„t CT do Francois Risse „ Bagonnendo Franciis Castel„ Marseille bossr Frans Adam Carelstrom „ Ensterjal Mald„s Fredrik Grundquest van Carelstrom Fredrik Dabelo van Koningsberg Frans Piets van Sanagien Fredrik Wissing „ Koppenhagen Francois Mantagne „ Nantes Francois Chaquelieure„ Cette Fredrik Gustaaf „ Koninstijn van Stokholm d„o Franciis Graingie van Harbonne Fortuyn van Baly staaf van den adsistent der E Comp Cas Cremineel ged in Cas van drossen 96 96 89 David Malan Visser „ 6 _o 22. 25 22 _o ƒ o - — — : - 26 24 23 23 23 _„ 50 20 „ 18 - _„ „ 114 do do d„o do do do do - „ „ 25 26 25 _o 24 „ 24 24 27 den geactioneerden Slaaf Gree C: S: — Exhebeert een vertoog weegens de burger Jan Andrees Bai levert over een Vertoog nopens zeekere Name persoon en ^ Narnis van Mosambiquer Exhebeert een vertoog weegens zeekere 97 alhier remoreerende Otto van Kampts— levert over een Vertoog nopens den 104 burger Willem Versveld _„o Exhibeert een Vertoog nopens de Iong Matts Andries Mattheysen binnen boord van 't Schip Alblasserdam ontstolene ducaten Gabriel Exter woet versoek by monde nopens de goederen van Hendrik Cloete de oude ged in Cas van dadelijke Injurien— „ 3 S t Maurits huystimmerman Honore Joseph Terwague 6 s get in Cas van drossen Hendrik Sprik van Gevendorp soldaat Hans Christiaan Wisnus van aalberg malds Hendrik Drotenstrump van Noord Carolina Hans Lacen van Coppenhagen, Shald=s Hans Christiaan Muller van 't Eyland d Hendrik Engelkamp „ gottenburg d. o Christiaan Pand d.o Hendrik Arendse„ „ do Hans Roelofsen „ do Hans Jurgen „ Coppenhagen Hendrik Tol „ Groningen Handlanger Hendrik Lodewijk Bletterman Exhebeert een Vertoog nopens de burgers. Anthonij en Daniel Roux mitsg„s Pieter Ignatius Mareez 95 —: 17 115 Iohannes Dempers Exhibeert een Request, waarbi versoekt dat de saak weegens meshande ling van een slaven Jongen mogt werden verklaard (iviel en Composibel Ian Jurgen Meier van Thelburg g' m„r C s: geden Cas van orosse Jacobus Vonk „ Hamburg ht timmerman Iurg Mols „ Danneberg d=o Ian Anthoni Ellers, Pietergiesen d=o Jacobus Stek „ amsterdam Iurgen Adam, Ernst, heydelberg metselaar Iohan Fredrik Marsveld, Leippzig d Johan Nicolaas Schersen „ kroonstad do Jan Isaac Kermer„ Tweebrugge do Jan Corneflo van Middelburg Iohannes de booy van Venloo Julius Everhard Lindeman „ bronswyk 8 Iean Bastien Metseldorp do Iudocus Fredriks, huller d Iurgen Hendrik Roode „ Strantsburg Johannes Breukers van Coblents Iohannes Retterwald - Josephus van Colput van antwerpen Iohannes Babtist Sleur „ gent 8 Ian Christiaan Reesing „ blankenburg Heeling Ian Iurgen Meyer ged in persoon in Cas van van gestolen goederen 70 62 —„ 66 van apprehensie Corporeel op den burger Erasmus Smid Exhibeert een vertorg nopens twee slaven en een hottentot van den brand meester Charles van Cahman Hendrik Lodewijk Bletterman doet versoel by monde 709 42 22 22 23 23 22 22 22 23 22 23 23 23 H — 24 26 „ 26 27 —27 — 28. —28 24 24 22 22 „„ _„o - do do 8 do do do —— 23 23 23 24 24 — 22 22 22 — 47 96
English
Iohan Coenraad Ebeling of Salzgitter cadet 24 Iohan Bernes of Granada ditto 26 Iohannes Iacob Loos of Kitzingen soldier 26 Johan Jurgen Cleman of Dortmund ditto 26 Iean Louis Barbus of Amsterdam gunner 26 Iean Gustaaf van Regart wagon driver 26. Johannes van Lodensteyn of Leiden ditto 26 Johan Hendrik Berends of Hogenhamel ditto 26 Iacob Bruijn of Karlstad ditto 26 Ioseph Vink of Basendorp 26 Jan Meyer of Bremen Johannes van Petten of Ter Goes ditto Jean Baptist Murcie of Le Havre ditto Jan Rumer of Stockholm ditto Johannes Messe of Morelyn summoned in case of desertion Johan Pieterse Lond of Flensburg Iohan Hendrik Bhem of Konigsberg ditto Jens Nielsen of Hillingste ditto Jan Lentholm of Old Cababree sailor Jan Martien Laarsen of Delmer ditto Jan Tedder of Lingen sailor ditto Indocns Casius Fetergiesen ditto Ian Fredrik Boule of Margesing houden ditto Ian Formantie of Dunkirk ditto Ian Christiaan Lond of Flekkefjord ditto Johan Pieter Duurbloed of Altona ditto Johan Hentlij of Uinderland ditto Iohannes van den Abeele of Toksham ditto Jan Joseph Meyer of Binnen Johan Schoonberg of Stockholm Joseph Gerardus of Thiel Iohan Cassel of Stockholm ditto Johan Christiaan Weege of Conderts ditto Jan Langlais of Le Havre ditto Iohannes Daans of Lokeren ditto Exhibits a petition whereby he requests that the above-mentioned matter may be declared void and composable 77 Johan George Breijdenhaan presents a petition whereby he requests permission to proceed to the outer districts 51 Ian Andries Bam prosecuted in case of committed mistreatment of a slave boy 78 Jacob Bernhard van Rynfelden imprisoned and prosecuted in case of fencing stolen goods 103 126 guilders Johan Muller of Cologne detainee and defendant in criminal case 114 46 76 44 28 28 28 28 28 36 28 Iohan Blok of Overschoren ditto Iean Baptist Morel of Dunkirk ditto Jacobus Trop of Antwerp ditto Ian Hendrik Holts of Alt ditto Johan Hanssen of Bornholm ditto Iurgen Jacob Wagener of Stettin ditto Ian Diderik Loosen of Neygenwulden ditto Jan Larie of Nyborg ditto Jan Fredrik Brinkman of Erfurt ditto Iohannes Baak of Rotterdam ditto Iohannes Babtist de La Fortre of Harselberg ditto Johan Hendrik Anton Schuster of Burgerhage tradesman ditto 28 Johannes Kuypers of Alphen ditto January of Bali slave of the burgher Jan Michiel Elser prosecuted in criminal case Iacob van Reenen requests appeal to Batavia Iohannes Hendrik Visser summoned in person on account of the shooting to death of the Hottentot Danser 25 25 ditto 24 25 25 25 25 25 26 25 26 26 26 26 27 27 27 27 ditto ditto ditto 24 24 24 24 24 24 28 27 2 27 27 27 27 7 ditto M Leonard Ian Jacob Serrurier makes an oral request on account of the petition presented by the blood relatives of Daniel Verwy Exhibits a petition of remonstrance on account of the violence committed by Martinus Adrianus Berg and gestures giving rise to riot on the occasion that the burgher Daniel Verwy was to be apprehended Ditto exhibits a specific list of the Honorable Company's runaways in the past year Ditto makes known orally that he has obtained some evidence regarding the fencing of stolen goods committed by Jan Jurgen Meyer Ditto exhibits a remonstrance regarding the soldiers Thomas Seeger and Johannes Paule Ditto makes claim orally regarding January of Bali slave of the burgher Jan Michiel Elser Ditto exhibits a remonstrance regarding the soldiers Thomas Seeger and Johannes Pauli servants Kriel Leverland of Axel sailor summoned in case of desertion 26 Lodewyk Maderen of Alsace gunner summoned Meyer of Pruysmende sailor Laurens Nieuwland of Gothenburg ditto Louis Laubri of Halle ditto La Mour of Bali slave of the former burgher councillor Sieur Iohannes Barnspek imprisoned and prosecuted in criminal case 107 22 25 26 53 22 Pieter Franssen of Lubeck quartermaster summoned in case of desertion 22 Pieter Aers of Zamen carpenter 22 Pieter Roos of s-Graveland soldier 22 Pieter Weber of Middelburg ditto 48 Pieter Bosman of Brunswick soldier 25 Philip Bouduin of Herts ditto Paul Nicolaas of Aluu ditto Pierre Magnossi of Antibes ditto Pierre La Chasse of Monnickendam ditto Olof Burgreen of North Carolina sailor summoned in case of desertion Censien of Batavia Chinese imprisoned and prosecuted in criminal case Ontong of Siam slave of the burgher Hendrik Alberteijn imprisoned and prosecuted in criminal case 721 43 Nicolaas Nigul of Strasbourg gunner summoned in case of desertion 22 Nicolaas Laubscher summoned on account of buying up some wethers from Hottentots 86 Marten Schreuder of Danzig ship's carpenter summoned in case of desertion 27 Mattheys Andriesse of Malquires gunner 28 Mans Surense of Copenhagen sailor 23 Mattheus van Zeeland of Phuge ditto ditto Moses de Haus of Rotterdam ditto 6 Michiel Slandvliet of Philadelphia ditto Mattheys Herman of Koblenz ditto 27 Mattheys Walander of Jacobstad laborer 125 Melt van der Spuy summoned in case of committed mistreatment of a slave 83 ditto 23 23 23 24 24 27 26 25 25 22
Dutch transcription
Iohan Coenraad Ebeling van Salsgatten wettesaal —„ 24 Iohan Bernes „ granada d Iohannes; Iacob Loos, kitsingen sold„t Johan Jurgen Cleman „ dortmond do Iean Louis Barbus, amsterdam boss„ Iean Gustaaf van Regart wagenryder Johannes van Lodensteyn van Leyden & Johan Hendrik Berends, hogenhamel 8 van Iacob Bruijn „ Carelstad do Ioseph Vink „ basendorp Jan Meyer van bremen Johannes van Petten, Tergues d saij babtist Murcie, haire de grace do Jan Rumer van Stokholm do Johannes Messe van Morelyn ( Pged in Cas van drossen— Johan Pieterse Lond, Flensburg Iohan Hendrik Bhem„ Coningsbergen d. Jens Nielsen „ hillingste do Jan Lentholm van oud Cababree matds Jan Martien Laarsen„ delmer d Jan Tedder „ Lingen matt do Indocns Casius fetergiesen d Ian Fredrik boule „ Margesing houden d Ian Formantie, duijnkerken 8 Ian Christiaan Lond„ Flekkeloo d=o Johan Pieter duurbloed, Altona d Johan Hentlij, Uinderland d Iohannes van den Abeele Toksham d Jan Joseph Meyer „ binnen Johan Schoonberg „ Stokholm Joseph Gerardus „ Thiel Iohan Cassel „ Stokholm do Conderts. d Johan Christiaan Weege„ Jan Langlais, havre de grace d„o Iohannes Daans „ Lokere do 26 26 26 26 26. 26 26 26 26 „ Exhibeert een Request waar bi versoekt dat de bovengem Zaak mag werden verklaard (wiel en Composibel 77 Johan George Breijdenhaan praesenteerd een Request waarby permisse versoek zig na de 51 buijten districten te moogen begeeven. Ian Andries Bam gedt in Cas van gepleegde mishaen 78 deling aan een slaven Jongen Jacob Bernhard van Rynfelden gev en ged in Cas 103 van heeling van gestale goederen - 126 ƒ Johan Muller van Keulen gedetineerde en ge„ daagde in Cas Cremineel — 114 46 76 —. 44 28 28 28 28 28 36 28 Iohan blok „ overschoren 8 Iean Babptist Morel „ duynkerker 8 do Jacobus Trop van antwerpen Ian Hendrik Holts „ alt d„o 8 Johan Hanssen van borholm Iurgen Jacob Wagener van Stettind Ian Diderik Loosen van Neygenwulden 8 Jan Larie van Nyburg d Jan Fredrik Brinkman„ Exfort d Iohannes Baak van Rotterdam d Iohannes Babtist de La Fortre; harselberg d Johan Hendrik Anton Schuster „ burgerhage Hands: 8. 28 Johannes Kuypers van Alphen de January van baly Slaaf van den burger Jan Michiel Elserged in Cas Cremineel Iacob van Reenen versoekt appel na batavia Iohannes Hendrik Visser ged in persoon weegens het doodschieten van den hottentot danser - 25 25 do 24 25 25 25 25 25 26 25 26 - 26 26 26 27 27 27 27 do 8 8 —24 24 24 24 24 24 - 28 27 2 27 27 27 27 7 _„o M Leonand Ian Jacob Serrurier doet versoek by monde weegens het door de bloedvinden van Daniel Verwij gepraesenteerd Request s Exhileert een Request vertoog wegens de door Martinus Adrianus Berg gebesigde Violentie en tot oproer aanlyding gevende gebaarden by gelegentheyd dat den burger Daniel Verwy zoude worden geapprehendeert — _o„ Exhibeert een specifique Leyst van 'S E Comps in a:o pass:o geaufugeerde _o geeft by monde te kennen dat eenige bewysen heeft ingewonnen ten opzigte den door Jan Jurgen Meyer gepleegde heeling van gestolene goederen _„o Exhibeert een vertoog nopens den soldaten Thomas Seeger en Iohannes _„o diet Eysch by monde nopens January van baly slaaf van den burger Jan Michiel Elser _„o Exhebeert een vertoog nopens, de soldaten Thomas Seeger en Joh„s Pauli Paule— — dienaren— Kriel Leverland van Axel Malt C: sigd: in Cas van drossen — 26 Lodewyk Maderen van Elsas boss. C: S: Meyer van pruysmende Mhalds. Laurend Nieuwland, gottenburg d Louis Laubri van Halle d La Mour van buly Slaaf van den oud burgerraad S. r Iohannes barnspek gevenged in Cas Crimineel 107 22 25 26 53 22 Pieter Franssen van Lubeek g'meester /s ged: en Cas van drossen 22 Pieter Aers„ zamen A=s timmerman 22 Pieter Roos, 's gravenland soldaat Pieter Weber, Middelburg 8 Pieter Bosman van bronswyk soldt Herts Philip Bouduin„ - Paul Nicolaas„ aluu Pierse Magnossi„ antibis d„o Pierre La Chasse „ manikendam d 22 _o 48 25 sged in Cas Olof Burgreen van Noord Carolenai matts van drossen Censien van Batavia Chinees (Sget en ged in Cas bremideel Ontong van Siam Slaaf van den burger Hendrik Alberteijn ged: en ged: in Cas Crimineel — _o 721 43 Nicolaas Nigul van Straatsburg boss=r 6 P ged: en Cas van drossen 22 Nicolaas Laubscher ged' weegens het opkooper van 86 eenige Hamels by hottentotten Marten Schreuder van Dantsig h timm: C:s: ged in Caes van drossen Mattheys Andriesse, Malquires bossr Mans Surense „ Coppenh: halts— Mattheus van Zeeland Phuge d d Moses de Haus „ Rotterdam Michiel Slandvliet, Philadelphia d Mattheys Herman, Coblents d Mattheys Walander, Jacobstad Hlandlanger Melt vander Spuy ged' in Cas van gepleegde mishandeling 83 van een slaaf 27 28 23 do 6 - - - „ 27 _ 125 A do „ 23 23 23 24 24 - 27 26 25 25 22
English
Paulus Terrij, Ghent Padang of Stockholm Piere Andriessen of Amele, ditto Paul Geerhurd Tolke, Hamburg Pieter Gebhard, Flanders Pieter Verschuur, Antwerp Paulus Verair, Groningen, ditto Stockholm, assistant Pavaaij of bongies, Slave of the citizen and farmer Marthinus van der Spuy, imprisoned and indicted in a Criminal Case 70 Pieter, Oberg 87 Pieter, Venema, ditto 51 Pierre Iohannes Limmers, held in wagon transport 24 Padang, Kaffir, imprisoned and indicted in a Criminal Case 98 Pieter Ignatius Mareez, summoned in person in a Case of committed violence 108 Petition presented by Pieter Brand on behalf of his brother-in-law Daniel Verwij 45 Ditto submitted by Iohannes Dempers, wherein it is requested that the case instituted against him by the Fiscal pro Interim Mr. Jan Jacob Serrurier on account of mistreatment committed against a slave boy, may be declared civil and composable 4 Ditto presented by Johan George Breijdenhaan, wherein permission is requested to be allowed to proceed to the outer districts 48 Johannes Hendrik Visser, presented, wherein it is requested that the case on account of the shooting to death of a small Hottentot may be declared civil and composable 24 Inquiry regarding the estate of Jan George Sheyer 16 Ditto of a certain soldier Bernard Hammelen, Copenhagen 28 Ditto of the soldier Iohan Chrestiaan Pruysman 27 Roelaf Pieterse of Stockholm, sailor, summoned in a Case of desertion 126 Rynier Basson, summoned in a Case of mistreatment committed against his slave boy, ditto Sybrand Nombden of Manslag, soldier, summoned in a Case of desertion, ditto Stephen Winkel of Olphen, sailor, ditto Simon Janssen, Veere, ditto, ditto Simon Janssen, Gouda, ditto 25 Schipee of Mauritius, Slave of the citizen Isaac de Villiers, imprisoned and indicted in a Criminal Case 25 Sleman of Macasser, personal slave of the former apothecary Iohannes Gustaaf Volmer, imprisoned and indicted in the aforementioned Case 26 Leyd of Java, Slave of the former Merchant of the Honorable Company Ian van Echten, imprisoned and indicted in a Criminal Case 26 Spadilje of Siam, Slave of the citizen Albert Isaack, imprisoned and indicted in a Criminal Case 82 Silia of the Cape, Slave woman of the citizen Ian Jacob Meyer, imprisoned and indicted in a Criminal Case 88 Sake du bois, ditto, Montreal, ditto 27 Tomas Louw, New London, sailor, ditto 28 Somas Hteler, Boston, ditto Torrien ballie of Karlstad, master carpenter, summoned in a Case of desertion Tima of Batavia, Slave woman of the citizen Jan Jacob Meyer, imprisoned and indicted in a Criminal Case 103 102 100 26 Memorial exhibited by the Fiscal pro Interim Gabriel Exter concerning the citizen Jan Andries Bai 42 Memorial exhibited by the said Fiscal pro Interim regarding a certain person by name of Narcis of Mozambique 28 Memorial delivered by the Landdrost of Swellendam Constant van Nult Onkruyd concerning the citizen Petrus Iohs du Plessies 26 Memorial by way of indictment exhibited by the Landdrost Sts Hendrik Lodewyk Bletterman regarding the citizens Antony and Daniel Rous as well as Pieter Ignatius Marais 22 Memorial delivered by the Fiscal pro Interim Gabriel Ester regarding a certain Otto van Kampts residing here 1 Regarding mistreatment committed against a slave boy by the citizen Willem Versveld Memorial exhibited by the Landdrost of Stellenbosch and Drakensteyn Hendk Lodewyk Bletterman regarding the slaves Tobias and April belonging to the fire warden Charles van Cahman and concerning the Hottentot Dam 109 Memorial exhibited by the Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein Pr Rijneveld concerning the slave boys Sephta, Arend, and Isaak of the Cape and the Hottentot Andries as well as the Hottentot woman Panna 46 Memorial exhibited by the Independent Fiscal Mr Jan Jacob Serrurier regarding the soldiers Thomas Seeger and Iohannes Pauli 53 Memorial exhibited by the Honorable Independent Fiscal Mr Ian Jacob Serrurier regarding the violent and riot-inciting actions used by the Junior Merchant and former Landdrost of Stellenbosch and Drakenstyn, Marthinus Adrianus Bergh, on the occasion when the citizen Daniel Verwy was to be apprehended 34 Memorial exhibited in Council by the just-mentioned Honorable Independent Fiscal Mr Jan Jacob Serrurier concerning the soldiers Tomas Teeger and Iohs Pauli 6 Memorial submitted by the Landdrost of Stellenbosch and Drakensteyn Daniel van Ryneveld regarding the slave boys Arij of the Cape, Adam of Bengal 95 96 104 Ditto 126 26 22 22 6 5 70
Dutch transcription
Paulus Terrij „ Padang van Piere Andriessen van Amele d— Paul Geerhurd Tolke „ Hamburg Pieter Gebhard „ vlaanderen Pieter Verschuur „ ontwerpen „ stokholm Gent Paulus Verair„ Groningen d. stokholm handlanger Pavaaij van bongies Slaaf van den, brurger en Land bouwer Marthinus van der Spuy gev en ged in Cas Crmineel Pieter, Oberg Pieter, Venema „ Pierre Iohannes Limmers „ heldien wagenryde — 24 O —. 70 87 _o Padang Caffer ged en ged:t in Cas Cremineel — 98 Pieter Ignatius Mareez (s ged in persoon in Cas van gepleegd geweld . 108 Request door Pieter Brand (sweegens zyn broeder Daniel Verwij gepresenteerd _„o Iohannes Dempers ingelevert waarbij versaekt dat de saak, door den pro Interim Piscaal Mr. Jan Jacob serruries weegens gepleegde mishan deling aan een slaven Jongen teegens hem g'intameert, mag werden verklaard Cwrel en Composibel — _o, door Johan George Breijdenhaan gepraesenteerd, waarbij permissie versoekt zig na de buyten districten te moogen begeeven— Johannes Hendrik Visser gepraesenteerd, waarbij versoekt dat de saak weegens het doodschieten 51 Leyd van Javan Slaaf van den oud Coopman der E Compe Ian van Echten Ges en ged in bas Cremineel spadilje van Siam Slaaf van den burger Albert Isaack gev en ged in Cus Cremineel — 82 6 E Silia van de Caab Slavin van den burger Ian Jacob Meyer ged en ged in bas Cremineel _o 88 103 45 4 48 24 102 100 van een klyne slottentot mag werden verklaard Curel en Compositiel Rondvraag nopens den boedel van Jan George Sheyer - 16 „ seekere soldaat Bernard _e Hammelen „ Coppen _„ den soldaat Iohan Chrestiaan Pruysman Roelaf Pieterse van Stokholm Mutts Cs: ged:t in Cas van drossen Rynier Basson gedt in Cas van gepleegde mes handeling aan desselfs slaven Jongen— Sybrand Nombden van Manslag soldaat (T ged: in Cas van drossen— Stephen Winkel van olphen mulds Janssen „ veere do Simon Simon Janssen „ Gouda 8— Schipee van Maaritius Slaaf van den burger Isaac de Villiers gev en ged bus Cremineel Sleman van Macasser LysEygen van den oud apothecar Iohannes Gustaaf Volmer ged en ged in 't vorst Cas— 28 27 _„o 126 do go d do d 25 25 26 „ 26 27 28 - : _o 8 0 - : - — 42 28 26 22 - — 1 van drassen Sake du bois „ Mangrel 8 - Nieuwlonden matts Boston Tima van batavia Slavinne van den burger Jan Tomas Louw „ Somas Hteler„ Torrien ballie van Carelstad g:t tierm: Csged in Cas Jacob Meyer gev: en ged in Cas Cremineel 103 26 Vertoog door den pro Jnterim Fiscaal Gabriel Exter g'Exhibeert weegens den burger Jan Andries Bai Vertoog door gem: pro Juterim Fiscaal g'Exhibeert nopens zeekeren persoon in Naame Nareis van Mosambique F. Vertoog door den Landdrost van Swellendam Constant van Nult Onkruyd overgelevert weegens den burger Petrus Iohs du Plessies — 12 Vertoog by weege van Eysch door den Landdrost Sts Hendrik Lodewyk Bletterman g'Exhibeert nopens de burgeren Antony en Daniel Rous mitsgs Pieter Ignatius Marais door den pro Interim Fiscaal Gabriel Vertoog Ester overgelevert nopens zeekeren alhier remoreerende Otto van Kampts nopens gepleegde mishandeling aan, een slaven Jongen door den burger Willem Versveld Vertoog door den Landdrost van Hellenbosch en Drakensteyn Hendk Lodewyk Bletterman g' Exhibeert nopens de slaven Tobias en April toebehoorende den brandmeester Charles van Cahman en aangaande de Slottentot 709 Dam 46 5.3 34 Vertoog door den Landdrost van Stellenbosch en Drakenstein P r Rijneveld g'Exhebeert ten belange der slaven Iongens Sephta Arend en saak van de baub en den Slotten tot Andries mitsg. s de hottottinne Panna — Vertoog door den Independent Fiscaal Mr Jan Jacob Serrurier g'Exhibeert noopens de soldaten Thomas Seeger, en Iohannes Pauli Vertoog door den Heer Independent Fiscaal Mr Ian Jacob Terrurier g' Exhebeert nopens de door den ondercoopman en geweese Landdrost van Stellenbosch en Drakenstyn, Marthinus Adrianus Bergh by gelegentheyd dat den burger Daniel Verwy zoude werden geaxprehendeert gebesigde violente en tot oproer aanlyding gevende gebaarden Vertoog door eevengem: Heer Independent Fiscaal Mr Jan Jacob Serrureer in Raade g'Erheveert weegens de soldaaten Tomas Teeger en Ioh„s Pauli — Vertoog door den Landdrost van Stellenbosch en Drakensteyn Daniel van Ryneveld overgegeven nopens de slaven Jongens Arij van de Caab Adam van bengalen 6 95 96 104 ƒ do — 126 26 22 22 _o _„o 6 5 70 - _„o
English
Exter exhibited regarding the young sailor Andries Mattheysen, from on board the ship Alblasserdam, 83 stolen gold ducats. Statement by the interim Fiscal Gabriel. Sentence passed in the case of the Independent Fiscal Mr. Jan Jacob Serrurier, by virtue of his office prosecutor in a criminal case on the one side, against the burgher Daniel Verwy, defendant in the same case on the other side. Sentence passed in the case of the Landdrost of Stellenbosch and Drakensteyn, Sr. Daniel van Ryneveld, by virtue of his office prosecutor in a criminal case on the one side, against the Commander of the Swellendam invalids, Jacob van Reenen, defendant in the same case on the other side, behind which a certain protest has been noted. Mr. Jan Jacob Serrurier, by virtue of his office prosecutor on the one side, against Jannuary of Baly, slave of the burgher Jan Michiel Elser, detained and defendant in the same case on the other side. 8. Sentence passed in the case of the Independent Fiscal against the burgher Jan George Meyer, detained and defendant in the aforesaid case on the other side. 47. Against Baatjoe of Macasser, slave of the sworn clerk at the Orphan Chamber Johs. Gs. Blankenberg, with associates, defendant in the same case on the other side. 5. Daniel of the Cape, slave of the Merchant of the Honourable Company Johs. van Echten, with associates, defendant in the same case on the other side. 69. 50. 48. 37. 32. Sentence passed in the case of the interim Fiscal Gabriel Exter in a criminal case on the one side, against the Second Lieutenant of the Honourable Company's ship De Paarl, Laurens Caroes, detainee in the same case on the other side. 86. Against the burgher Melt van der Spuy, defendant in a case of committed ill-treatment of a female slave, on the other side. 88. Against Panaay of Boegies, slave of the burgher Marthinus van der Spuy, detained and defendant in the same case on the other side. 89. Spadilje of Siam, slave of the Free Black Albert Isaac, prisoner and defendant in a criminal case on the other side. The Hottentot Gerrit Marthinus, detained and defendant in the same case on the other side. 114. The Caffre Padang, detained and defendant in the same case on the other side. 126. Against the soldier Johannes Mulder of Keulen, stationed at this Castle, and the gunner Gillis Joseph Tesseur, who served with the artillery here, detainee and defendant in the same case. 6. Against Tima of Batavia and Silia of the Cape, prisoner and defendant in the same case on the other side. 8. Statement delivered in the case of the interim Fiscal Gabriel Exter in a criminal case on the one side, against Alexander of the Coast, with associates, detained and defendant in the same case on the other side. Against the soldier Jacob Bernhard van Rijnsveld and the female slave Anna of Bengal, prisoner and defendant in the same case on the other side. 127. Ditto in the case of the Landdrost Sr. Bletterman, by virtue of his office prosecutor in a criminal case on the one side, against Ontong of Siam, slave of Hendrik Albertyn, detained and defendant in the same case on the other side. 101. Sentence passed in the case of the Landdrost of Stellenbosch and Drakensteijn, Sr. Daniel van Ryneveld, by virtue of his office prosecutor in a criminal case on the one side, against the slave Scipio of Mauritius, prisoner and defendant in the same case on the other side. 725. Willem Suicers of Grol, gunner, with associates, defendant in a case of desertion. 24. Willem Ronquest of Calmar, sailor, ditto. 25. Wilhelmus Konings of Oostende, ditto. 25. Willem Fredrik Ryter of Monsium, ditto. 26. Willem Barend of Amsterdam, ditto. 26. Willem Blokveld of Giesendam, ditto. 26. Sybrand Andries of Mhul, sailor, with associates, defendant in a case of desertion. 28. Willem of Macasser, slave of the former burgher councillor Sr. Johannes Karnspek, prisoner and defendant in a criminal case. 79. Willem Versveld, defendant in a criminal case on account of ill-treatment of his slave. 121. 125. 128. 124. 120. 2. 6. 51. Agreed. Anno 1: And declared: 2: that on the 17th of June of the past year, the prosecutor by virtue of his office having been informed 3: that at the Ratel River near the Soetendaalsvallei within the territory of this government, the Danish Asiatic Company ship Nicobar had run aground; 4: the prosecutor by virtue of his office immediately upon the said information 5: sent to the Field-Cornet Jacobus Fourie, living closest to that area, such written orders 6: as he deemed necessary regarding the shipwrecked persons 7: and serviceable to those interested in the said ship; 8: that the prosecutor by virtue of his office subsequently, to assist the Orphan Master Sr. Hendrik Justinus de Wet, 9: who was provided with a written authorization from the Right Honourable Governor 10: to salvage and administer the goods washed ashore and found on the beaches around there, 11: gave along his substitute Christiaan Godhelp Rudolph 12: and the orderly trooper I: Cheemer; 13: that the said Sr. De Wet as well as the substitute Against the Commander of the Swellendam invalids, Jacob van Reenen, defendant on the other side. There appeared before the Honourable and Worshipful Court of Justice of this government the Junior Merchant and Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Daniel van Ryneveld, prosecutor by virtue of his office on the one side, against
Dutch transcription
Exter g'Exhelieert nopens den Iong Mattrous andries, Matthey Sen bannen boord van t schip Alblasser Quam ontstolene 83 goude ducaten „ Vertoog door den pro Jnterim Piscaal Gabriel Vonnis geveld in de zaak van den Independent Fiscaal mr Jan Jacob Serrurier Ratione officie Eyscher in Cas Cremineel ter eenre, op ende Jeegens den burger Daniel Verwy ged: in 't selve Cas ter andere zeyde Vonnis geveld in de zaak van den Landdrost van Stellen bosch en Drakensteyn Sr. Daniel van Ryneveld Rat offici Eysscher in Cas Cremeneel ter eenre op ende Jeegens den Comman „dient der Zwellendamsche, Invalides Jacob van Reenen gedt in 't zelve Cas ter andere zeyde, waar agter een zeekere M„r Ian Iacob Serrurier Rak. off Eyssr ter eenre, op ende Jeegens Jannuary slaaf van den buerger, Jan van baly Michiel Elser get en ged in 't zelve Cas ter andere heyde Vonnis geveld in de zaak van den Independent Fiscaal den burger, Jan George Meyer get en get in 't voorsz Cas ter andere _ 47 zeyde op ende Jeegens Baatjoe van Ma„ casser slaaf van den gesw Clercq Gisbr ter weeskamer Joh G Blankenberg (:S: ged: in 't zelve bus ter andere zeide Daniel van de Caab Slaaf van den Coopman der EComp„e Ioh„s van Echten C: S: ged in 't zelve Cas ter andere 50 zeyde _„o 48 37 32 D Vonnis geveld in de zaak van den pro Interem Fiscaal Gabriel Erter in Cas Cremineel ter eenre Contra den Sous Luytenant van het E Comp„s schip de paarl, Laurens Caroes gedetineerde in 't zelve Cas ter andere zijde Contra den burger Melt vander Suij glds in Cas van gepleegde mishandeling aan een slaven heijd, ter andere Contra Panaay van bongies Slaaf van den burger Marthinus van der Spuij ged en ged in 't zelve Cas ter andere heyde spadilje van Siam slaaf van den Vrij Swart Albert Isaac geven ged in Cas Crimineel ter andere zyde den Hottentt Gerrit Marthimes andere zeyde ges en ged: in 't zelve in Caster den Caffer Padang zelve Caster andere zeyde Contra den ten deesen Casteele be„ scheydenen soldaat Johannes Mulder van keulen en den de arthillerij alhier dienst gedaan hebbende Bosschieter Gillis Joseph Tesseur gedetineerde en ged in 't zelve bus Contra Tima van batavia en Silia van de Caab gev en ged: in 't zelve bas ter andere zeyde 8 86 protest staat aangetekend - - - — — zeijde 5 69 — x 88 89 int ged en gld 114 —. 126 Vertoog geveld in de zaak van den pro Interem Fiscaal Gabril Exter in Cas Crimineel ter eenre Contra Alexander van de Kust ( S. ged en ged in 't zelve Cas ter andere zeyde 6 „ Contra der soldaat Jacob Bernhard van Rijnsveld ende Slavinne, anna van bengalen gev en ged in't zelve bas ter andere zeyde _„o in de zaak van den Landdrost Sr Bletterman Rat offici Eysscher en Cas Crimineel ter eenre Contra Ontong van Siam Slaaf van Hend=k Alberteyn ged en ged in 't zelve Cas ter andere zeyde — tonnes geveld in de zaak van den Landdrost van Pr Stellenbosch en Drakensteijn Daniel van Ryneveld Ratione officie Eysscher in Cas Cremineel ter eenre op ende Jeegene den slaaf Supio van Mauritius ga en ged in t zelve bas ter andere zeyde Willem Suicers van grol bosscheeter C S. ged: en Cas van drossen — 24 Willem Ronquest van Calmer Mhatds Wilhelmus Konings „ oostende do Willem Fredrik Ryter „ Monsium 8 Willem Barend Amsterdam Willem Blokveld „ giesendam d„o Willem van Macasser slaaf van den oud burger-raad Sr. Johannes Karnspek gev en ged in Cas Crimineel— -. 25 25 79 121 Sybrand Andries van Mhul Mattroos C:S: gedaagde en Cas van drossen P Accordeert. 13 Willem Versveld ged in Cas Cremineel weegens mes han 127 „ 101 „ 725 - 125 deling aan zyn slaaf _„o _„o - _„ 128: 124 120 26:— 2. — 26 26 28 d„o - 6 51 ƒ A„o 1: Ende deede zeggen 2: dat op den 17:' Junij de gepasseerden Jaars de r: O. Eijsscher zijnde geinformeerd geworden 36: dat aan de ratelrinier omtrend de soetendaals vallen in 't territoir van dit gouvernement was gestrand 't deenst Asiatius Compagnie schip Nicobar A: de r: O: Eijsscher direct op deselve informatie 5: aanden het naast daar omtrend woonenden veld„ wagtmeester Jacobus Fourie heeft afgesonden gehad zodanige schriftelijke ordre E: als oordeelde omtrend de schip breukgeleedene noodig 7: en voor de geinteresseerdens van 't zelve schip dienstig te zijn dat de R: O: Eijsscher vervolgens ter adsistentie van den weesmeester S„r Hendrik Justinus de wet 9: denwelken van den Weled: gestr: Heere gouverneur met eene schriftelijken qualificatie 10: tot het bergen en administreeren der opgespoelde in aande stranden daar omstreeks zig bevinden„ de goederen was voorsien 11. zijn substituit Christiaan Godhelp Ru„ „dolphi 12: en den ordonn: ruijter I: Cheemer hebbende meede gegeeven 13: van gem: S„r de Wet zo wel als den substituut Den Commandant der Zwellen damshe invalider Jacob van steenen ged: ter andere zijde Compareerde voor den Ed: Agtb: rade van Justih deeses gouvernements den onder¬ koopman en Land Drost van Stellenbosch en Drakenstein Daniel van Rijneveld rat: of Eijsscher ter eenre 8 Contra
English
upon their return Anno 14 to his utter surprise had to learn 15 that they, not only while driving thither on the road, had encountered several wagons 16 loaded with various goods washed ashore from the aforementioned ship Nicobas, 17 belonging to the just mentioned veldwagtmeester Jacobus fourie, Louis fourie, Coenraad Johannes Groenewald, Burgers van Dijk, Mattheus Guilliauwe, Christoffel Groenewald, Lucas Marthinus Marais, and Margaretha Radijn, widow of Wessel Wessel, 18 but also, upon their arrival at the beach, had found fully thirty wagons loaded with the same aforementioned goods, and learned that the greatest part of the washed ashore goods had already been transported from there; 20 that the more mentioned Pieter de wet, having asked the collective persons to whom the wagons loaded with the washed ashore goods belonged, 21 who had given them the right to act so arbitrarily with the same goods and to take them for themselves, 22 they unanimously and as if from one mouth had answered: Jacob van Reenen, the defendant in this matter; 23 that, the necessary proceedings having thereupon been instituted by the Officer against the abovementioned persons, 24 it has appeared, both from the same and from the inquests previously gathered to that end, with respectful correction, 25 that the robbing, stealing, and carrying off of the washed ashore goods from the aforementioned ship Nicobas 26 must be attributed to the defendant in this matter, No 27 and that he, the defendant, gave the first occasion thereto; 28 that the Officer Plaintiff has therefore believed it to be of his indispensable duty 29 also to have to request of Your Honourable Worships, 30 just as the Officer Plaintiff then also requested and obtained from Your Honourable Worships on 15 Iannuarij a summons in person, 31 in order to hear such Claim and Conclusion, or request or requests, 32 as the Officer Plaintiff on the appointed day should come to make and take, 33 to answer thereto and further to proceed according to law; that the defendant subsequently, having been condemned by interlocutory sentence of Your Honourable Worships to answer to such articles as should be put to him on behalf of the Officer, 34 upon his appearance before the gentlemen commissioners to that end, declared to the same, under manifold worthless exceptions and arrogant pretexts, 35 that he would not answer to the aforementioned articles; 36 that the Officer, by the declaration made by the defendant, found himself obliged to request of Your Honourable Worships that in this matter such provisions might be made 37 as Your Honourable Worships should judge to be proper for the execution of the same disposition; 38 that the further disposition of Your Honourable Worships was then finally of such effect 39 that the defendant found himself persuaded, as it were, to answer to the articles put to him on behalf of the Officer Plaintiff; 40 that he, the defendant, in his given responses, continually sought to verify his innocence 41 with a certain legal advice in the trial, from the since No 27
Dutch transcription
bij hun te rug komst A„o 14 tot zijn uijterste surprice heeft moeten verneemen 15: dat zijl: niet alleen in't derwaards rijden op weg ontmoet hadden eenige waagens ƒ 16. belaaden met differente van't voorsz: schip Nicobas opgesptelde goederen 17: toebehoorende aande eevengem: veldwagtmeester Jacobus fourie, Louis fourie, Coen„ raad Johanne Groenewald, Burgers van Dijk, Mattheus Guilliauwe Christoffel Groenewald, Liuas Marthinus Marais en Margaretha Radijn weede. Wessel Wessel 8 maar ook bij hun arrivement aan 't strand wel dertig waagen belaaden met deselve voorn. goederen hadden aangetroffen en vernoomen dat het grootste gedeelte der opgespoelde goederen reeds vandaar was vervoerd 20: dat meerw: P„r de wet aande gesamentlyke persoonen aan dewelke de waagens met de opgespoelde goederen belaaden toekwaamen 24: gevraagd hebbende wie hun regt gegeeven had zoo willekeurig met deselve goederen te handelen en na hun te neemen 22 zijlieden eenparig en als uijt eenen monde geantwoord hadden Jacob van Veenen den ged: in deesen 23: dat door de r: o: h„r daarop teegens de bovengem: Persoonen de nodige proceduuren zynde geentinmueerd 24 zoo uijt dezelve als uijt de bevoorens tot dat einde ingewonnene enquesten /:onder eerbiedige verbeeteringe is toegescheenen. 25: 't rooven, steelen en vervoeren der opge„ spoelde goederen van 't voorsz schip Nicobas 26: aan den ged: in deesen te moeten attribueeren N„o 27: en hij ged: de eerste aanleijding daartoe te hebben gegeeven 28. der: 0 E„s dus van zijn indispensabelen pligt heeft gemeend te zijn 29: almeede van UWEd Agtb: te moeten versoeken 30: gelijk de r: d: Eijs„ dan ook op den 15 Iannuarij heeft versogt en geobtineert van Uw Ed: Agtb: dag„ vaarding in persoon 31: ten einde te aanhooren zodanigen Eijsch en Conclusie dan wel versoek of versoeken 32. als de r: O: Eijs„s ten daage dienende zou komen te doen en te neemen ƒ 33: daarop te antwoorden en voorts te procedeeren als naregten. Dat de ged: vervolgens bij intertvcntoire vonnis van UwEd: Agtb gecon„ „demneert zijnde te antwoorden op zodaanige arti„ „culen als hem van weegens de r: O: h„t zouden worden voorgehouden e 34: bij zijn Comparitie voor heeren gecommitteerdens ten dien einde aan deselve onder veel vuldige niets „waardige exceptiën en arrogante pretexten heeft gedeclareerd 5: vanniet te zullen antwoorden op de heven articulen 36. dat de 7. d„ h„ door de gedaane declaratie van den gedaagde zig heeft genoodzaakt gevonden van Uw Ed: Agtbare te versoeken dat in deesen zodaanige voorsieningen mogten werden genoomen §7: als Uw Ed: Agtb: ter executie van dezelve dispositie zouden oordeelen te behooren 38. dat de naadere dispositie van UwEd Agtb dan eindelijk van dat effect is geweest 39: dat de gld: zig als gepersuadeert heeft gevonden te antwoorden op de hem van weegens de rd: Eijsscher voorgehoudene articulen 40: dat dat hij ged: bij zijne gegeevene responziven bij continuatie zijn onschuld heeft getragt te verificeren 41: met zeeker advies in 't proces, van den zeedert No 27 : g
English
of the person repatriated from here, the former Independent Fiscal Mr. Willem Cornelis Boers, and the burgher Jan Smid, given in the year 42 by the advocates Ploos van Amstel, Luzac, and Lejeune; 43: but that he nevertheless deemed himself authorized, by virtue of that same legal opinion, 44: in the presence of the persons who were there on the beach, to declare to the field cornet, meaning: 45: that it was not the business of a burgher 46: to look after foreign men's goods, but rather to bury the dead; 47: that the Prosecutor, nevertheless, subject to respectful correction, considered 48: the defendant's confession insufficient to make an extraordinary claim against the defendant; 49: at the first meeting requested 50: that the defendant might be admitted to an ordinary trial, 51: as the defendant was also admitted thereto; 52: that however much the Prosecutor, solely on the basis of the defendant's confession, might have restricted his conclusion to an evil counselor whose advice and instigation to the deed was also effectively the cause of their accession, 53: he nevertheless, both on the foundation of the evidence annexed hereto 54: and the defendant's confession, finds it necessary 55: to occupy Your Honorable Worships' attention for a little while with a clear presentation of the crimes of which the defendant has made himself guilty, 56: and with the examination of the punishment which the defendant has merited; 60: and then finally that in counseling that under the pretext of provisional salvage one might take all washed-up and stranded goods for oneself, and to have his advice carried out daily, he, the defendant, would take upon himself everything that came of it; 61: the Prosecutor thus considers himself obliged to deal with these different crimes accordingly; 62: and as the defendant himself in the first place says in the first article of his interrogation, 63: that he is Commandant of the Swellendam Invalids, 64: he will neither be able nor willing to deny 65: that pursuant to his oath and duty, and as a man who, according to almost all his detailed answers in his interrogation, seems to want to claim a particularly great knowledge and understanding of the rights due to a burgher in a colony such as this, 66: he, the defendant, principally ought to know 67: that no society, much less any country, can exist without laws, 68: and that everyone must and ought to conduct himself according to those same laws; 69: and that the transgressors thereof in general, 69½: and that those who in particular are entrusted with a higher degree of observance of those same laws, No. 57: And since the crimes of the defendant are of a different nature, 58: and namely, firstly, that as a burgher officer, instead of inciting his subordinates to obedience of the orders given to them, he attempted to lead them away from their fair and no less lawful obedience; 59: and secondly, having exhorted those same subordinates through a legal opinion that they were authorized to break their commanded orders stipulated by the government; No. 57: [illegible] also ought to be punished more severely, 71: without anyone being authorized 72: to judge the equity or inequity of the laws, 73: since this latter is entrusted solely to the rulers of the country; 74: and that the defendant, therefore, both by virtue of his office and the common people's trust in his superior knowledge, could be assured 75: that very quickly upon his plausible presentation 76: and the influence he could arouse in the hearts of the listeners by his assurance of wanting to take everything upon himself, 77: his advice would be followed, 78: of which the consequences have also provided the most indisputable proof; 79: so that the defendant, on account of the intentional, willful, and no less malicious abuse of his office and the oath and duty attached thereto, 80: deserves not a moment longer to continue therein, 81: and in order to give an ignorant public no further opportunity to expose themselves to such wicked advice, 82: moreover to be deprived of all prerogatives and benefits and rights of a common burgher. 83: It is furthermore beyond all dispute 84: that from the defendant's misinterpretation and misapplication of an opinion which relates to a private lawsuit, 85: it is most strongly manifested what diligence he has employed 86: to completely destroy the laws and orders of his government; 94: and which all of us, inhabitants of this colony, have so dearly sworn to obey, 95: we disapprove, notwithstanding our oath and duty, 96: and have thought fit to obey them no longer, 97: but a private opinion, which by the thousandth consequence cannot be regarded as anything, 98: we all must follow according to the misconception of myself; 99: and the defendant has thus by his entire conduct herein not shown himself to persuade his subordinates 100: to the breaking of all the established laws and orders of his government, to destroy; 87: for he, the defendant, was not content to let his malicious intention shine through, as appears from the answer to No. 10 of his interrogation, 88: with the understanding and arrogant knowledge he believes he has of the repeatedly mentioned opinion, 89: to reveal the same only to the field cornet; 90: Honorable Worships, he goes to the widow Wessel Wessels and assures her that, quod bene notandum, from stranded foreign ships goods might freely be taken away whenever no one was present; 91: and has the defendant, with the distortion of what he understood from the opinions, 92: not sufficiently confessed this himself in article 25 of his interrogation; 93: what else does the defendant mean to say by that than: the laws which our lawful government has given
Dutch transcription
van hier gerepatrieerden hier independent fiscaal M„r Willem Cornelis Boers en den burger Jan Smid A„o 42 door de advoccaten Ploost van Amstel, Lusac en Lejeure gegeeven 43: dog dat hij egter niet te min zig bevoegt heeft ge„ „reekend omme uijt kragte van 't zelve advijs a4 ter presentie van de zig aldaar aan Strand bevindende persoonen te declareeren aan den veldwagtmeester zin 45: dat UE: 't net de zaak van een burger quam te 46 zijn op vreemde mans goederen te passen maar wel de dooden te begraaven 47: dat de roEr niet te min onder eerbiedige correctie heeft gemeend 48: des ged„s Confestie niet voldoende genoeg te zijn omme teegen den ged: Extraordinair Eijsch te kunnen doen 49: bij de eerste vergadering heeft versogt 50: dat den ged: mogte worden ontfangen in een ordinair proces 51: gelijk den ged: daar ook daartoe is geadmitteert §2: dat hoe zeer ook de 2: O: E„r net wel uijt kragte van des gede. Confessie alleen tot de Conclusie bepaald op eenen quaaden raadgeever welker raadgeeving en aanlijding tot de daad ook effectivelijk oorsaak is geweest han toetreeden §3: hij egter zoo op fundament der bij deesen geannexeerde bewijven H4: als des geds: Confessie noodig vind 55. de attentie van UWEd Agtb een wijnig te occupeeren met een liquide betaag vande misdaaden waar aan den ged: zig heeft schuldig ge„ maakt 56: en met 't ondersoek der Straffe welke hij ged: heeft geweriteerd gehad 60: en dan eindelijk der den in 't Consuleeren van quasie onder protext van provisioneele berging alle opgespoelde en gestrande goederen na zig te moogen neemen, en om zijnen raad daagelijk te doen, executeeren hij ged: alles op zig wilde neemen wat er van quam 61: de r: O: hijs„s deselve differente misdaaden dan ook dusdanig zig verpligt oordeeld af te handelen 62: en gelijk den ged: dan in de eerste plaats zelve bij het eerste articul van zijn verhoor zegt 63: Commandant der Zwellendamse invalides te zijn 64: zal hij wel niet kunnen nog willen ontkennen 65: dat ingevolge zijn eed en pligt, en als een man die volgens bijna alle zijne articulative antwoorden van zijn verhoor een bijzondere groote kennis, en weetenschap schijns te willen pretendeeren van het regt 't welk een burger in een Colonie als deesen toekomt 66: hij ged: principalijk behoord te weeten 67: dat geene soliteit veel minder geen Land zonder wetten bestaan kan 68: en dat een ieder zig dient en behoort te gedraagen na dezelve wetten 69. - en dat de overtreeders van deselve in 't generaal 69½ - en dat de geene die in 't particulier een meerdere N:o 57: En daar de misdaaden vanden ged: zijn van eenen differenten aart 58: en wel eerstelijk dat hij als een burger officier in steede van zijne mindere aante zetten tot obedi„ entie van de ordres hun gegeeven deselve heeft getragt af te lijden van denselver billijke en niet minder regtmaatige gehoorzaamheijd — §9: en tweedens deselve zijne mindere door een advijs aangemaand bevoegd te zijn tot 't verbreeken van derselver aanbevoolene door de regeeringe bepaalde ordres N„o 57:—: ƒ - graad der opservantie van deselve wetten aan betrouwd zijnde A.: o 70: ook zwaarder behoord gestraft te worden 71: zonder dat iemand bevoegd zij 72: over de aquiteit of de inaquiteit der wetten te moogen judiceeren 73: alsoo dit laatste alleenlijk aan de regenten van den lande is aanbetrouwd 74: En dat den ged: zig dies zo uit hoofde van zyn qualiteit als 't vertrouwen van het gemeen in zijn meerdere kunde, zig verteekend konde houden 75: dat zeer ras op zijn waarschijnlijk voordragt 76: en den invloed die hij bij zijn verseekering van alles op hem te willen neemen in de harten der aan„ „hoorende kon verwekken 77: zijne raadgeeving zoude volgen 78: En waar vande gevolgen dan ook 't onweeder„ spreekelijkste bemijs hebben opgeleevert. 79: zodat den ged: uijt hoovde van't opzettelijk moedwillig en niet minder quaadvartig gebruijk van zijn qualiteit en daar aan verknogten eel en pligt 80: geen ogenblik langer meriteerd daar in te con„ „tinueeren en om een onkundig gemeen niet langen ge„ 81 leegentheijd te doen geeven van zig aan diergelijke boozeraadgeevingen te exponeeren 1 bovensdien van alle prorogativen en R. beneficiën van en regten van een gemeen 1 burger te worden verstooken 83 't is wijders buijten allen Contest 84: dat uijt 't verkeerd uijtleggen en plaatsen van den ged: van een advij dewelke tot een particui„ „lier proces haar betrekking heeft 85: ten sterksten wanifesteerd welken vlijd hij aangewend heeft 86: de wetten en ordres van zijn regeering geheel 94: en die wij alle ingeseetenen deeser Colonie zoo duur beswooren hebben te zullen gehoorsaamen 95 disaprobeeren mij niet teegenstaande onsen hed en pligt 96 en hebben die goedgevonden deselve niet langer te obedieeren 97: maar een particulier advijx 't welk bij de duijzendste Consequentie voor geen niet kan worden aangemerkt 98: moeten wij alle na 't verkeerde begrip van mij opvolgen 99: en heeft den ged: dis door zijn geheel gedrag in deesen niet betoond zijne mindere te persuadeeren - 100: tot het verbreeken van alle de bepaalde wetten en ordre van zijn overigheijd te vernietigen A:o 87: want hij ged: zig niet vergenoegd heeft zijne ma„ „litieuse intentie blijkens het antwoord op Ao 10: van zijn verhoor te laaten doogstraaten 88: met 't begrip ende vermeetele kennis die hij van het meerm: Advijs weend te hebben 89: omme deselve alleen aan den Veldwagtmeester te openbaaren 90: Heer Ed: Agtb: Heeren hij gaat bij de weed„ Wessel wessels en verseekerd haar dat quod bene notandum van gestrande vreemde scheepen vrij de goederen mogten worden weggenoomen wanneer er niemand bij was is 91: en heeft den ged: met de verdraaijing van't geen hij uijt de advijsen heeft begreepen 92: dit niet genoegzaam zelve op art„l 25 van zijn verhoof geconfecreerd— 93: wat wil den ged: daar meede anders zeggen als de wetten die onser wettige overigheid heeft gegeeven te te
English
No. 101: and indeed proves that he, the defendant, according to the strictest sense of the law, deserved to be immediately banished as an evil and harmful subject; 102: and has he, the defendant, then finally and in the third place made the utmost effort to carry out his wicked counsel, 103: with the assurance that he would take everything upon himself, whatever might come of it. 104: Could anything stronger have been devised to persuade the persons present on the beach, 105: and to make them proceed to the robbing and stealing of the washed-up and stranded goods, 106: than that a person who held the highest status among all those present, 107: and from whom they consequently all reasonably expected a greater knowledge, 108: gave the assurance that the transporting and taking away of the stranded and washed-up goods 109: was an entirely permitted act? 110: For this can be deduced as clear as day from the aforementioned confession made from his own mouth, 111: while the field watchmaster made known to him personally, by guarding the goods that were washed up there, what orders he had received, 112: against which orders he, the defendant, immediately set himself, with the assurance to the said field watchmaster that it was not the business of a citizen to watch over another man's goods. 113: The Officer also trusts that from an accurate review of the sworn depositions and the further documents, 114: above and beyond the other testimonies, it is not established 115: that the defendant gave his counsel in accordance with the advice stated by him, 116: but on the contrary, by natural deduction, it must be concluded 117: that not even the pretexted good intention, 118: but an arrogant, usurped authority was the motive of his counsel, 119: in order, if it were possible, the laws given by his lawful authorities 120: entirely to trample underfoot, 121: and to mislead an ignorant rabble 122: in order to oppose the good orders 123: and to banish all obedience. 124: The Officer having, with respectful deference, presented the misdeeds of the defendant and wherein the same actually consisted, according to his humble understanding, with their true and essential circumstances, 125: and regarding which he for the rest refers to the evidence from which the same have been deduced by him, 126: believes he will now be able to find all the more easily 127: what punishment is determined for the same crimes, 128: and which of these punishments the defendant will have merited. 129: When one then considers the real and essential will 130: that appears to have resided in that counsel given by the defendant, 131: it would then cause little trouble 132: to prove clearly from the conduct of the defendant, 133: to whom not the slightest authority or direction in such cases as the stranding of ships, etc., had been entrusted, 134: to be able to prove 135: that he, the defendant, by virtue of the usurped influence he had over the minds of an ignorant rabble, 136: that he sought, were it possible, with his plausible exhortations, the defendant
Dutch transcription
No: 101: en bewijst net de daad dat hij ged: na den Striksten zin van de wet verdiend daadelijk als een quaad en schadelijke subject verbannen te worden 102: en heeft hij ged: dan eindelijk inde derde plaats met 't uiterste aangewend omme zijne boose raad ter uijtvoer te doen brengen 103 met de verseekering van alles op zig te willen meemen wat er van quam 104 was er wel iets sterkers uit te vinden omme de aan strand aanweisende persoonen te persuadeeren 105: en tot het rooven en steelen der opgespoelde en gestran „de goederen over te doen gaan 106 als dat een persoon die de hoogste qualiteit onder alle de aanweezende bekleedde 107. en van denwelken zij alle due gevolglijk een meerder kunde billijk verwagte 100: de verzeekering gaf 't vervoeren en wegneemen der gestrande en opgespoelde goederen 109: eene allesints gepermitteerde daad te zyn 110: want dit is middag klaar uijt de voor aangehaalde eigenmondige Confessie te deduceeren 111: terwijl de veldwagtmeester aan hem zelve door 't oppassen op de goederen die aldaar opgespoeld waaren te kennen heeft gegeeven welke ordre hij ontfangen hadde 112: en teggens welke ordres hij ged: zig daadelijk heeft aangekant met de verzeekering aan deselve veldwagtmeester 't met de zaak van een burger man te zijn om op vreemde mans goederen te pazen 113. de r. O. h„n vertrouwd teffens dat ter uijt eene accurate resumptie der beëedigde telaaden en de verdere documenten 114: booven en behalven de andere getuijgenissen met consteert 115. dat den geds zijnen raad na het door hem opge„ „geevene advijsen heeft gegeeven 116: in teegendeel bij notuurlijke gevolgtrekking moeten besluijten 6 117: dat zelfs niet de geprotexteerde goede intentie A„o 118: maar eene arrogante aangemaatigde aucto„ „riteit 't drijfveer van zijnen raad zij geweest 119: omme waare het moogelijk de wetten door zijne wettige overigheid gegeeven 120: ten eenemaale met voeten te treeden 121: en een onkundig gemeen te mislijden 122 Omme de goede ordres teegen, te gaan 123: en alle gehoorsaamheijd te verbannen 124: de r: d: E„s /:onder eerbiedige reverentie:/ de mijnda gen van den ged: en waar in dezelve eigentlijk hebben bestaan, na zijn gering begrip met dessefs waare en weezendlijke omstandigheeden hebben voorgedraagen 125. en waar omtrend hij zig voor't overige tot de bewijzen waar uijt deselve door hem zyn gededuceert zig refereerende 126. vermeend als nu des te facielder te zullen kunnen winden 127: welke straffe op deselve misdaaden zijn bepaald 128: en welke dier straffen de ged: zal hebben ge„ „meriteerd ƒ29: Wanneer men, dan de reëele en essentieele wil gaade slaan 130: die er Schijnt geresideert te hebben in die raad „geeving van den ged: 131: dan zou 't wijnig moeijte veroorsaaken 132. omklaarblijkelijk uijt het gedrag van den 133: aan denwelke geen de minste authoriteit of directie in diergelijke gevallen als bij 't Stranden van Scheepen &a is hat aan betrouwt 136 te kunnen bewysen 135 dat hij ged: uijt kragte van den gearrogeerde invloed die hij op de gemoederen van een onkun¬ „dig gemeen hadde 136. dat hij heeft getragt /, waare 't mogelijk:/ met zijne aanneemelijke er hortatien 118 ged
English
to draw them away from their oath and duty, to cause the laws of their lawful government to be disobeyed, and thus consequently to disturb the common peace and tranquility, and thereby to endanger the common good; and which punishment is determined by law for such crimes could very easily be adduced. Yet, since the laws require that the counselor shall not be corrected with any other punishment than that imposed upon the perpetrators, the Officer as Plaintiff also believes he must confine himself solely to the penalty which has been imposed upon those who carried out the evil deed upon the counsel given. And who does not understand that it is not as severe to fail to prevent an evildoer in his malice, where one can, as it is to move and incite him thereto by counsel? And the laws holding the former not innocent, how then could the second be innocent, since this latter is not merely passive like the former, but even to some extent active? And it is truly, according to the opinion of most legal scholars, that a counselor to a villainy bears more guilt than one who merely does not prevent a villainy about to be committed, especially if the execution followed upon the counsel. And this is fully applicable to the defendant. Do not all the proofs show that good order was maintained until the arrival of the defendant, and that immediately upon the counsel of the defendant a beginning was made with the transport of the goods? And they even preferred the counsel of the defendant so far above the orders of his government that they even wished to oppose those who were separately provided with an authorization from the Right Honorable, the Lord Governor. The Officer as Plaintiff, without supplying his private reflections on the evil consequences that could have resulted in other cases from such counsel as that of the defendant, maintains in the present case, under respectful correction, in reviewing and determining the punishment that the defendant has incurred, not to act wrongly when he principally takes as his guide Article 175 of the Criminal Constitutio Criminalis of Emperor Carel V, which was enacted after many disputes of the Roman and contemporary legal scholars who commented on this subject, reading as follows: If someone knowingly and with evil intent assists a criminal in the execution of any crime with any help, assistance, or counsel, or by whatever name it may be called, he shall be punished corporally therefor, though according to the distinction of the cases. And how far this is now applicable to the crimes of the defendant can be clearly deduced from what was just cited concerning the good order that existed there on the beach until the arrival of the defendant. And concerning this, that which most contemporary legal scholars determine merits no less reflection, namely that when the counsel is of such a nature that one persuades someone to commit any delict or misdemeanor, and when again this persuasion consists in the use of pleasant, flattering words, the Lord Carpzov says of this kind of counsel that it is unlawful and criminal; and he wishes such an advisor to be considered more an accomplice than an advisor, as the same Lord Carpzov adduces in Pars 2, Quaestio 87, No. 6. Consequently, the defendant ought also to be punished corporally. Yet, while the sentence of Your Honorable Worships has imposed a lesser and lighter punishment upon the perpetrators of the crime itself, the Officer as Plaintiff also posits, and it is in that certain expectation, that however much the principal cause of the entire case is to be attributed to the defendant on the basis of the partly sworn and still partly unsworn reports and declarations, the Officer as Plaintiff cannot well conclude for a corporal or heavier punishment than was imposed upon the perpetrators. The Officer as Plaintiff, while producing some reviewed and sworn reports concerning the robbing and stealing of the goods of the Danish Asiatic Company ship Nicobar, before making any claim or conclusion, requests that the defendant shall be brought in civil arrest and furthermore ordered to answer before commissioner lords to such interrogatories as shall be put to him on behalf of the Officer as Plaintiff. For which and other reasons, if necessary to be further alleged, the Officer as Plaintiff, serving his demand, concluded that the defendant mentioned in the heading hereof, the Commandant of the burgher invalids Jacob van Reenen, by definitive sentence of Your Honorable Worships, shall be stripped of his present status and consequently declared unworthy and incapable of ever again holding any burgher offices of honor, and furthermore condemned to a fine of five hundred Rixdollars for the benefit of the Officer, with further condemnation in the costs and expenses of justice, or to such other punishment as Your Honorable Worships according to your usual prudence shall find to be proper. Was signed D: V: Rijneveld. In the margin: exhibited in Judicio the 22nd of April 1784. The Junior Merchant and Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, the Honorable Daniel van Rijneveld, Officer and Plaintiff, against the defendant in person, to hear such claim and conclusion as well as request. Thursday the 12th of February 1784, in the forenoon, present the Honorable Worshipful Lord Pieter Hacker, President, and all the members, except the Lord Colonel Robbert Jacob Gordon, and the merchants the Lords Olof Marthini Bergh and Adriaan van Schoor, as well as the Honorable Lodewijk Christoff Warneck, both by occupation and indisposition, with the assumption of the three burgher councillors.
Dutch transcription
137: van hun eed en pligt af te trekken 138: de wetten van hunne wettige overigheijd te doen disobedieeren 139: en dus gevolglijk de gemeene rust en vreede te stooven 140: en daar door 't gemeene bert in gevaar te stellen 141: en welke straffe op diergelijke misdaaden naar de wetten bepaald is 142: zou zeer ligt te zijn bij te brengen 143: dan daar de wetten willen dat den raad geene met geen andere straffe zal werden gecorrigee 144: als de daaders zijn opgelegt. — 145: zoo meend de r: O: E„s zig ook alleenlijk te moeten bepaalen 146: tot de Strade dewelke aan die geenen zyn opgelegt die op de raadgeeving het quaad hebben ter uytvoer gebragt 147: En wie begrijpt dan niet dat het niet zoo er„ is een loosdoender in zijne boosheijd, daar men kan, niet te verhinderen. 148: als hem zelf, door raad daar toe te beweegen en aan te zetten 149 en houdende regten den eersten niet onschuldig 150: hoe zoude dan de tweede onschuldig zijn 151: daar deese niet enkeld lijdelijk als die maar zelfs eenigsints daagelijk is 152: En 't is volgens 't gevoelen der meerte regte leeraren waaragttig 153: dat een raadgeever tot een Schelmstuk meer schuld heeft 154: dan die slegts een te pleegen schelmatik niet verhindert 155. voornamentlijk zoo de uijtvoering op de raad gevolgd zy 156: en dit is ten vollen op den ged: te appliceeren 157: dicteeren net alle de beuijzen dat 'er goeden ordre is gehouden tot de komst van den ged: 158: en dat men daadelijk op de raadgeeving van den ged: met 't vervoeren der goederen een begin heeft gemaakt.— 159: en zelfs de raadgeeving van den ged: zoo verre boven de ordres van zijne overigheijd heeft geprofereerd 160: dat men zelfs zig heeft willen aankanten 161: teegens die geene die nog afzonderlijk met een qualificatie van den WelEdelen gestrengen Heer Gouverneur was voorzien 162: de r: O: Eijs„s zonder op de quaade gevolgen die 'er uijt diergelijke raadgeevingen als die van den ged: in andere gevallen zoude hebben kunnen texteeren zijne particuliere reflexien te suppediteeren sustineerd in 't teegenswoordige geval /:onder 163 eerbiedige Correctie:/ in 't nagaan en bepaalen der Straffe 164: die den ged: heeft geinsurreerd 165: niet quaalijk te handelen wanneer hij voor naamentlijk 't 175: artl vande Crimineele hals ordonn: van keijder Carel de V. — 166. 't welk na veele disputen der romeijnsche en toen ter tyd aanweesende regtsgeleerden die over 0 dit sujct hebben gecommentarieerd is gestatueerd 167: tot zijn voorschrift neemt, Luijdende aldus „ Indien iemand eenen misdadiger tot de wij twee„ „„ringe van eenig misdaad weetentlijk en met een „ quaad opzet met eenig hulp, bijstand, of raad „ of wat naam zulx mag hebben, helpt zal daar „over aan den Lijve gestraft worden, dog na onder„ „scheijd der gevallen„ 168: en hoe verre dit nu op de misdaader van den ged: te appliceeren zij 169: kan menklaar opmaaken uijt z eeven aangehaalde 170: van de goede ordre dieer aldaar van 't strand heeft geëxisteerd tot de komst van den ged: 171: en waar omtrend geene minder dreflexie - - meriteerd het geen de meeste heedendaag se regtsgeleerden vaststellen A„o 172: dat wanneer de raadgeeving is van dien aart dat, wen iemand overreede dat hij eenig delict off misbedrijf uijtvoere 173: en wanneer weederom deese overreeding bestaat in 't gebruijk van aangenaame eolijende woorden 174. van deese zoort van raadgeeving zegt de heer Carpzov: dat ze is onwettig en misdaadig 175 en hij wil zoo een aanraader meer voor een helper als wel voor een aanraader gehouden hebben 176 zoo als denzelve Heer Corpzov: Pars 11: quast 87: N„o 6: dit bijbrengt 177: dienvolgens den ged: ook aan den Lijve zou be„ hooren gestraft te worden 178. Dan terwijl de sententie van UWEd: Agtb: de daaders van de misdaad zelve mindere en geningere straffe heeft opgelegt 179. steld de r0 h„s ook vaat en 't is in die zeekere ver„ „wachting 180: dat hoe zeer ook de principaalste oorzaak van het geheel geval 181: op fundament vande gedeeltelijk beëedigde en als nog gedeeltelijk onbeedigde relaas en verklaringen 182: aanden ged: toe te schrijven is, 183: de 70 h„s niet wel tot een Lijf of zwaardere straffe als de daaders zijn opgelegt, kan Concludeeren Den r: O: h„o onder productie van eenige gerecolleerde en b'eedigde relaasen betrekkelijk tot 't roonen en steelen der goederen van 't Mits welke en andere reedenen deenen asiatiet Comp. s schip /:is 't nood) naader te allegueeren Nicobar alvoorens eenigen Eijsch de r: O: h„s rijwh doende Concludeerde ofte Conclusie te neemen, versoekt Den Commandant der burger dat den ged: zal werden gebragt dat den ged: in den hoovde deezes Invalides Jacob van Reenen gemelde GEd: bij definitive vonnisg in Civiel arrest, en voorts geordop„ gedaagden in persoon omme te „neert omme ten overstaan van heeren van UWEd: Agtb: zal worden gecommitteerdens te antwoorden aanhooren, zodanigen Eijk gedeporteerd van zijn teegenswoor¬ op zodanige vraagarticulen en Conclusie mitsgaders versoek dige qualiteit se mitsdien ver„ als hem van weegens den r. dEr Den onderkoopman e Land groot van Stellenborh en Drakenstein d E Daniel van Rijneveld Rat: off Eijss. r op ende jeegens Donderdag den 12 februarij 1784 I voor de middags praesent den E Agtb Heere Pieter Hacker praesident en alle de leeden Exceptis den heer Collonel Robbert Iacob Gordon en de kooplieden de heeren olof Marthini Bergh en Adriaan van Schoor mitsgd„s d' E Lodewijk Christoff Warneck zoo bij occupatie als in„ dispositie, assumpted de drie burgerraaden. — klaard onwaardig en inhabiel om ooijt weederom eenige burger Eerampten te bekleeden en voorts gecondemneert in een boete van vijfhondert Rijxd.s ten profijte van den r: O. h„r met verdere Condemnatie in de kosten en misen van Justitie ofte tot alsulke andere straffe als UW Ed: Agtb: volgens derzelves gewoone prudentie zullen bevinden te behooren /: was geteekend D: V: Rijneveld /.in margine exhibitum in Judicio den 22 April 1784:. „klaard zullen
English
will be presented. The defendant in person, having heard the request, says that being an officer and a respectable burgher, he will bring forward evidence that he has not made himself guilty of any crime, and that such a request defames a respectable man, and he therefore requests an appeal to the Honorable and Respected Council of Justice of the Castle of Batavia. The Honorable Officer, in reply, persists in his request as made. The defendant in person, in rejoinder, says that the appeal might be granted to him, for it would be at the Council's expense. The Council condemns the defendant Jacob van Reenen to answer such articles as shall be presented to him in the presence of gentlemen commissioners from this Council, and for the present reserves judgment on the officer's further request. [Below was written] At the Cape of Good Hope, date and year as above. [Lower] In my presence, [signed] C. L. Neethling, Secretary. [Lower] Agrees, and signed, R. L. Neethling, Secretary. Relas given in the presence of the honorable commissioners from the Honorable and Respected Council of Justice of this Government, and at the requisition of the junior merchant and Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, the Honorable Daniel van Rijneveld, by and on behalf of the Orphan Master here, Sieur Hendrik Justinus de Wet, reading as follows: That after the relator on Friday 18 July 1783, being provided with a written authorization from the Right Honorable and Strict Lord Governor in Loco, had departed from here in order to act with the goods of the wrecked Danish Asiatic Company ship Nicobar, which was commanded by Captain Andries Kriste, according to his discretion in the field, which vessel had run aground on the 11th of this month near the Ratel River situated at the Soetendaals Valley; to answer to such requests or demands as the Right Honorable gentleman shall make and take upon and against him, the defendant in person, and further to proceed according to law. That the relator, having arrived on Monday late in the afternoon near the farm of the burgher Cornet Monsieur Jacobus Johannes Tesselaar named the Groote Hagelkraal, a wagon of one Bloedewald met the relator riding there, which was driven by a bastard Hottentot, and which wagon was loaded with two hogsheads of brandy together with some planks and ropes etcetera, the relator having immediately made that wagon turn back to the aforesaid farm of the aforementioned Monsieur Tesselaar and unloaded there, while the relator was himself just on his way and heading toward the aforementioned farm. That upon the relator's arrival there, the aforesaid Monsieur Tesselaar having communicated to the relator that he had already written a letter to the relator and had thereby given notice to salvage the washed-up goods and to await the further orders of the relator, and since the aforementioned Tesselaar had seen that the goods were being taken away by the farmers present there on the beach, he had also already provisionally had a lot of goods hauled from the beach to his farm in order to hand them over to the relator, as indeed happened upon the relator's arrival there, and which goods consisted of: A lot of pine planks Boat oars A half-barrel of butter An empty cage Three empty barrels A hogshead of brandy, and A barrel of beer. That after staying for a short time on the aforementioned farm of
Dutch transcription
zullen werden voorgehouden Den ged: in perzoon 't versoek gehoord hebbende zegt: dat hij een officier en fatzoenlijk burger man zinde, bewijsen zal bijbrengen dat hij zig aangeen misdaad schuldig heeft gemaakt en dat een daergelijk verzoek een fatsoenlijk man diffameerd, hij daarom aan den E Agtb: raad van justitie des Casteels batavia appel versoekt Den 7: O: E„r persisteerd voor replicq bij zijn gedaan versoek Den ged: in persoon voor duplicq zegt dat 't appel hem mogt werden toegestaan want dat 't voor reekening van den raad zoude zijn Den raad Condemneert den ged: Jacob van Reenen omme te antwoorden op zodanige articulen als hem ten overstaan van heeren gecomm=s uijt deesen raade zullen worden voorgehouden en houd voor als nog het verdere gedaan versoek van den oficier is advijs. — /onderstond/ Aan Cabo de goede Hoop die et anno ut supra /:Lager/ mij present /:geteekend C. L. Neethling Secretaaris /:lager:/ Accordeert en geteekend R: L: Neethling Secret.:s Helaas gegeeven ten over„ „staan van EE:s gecomm uijt den E: Agtb: raad van justitie deeses Gouvernements ende ter requisitie van den onderkoop van en Land, dnost van Stellenborch en Drakenstein d' E. Daniel van Rijneveld door ende van weegens den Weesmeester alhier Sr Hendrik Justitiuo de wet Luijdende als volgd— Dat na den relt. op vrijdag den 18 Julij 1783 voorzien zijnde met een schriftelijke qualificatie ofte versoeken als den r: d h„r op ende jeegen hem ged: in persoon zal koomen te doen en te neemen daar op te antwoorden en voorts te procedeeren als na regten van den WelEdelen Gestrengen Heere Gouverneur in Loco van hier vertrokken was ten einde met de goederen van 't verongelukte deenst Asiatisch Comp:e Schip Nicobarj waar op gecommandeert heeft Capitain Andries Kriste te handelen na zijn velts goeddunken welke boodem op den 11 deeser bij de ratelrivier ge„ „leegen aan de Soetendaale valleij was gestrand. - Dat den rel„t op maandag laat in den nadenmiddag nabij de plaats vanden burger Cornet Mons„r Jacobu Johannes Tesselaar genaamt de groote haagel kraal gekomen zijnde, den zel„t aldaar te gemoed was komen zijden Een waagen van eene bloevewald die door een baster holten tot wierd voort gereeden, en welke wagen belaaden was met twee oxhoofden brandewijn beneevens eenige planken en touwwerk &„a, hebbende den zel„t dien waagen terstond doen terug kieren naar de boovengem: plaats van voorsz: mons„r Tesselaar en aldaar onslaaden terwijl den rel„t zelve just op weg en na de bovengem: plaats zig quam te begeeven Dat bij de relt= aankomst aldaar voorsz: mons„ Tesselaar aan den rec„t hebbende gecommuniceerd dat hij reeds een brief aanden rel„t geschreeven en daar bij kennisse had gegeeven en daar bij kennisse had gegeeven de opge„ spoelde goederen te bergen en de verdere ordre van den relt te blijven afwagten en terwijl gem: Pesselaar gezien had dat de goederen door de aldaar aan 't strand zig bevindende boeren weggenomen wierd had hij bij voorraad ook reeds een parthij goederen laaten van strand na zijn plaats oprijten om deselve aan den rel„t te overhandigen gelijk zulx ook geschied is by des relz„ komst aldaar en welke goederen bestaan hebben in Een parthij grijne planken bootsriemen Een half vat booter Een leedige kaker drie leedige vaaten Een oxhoofd brandewijn en Een vatbier Dat na een mijnige tijds vertoevens op meergem van
English
Having arrived at the place, there were four wagons laden with planks, boat oars, a cask of brandy, two ankers of ditto, furthermore some empty small barrels, boxes, and chests, together with a quantity of ironwork. As these wagons were being driven on by their owners, and since the road passed across the yard of the aforementioned place of the previously mentioned Tesselaar, the deponent had made these wagons halt and had shown the previously mentioned deed of qualification to the people who were on them, consisting of eight to ten persons, by virtue of which the deponent judged that these wagons ought to be unloaded immediately. The deponent's arguments found little acceptance, as these persons had believed the carting away of these goods to be completely permitted, while they substantially testified that the burgher Jacob van Reenen had told them that it was a foreign ship and therefore everyone was free to scavenge, to which they, along with others, had then proceeded. However, after many arguments back and forth, one and the same persons had finally decided, though in a insolent manner, to fling the goods from the wagons, whereby not only the cask of brandy fell to the ground in pieces and ran empty, but also the other goods became scattered here and there upon the ground. Then, because there was no storage for the goods there, and except for the two previously mentioned ankers of brandy no goods of value were found among them, the deponent had them put up for auction on the spot by the substitute of Stellenbosch, who had proceeded thither with the deponent, and indeed in the presence of the aforementioned persons. Subsequently, in the evening, the field-watchman Fourie also arrived there on horseback, of whom the deponent having inquired how it happened that no better order had been kept regarding the stranded and washed-up goods, the same had substantially answered the deponent: that since he had strictly forbidden each and every person who appeared near the stranded ship to pick up the goods, this had also been properly observed, and he had also prevented it with his guard, so that everything had remained in reasonably good order until the arrival of the burgher Jacob van Reenen, who had given everyone the freedom to take away everything they could, as he, van Reenen, had said he would take upon himself whatever came of it, whereupon everyone had then known how to seize the washed-up goods, which it was then impossible for him, the field-watchman, to prevent. That on Tuesday the 22nd, the deponent having proceeded very early in the morning to the place of Matthijs Marais in order to speak with the chief mate of the wrecked ship, who was lodging with the said Marais, the deponent had discovered that many wagons had crossed the road, which the deponent presumes came from the beach that past night, while a person from the unloaded wagons at the previously mentioned Monsieur Tesselaar had ridden back to the beach, whom the deponent also encountered upon his arrival at the beach and who the deponent believes was named Fourie. That the deponent subsequently, upon his arrival at the place of the said Marais, having learned that the previously mentioned chief mate together with the other persons from the wrecked ship had already departed for the Cape, the wife of the previously mentioned Marais pointed out to the deponent some loads of red baize, red flag cloth, as well as two hogsheads of brandy, a cask of beer, two cellarets of genever, and furthermore a wagon with planks and ropes, which she said had been carted from the beach by her husband.
Dutch transcription
plaats aldaar aangekoomen zijnde vier wagen belaaden met planken, bootsciemen, Een vat brandewijn twee ankers d„o voorts eenige leedige vaatjes, kasjes en kisten beneevens een gedeelte ijzer werken, werdende deselve wagens door de eijgenaars voortgedreeven, terwijl de weg over de werf van gem: plaat van voorsz: Tesselaar heenen ging had den zels dezelve wagens doen ste houden en aande lieden die op deselve waaren bestaand uijt agt a thien persoonen, des den rel„t voorsz: acte van qualificatie vertoond, uyt welkers kragt den rel„t oordeelde dat deese waagens direct moesten werden ontlaaden; dat de rel„k reeden wijnig ingang gevonden hebbende, alsoo deselve personen hadden gemeijnd 't oprijden van deselve goederen volkomen gepermitteerd te zijn, terwijl zijl: Substantieelijk betuijgden dat door den burger Jacob van Beenen aan hun was gesegt dat 't een vreemd schip was en du een ieder vrij stond om te raapen, waartoe zij dan neevens de andere waren overgegaan Dat egter door veele over en weeder reeden eenen deselve persoonen eindelijk beslooten hadden dog op een brutaale manier de goederen van de vraagen te smijten, waar door niet alleen 't vat brandewijn in stukken ter aarde viel en leedig liep maar teffens ook de andere goederen hier en daar op de aarde verspreijd raakte Dan terwijl aldaar geen berging voor de goederen was en buijten de twee voorsz: Ankers Bran„ temijn ook geene goederen van waarde zig onder quam te bevinden had den zel deselve aldaar ter plaatse door den Substituit van Stellenborh die zig met den relt. derwaards had begeeven doen op veijlen en wel in 't bijweesen van de voorgem: persoonen, zijnde vervolgens des avonds almeede te paard aldaar aangekomen den veldwaart„ meester fourie, aan denwelken den hel„t ge vraagd hebbende, hoe het quam dat omtrend de gestrande en opgespoelde goederen geen beeter ordre was gehouden, denzelven den rel„t substan„ tieelijk geantwoord had: dat door hem volstreks aan alle en een ijgelijk die zig omtrend 't gestran¬ de schip vertoond had verbooden zijnde ge„ worden 't opraapen der goederen, zulx, ook be„ hoorlijk was geobserveert en hij ook met zijn wagt zulx had teegengegaan, za alles in een taawelijke goede ordre was gebleeven tot de komst vanden burger Iacob van Reenen die aan een ieder de vrijheijd had gegeeven van weg te neemen alles wat zij konden, alzoo hij van Reenen gesegt had alles op zig te willen neemen wat daar van quam waarop zig dan ook een ieder vande opgespoelde goederen had weeten meester te maaken 't welk hem veldwagtmeester als toen onmogelijk geweest is te kunnen beletten Dat op dingsdag den 22 den rel:t des morgens zee vroeg tijdig zig nade plaats van Matthimis Marais begeeven hebbende om den opperstuuman van 't verongelukte schip die bij gem: Marai logeerde te spreeken den hel„t tad ontdekt dat er veele waagens dwars over de weg waaren gepasseert denwelke den relt presumeert dien gepasseerde nagt van strand te zijn gekoomen terwijl een persoon vande afgelandene worgens bij voorsz: mons„r Iesselaar, te rug naar't strand was gereeden, denwelken den ret„t bij zijne komst aan 't strand ook aangetroken had en die den relt, meend eenen fourie te zijn genaamd. Dat den rel:t vervolgens bij zijn komst ter plaatse van gem: Marais vernomen hebbende, dat den voorsz: opperstuurman neevens de overige personen van het verongelukte schip reeds na de Caab ver„ trokken waaren had de huijsvrouw van voorsz: Marais aan den rel„t aangeweezen eenige lasten roode baaij, roode vlaggedoek, als meede twee oxhoofden brandewijn, een vat bier, twee kelders genemver en voorts een waagen met planken en touwen die zij zeijden door haaren man van strand te zijn gereeden. ordre et
English
That the deponent subsequently, having proceeded to the beach, had there presented to the aforesaid Marai for housing, food, and drink given by them to the ship's crew all the aforesaid goods pointed out by his wife, except the two barrels of brandy. Whereupon the deponent subsequently, having read out his deed of authorization to the persons present who had gathered together, declared to them his intention to publicly auction to the highest bidder the few goods that lay there on the beach as well as were found on the wagons, together with the one hogshead of brandy and one barrel of beer ridden by the aforesaid Mr. Tesselaar himself to his house, as well as the two ankers of brandy brought to the aforesaid place by the burgher Burgert van Dijk, just as the deponent had then also carried out. And at the end of which sale it also became clearly evident that they had agreed not to bid more for the goods than that for which each would put in for his portion that he had gathered up, as the aforesaid Burgert van Dijk also bought in the two ankers of brandy on that occasion, which the deponent presumes to have been brought by them to the place of the aforesaid Mr. Tesselaar. That the deponent, before the public sale had commenced, having asked all the persons present who had given them the right to act so arbitrarily with the said goods and to take them for themselves, they had unanimously answered as if from one mouth, Jacob van Reenen, since the same had told them that they were completely free to take for themselves whatever they could get since it was a foreign ship, and whatever came of it he would take upon himself. And notwithstanding that the deponent pointed out to them the groundlessness of the statements of the aforesaid van Reenen, this nevertheless found little acceptance among a brutal and thoughtless lot of them, through and against which the deponent had nevertheless succeeded in bringing the largest party to a halt. Declaring nothing more, the deponent gives as reasons for his knowledge as in the text, being prepared to confirm the same by oath if required. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Worshipful Council of Justice, the aforementioned Mr. Hendrik Justinus de Wet, who, this his preceding declaration having been read out clearly and distinctly word for word, declared to persist therein, wishing that nothing more shall be added thereto or removed therefrom, and therefore spoke, in confirmation of the truth thereof in the presence of the burgher Daniel Verweij as proxy for Mr. Jacob van Reenen, the solemn words of verification. Thus related and verified at the Cape of Good Hope, the 7th of August 1783, before the Honorable Gerrit Hendrik Cruijwagen and Hendrik Le Sueur, members from the Honorable Worshipful Council of Justice aforesaid, who have also duly signed the minute hereof along with the deponent and me, sworn clerk. Which I witness. Was signed H. L. Bletterman, sworn clerk.
Dutch transcription
Dat den rel„t vervolgens zig nat strand begeeven hebbende aldaar aan voorsz: Marai voor huijsvesting, eeten en drinken aan 't scheeper volk door hen gegeeven alle de voorsz: door zijn huijsvrouw aangeweesene goederen present had gedaan except de twee vaaten brandewijn waar na de rel„t vervolgens aande aanweesende persoonen die by elkanderen gekomen waaren zijne acte van qualificatie hebbende voorgeleesen hun gedeclareerd had, zijne intentie te zyn van de wijnige goederen die aldaar zoo op 't strandlaagen als op de wagens zig bevonden neevens de door voorsz: Monr Tesselaar zelve na zijn huijs gereeden Een oxhoofd brandemijn en een vatbier mitsgd s de twee op de voorsz: plaats door den burger Burgert van Dijk aangebragte ankers brandewijn aan de meest biedende publiek te willen opveijlen zoo als den relt zulx dan ook had verrigt, en bij 't uijteinde van welke verkooping 't dan ook klaar bleek, dat zijlt overeengekomen waaren voor de goederen niet waer te geeven alswaar voor een ieder zijn portie die hij opgeraagt had instellen zoude, alsoo voorsz: Burgert van Dijk ook de twee ankers brandewijn bij die geleegentheid heeft ingekogt dewelke den helt praesumeerd door hun op de plaat van voorsz: mons. Tesselaar te zijn aan¬ Dat den rel„t alvoorens de publicque verkoping een aanvang had genomen hij helt aan alle de aanweezende persoonen gevraagd hebbende wie hun regt gegeeven had met dezelve goederen zoo willekeurig te handelen, en na hem teneemen zijl: als uijt eenen mond eenparig geantwoord hadden Jacob van Peenen, alsoo denselve aan hun gesegt had, dat zij volkomen vrijheijd hadden na hun te neemen, wat zij krijgen zonden teruijl het een vreemd schip wal en wat er van kwam hij op zig wilde neemen, en niet teegen„ gebragt. Compareerde voor ons ondergeteekende gecommitteerdens uit den E Agtb raad van justitie voorm: S„r Hendrik Justinus de wet dewelke deese zijne voorenstaande verklaring van woorde tot woorde klaar en duijdelijk voorgeleezen weesende, verklaarde daarbij te blijven persisteeren wet begeert dat er niet meer bijgevoegt ofte van gedaan werden zal en sprak dierhaave ter bevestiging der waar heijd van dien ter presentie van den burger Daniel Verweij als gemagtigde van monw, Jacob van Heenen de solemneele woorden ecollement Aldus Gerelateerd en gerecolleert aan Cabo de goede Hoop den 7: Augustus 1783 voor d E E„ Gerrit Hendrik Cluijwagen en Hendrik Le Suceur, Leeden uijt den E Agtb: raad van quotitie voorm: die de minute deezes benevens den relt ende mij geswore Clercq meede behoorlijk hebben onderteekend /:laagss:/ 'T welk ik getuijge /:was geteekend:/ H: L: Bletterman gesw Clercq staande den rel„t hun de ongegrondheyd van de gesegdens van voorsz, van Heenen voor oogen stelde vond zulx egter mijnig ingang bij een brutaale en onbezonnene van hun, door en teegen het egter den ret„t had gelukt de grootste parthij tot stilstand te brengen Niets meer verklaarende geeft den rel„t voor reedenen van weetenschap als in den text bereijd zijnde hetzelve des gerequireert werdende met eede te bevestigen ƒ /:onderstond: staande -: ƒ
English
So truly help me God Almighty. Underneath stood: Thus recollected and sworn at the Cape of Good Hope on 16 June 1784. Was signed: H. J. de Wet. Lower: In my presence, and signed: H. L. Bletterman, Clercq. In the margin, as commissioners: And signed: G. H. Cruywagen and Johannes Karnspek. Given before the undersigned commissioners from the Honorable Court of Justice of this government, and at the requisition of the junior merchant and Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Sr Daniel van Rijneveld, by and on behalf of the substitute of the Stellenbosch Drostdy, Christiaan Godhelp Rudolphi, of competent age, reading as follows: That the deponent, having received a written order on the 18th of the past month of July from the requisitor, shown at the execution of this document, to proceed to the assistance of the Orphan Master, Sr Hendrik Justinus de Wet, who acts as the business correspondent in this country for the Danish Asiatic Company, to the so-called Soetendaals Valleij, situated across the Hottentots Holland mountains, and there to make and take such arrangements and measures as should be required and judged best for the preservation and salvage of such goods as had washed ashore from the Danish ship stranded there a few days previously, which, as the deponent was later informed, was named Nicobar; and at the same time to prevent all irregularities that might occur in that regard. That the deponent thereupon departed the following day, or on Saturday the 19th of the said month, together with the aforesaid Sr de Wet from Stellenbosch, and on Monday the 21st of that month arrived at the farm of the burgher officer Johannes Jacobus Tesselaar, named Hartebeestkraal, situated approximately three hours from the place where the aforesaid Danish ship was stranded; at which farm of the said Tesselaar, just as they had arrived there, five wagons had come driving from the beach, belonging to the field-sergeant Louis Fourie, Coenraad Johannes Groenewald, being a field corporal, and Burgert van Dijk, having been laden with brandy, beer, and planks, spars, and an empty leaguer; which wagons the deponent immediately seized, so that the goods that had been loaded on those wagons were unloaded, while the wagons subsequently departed from there, and the unloaded stranded goods were de facto sold at public auction by the aforesaid Sr de Wet to the highest bidder. That at the aforesaid farm Hartebeestkraal, the field-sergeant Jacobus Fourie also being present, who had held the command on the beach over the burghers who had been commandeered there in order to prevent all irregularities and beach theft or robberies, the deponent had asked that man why, in accordance with his duty, he had not kept better order on the beach and had not prevented the taking away and transporting of the stranded goods; to which that man had substantially said that he had kept good order on the beach, but that subsequently the burgher Jacobus van Reenen the younger, there on the beach, so
Dutch transcription
Soo waarlijk help mij god Almagtig /onderstond:/ Aldus Gerecolleerd en beedigt aan Cabo de goede hoop den 16 Junij 1784 /:was geteekend:/ H:: J: de wet /:lager mij present /, en geteekend H: L: Bletterm gem Clenin /:in margine als gecomm /:en geteekend/ G: H: Cruijnagen en Johannes Karnspek. Helaas gegeeven ten overstaan vande ondergeteekende gecomm: uyt den E Agtb: raad van justiti deeses gouvernements en ter requisitie van den onderkoopman en Land Trost van Stellenbosch en Drakens Sr Daniel van Rijneveld door ende van weegens den Substitu der stellenbomhe Drooldije Christiaa Godhelp Rudolphi van Competen ouderdom Luijdende als volgt Dat den rel„t op den 18 der jongstl: maand Iulij door den reqt, eene schriftelyke ordre, bij 't verlyden deeser vertoond bekomen hebbende om zig ter adsistentie van den weesmeester S„r Hendrik Justinus de wet die als Corrispondent d'adaires hier te lande van de deenste asiatische Comp„e komt waar te neemen te begeeven nade zagen: soetendaals valleij geleegen over 't Hottentots hollands gebergte en aldaar zodaanige schikkingen en maatreegulen teneemen en benaamen als vereijscht worden zoude, in 't best zoude worden geoordeelt ter conservatie en berging zodaniger goederen als van 't voor mijnige dagen aldaar bevooren gestrande deene schip, 't welk zoo den Comp„t daar na verstendigt wierd Nicobar genoemt geweest was opgespoeld zijn zoude, teffens om alle ongereegeldheeden die dienaangaande voorvatten konden voor te koomen. Dat den relt. daar op des volgenden daags of z op Zaturdag den 19: der gem Maand wet ende beneevens voorsz: S„r de wet van Stellenbort vertrokken en op maandag den 21: dier maand gekoomen waaren op de plaats vanden burger officier Johannes Jacobus Tesselaar genaamd) de Hagelkraal geleegen Circa drie Uuren van de plaats alwaar 't voorsz: deenst schip gestrand was, op welke plaats van gerepter Tesselaar zoo als aldaar waaren gearriveerd van 't strand waaren koomen rijden vijf waagens toe behoorende den veldwagtmeester Louis Fourie„ Coenraad Joh:s Groenewald zijnde veldcorporaal en Burgert van dijk, belanden geweest zijnde met Brandewijn, bier en planken, rondhouten en een Leedige Legger; welke waagens den rel„t opstonds hadden gearresteer invoegen de op die waagens gelaaden geweest zynde goederen waaren afgelaaden terwijl de waagens ver„ volgens daar van daan vertrokken en de afgeladene strand goederen de facto, door voorsz: Pr de wet bij opveijling zijn verkogt geworden aan de meest biedende dat op voorsz: plaats de Hagelsraal meede present geweest Zinde den veldwagtmeester Jacobus Fourie die t rommando aan 't strand over de aldaar gecommandeert geweest zijnde burgeren gehad hadde ten einde alle ongereegeldheeden en strand dief of rooverijen te beletten den Comp„t aan dien man had gevraagd: waarom hij ingevolge van zijnen pligt geene beetere ordre aan 't strand gehouden en 't wegneemen en vervoeren der strandgoederen niet belet had, dien man daarop Substantieelijk had gesegt: dat hij goede ordre aan straud had gehouden gehad, dog dat vervolgens den burger Jacobu van Leenen dejonge aldaar aan strand zoo
English
had come and said to the gathered crowd that it was free for the picking, that everyone was free to cart away the goods washed ashore from the ship on his responsibility, and that whatever might come of it was for his account and responsibility. Because of this statement made by Jacobus van Reenen, he, the field guard, had no longer been able to maintain order, seeing that nobody had wanted to listen to him anymore, but everyone had done and taken whatever they had been able to get hold of. That the deponent, riding with the aforesaid Monsr. de Wet the following day or on Tuesday the 22nd of July to the beach at the place where the wreck of the ship lay, they had first stopped on the way at the place of the farmer Marthinus Marais senior, and had found lying there a quantity of beach goods consisting of brandy, gin, about twelve pieces of red and white flag bunting, as well as eight pieces of red baize; and since the said Marais had housed the people saved from the stranded ship, the aforesaid Pieter de Wet presented the flag bunting and red baize to that man, while the brandy and gin were also sold at the auction held on the beach. That when they also arrived at the beach on that same day, they had found there some thirty wagons and many people, all of which wagons were laden with goods from the stranded ship. When both the deponent and the said Monsr. de Wet asked the people present there how they had dared to presume to take the aforesaid goods away, loading them onto their wagons in order to transport them from there, those people then appealed to the abovementioned statement of the aforesaid Jacobus van Reenen; whereupon the deponent as well as the said Monsr. de Wet confronted those people with their unlawful and unjust conduct, but that it had taken much effort to convince them of their improper action, there even having been some among those people who had asked Monsr. de Wet whether he had a credential from the government. Whereupon the said Monsr. de Wet had said to them in reply: you ask me for a credential, but why did you not also ask van Reenen whether he had a credential? There having been some among those people who had retorted: Yes! That is also true, we might well have done so too. Subsequently, the aforesaid goods, as loaded on the wagons, were put up for auction and sold; that the fact that they fetched such a low price at the auction had resulted from the country folk having mutually agreed and determined that none of them would dare to bid on the goods loaded on someone else's wagon, without the aforesaid Monsr. de Wet or the deponent being able to prevent this, since no one had made a bid on those goods except the one on whose wagon the goods being auctioned were located. The deponent testifying that the aforesaid Pieter de Wet had offered to the country folk, as best as the deponent recalls, 50 Rds if they would transport two hogsheads of brandy to the Cape, but that they had refused to do so. Lastly, the deponent stating that the aforesaid Monsr. de Wet's deed of qualification or credential, obtained from the Right Honourable Lord Governor and which he had with him, was read aloud on the beach to the country folk present.
Dutch transcription
was gekoomen en tot 't tezaamen gevloeijde volk had gesegt. dat 't vrij raapen, was dat elk het aldaar van 't schip opgespoelde goed op zijne verantwoordinge vrij wegnijden mogte en dat 't geene daar van komen mogte zulx voor zyne reecq: en verantwoording was. v76 welk door Jacobus van Heenen gedaene zeggen hij veldwagtweester geene ordre meer had kunnen houden gemerkt, niemand meer na hem had willen luijsteren maar elk gedaan en genoomen had wat waarhad kunnen mag„ tig worden Dat den comp„, met voorsz: S„r de Wet 's vol„ genden daags of op dingsdag den 22: Julij naar 't strand ter plaatse alwaar 't wrak van 't schip lag rijdende, zij in 't rijden bevoorens hadden aange„ weest op de plaats van den Landbouwer Marthinus Marais Zyl: aldaar hadden vinden leggen een parthij strandgoederen bestaan hebbende in brande wijn, geneever, Circa twaalf stukken rooden wit vlaggedoek, mitsgd„s agt stukken roode baaij en dewijl gem: Marais de van't gestrande schip gesalveerde menschen gehuijsert hadden had, voorsz: P„r dewet aan die man 't vlaggedoek en roode baaij praesent gedaan terwijl de Oran„ „denijn en geneever op de aanstrand gehoudene vendutie meede verkogt geworden is, dat zij als toen ten zelven daage meede aan strand gekoomen zinde aldaar hadden gevonden wel Circa dertig waagen en veele wenschen, alle welke waagens belaaden waaren met goederen van 't gestrande Schip aan welke daarbij zijnde menschen zo wel den rel„t als gem: S„r de wet gevraagd hebbende hoe zijl zig hadden durven onderstaan de voorsz: goederen weg te neemen op hunne waagens te laaden om deselve vandaar te vervoeren, als wanneer die menschen hun beroepen hadden op 't bovengem: zeggen van voorsz: Iacobus van Heenen„ invoegen den rel:r zo wel als gem: S„r de wet die menschen voor oogen gesteld hadden hun onwettig en onbillijk gedoente, dog dat het veel moeijte gekost hadde om deselve van hun onbetamelijk bedrijf te overtuijgen, hebbende onder die menschen zelvs geweest die aan S„r de wet hadden gevraagd of hij een geloofbriefje vande regeering hadde dog waar op gem S„r dewet aan henlieden weeder had gezegt gijl: vraagt mij om een gelooft brief maar waarom hebt gij aan van steenen ook niet gevraagd of hij eene geloofd brief hadde er onder die menschen geweest waaren die daar op hadden hervat, Ia! dat is ook waar dat hadden mij ook wel moogen doen, zijnde ver„ volgens de voorsz: goederen zoo als deselve op de waagens gelaaden opgeveijlt en verkogt geworden, dat dat deselve zoo een laage prij bij de vendutie gehaald hebben was daar van daan gekomen dat de buijten lieden onderling hadden afgesprooken en bestemd dat zig niemand hunner zoude moogen onderstaan om op de goederen op iemande anderen wagen gelaaden te moogen bieden zonder dat voorsz: S„r de wet aff den ret„t 't zelven beletten konde overmits niemand op die goederen bod gedaan hadden als den geenen op wiens waagen de opgereylt werdende goederen zig bevonden. — Betuijgende den relt: dat voorsz: Pr dewet aan de buijtenlieden had gepresenteerd zo hem rel:t het best geheugd 50. Rxs zoo wanneer ze twee oxhoof„ „den brandewijn na de Caab wilden brengen dog dat deselve zulx gewijgert hadden, zeggende den rec„t. laatstelijk dat door voorsz: Sr dewet zijne van den welEdelen Gestr: heere Gouverneur verkreegene en bij zig gehad hebbende acte van qualificatie of geloof briev aan strand aan de aanweesende landlieden is voorgeleezen geworden zeggen -
English
Relating nothing more, the deponent gives as reasons for knowledge as in the text, being prepared to confirm the same with an oath. Below was written: Thus related at the Cape of Good Hope on the 7 August 1783 before the Honorable Gerrit Hendrik Cluijwagen and Hendrik Lesueur, members from the Honorable Worshipful Council of Justice aforesaid, who have duly signed the minute of this together with the deponent and me, the sworn clerk. Lower was written: Which I witness. Was signed H. Bletterman, sworn clerk. Reexamination. Appeared before us, the undersigned commissioners from the Honorable Worshipful Council of Justice of this government aforesaid, Christiaan Goddelt Rudolphi, to whom this his preceding statement, having been read aloud word for word, clearly and distinctly, declared that he persisted in it, desiring that nothing more shall be added to it or taken away from it, and therefore spoke, in confirmation of the truth thereof, the solemn words: So help me God Almighty. Thus reexamined and sworn at the Cape of Good Hope on the 24 June 1784. Was signed: C. L. Rudalph. Lower was written: Present before me, and signed: H. L. Blesterman, sworn clerk. In the margin: As commissioners, and signed: G. H. Cruijwagen and J. Karnspek. Below was written: That the deponent on the 11 July 1783 in the evening after sunset, having landed on the rocks on the beach from the wreck of the Nicobars with unbound hands and legs, and having spent the night on the ground, the deponent the next day in the evening arrived at a house about three miles from the beach belonging to a man named Marthiuu Marais, who on the 13th following, having fetched the injured people who were lying on the beach with his wagon, showed both him, the deponent, and the others all helpfulness and assistance, as much as was indeed in his power; the deponent having asked him for paper to write here to the orphan master Mr. Hend:k Justinus de wet, the said Marais had declared that he had no paper and that he would go to the beach to see whether paper had washed ashore, as the same Marais had indeed done, while the deponent in the meantime had gone to another house, and where a certain person had also arrived who, having said that he was a servant of the field sergeant, the deponent the misfortune him and his Account given in the presence of the undersigned commissioners from the Honorable Worshipful Council of Justice of this government and at the requisition of the Junior Merchant and Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Mr. Daniel van Rijneveld, by and on behalf of the Chief Mate Christoffel Schultz, of competent age, who had been stationed on the Danish Asiatic Company ship Nicobar that was stranded near the Soetendaals Valley, reading as follows: Account [illegible]
Dutch transcription
Gegt. E: Niets meer relateerende geeft den rec„t voor reedenen van weetenschap als in den text, berijd zijnde 't zelve met Eede te staanen /:onderstond:/ Aldus Gerelateert aan Cabo de goede hoop den 7 Augustus 1783: voor d' EE: Gerrit Hendrik Cluijwagen en Hendrik Lesueur Leeden uijt den E Agtb raad van justitie voorm: die de minute deses benevens den rect, en mij geon„ ceenig meede behoorlijk hebben onderteekend /:lager/ T welk ik getuijge /:was geteekend H= Bletterman geswClercq. Recollement Compareerde voor ons ondergeteekende gecommitt:s uijt den E Agtb raad van Justitie deese gouvernements voorm: Christiaan Goddelt Rudolphi dewelke deese zyne vooren „staande verklaring van woorde tot woorde selaar en duijdelijk voorgeleesen weesende ver klaarde daar bij te blijven persisteeren, met begeerte dat er niets meer bijgevoegt ofte van gedaan werden zal; en sprak dierhalven ter bevestiging der waarheijd vandien de solem„ neele woorde zo waarlijk help mij godt Almagtig Aldus Gerecolleerd en beEdigt aan Cabo de goede hoop den 24: Junij 1784 /. was geteekend:/ C: L: Rudalph /:lager:/ mij present /en geteekent:/ H: L: Blesterman geswore Clercq /:in margine:/ als gecomm: / en geteekend:/ G: H: Cruijwagen en J.: Karnspek /:onderstond:/ Dat den rel„t op den 11: Iulij 1783 's avonds na zons ondergang van 't wrak Nicobars wet genhondene handen en beenen op de klippen aan het strand aan„ geland zijnde en op de aarde doornagt hebbende was den res„t 'S daags daar na de avonds in een huijs om„ „trend drie mijlen van't strand bij een man genaamd Marthiuu Marais gekoomen, denwelken den 13: daar aan het beschadigde volk 't welk op 't strand lag met zijn waagen afgehaald hebbende zo wel hem rest, als de andere overige alle dienst¬ vaardigheijd en hulpe beweesen, zoo veel maar immers in zijn vermogen was, den rel„t hem om papier om aan den weeesmeester S„r Hend:k Justinus de wet naar herwaards te schrijven gevraagd hebbende, had gem: Marais betuijgd geen papier te hebben en dat hij naar strand zou gaan om te zien of 'er papier opgespoeld was gelijk denselven Marais dan ook gedaan had terwijl den rel„t in dien tusschen tid naar een ander huijs zig begeeven had, en alwaar meede gekomen zijnde zeeker persoon dewelke gesegt hebbende een kregt van den veldwagt meester te zijn, den zel„t het ongeluk hem en zijne Relaas gegeeven ten viere„ staan van de ondergeteekende gecommitteerden uijt den Ed: Agtb: Raad van Justitie deeses gouvernement en ter requisitie van den Onderkoopman ten Land droot van Stellenbor en Drakenstein S„r Daniel van Rijneveld door ende van wee„ „gens den op het omtrend de Soeten„ „daals vallen gestrande Deensrh asiativs Comp:s schip Nicobar beschijden geweest zijnden opper stuurman Christoffel Schultz van Competentenouderdom Luijdende als volgd. Nelaas rte t -: E