Inventory 4323
Cape · 471 pages · 299 segments · open at the Nationaal Archief ↗
English
9 Today, the 10th of April 1786. By order of the Honorable President, the undersigned has circulated a query among the respective members of the Honorable Council of Justice here, as to when their Honors would choose for the assistant Marinus Simon van Cruiselberg to be brought back from the civil detention room to the main military guardhouse, for which the Honorable Governor would provide a guard, in order to subsequently have him transferred from there again by a corporal to the dispensary. Which, by the joint members, with the exception of the burgher councillor the Honorable van Sittent, who was not found at home by the undersigned, was left to the disposal of the Honorable Governor. Below was written: Castle of Good Hope, day and year as above. Lower: In my presence. Was signed: C: van Aarsen. Thursday the 20th of April 1786. In the morning, present the Honorable Pieter Hacker, president, and all the members. The Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Mr. Hendrik Lodewijk Bletterman, submitted a petition, with the documents pertaining thereto, reading as follows: To the Right Honorable Mr. Pieter Hacker, president, together with the Honorable Council of Justice of this Government. Shows with due respect the undersigned Hendrik Bletterman, Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein. That on Monday the 16th of January of this year, among various persons, there also came to the petitioner the burgher Hendrik Albert Fijt, who, on behalf of his father, the fellow burgher Coenraad Hendrik Fijt, lodged a complaint that the burgher Jan Harmse Nieuwout, who lives on his place above that of his father, situated on the Oliphants River, was damming up the water, as a result of which his father was suffering great hardship, such that even the vineyard and fruit orchard had almost entirely dried up, although in the past year, upon the frequent complaints made by his father in this regard at that time and the disputes arisen therefrom, a ruling had been made between his father and the said Nieuwout by the petitioner's predecessor, the late Honorable Daniel van Rijneveld, that they should clear the course of the water, and the said Nieuwout would let the same water run unhindered to the place of his father, which they had then also agreed to observe; upon which complaints made, the petitioner, because many other persons wished to speak with him that same day, had his substitute Christiaan Godhelp Rudolphij write a letter, the principal contents of which the petitioner had stated, to the field cornet Andreas Willem van Taak, and had it delivered to the said Fijt; after which delivery the aforementioned Fijt asked the petitioner: what his father should do in case the aforementioned van Taak, being the brother-in-law of Nieuwout, should fail to comply with the petitioner's order, and the lack of water became too great, the petitioner has
Dutch transcription
9 Huijden den 10 April 1786. Heeft, ter ordonnantie van den E Achtb: Heer Presi„ „dent de ondergeteekende bij de resp:e Leeden van den E Achtb Raad van Justitie alhier in rondvraag gebracht, wanneer hun E Achtb: zouden verkiesen, dat de adsistent Marinus Simon van Cruiselberg uit de Gijzelkamer zoude werden te rug gebracht in de militaire hoofd„ „wacht, waar toe de welEd: gestr: Heer Gouverneur een wacht zoude geeven, ten einde denselven vervolgens van daar weder door een Corporaal in de spetkamer te laaten overbrengen Het welk door de gezamentlijke Leeden /:excepto den burgeraad de E. van Sittent, dewelke door de Ondergeteeken„ „de niet te huis gevonden is:/ ter dispositie van den welEdele Gestr: Heer Gouverneur is gelaaten geworden /:onderstond:/ Catro de goede Hoop die et Anno Ut su„ „pra /:laager:/ Mij present /:was geteekend :/ C: van Aarsen Donderdag den 20 April 1786. 's voordemiddags, present de E Achtb: Heer Pieter Hacker, president, en alle de Leeden Wierd door den Land Drost van Sellenbosch en drakensteijn de Heer Hendrik Lodewijk Blet„ „terman ingediend een vertoog, met de daar toe specteerende stukken, Luidende het zelve als volgt: Aan den wel Edelen Achtbaren Heere Pieter Hacker president benee„ „vens den Edelen Achtbaren raad van Justitie deeses Gouvernements. Vertoond met schuldigen eerbied den ondergeteekende Hendrik Bletterman, Landdrost van Stellenbosch en Drakenstein Dat op maandag den 16 Januarij deeses Jaars onder diversche persoonen meede bij den vertoonder gekoomen zijnde den burger Hendrik Albert Fijk denselven Uijt naam van zijn vader den meede burger coenraad Hendrik Tijt klagtig was gevallen, dat den burger Jan Harmse Nieuwout, die op zijn woonplaats boven die van zijn vader woonagtig is, geleegen aan de Oliphants Rivier, 't water quam op te dammen, waar door zijn vader groot gebrek quam te lijden, zodanig dat zelfs den wijngaard en vrugten bogaard bijnaten ee„ „nemaal was verdroogd, daar log in den gepasseerden Jaare door des vertoonders predecesseur wijlen d' E Daniel van Rijneveld, over de toenmaals door zijn vader desweegens veelvuldige gedaane klagten en daar „door gereesene verschillen, tusschen zijn vader en gem: Nieuwout een uitspraak was gedaan, dat zijl: den coop van 't water zouden opruijmen, en gem: Nieu„ „wout 't zelve water onverhindert na de plaat van zijn vader zou laten lopen, 't geen zijl: dan ook aangenoomen hadden te zullen nakoomen; op welke gedaane klagten den vertoonder vermits dienselven dag nog veele andere perzoonen hem begeerden te spree„ „ken door zijn substituit Christiaan Godhelp Rudolphij een briev, welkers principalen inhoud den vertoonder had opgegeeven aan den veldwagtmeester Andreas willem van Taak had laaten schriven, en aan gem:e bijt doen afgeeven; Na welke afgaave voorsz: Fijt den vertoonder vraagde: wat of zijn vader; ingeval voorm: van saak als zijnde de zwager van Nieuwout aan des ver¬ „toonders order niet quam te voldoen, en 't gebrek aan water te groot wierd, zoude doen, heeft den vertoonden Vertoond hem 22
English
30 31 answered him that he should then address himself to the nearest residing Field Corporal and, through him, in the name of the petitioner, request an investigation into the matter and action to be taken according to the findings; but in the absence thereof, if possible two, but at least one trustworthy witness should be sent to his father to investigate whether the lack of water was as great as he had stated, and finding it to be so, then in the presence and with such witnesses, in case the water was dammed up by the mentioned Nieuwout, to pierce the dam where necessary, provided that he, Tijt, or his father should above all ensure that sufficient evidence of everything could be produced to the petitioner. That on the 29th of the aforesaid month of January, the aforesaid Hendrik Albert Tijt, having again come to the petitioner, complained anew about the lack of water; adding that, having delivered the petitioner's letter to the Field-Sergeant van Taak, the latter had said that rogueries were involved, and because the lack of water had been too great, his father Coenraad Hendrik Tijt had requested the Field Corporal Frans Lubbe to come with witnesses to his father's dwelling place to investigate the matter; but that he had excused himself saying that it was outside his district and he could only get one man, and also that he could not get involved in the matter; his father was then forced to request the burghers Schalk Willem Vorster and Barend Lubbe Andriesz to inspect the lack of water, and then, together with the aforesaid Pieter Loen, to pierce the dam at the mentioned Nieuwout's place, as those persons had indeed done; on which occasion a certain Jan Steenkamp, residing with the mentioned Nieuwout, provided with a musket, having approached the dam, was said to have stated that in case he, Feijt, had come there without orders from the petitioner, he would lift him like a crow; and since it thus seemed as if they would in no way comply with the petitioner's order on the part of the Field-Sergeant, and his father with his family would thus have to perish from lack of water, he, Tijt, requested that the petitioner would establish some other arrangements. That the petitioner, in order to exercise all caution in this matter and so that those having any interest in the disputed water would not be able to excuse themselves through ignorance of the order given by the petitioner, thought it proper, in his humble judgment, to write a letter best suited to the aforesaid matter to the aforesaid Jan Harmse Nieuwout. That the petitioner, having subsequently had to go on different commissions on 8 February thereafter, and having returned to his residence on the 13th thereafter, found a packet lying there which, according to his slaves, had already been delivered there three days before; which, having been opened by the petitioner, was found to consist of a letter from the abovementioned van Taak, with an attached copy of a statement dated 26 January prior, which the petitioner at that time could not answer, as the opportunity was lacking and he had in the meantime sent off his aforesaid letter to the mentioned Nieuwout. That subsequently, the petitioner having had to travel hither and, having returned to Stellenbosch on the evening of the 21st of the aforesaid month of February, had to learn, to his utmost astonishment, that very same evening from the substitute Christiaan Godhelp Rudolphij that the aforesaid Hendrik Albert Feijt, with the mentioned Loen and yet another [illegible] until already Sunday which
Dutch transcription
3O 31 hem geantwoord dat hij als dan zig aan den het naast aldaar woonende veld Corporaal zoude addresseeren en door denzelven uit naam van den vertoonder verzoeken, de zaak te onderzoeken en na bevinding te handelen, dog bij gebrek van dien zoo mogelijk twee, dog ten minsten een geloof„ waardige getuijgen bij zijn vader laaten onderzoek doen of het gebrek aan water zoo groot is als hij had opgegeeven en zulx dusdanig bevindende als dan ter presentie en met de zodanige getuijgen ingeval 't water door gem. Nieu„ „wout opgedame wierd, den Dam alwaar 't nodig was doorsteeken zoude, mits dat hij Tijt of zijn vader voor alle dingen, zou hebben te zorgen aan den vertoonder van 't een en ander voldoende bewijs te kunnen pro„ „duceeren Dat op den 29 der voorsz: Maand Januarij voorsz: Hendrik Albert Tijt wederom bij den vertoonder ge„ „koomen zijnde op nieuws over 't gebrek aan water had geklaagd; met bijvoeging, dat hij den brief van den ver„ „toonder aan den veldwagtmeester van Taak hebbende overgeleevert, denzelven gezegd had, dat er schelmstukken mede omgingen, en om dat het gebrek aan water te groot geweest zijnde, zijn, vader Coenraad Hendrik Tijt den veld Corporaal Frans Lubbe versogt had met getuijgen op zijn vaders woonplaats te koomen en van 't een en ander onderzoek te doen; dog dat denzelven zig had verontschuldigt met dat zulx buijten zijn distrect was en maar een man konde krijgen, zig met de zaak ook niet te kunnen inlaaten; zijn vader als toen was genoodzaakt geweest de burgeren schalk willem vorster en Barend Lubbe andriesz: te versoeken om aan het gebrek van water bezigtiging te neemen, en dan neevens den voorsz: Pieter Loen den dam bij gem:e Nieuwouet door te steeken, zoo als dezelve persoonen dan ook hadden gedaan; bij gelegendheyd eenen Jan Steenkamp die bij gem: Nheu„ „wout woonachtig is met een snaphaan voorsien, den Dam genaderd zijnde gezegd zou hebben, ingeval hij Feijl aldaar zonder ordre van den vertoonder gekoomen was, hij hem ligten zoude als een kraaij; — En vermits het dus scheen. als of men in geenen deele des vertoonders order aan den kant van den weldwagtmeester wilde voldoen, en zijn va„ „der dus met de zijnen door gebrek aan water zou moeten vergaan, verzogt hij Tijt dat den vertoonder eenige andere schitkingen wilde bepaalen. — Dat den vertoonder, om in deezen alle voorzigtigheijd te gebruiken en op dat die geen die omtrend het questieuse waater eenig belang hebbende, zig met geen onwetendheijd „der door den vertoonder gegeevene order zoude kunnen verontschuldigen, heeft goedgedagt om na zijn gering oordeel eene ter voorsz: zaake best gepaste letteren aan voorsz: Jan Harmse Nieuwout te Schrijven Dat den vertoonder vervolgens op den 8 Februarij daar aan zig in differente Commissien hebbende moeten begee„ „ven, den 13 daar aan gereverteerd zijnde, aan zijn wooning heeft vinden leggen een paquet het welke volgens zeggen, van zijn sleeven reeds drie dagen bevoorens aldaar was bezorgd, 't welk den vertoonder geopend hebbende bevon„ den had te bestaan in een brief van bovengem: van Taak met een bijgevoegde Copia verklaaring de dato 26. Janua„ „rij daar bevoorens, 't geen den vertoonder als toen ver„ „mits de gelegendheijd ontbrak en intusschen zijne voorsz: Lettere aan gem: Nieuwrut afgezonden hebbende, niet heeft kunnen beantwoorden. Dat vervolgens den vertoonder na herwaards zig hebben „de moeten begeeven en op den 21 der voors: Maand Fe„ „bruarij des avonds op stellenbosch te rug gekoomen zijnde nog dienzelfden avond van den substituut Christiaan Godhelp Rudolphij tot zijn uiterste verwondering heeft moeten verneemen dat voors: Hendrik Albert Feijt met gem: Loen en nog een stotten tot reeds zondag welke # „
English
33 or had arrived on the aforesaid 19th, in order to make a report to the presenter of a certain incident, which persons, having come to the presenter the day after that, or the 22nd, had given notice: that they, together with the father of the aforesaid Feijt and two more Hottentots and two slaves, since the lack of water was too great, having proceeded to the dam, had on approaching the same unexpectedly discovered four persons, all provided with flintlocks, who were recognized by them to be the aforesaid field cornet Van Taak, the burghers Pieter van Zeijl, Pieterszoon, and Jan Steenkamp, together with a bastard Hottentot named David. That the aforesaid Coenraad Feijt, before he, Feijt, had cut through the dam, having asked the mentioned Van Taak: why he, Van Taak, with the other people had come there with firearms, just as if he, Feijt, were a murderer, the same had answered: to wipe you out! To which he, Feijt, had replied: why he, Van Taak, did not observe the presenter's order and dared to call him, Feijt, an old rogue, which Van Taak ignoring, the quarrel between them had escalated so far that the aforesaid Van Taak had threatened to smash the skull of the aforesaid Hendrik Feijt with the flintlock held backwards in his hands, at which time the mentioned Hendrik Feijt had dealt the aforesaid Van Taak such a blow with the flat of his hand that, the same having fallen to the ground, he, Feijt, subsequently wrested the gun from him, Van Taak; that Van Zeijl, seeing this, having cocked the hammer and leveled the gun, had leaped towards him, Feijt, asking: what do you say? while the aforesaid Pieter Loen, having become afraid, had attempted with a walking stick to knock the leveled gun upward, but that he had thereby struck the same Van Zeijl on the mouth, in such a way that the same had fallen backward with his head upon the rocks, so that he, Loen, had at that time also wrested the gun from the aforesaid Van Zeijl, after which the just mentioned Van Zeijl had drawn a knife and pursued them all, which being discovered by the aforesaid Coenraad Feijt, the same had called out to the people he had with him to seize the mentioned Van Zeijl from behind and wrest the knife from him, as the people had indeed done, while the aforesaid Hendrik Feijt as well as the aforesaid Loen testified that the aforesaid Van Taak and Van Zeijl had been intoxicated. That in the meantime the aforesaid Jan Steenkamp, having thereupon retreated a little, had fired a bullet at him, Hendrik Feijt, but instead of hitting him, Feijt, had shot the knobkerrie out of the hand of the Hottentot Hannes. That three days thereafter, or on the 25th of February aforesaid, there was sent to the presenter by the field cornet Abraham de Villiers an open circular letter from the frequently mentioned Van Taak dated the 13th of February aforesaid, addressed to the burgher Matthijs de Kok to be sent as quickly as possible to the field cornet Hannis Smit, and so on from field cornet to field cornet and finally to the presenter; containing that he, Van Taak, together with the repeatedly mentioned Van Zeijl, having been severely wounded by Coenraad Feijt and his slaves, requested help. That on the 27th of the just mentioned month of February there was also sent to the undersigned by the pro interim fiscal, the honorable Gabriel Exter, a missive dated the 23rd preceding, to which was attached a petition dated the 16th aforesaid, and thus three days after he, Van Taak, had dispatched his letter to the presenter, written by the mentioned Van Taak and Van Zeijl to the mentioned pro interim fiscal, in order to present their case to 32
Dutch transcription
33 of den 19 voorm: waaren aangekoomen, om den ver„ „toonder van zeeker geval rapport te doen, welke perzoonen daags daar aan ofte den 22„e bij den vertoonder gekoomen zijnde, kennisse had gegeeven: dat zijl: neevens den va„ „der van voorsz: feijl en nog twee Hottentotten en twee slaven, vermits gebrek aan water te groot was, zig nade dam hebbende begeven, bij t naderen van dezelve op 't onvoorsiens hadden ontrekt, vier perzoonen alle met snaphaanen voorzien, dewelke door hun lieden waaren verkend te zijn voorsz: veldwagtmeesters van Taak, de burgeren Pieter van Zeijl, pietersz: en Jan Steen„ „kamp, mitsgd„rs een bastert Hottentot met naame Dat voorm: Coenraad Feijt voor dat hij Feijt den dam hadde doorgestooken aan gem: van Taak ge„ „vraagd hebbende: waarom hij van Taak met de overige menschen aldaar met geweeren was gekoomen, even als of hij Feijts een moordenaar was, denzelven geant„ „woord had: om jou weg te boenen ! op 't welk hij Feijt zou hebben Eervatr: waarom hij van Taak des vertoon„ „ders order niet observeerde en hem Feijt voor een ou„ „de schelm dursde schelden, 't geen van Taak negeren„ „de, de twist tusschen henlieden zo verre was gereezen, dat van Tank voors: Hendrik Feijt met de verkeerd in handen hebbende snaphaan gedreijgd had de harse„ „pan te zullen inslaan, als wanneer gem: Hendrik Feijt voorsz: van Taak met het vlak zyner hand een dusdanigen slag had toegebragt dat den zelven ter aar„ „de gevallen sijnde; hij feijt hem van saak vervolgens. het geweer had ontweldigt; — dat van zeijl zulx ziende, den haan overgehaald en 't geweer geveld hebbende na hem Fijl zou zijn toegesprongen, met te vraagen: wat zegt gije terwijl voorm: Pieter Loen bevreesd geworden zijnde gem: van zeijl met een wandelstok gepoogd had 't gevelde geweer om hoog te slaan, dog dat hij denzelven van zeijl daar door op den mond had ge„ David „troffen, zodanig, dat den zelven agter, over met zijn hoofd op de klippen was gevallen, zulks hij Loen als toen voorsz: van zeil meede het geweer had ontweldigd waarna even gem: van zeijl een mes, zou hebben getrokken en hun lie„ „den alle vervolge, 't geen door voorsz: Coenraad Feijl ont„ „dekt zijnde, denzelven zijn bij zig hebbend volk had toe„ „geroepen gem: van zeijl van agteren te grijpen, en 't mes te ontweldigen, zoo als het volk dan ook gedaan had, terwijl voorsz: Hendrik Feijt zoo wel als voorsz: Loen be„ „tuigde dat voorm: van Taak en van zeijl beschonken waaren geweest: Dat intusschen voorm: Jan Steenkamp daar op zig een weijnig geretireerd hebbende, na hem Hendrik Feijt met een kogel zou hebben geschooten, dog in steede van hem Feijl te treffen, de kirrij van den stotten tot Hannes uyt de hand had geschooten. Dat drie dagen daar na ofte op den 25 Februarij voorsz door den veldwagtmeester Abraham de villiers aan den vertoonder toegezonden zijnde, een open cartaboal van dikwils gem: van Taak de dato 13 februarij. voorsz: gerigt aan den burger Matthijs de kok om ten spoedig„ „sten aan den veldwagtmeester Hannis Smit gezonden te worden, en zo vervolgens van veldwagtmeester tot veld„ „wagtmeester en eindelijk aan den vertoonder; behelzende dat hij van saak nevens meergem: van Zeijl door Cven„ „raad Feijt en zijn slaven swaar gekwet zijnde, om hulp verzogt Dat den 27„e der even gem: Maand:s februarij ook door den prointerim, fiscaal d' E Gabriel Exter aan den On„ „dergeteekende toegezonden zijnde eene missive van dato 23. daar bevoorens, waarbij gevoegd een verzoekschrift de dato 16:e voorz: en dus drie dagen na dat hij van saak zijne letteren aan den vertoonden heeft afgezort „den, gehad, van gem: van saak en van zeijl aan gem: prointerim fiscaal geschreeven, om hunne, zaak trossen aan 32
English
to accept, strengthened by two depositions provided by both complainants, Van Taak and Van Zeijl themselves, containing the deposition of Van Taak in substance: that he and the aforesaid Van Zeijl, having been requested by the burgher Jan Harmse Nieuwout to ride to his place in order to assist him against all violence, that he and Van Zeijl, intending to carry this out on 12 February, having been surprised with treachery by Coenraad Feijt, Hendrik Feijt, and twelve blacks, he was asked by Feijt: what he came to do there; he had answered, to set the water according to the received order, and that thereupon Hendrik Feijt and further his gang had beaten them with murder clubs and taken away his gun; while the aforesaid Pieter van Zeijl states in his deposition that he, together with Jan Steenkamp and two bastard Hottentots as well as the slaves, having been commandeered by the field sergeant Van Taak to assist him if necessity required it, he, Van Zeijl, immediately letting follow thereupon: that when Van Taak had been knocked down there, Hendrik Feijt had asked him: what business he had with the water; that he having answered thereto that Van Taak had taken him along to see whether he, Van Taak, had set the water properly, the aforementioned Feijt had replied to him: well, do you listen to him, charging at him, Van Zeijl, at the same time, so that he, Van Zeijl, had then thrown Feijt to the ground, and thereupon was treated by Feijt just like Van Taak, and his gun was taken away. That furthermore on the 13th of the past month of March, at 3 o'clock in the afternoon from here, having come to the presenter, the frequently mentioned field sergeant Willem Andries van Taak and the burgher Jan Steenkamp, the same Van Taak had complained how he and Jan Steenkamp as well as Pieter van Zeijl had been mistreated by Coenraad Feijt, his son Hendrik Feijt, and Pieter Loen, as well as several Hottentots and slaves, that even the aforesaid Pieter van Zeijl was still lying severely ill in bed, yes, even might possibly already have passed away; upon which complaints the presenter, having asked him, Van Taak: whether he had received the presenter's letter of 16 January and had read that of the 29th following to Jan Harmse Nieuwout; the same answering yes; further being asked by the presenter why he, on 13 February, had addressed an open paper containing the same aforesaid complaint to the presenter, and on the 16th thereafter had addressed himself to the pro interim fiscal with the same complaint with two attached depositions, and had now again gone to the Cape to the mentioned pro interim fiscal; he declared to have only signed both the deposition and the letter of complaint without knowing the positive contents thereof, and to have addressed himself to the pro interim fiscal in order to obtain help more quickly if possible; the presenter confronting him, Van Taak, thereupon: why he then had addressed the presenter on 13 February and the mentioned pro interim fiscal on the 16th thereafter, and thus only three days later, the same repeated the statement of not knowing the positive contents of that letter of complaint, because he was still lying in bed at the time, and had let the one and the other be written by someone else. That the presenter, further asking him: who had given him the order, with a loaded musket, not only
Dutch transcription
34 aan te neemen, gesterkt, met twee verklaringen NB3„ door de beijde klagers van saak en van zeijl zelve ver„ „leend, behelsende de verklaaring van van saak in substan„ „tie: dat hij en voorsz: van zeijl door den burger Jan Harmse Nieuwout versogt zijnde na desselfs plaats te rijden om hem tegens alle geweld bijstand te doen, dat hij en van zeijl daar op den 12: feb: zulx willende be„ „werkstellingen van Coenraad Feijt, Hendrik Feijl en twaalf zwarte met verraad verrast zijnde, hem, door Feijt afgevraagd geworden was: wat of hij daar kwam doen: hij geandwoort had, om het water te zetten na de ontvangene ordre, en dat daar op Hen„ „drik Feijt en verder zijn bende met NB moordknup„ „pels hun geslagen en zijn geweer ontnomen had; ter„ „wijl voorsz: Pieter van zeijl bij zijn verklaring poseerd, dat hij neevens Jan Steenkamp en twee bastaart stottentotten mitsgd„s de slaven gecommandeert zijnde, door den veldwagtmeester van Taak om hem als de nood het vereijschte bystand te doen, laatende hij van zeil terstond daar op volgen: dat toen van Taak aldaar needer gelegd was, Hendrik Feit hem ge „vraagd had: wat of hij met 't waater te doen had: dat hij daar op geantwoord hebbende, dat hem van zaak meede genoomen had om te zien of hij van Iaar het water wel gezet had voorm: Feijt hem gerepliceerd had: wel luistert gij na hem,„ lastende hem van zeijl te gelijker tid aan, dat hij van zeijl als toen Fijt op de grond had geworpen en daarop van Fijt even zo gehandelt als van Taak, en zijn gewee= ontnomen was. — Dat wijders den 13 der gepasseerde maand Maart 's namiddags om 3 uuren van hier bij den vertoon„ „der gekoomen zijnde, den meergem: veldwagtmeester Willem Andries van Taak en den burger Jan Steenkamp, dezelve van saak had geklaagd, hoedanig hij en Jan steenkamp mitsgd„rs Pieter van Zeijl door Coenraad Feijt, zijn zoon Hend„k Feijt en Pieter Loen, mitsgd„rs mitsgd„s eenige hottentotten en slaven was mishandelt dat zelf voorsz: Pieter van zeijl als nog swaar siek te bedde lag, ja zelfs mogelik reeds overleeden zou zijn; op welke klagten den vertoonder hem van Taak afgevragd hebbende: of hij des vertoonders lettere van den 16 January ontvangen en die van den 29 daar aan volgende aan Jan Harmse Nieuwout had geleesen; antwoordende denzelven van ja: verder door den vertoonder gevraagd zijnde, waarom hij den 13 feb„r aan den vertoonder een open papier behelsende dezelve voorsz: klagte en den 16: daar aan, aan den prointerim fiscaal zig met dezelve klagte met twee bijgevoegde verklaringen had geaddres„ „seert, en zig thans wederom aan de Caab bij gem: pro Jnterim fiscaal vervoegd had:e betuigde hij, bijde en ver„ „claring en beklagschrift alleenlijk geteekend te hebben zonder den positiven inhoud daar van te weeten, en zig aan den prointerim fiscaal te hebben gedaresseert om zo mogelijk spoediger hulp te verkrijgen, den ver„ toonder hem van saak daar op te gemoed voerende: waarom hij dan den 13 feb: aan den vertoonder en den 16 daar aan en dus maar drie dagen later aan gem: prointerim fiscaal hadde geaddresseert herhaalde denzel„ „ven 't zeggen van niet den positiven inhoud van dat beklagschrift te weeten, want als toen nog te bedde gelee„ „gen, en 't een en ander door een ander te hebben laaten schrijven. Dat den vertoonder hem verders. vragende: wie of hem„ order had gegeeven, met gelaaden snaphaan, niet alleen Janories voor
English
for himself, but even to command two other citizens to go out in such a manner, to inspect a dam where he was expecting his fellow citizens and fellow human beings! van Taak answered that he had received no orders to that effect, but that he usually took a gun along when he went hunting, and that he had indeed commanded the two citizens van Zeijl and Steenkamp to go with him, but not to take their firearms along, to which answer of the aforementioned van Taak the presenter ordered him outside the room and allowed the aforementioned Steenkamp, who was in the front room, to enter, and upon the presenter asking him who had given him orders to advance with a loaded gun against Christians who had not been guilty of murder or manslaughter, and even to shoot at them, he, Steenkamp, said that van Taak had commanded him to do so, and that while Coenraad Feijt, Hendrik Feijt, Pieter Loen and their people had so mistreated van Taak and van Zeijl, and Hendrik Feijt had aimed at him, Steenkamp, with the gun, he had discharged his gun at him, but had not hit him, although the aforementioned Feijt, pale with fright, had lain on the ground for at least half a quarter of an hour. That the presenter, having immediately thereupon called the aforementioned Taak into the room as well, said to him: well, van Taak, Steenkamp says that you ordered him and van Zeijl to go and inspect the water taking their guns with them, while the aforementioned Steenkamp immediately chimed in, saying substantially to van Taak: well, uncle, you told me and van Zeijl that we should go along and had to take our guns with us, to which the frequently mentioned van Taak said: Yes, that happened because there were so many arriving; the presenter having immediately thereupon notified him, van Taak, through the messenger that he was provisionally dismissed from his post, and caused his instruction to be surrendered on the 21st of the past month. — That finally, the more frequently mentioned Pieter van Zeijl having come to the presenter, making his complaint that, he and Jan Steenkamp having been commanded by the field-cornet van Taak to go and look at a dam built by the aforementioned van Taak, they had done so, and that on that occasion the aforementioned Hendrik Feijt, having asked him what he came to do there, and he having answered thereto that he had been commanded by the field-cornet, the aforementioned Feijt had said to him: Do you listen to such a one, at the same time grabbing him while another meanwhile took away his gun, he then also assaulted the same Feijt, whereupon he, van Zeijl, fell upon Feijt and thus they both fell to the earth, that he, van Zeijl, was subsequently attacked from behind and beaten in such a manner that he got holes in his head and lost a tooth from the front of his mouth; requesting satisfaction from the presenter, to which, the presenter having asked him, van Zeijl: who had ordered him to advance with a loaded gun against both the aforementioned Feijts, they being his fellow citizens and Christians, and whether he himself did not know better that such could not be done except against vagrants and vagabonds who have at the same time been guilty of robbery, theft, murder, or manslaughter, and even then not without the judge having granted an express decree to that effect? he answered that van Taak had said that he, van Zeijl, and Steenkamp had to take their guns with them. The undersigned presenter now considers with what reasons 36 6
Dutch transcription
voor zig, maar zelfs twee andere Burgeren te Comman¬ „deeren om dusdanig ter bezigtiging van een dam, al„ waar hij zijn meede burgeren en even mensch ver„ „wagtend was, op af te gaan! antwoorde hij van Paak„ daar toe geen order te hebben gehad, maar wel meer een snaphaan mede te neemen wanneer hij op de Jagt ging, en de bijde burgeren van zeil en steenkamp wel ge„ „commandeert te hebben om meede te gaan dog niet om hunne geweeren mede te neemen, op welk antwoord van evengem: van saak den vertoonder hem buijten de kamer en voorm: steenkamp, die zig in 't voorhuis bevond, liet binnen koomen en denselven door den vertoonder gevraagd zijnde, wie of hem order had gegee„ „ven op christenen die zig aan geen moord of doodslag hadden schuldig gemaakt met gelaaden geweer af te gaan en zelfs op dezelve te schieten, zijde hij steenkamp„ van saak hem daar toe gecommandeert te hebben, en dat terwijl coeraad Teijt, Hend:k Feijt, Pieter Loen en hun volk van saak en van zeijl zo mishan„ „delt hadden, en Hend„k Feijt op hem steenkamp, met de snaphaan aangelegd had hij op denzelven zijn snaphaan losgetrokken, dog niet geraakt had„ ofschoon voorm: Pijt van schrik verbleekt wel een half quartier uurs op de aarde had gelegen. Dat den vertoonder terstond daar op voorsz: Taak mede in de kamer geroepen hebbende, tot hem heefd gezegd: wel van saak/ steenkamp zegd: dat gij hem en van zeijl hebt gecommandeert om met meede nee„ „ming hunner snaphaanen 't water te gaan bezigti„ „gen, terwijl gem: steenkamp terstond daar op inviel, met substantieel aan van Taak te zeggen: wel oom jij hebt mij en van zeijl gezegt dat wij meede gaan en onse snapphaanen moesten meede neemen, op 't welk dikwils gem: van Taak zijde: Ja, dat is geschied om dat dat er zoo veele aanquamen; hebbende den vertoonder hem van saak terstond daar op door den bode laten aanzeggen, dat hij provisioneel van zijn post ontslagen was, en hem zijn instruc„ „tie op den 21: der gepasseerde maand doen afgeeven. — Dat Eindelijk bij den vertoonder gekoomen zijnde meerge„ „melde Pieter van zeijl doende zijn beklag dat hij en Jan Steen„ „kamp door den veldwagtmeester van Taak gecommandeert zijnde, om na een door gem: van Taak gemaakte Dam te gaan zien, zylieden zulx gedaan hadden, en dat bij die gele„ „gendheijd voorsz: Hendrik Feijt hem gevraagd hebbende: wat hij daar quam doen? en hij daarop geantwoord hebbende door den weldwagtmeester gecommandeert te zijn, evengem: Fijt hem toegevoegd had: Luistert gij na zo een, teffens hem aangegreepen terwijl een ander hem intusschen zijn snap„ „haan ontnomen had, hij als toen, ook denzelven Feijt had aangetast wanneer hij van zeijl op Feijt en dusdanig zylie„ „den bijde op de aarde waaren gevallen, dat hij van zeijl vervolgens van agteren geattaqueerd en zodanig geslaagen was, dat hij gaaten op zijn hoofd bekoomen en een tand voor Uijt zijn mond verlooren had; verzoekende aan den vertoonder om satisfactie, op 't welk den vertoonder hem van Zeijl hebbende gevraagd: wie of hem gelast had op de bijde voorm: Feijts als zijnde zijne meede burgeren en christenen met gelaaden geweer af te gaan, en of hij zelfs niet beter wist dat zulx niet geschieden mogte, als op landloopers, en vagabonden, die zig teffens aan rooven, steelen moord, of doodslag hebben schuldig gemaakt, en wel nog niet eens zonder dat den regter daar toe een Expres„ se decreet zou hebben verleend? antwoorde hij dat van saak gezegd had, dat hij van zeijl en steenkamp hun„ „ne snaphaanen moeste mede neemen. De ondergeteekende vertoonder vermeend als nu met welk reedens 36 6
English
38 3. G reason to trust that Your Honorable Worships, from all the foregoing as conforming to the truth and the documents annexed hereto under Letters A, B, C, D, E, F, G, H, I, K, L, M, N, O, P set down, will be fully convinced that the first and principal cause of the entire incident, which had the two Feijts likewise and in such manner armed themselves and not wished to give place to sound reason, could have had the saddest consequences, can be attributed to no one else than the veldwagtmeester Andries Willem van Taak; who not only of his own authority saw fit for himself to go with a loaded gun against the aforesaid Feijt, being his fellow citizens and Christians, but even to command two other citizens, Jan Steenkamp and Pieter van Zeijl, to that end, which first-mentioned then also finally fired his loaded musket at the citizen Hendrik Feijt, and which last-mentioned, after his gun had been wrested away, drew his knife and went at both Feijts and Loen; and both of whom, Steenkamp as well as van Zeijl, without the aforesaid van Taak having properly legitimized himself to them as being qualified for such an order, should never on such a loose footing have followed and executed such an order as van Taak had given them. —... That by the granting of such an illegitimate order, and by the assistance and execution thereof, the commonwealth would soon be exposed and risked to the malice and cruelty of some willful persons; and that Wherefore the petitioner ratione officii takes the liberty to turn to Your Honorable Worships, requesting that Your Honorable Worships, in view of the remote distance of the residences of the aforesaid persons, may be pleased to grant him, the petitioner ratione officii, a writ by missive whereby the said repeatedly mentioned veldwagtmeester Andries Willem van Taak, together with the citizens Jan Steenkamp and Pieter van Zeijl Pietersz, are summoned against certain days to be determined, in order to appear in person before this Noble Honorable Council, to hear such criminal demand together with request or requests as the petitioner ratione officii shall deem advisable to make against them and to take action thereon according to law. Underneath stood: Which doing etcetera was signed: H: L: Bletterman in the margin: presented in the Council of Justice at Cabo de Goede Hoop on the 20th of April 1786. Whereupon the council thought fit to hold this matter under advisement until the documents shall have been circulated and read. After which the following memorial was submitted by the pro interim fiscal, the Honorable Gabriel Exter: to answer and to proceed further as those who have made themselves guilty thereof as disturbers of the public peace and violators of law, liberty, and safety ought to be punished; the petitioners, for the continuation of the said proceedings, also finding themselves obliged to request the necessary qualification from Your Honorable Worships the To . - f . G
Dutch transcription
38 3. G reeden te mogen vertrouwen dat UwelEd. Achtb: Uyt al het vorenstaande als conform de waarheijd en de deezen geannexeerde documenten sub L„a A: B: C: D: E: F: G: H: I: K: L:M: N:O: P. ter neder gestelde ten vollen over„ „tuigd zullen zijn dat de eerste en voornaamste oorzaak van 't geheel geval, 't welk ingeval men van den kant der beijde Feijts zig eeven en in diervoegen gewapend en geen gezonde reeden plaats had willen geeven, van de allerdroevigste gevolgen had kunnen zijn, aan niemand anders kan worden toegeschreeven als aan den veld„ „wagtmeester Andries willem van Taak; die niet alleen uyt eigener authoriteijt voor zig zelve heeft kun„ „nen goedvinden met gelaaden geweer op de voorsz: Feijt als zijnde zijne meede burgeren en christenen af te gaan maar zelfs daar toe nog twee andere burgeren Jan Steenkamp en Pieter van zeijl te Commandee„ „ren, welk eerstgem: dan ook finaal zijn gelaaden snap„ „haan op den burger Hendrik Feijt heeft losgetrok„ „ken en welk laastgem:, na dat zijn geweer ontweldigt was het mes getrokken en op de beijde Feijts en Loen is afgegaan en welke beijde zo wel steenkamp als van zeijl zonder dat voorsz: van saak tot eene dier„ „gelijke ordre gequalificeert te zijn zig behoorlijk bij hun had gelegitimeerd, nimmer op een diergelyke los„ „sen voed hadden behooren op te volgen, en ter executie te brengen eene diergelijke order als van Taan hun had gegeeven. —... Dat door het verleenen van diergelyke ongelegi„ „timeerd order, en door de adsistentie en executie van dezelve spoedig het gemenebest zou worden blootge„ steld en geresiqueert aan de kwaadaardigheid en wreu„ „heijd: van zommige moedwillige menschen; en dat Mits welken de vertoonder R: O: de vrijheid neemd hem te keeren tot UwEd: Achtb: verzoekende, dat uw Ed: Achtb: vermits de verre afgeleegendheijd der woonplaatzen van voorm: persoonen aan hem rat: off: vertoonder gelieve te verleenen man„ „dament p„r missive waar bij dezelve meergem: veldwagtmeester Andries Willem van Taak mitsgd„rs de burgeren Jan Steenkamp en Pie„ „ter van zeijl pietersz: tegen zekere te bepaale„ „ne dage worden gedagvaart, omme in perzoon te compareeren voor deesen Edelen Achtbaren Rade, ten einde te aanhooren zodanigen cri„ „mineelen Eijsch mitsgd„rs verzoek ofte verzoeken als de Kat: oss: vertoonder te raade werden zal gee„ „gens hun lieden te doen en te nemen daar na rechten. /:onderstond:/ 'T welk doende &c:a /:was geteekend:/ H: L: Bletter, „man /:in margine:/ overgegeeven in raade van Justitie aan Cabo de goede Hoop den 20: april 1786. . waarop de raad heeft goedgevonden deese zaak in ad„ vijs te houden, tot dat de stukken zullen zijn rond gelee„ „zen. . waar na door den pro interem fiscaal d' E Gabriel Exter het volgende vertoog wierd ingediend: op te antwoorden en voort te procedeeren als de zulken die zig daar aan hebben schuldig gemaakt als stoorders der gemeene ruste en schenders van regt, vrijheid en vijligheijd behooren te worden gestraft; De vertoonders tot het voortzetten van dezelve procedures zig ook verplicht vind van UWEd: Achtb: de nodige qualificatie te moeten verzoeken de Aan . - ƒ . G
English
To the Honorable Lord President and Council of Justice of the Castle of Good Hope. Right Honorable Lord and Lords Shows with due respect, the undersigned pro interim Fiscal Gab: Exter That pursuant to the representation, together with its inquiries, respectfully submitted on the 6th of this month by the reverend petitioner concerning the assistant Marinus Simon van Cruijselbergen, stationed here, and the young sailor Philippus Bos, as a result of which the aforementioned persons came under great suspicion of being the authors of a multitude of counterfeit paper and parchment currency, and the request made in this regard to Your Honors having also been granted, as appears from your resolution of the aforementioned date, for a search of their lodgings and belongings, such a search was not only immediately executed in the presence of the Gentlemen Commissioners from this Honorable Council, but the further information serving to investigate this act has also been continued up to the present. That from this information it is established that: 1. the corpus delicti, the counterfeit currency, actually exists to the sum of 620 rixdollars; 2. this sum originates from the hands of the abovementioned van Cruijselberg; and 3. he, Cruijselbergen, can in no way give a grounded account of whom he received this counterfeit money from, as clearly appears in further detail from the annexed documents, and particularly from his submitted answers. Which indications are certainly of the greatest weight and gravity, yet they can only be regarded as remote indications, and further proofs and indications being lacking—namely, that there are no witnesses testifying directly against the accused, and also nothing was found during the search or otherwise that can prove that he is the author of the counterfeit money—they are not of such a nature as to allow proceeding against him extraordinarily in the absence of his own confession, and moving on to torture. That for lack of the said direct proofs and indications, the reverend petitioner considers this case, subject to correction, just as little qualified to be admitted to ordinary proceedings, and therefore deemed it best to deliver the gathered documents and inquiries—of which one deposition of the bookkeeper Goets, due to illness, and another of Mr. Onderdewijngaard, who has in the meantime departed for Batavia, have remained unconfirmed upon re-examination—with this respectful submission into the hands of Your Honors, with an equally respectful request that it may please Your Honors to decide in this regard provisionally or otherwise as Your Honors shall deem proper. Below stood: Doing which, was signed: G. Exter In the margin: Submitted in court the 20th of April 1786. Having deliberated on the contents thereof, the Council takes this matter under advisement until the documents shall have been circulated and read, and the still unsworn deposition re-examined and sworn. Furthermore, the Honorable Lord President made known that His Honor had been handed a letter the evening before on behalf of the detained van Cruijselberg
Dutch transcription
41 Wel E Achtbaare Heer en Heeren Vertoond met den schuldigen eerbied, den ondergetekende pro interim Fiscaal Gab: Exter Dat op van den r:O: vertoonder ten opzigte van den alhier bescheydene adsistend Marinus Simon van cruiselbergen, en den Jong matroos Philippus Bos, onder den 6: dezer eerbiedig ingediende vertoog met desselfs enquesten, ingevolge welker gem: persoonen onder groote suspicie zijn koomen te leggen van te zijn autheuren van een menigte valsche papieren en pergamente munte, en hier omtrend gedaane verzoek van UwE Agtb: blijkens welderzelver besluijt van gem: dato zijnde meede geaccordeert geworden, visitatie van derzelver Logis en goederen, zulke visitatie niet alleen ten overstaan van Heeren ge„ „committeerdens uit deesen E. Achtb: raade dadelijk ter Uytvver gebracht, maar ook de verdere informatien tot onderzoek van dit feit strekkende tot hier toe zijn gecontinueerd geworden. - Dat uijt deeze Jnformatien komt te Consteeren dat /:/ het corpus delicti, de valsche munte wezendlijk exas„ „teerd ter somma van rd„s 620:— dat 2:' deese somma uijt handen van den bovengem: van Cruiselberg afkomstig is, en dat 3 / hij Cruiselbergen op geender„ „lij wijze met gronde van aangeeven van wien hij hij dit valsche geld ontvangen heeft; gelijk zulx na„ „der uijt de geannexeerde documenten en bijzonder Aan den welE: Achtbaren Heer president en raade van Justitie des casteels de goede Hoop. dit desselfs opgegeevene responsiven duydelijk komt te blijken, welke indicia zekerlijk van 't grootste gewicht en graveerend zijn, dog dat dezelve niet anders als indicra remota kun„ „nen aangezien worden, en de nadere bewijzen en Jndicien ontbreekende, als dat er geen getuijgen directelijk teegens den beschuldigden verklaaren en ook bij visitatie ofte ander„ „sints niets is gevonden geworden, dat bewijzen kan dat hij den Autheur van de valsche munte is, niet van dien aart zijn om bij gebrek van eigene confessie extra ordinair tegens denselven te kunnen procedeeren, en tot een scher„ „per wamen over te gaan Dat wegens gebrek van gesz: directen bewijzen en indicien, de r: O: vertoonden, dezer zake /:Onder correctie:/ even zo min vermeend gequalificeerd te zijn, om in 't ordinaire proces ont„ „fangen te worden, en dierhalven voor best heeft geoordeelt „de ingewonne stukken en enquesten waar van eene verkla„ „ring van den boekhouder goets, wegens ziekte en een ander van den naar Batavia intusschen vertrokkenen M„r onderdewijngaard ongerecolleerd zyn gebleeven, mit deezer eerbiedig te leveren in handen van UwE Achtb: met niet minder eerbiedig versoek, dat het uwE Agtb: behagen moge, hier omtrend zodanig bij provisie of anders te besluijten als uwEd: Achtb: zullen vinden te behooren. —. /:onderstond:/ 'T welk doende /:was geteekend:/ G. Exter /:in margine:/ exhibitum in Judici den 20 April 1786. Over welkers inhoud gedelibereerd zijnde houd den raad dese zaak in advijs, tot dat de stukken ronsgeleezen zul„ „ken zijn ende noch onbeedigde verklaring gerecolleerd en be„ „eedigd. — Wyders gaf de E Achtb Heer President te kennen dat zijn E Achtb: des avonds te vooren uit naam van den gearresteerden van Cruiselberg inhandigt was een brief uit aan 40
English
42 43 Addressed to His Honorable, which after being read aloud read as follows: Honorable Sir, My detention preventing me from coming to present this enclosed petition in person, I take the liberty of sending this enclosed to Your Honor, with the request to bring the same to the table of the Honorable Council of Justice at the first session and to resolve upon it. While requesting a favorable apostil upon the same, the one who has the honor to call himself with respect, was written below: Honorable Sir; lower: Your Honor's humble servant; was signed: M: S: van Cruiselbergen; in the margin: in the bacon room in the Castle of Good Hope, the 18th of April. His Honor found therein a petition from the said van Cruiselberg to this Honorable Council, which was of the following content: To the Honorable Sir Pieter Hacker, President, together with the Honorable Council of Justice of Cabo de Goede Hoop. Marinus Simon van Cruiselbergen, assistant in the service of the Honorable East India Company assigned here to the Political Secretariat, but currently detained in the Castle, reverently shows: That he, the petitioner, presented himself on the 31st of March of this year to the interim fiscal of this government, named Gabriel Exter. That he, the petitioner, handed over to the same six parchment coins, which were delivered into the hands of him, the petitioner, that same day by the bookkeeper Goets, with the addition that he had received the same from him, the petitioner, and that the said coin had been found to be counterfeit. That he, the petitioner, thereupon requested the said interim fiscal to make the necessary investigations regarding this, and was asked by him whether he did not know from whom he had received the same. That he, the petitioner, answered to this that he could not yet say so positively, but did have strong suspicion, that one nevertheless had to be cautious in such an accusation, but at the same time had deemed it necessary to stop that circulation in the beginning, and now that he had heard that they were counterfeit, did not wish to deceive any other people with them as he had been deceived, but that he, the petitioner, would come to speak further with the said fiscal the following day. That he, the petitioner, went away thereupon and, having been summoned the following morning, the 1st of April of this year, by the messenger of Police Claassen to the Honorable Governor, directly obeyed the said order, and upon his arrival there was ordered by His Honor to place himself under arrest in the main guardhouse under the escort of Officer Mulder, who was present at that time, until further orders. That he, the petitioner, that same afternoon, in the presence of the commissioner gentlemen from Your Honorable assembly, was interrogated on several articles by the Secretary of Justice, Mr. van Aarsen, at the requisition and in the presence of the said interim fiscal G: Exter, and that he, the petitioner, after the interrogation was conducted, remained imprisoned until Thursday evening, the 6th of April. That he, the petitioner, being detained there for so long to his astonishment, with the utmost surprise and to his greatest
Dutch transcription
42 43 Aan zijn E: Achtb: geaddresseerd; na welkers lectuure dus Luidende: Wel Edele Achtbaare Heer „Myne detensie mij verhinderende dit Jnleggende Re„ „quest in perzoon te koomen aanbieden, neeme ik de „ vrijheid deesen geincloseerd aan uwelEd: achtb: te doen „geworden met verzoek het zelve bij de eerste sessie ter „Feofel van den E: A: raad van Justitie te willen bren„ „„gen, en daar op te resolveeren. - Terwijl eene guns„ „„tige apostille op dezelve is verzoekende, die geene die„ „de eer heeft zig met eerbied te noemen, /:onderstond. / WelEdele Achtb: Heer /:lager:/ Uw Ed: Achtb: Ootmoedi„ „ge dien„n /:was geteekend:/ M: S: van Cruiselbergen /:in margine:/ op de spekkamer Jn 't Casteel de goede Hoop den 18:' april zijn E Achtb: in dezelve vond een Request van gem: van Cruiselberg aan deezen E: Achtb: Raade; 't welk van de volgende inhoud was: Aan den welEdelen Achtb: Heer Pieter Hacker president beneevens den Edelen Achtb: Raad van Justitie van cabo de goede Hoop. Geeft. reverentelijk te kennen Marinus Simon van Crui„ „selbergen adsistent in dienst der E: O:J: Comp„e ter Poli„ „ticque secretarije alhier bescheyden dog thans gedetineerd in het Casteel. — Dat hij suppliant zig op den 31 maart deeses Jaars heeft vervoegd bij den prointerim fiscaal deeses gou„ „vernements met naame Gabriel Exter.— Dat hij supliant aan denselven heeft overgegeeven Zes perchamente munt welke door den boekhouder Goets dienselfden dag aan hem suppliant waaren ter hand ge„ „stelt met bijvoeging, deselve van hem supplt te hebben ontvangen, en dat gem: munt was bevonden valsch te Dat hij suppl„t gem: pro interim fiscaal daar op heeft ver„ „zogt de nodige recherches hier omtrend te doen en door denzelven is gevraagd: of niet wist van wien dezelve te heb„ ben ontvangen. — Dat hij suppliant hier op heeft geantwoord zulx nog niet positief te kunnen zeggen, dog wel vehemente suspicie te hebben, dat men echter in zodanige beschuldiging voor„ „zigtig zijn moest, maar teffens nodig had geoordeelt in den beginnen die loop te moeten stuiten en nu hij gehoord had, dat dezelve valsch waaren geen andere luijden daar meede wilden bedriegen zo als hij bedroogen was, dog dat hij supplt, des anderen daags gem: fiscaal nader zoude koomen spreeken. — Dat hij supplt daar op is weggegaan en den morgen daar aan den 1: april dezes jaars door den bode van Politie Claas„ „sen bij den Edelen Heer gouverneur ontboden zijnde, direct aan gem: ordre heeft geobidieert en bij zijne komst aldaar door zijn welEdele Gestr: wierd geordonneert, zig onder geleide van den toen tegenwoordig zijnde officier Mulder tot nadere ordre in de hoofdwagt in arrest te begeeven. Dat hij supplt dienzelfden nademiddag ten overstaan van Heeren gecommitteerdens uijt Uwe welEd: Achtb: vergadering door den secretaris van Justitie de Heer van Aarsen ter requisitie en in 't bijweezen van gem: pro in terem fiscaal 9: Exter op eenige articulen is ondervraagd en dat hij supplt„ na gedaane verhoor tot donderdag avond den 6 april heeft gevangen gezeeten: Dat hij supplt„ tot zijne bevreemding aldaar zo lange ge„ „detineerd zijnde, met de uiterste verbaastheijd en tot zijn zijn Zes grootste
English
43 to the eyes of Your Honorable Worships, to have had to experience to his greatest indignation that he, the petitioner, though conscious of no wrongdoing, was fetched like a criminal by a sergeant, a corporal, and eight soldiers provided with loaded rifles, and transported to the Lord's Stone or the jail, and searched by the Lord's provost Matthysen to see if any sharp object could still be found on him. That he, the petitioner, was thereafter brought to a room without any access, and thus criminally, since everything usually withheld in such a case was not only withheld from him, the petitioner, but what is more, he had to reconcile himself to going to sleep without food. That he, the petitioner, had to spend a most unpleasant time in that prison, which is so disgraceful for a decent man, whereby his health certainly could have suffered greatly, and such surely would have been the consequence if he had not, on the following Monday, unexpectedly been transferred once again by an escort of two non-commissioned officers and eight soldiers to the so-called bacon room in the Castle of Good Hope. That he, the petitioner, has thought maturely about this occurrence, and to him, the petitioner—being, as he respectfully trusts, somewhat knowledgeable in the law—this manner of treatment appeared most strange, as being contrary to all law, equity, and manner of proceeding. That he, the petitioner, must himself assume that this was also viewed as such by Your Honorable Worships, since he, the petitioner, by the transfer from the aforementioned place to his present arrest, although without access and thus in this case criminally, seems nevertheless in other respects, such as through the allowance of light, pen, paper, and ink, to be detained civilly once again. That he, the petitioner, sees himself enabled by these granted permissions to present his innocence by petition: That he, the petitioner, knows himself to be entirely clear of the crime wrongly imputed to him by the Fiscal's office, and is thus assured of having done not the least thing for which he rightly—be it said with respect—should or could any longer be deprived of his freedom and his good name remain stained thereby. That he, the petitioner, therefore also being convinced of the equity and fairness of an enlightened tribunal, firmly trusts that the petitioner, to whom his good name and reputation are dearer than life and are thus completely stained by this mode of action, will soon be released by a discharge from his detention, which is contrary to all rights. Wherefore the petitioner turns to Your Honorable Worship and Honorable Worships, humbly requesting, and by no means doubting that Your Honorable Worships will see fit and provide, in case Your Honorable Worships after mature examination find him, the petitioner, innocent—as he reasonably trusts—that matters be directed so that he, the petitioner, reserving all other action, be brought home again in just as triumphant a manner as he, the petitioner, was conveyed hither into the arrest that was so grievous and offensive to him. Below stood: Which doing, etc. Was signed: M: S: van Cruiselbergen. Whereupon it was resolved: to attach this petition to the above-cited memorial and the further documents of the pro interim Fiscal relative to this case. Lastly, the sworn clerk of this council, Sr. Rijno Johannes van der Riet, by virtue of the qualification granted to him for and on behalf of the Landdrost of Swellendam, the gentleman Constant van Nult Onkruijdt, submitted the following memorial: To
Dutch transcription
43 het oog van uwe welEdele Achtbare Heeren te kunnen grootste verontwaardiging heeft moeten ondervinden dat hij supplt hoewel zig zelfs geen kwaad bewust als een cri„ „mineel door een sergeant, corporaal en agt soldaaten met scherp gelaaden geweeren voorsien is afgehaald en ge„ transporteerd na 's Heeren Steen of de thronk en door 's Heeren geweldiger Matthysen gevisiteerd of ook nog eenig scherp bij hem was te vinden. — Dat hij supplt: daar na op een kamer is gebracht buijten eenig acces en dus criminaliter dewijl hem supplt alles in zo een geval gewoonlyk niet alleen is onthouden maar wat meer is zig heeft moeten getroosten zonder eeten te gaan slaapen. — Dat hij supplt in die voor een fatzoenlijk man zo fletris„ „sante gevangenis eene aller onaangenaamste tijd heeft moe„ „ten doorbrengen, waar door zeker zijne gesondheijd veel zoude hebben kunnen lijden en zulks gewis ook het gevolg zoude„ zijn geweest, indien des maandags daar aan volgende niet wederom. op 't onverwachts door eene acorte van twee onderossi„ „cieren en agt soldaaten na de zogenaamde spekkamer in het Casteel de goede Hoop was overgebracht geworden. — Dat hij suppliant over dit voorgevallene rypelijk, bij zig zel„ „ven heeft gedagt en hem supplt /:als den rechter zo hij eer„ „biedig vertrouwd een wynig kunnig:/ dese manier van behandeling allervreemst is voorgekomen, als strijdig tegen alle recht billijkheid en manier van procedeeren. Dat hij supplt. zelve moet veronderstellen zulx ook als zodanig bij UEd: Achtb: te zijn opgenomen, dewijl hij sup„t door 't transporteeren van voorm: plaats na zijn tegen„ woordig arrest, hoewel buijten acces en dus in dit geval criminaliter, in anderen gevalle egter als door 't toestaan van ligt, pen, papier en inkt wederom civiliter schijnd te werden gedetineerd. Dat hij suppliant door dit geaccordeerde zig in de moge„ lijkheid ziet gesteld zijn onschuld bij Requeste onder brengen: Dat hij suppliant van den misdaat door het officie Fiscaal, hem ten onregte geimputeerd zig volkomen zuij„ „ver kend en dus verzeekert is niets het minste gedaan te hebben waar over hij met recht /: het zij met eerbied gezegd:/ van zijne vrijheid langer zoude moeten of kun„ „nen verstooken zijn en zijne goede naam hier door be„ vlekt blijven. — Dat hij suppliant daarom ook van der acquiditeijt en billijk„ „heijd van eenen verligte vierschaar overtuigd zijnde, vastelijk vertrouwd dat de supp=lt wien zijn ter goede naam en faam„ dierbaarder is dan het leven en dus door dese handelwijs gantsch bevlekt is, uijt zijne tegen alle rechten strijdende de „tensie wel ras door eene largatie zal werden bevrijd. — weshalven den suppliant zig keerd tot Uwe welEdele Achtbare Heer! en Edele Achtbare Heeren! Ootmoediglijk verzoekende, en hier aan gaenzints twijfelende dat uwelEd: Achtb: zullen goedvinden en voorzien ingevalle UEd: Achtb: na rijp wxamen hem suppliant /:zo als hij billijk vertrouwd: onschuldig vinden, het daar neen te laaten dirigeeren dat hij supplt gereserveert alle andere actie, in even zodanige triumphante manier wederom werde na huijs gebragt als hij suppliant in 't voor hem grievend en besief arrest her„ waards is overgevoerd: /:onderstond:/ 'T welk doende & /: was geteekend:/ M: S: van cruisel„ „bergen. Waarop is goedgevonden: dit request te voegen bij 't boven aangehaalde vertoog en de verdere stukken van den prointe„ „rim Fiscaal tot deze zaak relatief. — Laatstelijk wierd door den gezwoore Clercq deses raads S„r Rijno Johannes van derKiet uit hoofde der op hem verleedene qualificatie voor en van wegens den Landdrost van Zwellendam de Heer constant van Nult Onkruijdt ingediend het volgende vertoog. het Aan
English
To the Right Honorable Pieter Hacker, President, along with the Honorable Court of Justice of this government. Right Honorable President and Honorable Gentlemen! Shows with deepest respect the undersigned, sworn clerk of your Right Honorable Court, officially qualified to represent the affairs of the Landdrost of Swellendam, Constant van Nult Onkruidt. That some time ago, sent up here in custody from Swellendam by the said Mr. Onkruidt, was a certain Bosjesman Hottentot named Kleinveld, who had been apprehended at Swellendam for committing certain offenses, consisting primarily in committing some violence at the place of the burgher Laurens Erasmus, accompanied by cattle theft and other disturbances. That the said Mr. Onkruidt had the aforementioned Bosjesman Hottentot Kleinveld interrogated in a meeting of Heemraden at Swellendam through the interpretation of the Hottentot woman Caatje, as appears from the extract of the minutes dated 26 October 1785 annexed hereto, and which interrogation was arranged in this manner by the said Mr. Onkruidt because he feared that there would be no one here who would understand the Bosjesman language, just as experience has also taught the undersigned in his official capacity, which is also the reason why he, the petitioner, had to content himself solely with that interrogation, and to which, for the sake of brevity, he takes the liberty to refer. That the petitioner in his official capacity is of the opinion, with respectful correction, that the act committed by the prisoner Kleinveld is not of such gravity as to proceed extraordinarily against him, the more so because there is no evidence at hand to prove the act in full, and his long-term detention can already be considered as a punishment, thus serving as a provisional mitigation, yet on the other hand hesitates to set him at liberty, as sad experience has repeatedly shown that such vagabonds, whenever they regain the opportunity and obtain their free will, then proceed to worse misdeeds. Therefore, it is that the petitioner in his official capacity takes the liberty very humbly to request your Right Honorable Court that it may please them provisionally to place the said Bosjesman Hottentot Kleinveld on Robben Island until such time as further evidence shall have come to hand that can convict him of having deserved heavier punishment, or otherwise to judge thereon as your Right Honorable Court in its wiser judgment shall deem proper. Below stood: Doing which was signed: R: J: V: D: Riet in his official capacity. In the margin: Presented in court on 20 April 1786. Which having been read and the circumstances of the case having been taken into consideration, the following ruling was made thereupon: The Council grants the request made by the Landdrost to place the Bosjesman Hottentot on Robben Island, until such time as further evidence shall have arrived. Below stood: Cape of Good Hope, day and year as above. Lower: In my presence, was signed: C: van Aarsen Thursday 46
Dutch transcription
Aan den welEdele Achtbaren Heer Pieter Hacker president beneevens den E: Achtb: Raad van Justitie deeses gouvernements. — WelEdele Achtbare Heer en EE Achtbare Heeren! Vertoond met diepschuldigen eerbied den ondergeteekende gezwore Clercq uwer welEd: Achtb: raade, in officio gequali„ „ficeerd ter waarneminge der zaaken van den Landdrost van swellendam Constant van Nult Onkruidt. — Dat voor nu eenigen tijd geleeden door gem: S„r Onkruijdt van Zwellendam alhier in hegtenis opgezonden zijnde zeeke„ „re bosjesmans hottentot in naame kleinveld dewelke over het plegen van eenige wanbedrijven voornamentlijk be„ „staande in 't doen van eenig geweld ter plaatze van den burger Laurens Erasmus verseld met vee diefte en an„ „dere ongeregeldheeden meer op zwellendam was geappre„ „handeert geworden. — Dat gem: S„r Onkruijat de voorsz: Bosjesmans. Hottenlot kleinveld in vergaderinge van Heemraden tot zwellen„ „dam bij vertolking van de Hottentottinne caatje hebben„ „de laaten hooren blijkens het Extract uit de notulen de dato 26 October 1785 hier aan geannexeerd, en welk verhoor door gem: S„r Onkruijdt in diervoegen is ingerigt geworden vermits denzelven bedugt was, dat er alhier niemand zoude zijn die de bosjesmans taal verstaan zoude gelijk de ondervinding den ondergeteekende qq zulx ook heeft doen leeven, dat ook de reede is waaromme hij vertoonder zig enkelijk met dat verhoor heeft moeten te vreede hou„ „den, en waar aan hij de vrijheid neemd zig kortheids halve te refereeren. — Dat de vertoonder qq 't feijt door de gevangene klein„ „veld gepleegd /:onder eerbiedige correetie :/ voorgekoomen is, niet te zijn van dat gewigt, om tegens denzelven Extra or„ dinair te procedeeren, te meer, daar er geene bewyzen voor handen zijn die het feijt ten vollen probeeren, en zijne langdurige detensie reeds als eene straffe kan werden gecon„ „sidereert, dus tot eene provisioneele omitigatie kan verstrek„ „ken egter aan dien kant om denzelve op vrije voeten te stellen nesiteerd, daar de aroevige ondervinding zulx te meermalen geleerd heeft, dat diergelijke vagabonden zo wanneer zij weder de occasie krijgen, en hun vrijen wil erlangen, als dan tot erger euweldaden overgaan, dierhalven is 't dat de vertoonder qq de vrijheid neemt uwelEdele Achtb: zeer ootmoedig te versoeken, dat 't van derzelver welbehagen zijn moge de gem: bosjesmans hotten tot klijnveld bij provisie te plaatzen ten robben Eilande tot tijd en wijlen, nadere bewijzen aan handen zullen gekoo„ „men zijn, die den gem zal kunnen overtuijgen zwaarders straffe te hebben gemeriteert, dan wel daar over zodanig te Jugeeren als uwelEdele Achtb: in wijzer oordeel bevin„ den zullen te behooren. — /:onderstond:/ 'T welk doende /:was getekend:/ R: J: V: D: Kiet qq /:in margine:/ Exhibitum in Judicio den 20: April 1786. Het welk geleezen en den toedragt der zaak in aan„ „merking genoomen zijnde, is daar op het volgende dis„ „positief gevallen: De raad accordeert den Landdrost zijn gedaan ver„ „zoek om den Bosjesmans Hottentot te plaatsen op 't hobben eijland, tot tijd en wijlen er nadere bewijzen zullen zijn ingekoomen. /:onderstond:/ Cabo de goede Hoop die et anno ut supra /:lager:/ Mij present /:was geteekend:/ C: van Aarsen is Donderdag 46
English
49 Thursday the 4 May 1786 in the forenoon, present the Honorable Pieter Hacker, president, and all the Members except Messrs. Neethling and van Sittert, both occupied elsewhere. Through the sworn clerk of the Honorable Council of Justice, Sieur Rijno Johannes van der Riet, by virtue of the power of attorney granted to him by the Landdrost of the Colony Zwellendam, Mr. Constant van Nuldt Onkruidt, the following petition was submitted. Right Honorable Sir and Honorable Gentlemen! Shows with due respect the undersigned, sworn clerk of your Right Honorable, qualified to represent the affairs of the Landdrost of Zwellendam, Mr. Constant van Nult Onkruidt: That some time ago certain Hottentot women named Mietje, Flora, and Thruij were sent into custody by the farmer at Zwillendam, of which the two first-named, according to the claim of the said farmer, had made themselves guilty of poisoning with the intention of To the Right Honorable Pieter Hacker, president, together with the Honorable Council of Justice of this government taking the life of him, the farmer, or one of his household, and that he, the farmer, having had the said two Hottentot women punished for this together with and alongside the Hottentot women Zara and Pijs, they then also fully and with some details confessed that they had put that poison into a bottle of wine for that purpose; and finally that the two last-named, Zara and Lijs, had died that following night, presumably from drinking water, as his report annexed hereto under L: A: drawn up at Zwellendam comes to dictate. That the Landdrost thereupon having sent the said three Hottentot women in custody hither, the undersigned made all possible investigations in order to see whether the three said Hottentot women might not contradict one another in their answers, since they persisted in their denial of having known of that poisoning before their master, the said farmer, knew of it and had had them punished alongside the two maids who were put to death, as they otherwise would not have failed to bring this to light, but indeed that the other already deceased Zara and Pijs had carried this out, just as the three first-named fully confessed not only extrajudicially, but also when they were interrogated before the Gentlemen Commissioners from this Honorable Council. As also that the two said deceased, Zara and Lijp, did not die from drinking cold water, but rather from the severe beating and the extreme maltreatment, not the night thereafter, but immediately after receiving the blows: that maltreatment having mainly consisted of
Dutch transcription
49 Donderdag den 4 Meij 1786. 's voor„ „demiddags, present den E Achtbaren Heer Pieter Hacker, president, en alle de Leden dempto de Heeren Neethling en van Sit„ „tert beide bij occupatie Wierd door den gezwoore Clercq des E Achtb. raade van Justitie S„r Rijno Johannes van der Kiet„ uit krachte der op hem verleedene procuratie van den Landdrost der Colonie Zwellendam de Heer Con„ „stant van Nuldt Onkruidt ingedient het volgense vertoog Wel Edele Achtbare Heer en E Achtbare Heeren! Vertoond met schuldigen eerbied den ondergetk: ge„ „zwore Clercq uwer welEd: Achtb: gequalificeerdt ter waar „neeminge der zaaken van den Landdrost van Zwel„ „lendam de Heer constant van Nult Onkruidt Dat voor nu eenigen tyd geleeden door den Landbouwer te Zwillendam in hegtenis gezonden zijnde zeekere Hottentottinnen in naame Mietje, flora en Thruij, welke twee eerstgem: volgens voor„ „geeven van gem: bouwer zig zouden hebben schuldig gemaakt aan vergift menging met intentie om Aan den welEdelen Achtbaren Heer Pieter Hacker president beneevens den E Achtb: Raade van Justitie dezes gouvernement Dat den Landdrost daar op gemelde drie hottentot„ „tinnen na herwaards in regtenis hebbende opgezonden, de ondergeteekende alle mogelijke perquisitien heeft ge„ „daan ten einde te zien, of de drie gem: Hotten tottinnen mogelijk in hunne antwoorden niet contrarieeren zou„ „den, vermits dezelve bij de negative bleeven persisteeren van die vergifmenging niet te hebben geweeten, voor en aleer naarlieder baas gem: bouwer zulx wist en hun nee„ „vens de twee om 't leven gebrachte mijden had doen af„ straffen, anders niet in gebreeken zoude gebleeven zijn zulx aan den dag te leggen, maar wel dat de andere reeds ontzielde Zara en Pijs zulx zouden hebben werk„ „stellig gemaakt, gelijk de drie eerstgem:e zulx niet alleen ex„ „tra Judicieel maar wanneer zijl: voor Heeren Gecommi„ „teerdens uijt dezen Edele Achtb: Raade zijn verhoord vol„ „mondig hebben beleeden. — als meede noch dat de twee gem: gestorvene Zara en Lijp niet door het drinken van kond water maar wel door het te sterk slaan en de verregaande mishandeling niet den nacht daar op, maar dadelijk na de ontvangene slaagen zyn koomen te overlijden: hebbende die mishandeling voornamentlijk hem bouwer ofte een zijner huijsgenooten om 't leeven te brengen, en dat hij bouwer, daar over gem: twee Htotten„ „tottinnen met ende beneevens de Hottentottinne Iara en Pijs hebbende doen afstraffen, zijl: dan ook volmondig„ met eenige omstandigheeden hadden beteeden, dat zij dat gift ten dien eijnde in een bottel wijn zouden gedaan hebben; en eindelijk dat de twee laastgem: Iara en Lijs dienr nagt daar op waaren koomen te overlijden; presumptive„ „lijk door het water drinken, gelijk zulx zijn relaas sub L: A: deezen annex te Zwellendam verleeden komt te dicteeren. hem bestaan
English
30 31 consisted in binding the hands together; subsequently in hoisting them up by those bound hands to one of the beams of the dwelling house, and finally in beating them with a sjambok, which beating was carried out by turns: now by him, Bouwer, then by a Hottentot; and whenever it was noticed that such a pitifully mistreated person was fainting, the same was lowered and sprinkled with water, and if such a one then revived, she was hoisted up again, until finally the one was lowered dead, and the other almost breathless, yet still alive, as far as the straw hut, where, while being carried thither, she also came to die; while the two others still living, Mietje and Flora, were still able to show the marks of that mistreatment to the gentlemen commissioners who were present at the interrogation, as appears from the interrogations annexed hereto. That such mistreatment, which is directly contrary not only to all good order, but also to one's duties both as a human being and especially as a Christian, requires a rigorous infliction of punishment; thus it is that the undersigned takes the liberty of turning to Your Honorable Worships, humbly requesting Your Honorable Worships' decree, whereby the said Barend Hendrik Bouwer, by missive on account of the far remoteness of his dwelling place under the Council's seal, might be summoned in person, in order to hear such criminal demand or petition or petitions as the undersigned in his capacity will wish to make and take regarding him, Bouwer, to answer thereto, and further to proceed as according to law. And whereas the undersigned declares that he can institute no action upon and against the three aforementioned Hottentot women regarding the cited accusations, the same very humbly requests that it may please Your Honorable Worships provisionally to place the three aforementioned Hottentot women in the Honorable Company's slave lodge, in order that, after the said Bouwer shall have been heard on interrogatories and confronted with him, they can be set at liberty again; while the undersigned, subject to correction, maintains that before the said Bouwer appears, a considerable time may still elapse, and the said Hottentots, since no guilt is found in them, can no longer remain in a closed custody to the ruin of their health; or else to dispose thereof as well as upon the first made request in such manner as Your Honorable Worships in your wiser judgment shall find to be proper. Underneath was written: Which doing, etc. Was signed: R: J: v: d: Riet, sworn clerk. In the margin: Exhibited in court the 4th of May 1786. Which having been read and its contents having been deliberated upon, both the first and the second part of his request was granted to the said petitioner, namely to cause the farmer Barend Hendrik Bouwer to be summoned in person before this court by missive under the Council's seal, and to place the Hottentot women sent hither by the said Landdrost of Zwellendam in the Honorable Company's slave lodge until such time as further inquests regarding this matter shall have been received. Furthermore, it was made known by the Honorable President that the pro interim fiscal, having intended today to appear in the Council in order
Dutch transcription
30 31 bestaan in 't vast binden der handen te zaamen; vervolgens in het ophijzen aan een der balken van 't woonhuijs aan die vastgebondene handen, en eindelijk in 't slaan met een sjam„ bok, welk slaan bij beurtwisseling wierd in 't werk gesteld: dan eens door hem bouwer, dan eens door een hotten tot en wanneer men bemerkte dat zo een deerlyk miskan„ „delde flaauw wierd, zo wierd dezelve nedergelaaten en met water besprengd, en indien zo eenen dan weder bij „quam wierd zij weder opgeheezen, tot dat eindelijk de eene dood ter neder gelaaten, ende andere genoegzaam, ademloos, egter nog in 't leeven gebleeven, tot bij het stroo huijsje, wanner zij in het dragen derwaards mede was komen te overlijden; terwijl de twee overige nog in 't le„ „ven zijnde Mietje en Flora als nog aan de Heeren gecommitt„s die bij 't verhoor zijn present geweest de tee„ „kenen dier mishandeling hebben kunnen vertoonen, blijkens de deezen annexe verhooren. Dat eene diergelijke mishandeling dewelke teegens alle goede ordre regtstreec strijdende is, niet alleen, maar ook tegens de plichten. so als mensch en voornamentlijk als een christen eene rigoureuse straffoeffening requireert zo is s, dat de onderget: de vrijheid neemd zig tot uwEd: Achtb: te wenden, oatmoedig verzoekende uwer wel Ed: Achtb: decreet, waar bij denzelven Barend Hendrik Bouwer bij missive vermids de verre af„ geleegentheid zijner woonplaatze onder 's raads zegul in persoon mochte werden gedagvaart, ten einde te aanhooren zodanigen crimineelen Eysch dan wel ver„ „zoek ofte versoeken als de ondergeteekende q9 noopens hem bouwer zal willen doen en neemen, daar op te antwoorden en voorts te procedeeren als na rechten. En vermits de ondergeteekende betuijgd geene Actie Op ende Jegens de drie voorm: Pottentottinnen nopens de ge„ „citeerde beschuldigingen te kunnen institueeren zo ver„ „zoekt denzelven zeer nedrig, dat het van uwewelEd: Achtb: welbehagen zijn moge de drie voorm: Htottentottinnen bij procisie te plaatsen in 's E Comp„s slaaven logie, ten einde, na dat gem: bouwer zal zijn gehoord op vraag articulen en tegen hem geconfronteerd, wederom op vrije voeten te kunnen gelaaten worden; terwijl de onderget: onder correctie sustineert; dat, eer gem: bouwer Compa„ „reert er noch eén geruimen tijd verloopen kan, en de gem: hottentots meeden, vermits er geen schuld in ge„ vonden word, niet langer tot ruin hunner gezondheijd in een geslooten hegtenis verblijven kunnen; dan wel daar over zo wel als op 't eerste gedaane verzoek zodanig te disponeeren, als uwelEd Achtb: in wijzer oordeel zullen bevinden te behooren. /:onderstond:/ 'T welk doende &„a /:was getekend:/ R: J: V: D: Riet gezw: Clercq /:in margine:/ Exhibitum in Judicis den 4 Meij 1786. — Het welk geleesen en over desselfs inhoud gebesoigneerd zijnde is aan den 49: vertoonder zo wel het eerste als tweede lit van zijn verzoek toegestaan, om namentlijk den Landbouwer Barend Hendrik Bouwer per missi„ „ve onder 's raads zegul in perzoon voor deze vierschaar te doen dagvaarden, en om de door gem: Landdrost van Zwellendam herwaards opgezondene Pottentottinne, te plaatsen in 's E Comp„s slaaven logie tot tyd en wij„ „len hier omtrend nadere enquesten zullen zijn inge„ „komen. — voorts wierd door den E Achtb: Heere president te ken„ „nen gegeeven, dat den prointerim fiscaal heeden van meening geweest zijnde om in raade te verschijnen, ten op einde -
English
53 to hand in his claim against the prisoner Corporal Jan Kniest and associates, together with the relevant documents and annexes, had been unable to appear in person because of the muster taking place today of the Honorable Company's ships lying here in the Roads, which he had to attend in his official capacity, the Council has approved receiving the aforementioned documents in circulation. Lastly, there were brought to the table the representations submitted by the pro interim fiscal, with the documents annexed thereto, against the detained assistant of the Honorable Company, Marinus Simon van Cruiselbergen; which having been discussed, the Council judged this matter of too great weight to be able to make any decision regarding it as yet, since neither his innocence nor his guilt has thus far been established, and he nonetheless still remains under the same vehement suspicion resting upon him, which since his detention has not diminished or increased, and whereby upon an all too precipitate release it was to be feared that the most disadvantageous consequences for this colony might arise from it; on the other hand, the Council also having no sufficient basis to find him guilty, it was proposed by the Honorable President whether it might not be best to address the Right Honorable Lord Governor and the Right Honorable Council of Policy by representation, and, with the submission of the delivered representations and obtained inquests from the pro interim fiscal, to request that His Honor and Their Worships might be pleased to make such disposition regarding the person of Cruiselbergen as they shall find proper according to the weight and nature of the matter; to which all members unanimously consented. Thursday the 18 May 1786. In the forenoon, present the Honorable Lord Pieter Hacker, President, and all the members, with the exception of the burgher councillors Messrs. van Littert and Maasdorp. The Honorable President produced a petition from the assistant Marinus Simon van Cruiselbergen, who has been in custody, addressed to this Council, of the following content: To the Right Honorable Lord Pieter Hacker, President, together with the Honorable Council of Justice at Cabo de Goede Hoop. Right Honorable Lord and Honorable Lords. Shows with the utmost respect Marinus Simon van Cruiselbergen, assistant in the service of the Honorable East India Company, currently still detained in the Castle. That he, petitioner, on the 20 of the past month of April addressed Your Worships by petition to the end that, in case Your Worships might find him, as he equitably trusted, innocent, you would be pleased to release him from his grievous and damaging detention, in the manner in which he was transported hither. Cabo de Goede Hoop, the day and year as above. In my presence, was signed, C: van Aarsen
Dutch transcription
53 einde zijnen Eysch op ende jegens de gevangene Corporaal Jan kniest C: S: genoomen met de daar toe specteerende stuk„ „ken en bijlagen in te leveren, niet in staat geweest was in persoon te compareeren, door de op heeden voorvallen„ „de monstering der alhier ter Rheede leggende s E Comp„s scheepen, waar bij hij is zijne qualiteijt moest adsisteeren, zoo is door den raad goedgevonden de vooren aangehaalde stukken, in rondleeringe te ontvangen. Laatstelijk wierden ter tafel gebragt de door den prointe„ „rim fiscaal overgeleeverde vertoogen met de daarbij gean„ „nexeerde stuken, tegens den gedetineerden adsistend der E Comp„e Marinus Simon van Cruiselbergen; waar over gebesoigneerd zijnde heeft de raad deeze zaak van te veel gewicht geoordeelt om daaromtrend noch eenige de„ „cisie te kunnen neemen, daar zo min zijn onschuld als zijn schuld tot dus verre gebleeken is, en hij des niet te min als noch blijft onder dezelve vehemente op hem leggende suspicie dewelke zeedert zijne detensie niet gediminueerd of geaggraveerd is, en waar door bij eene alte zeer geprecipiteerde clargatie het te dugten zoude zijn, dat hier uit de allernadeligste gevolgen voor dese colonie zouden kunnen gebooren worden; aan de andere kant de Raad ook geen genoegzaam fundament hebbende, om hem schuldig te erkennen, zoo wierd door den E Achtb: Heer president geproponeerd, of het niet best ware zigh bij vertooge aan den welEdelen Gestr: Heere Gou„ „verneur en den welEd: Achtb: Raade van politie te addres„ „seeren, en, onder overlegging der ingediende vertoogen, en ingewonnene enquesten van den prointerim fiscaal, te verzoeken, dat zijn weld: Gestr: en hun E Achtb„r ten opzichte van den perzoon van Cruiselbergen zodanig Aan den welEdelen Achtbaren Heer Pieter Hacker, president beneevens den Edelen Achtbaren Raad van Justitie Aan Cabo de Goede Hoop. WelEdele Achtbare Heer en Edele Achtbare Heeren. Geeft met de Uiterste eerbied te kennen Marinus Simon van Cruiselbergen, adsistend in dienst der E dJndische compagnie, thans nog gedetineerd in het Casteel. — Dat hij suppliant op den 20 der gepasseerde maand April zig bij request aan UwelEd Achtb: heeft geaddresseert ten fine, ingevalle UEd: Achtb: denzelven zo als hij bellijk vertrouwde, onschuldig mogten bevinden, Uyt zijn voor hem grievend en laesief arrest, in de forme als hij na alhier waare getransporteerd, te largeeren Produceerde de E Achtb: Heer president een request van den in awest gezeeten hebbende adsistent Marinus Simon van Cruiselbergen aan dezen raade gericht van volgenden inhoud. Donderdag den 18 Meij 1786. — 's voordemiddags present den E: Achtb: Heere Pieter Hacker, presidenten alle de Leeden demptis de burgeraade de Heeren van Littert en Maasdorp gelievent te disponeeren, als na het gewicht en den aart der zaake zullen vinden te behooren; waar in door alle Leeden Unaniem is toegestemd. — /:Onderstond:/ Cabo de Goede Hoop die et anno ut supra /:lager:/ Mij present /:was geteekend:/ C: van Aarsen gelieven
English
34 55 That although the petitioner dares to call Almighty God to witness his innocence, and also trusts, if he be granted the opportunity, to be able to demonstrate the same to Your Honorable Worships as clear as noonday, he had flattered himself, not without foundation, that an opportunity would have been afforded him for this, either by a release, or, if he might not be considered sufficiently cleared because he has not yet been able to make any defense, by being released on bail according to the method of proceeding observed everywhere. Yet, notwithstanding that Your Honorable Worships have already met collegially several times in succession and the petitioner has hitherto heard not the least result, which is likely caused by the multiple matters with which Your Honorable Worships' assembly is overwhelmed and which will have had to be dealt with before that of the petitioner, he nevertheless continues to remain firmly in his detention, to the notable prejudice of his health as well as otherwise. Wherefore the petitioner takes the liberty of turning to Your Honorable Worships, humbly requesting that Your Honorable Worships please take this matter into deliberation, and proceed to one decision or another, either to a complete release, or release on bail. But if the fiscal office should maintain that it has sufficient grounds to institute an action against the person of the petitioner (although it has already had ample opportunity to do so in that lapse of time, and which the petitioner was somewhat anticipating on account of what preceded, which has also withheld him hitherto from further addressing Your Honorable Worships by petition), that the same office then institute it against him within a certain short period of time, and that the petitioner, in that case, may be received in an ordinary trial, excused from personal appearance, and permitted to proceed against the said office through an authorized attorney; and notwithstanding this, to release him under juratory caution or otherwise as Your Honorable Worships shall deem proper; under promise of appearing again in person at all times if required, on pain of confession and conviction, in order that, having been set at liberty in any case, he may, either defensively or by form of purgation, clear himself before Your Honorable Worships of the suspicion placed upon him and make his innocence evident. Was undersigned: Which doing, etc. Was signed: M: S: van Cruiselbergen. However, His Honorable Worship announced at the same time that, the case of the said Cruiselbergen having been handed over by this Council to the Right Noble and Severe Lord Governor and Honorable Worshipful Council of Policy, he, Cruiselbergen, had therefore, pursuant to the resolution of the said Honorable Worshipful Council of Policy taken on Wednesday the 17th of this month, after having been reinstated in his former capacity of ordinary seaman, been sent to the place of his destination, namely Batavia, per the Honorable Company's ship Voorburg; for which reason it was approved by His Honorable Worship and the further members to add this petition, although arriving late, behind the other documents relative to this case. Was undersigned: Cape of Good Hope, day and year as above. Lower: In my presence. Was signed: C: van Aarsen. then Friday
Dutch transcription
34 55 Dat ofschoon den supp„lt den Almachtigen god tot getuij„ „ge zijner onschuld durft arroepen, en ook vertrouwd de„ „zelve aan UEd. Achtb:, ingevalle hem daar toe gelegendheid werde gegeeven, zoo klaar als den middag, zal kunnen aantoonen, zig niet ongegrond gevleid had, dat denzel„ „ven daar toe gelegendheijd zoude zijn verschaft gewor„ „den, 't zij met eene largatie, of indien men denselven niet genoeg gepurifieerd mogte reekenen, door dien hij nog geene verdediging heeft kunnen doen; volgens de modus procedeerende alomme in observantie, onder handtasting ontslagen zoude zijn geworden. — Dan, niet tegenstaande UEd: Achtb: reeds verscheide maalen successivelijk collegialiter zijn vergadert ge„ „weest en den supp„t tot hier toe geen het minste resultat heeft vernomen, 't geen denkelijk zal veroorzaakt zijn door de menigvueldige zaaken, waar door UEd: Achtb: verga„ „dering geobrueert is, en voor die van den suppl„t zullen moeten zijn afgehandelt geworden, echter vast in zijn ar„ „rest, tot merkelijke prejudicie van zijne gezondheijd als andersints blijft continueeren. zoo neemd den suppl„t de vrijheid zig te keeren tot uwEd Achtb:s, ootmoediglijk versoekende, dat uwE Achtb: deze zaak ter deliberatie gelieven te neemen, en tot 't een of ander besluijt overgaan, 't zij tot eene Complee„ „te largatie, of ontslaging onder handtasting — Dog zoo 't officie fiscaal mogt sustineeren sun„ „dament genoeg te hebben, tot 't entameeren eener actie tegens den perzoon van den suppl„t /:ofschoon 'tt zelve in dien lapsus van tijd reeds gelegendheyd genoeg daar toe gehad heeft, en 't welke dan suppl„t wegens 't voorafge„ „gaane enigzints was te gemoed ziende, 't welk hem ook tot hier toe wederhouden heeft, zig nader bij request Aan UEd Achtb: te adaresseeren :/ t zelve officie, die als dan tegen hem binnen zekeren korten termijn van tijd institueeren, en den supplt, in dat cas mooge ontvan„ „gen worden, in een ordinair proces, van de personeele com„ „paritie g'excuseert en geconsenteerd bij procureur gemag„ „tigd contra het zelve officie voort te procedeeren: en dien onvermindert onder cautie Juratoir of anderzints als UEd: Achtb: zullen oordelen te behooren, te ontslaan; onder bero„ „lofte van ten allen tijde, des gerequireert werdende sub paene confessie - et convicti wederom in perzoon te zullen compareeren, omme in allen gevalle in vrijheid ge„ „steld zijnde, 't zij defensif, 't zij bij forme van purge, zig voor UEd Achtb: van de hem opgelegde suspicie te kunnen ontdoen en zijne onschuld te doen blijken. /:onderstond:/ 'T welk doende &c„a /:was getekend:/ M: S: van cruiselbergen. doch teffens gaf zijn Ed: Achtb: te kennen, dat de zaak van denzelven Cruiselbergen, door dezen Rade aan den welEdele gestrengen Heer Gouverneur en E Achtb: Raade van politie zijnde overgegeeven, hij cruiselbergen ook mitsdien, in gevoe„ „ge besluijt van welgem: E Achtb: raade van Politie, genoo„ „men op woensdag den 17 deser, na in zijne vorige quali„ „teit van Jongmatroos te wezen gesteld, is versonden na de plaats zijner destinatie namentlijk Batavia per 's E Comps schip voorburg; weshalven door zijn E Achtb: ende verdere Leeden wierd goedgevonden dit request, schoon buijtens tijds inkomende, achter bij de andere stukken tot deeze zaak rela„ „tief, te voegen /:onderstond:/ Cabo de Goede Hoop die et anno ut supra /:lager:/ Mij present /:was getekend:/ C: van Aarsen: dan Vrijdag
English
Friday the 19th of May 1786. In the afternoon, Extraordinary meeting, present the Honorable Pieter Hacker, President, and all members, except Mr. van Echten due to indisposition and the Burgher Councillor Mr. Meijer due to business. After the Honorable President had informed the Council that his Honor had today received a letter from the Landdrost of Stellenbosch and Drakensteijn, Mr. Hendrik Lodewijk Bletterman, of the following content: Right Honorable Sir! By virtue of the decree granted to me by the Honorable Council of Justice dated 6 October 1785, the burgher Erasmus Smidt, currently belonging to the district of Graaf Reinet, was arrested on my orders yesterday evening upon his arrival here on grounds of being accused of having committed incest with his eldest daughter; however, to avoid all commotion, he was treated very civilly; the same is departing for the Cape under the supervision of my substitute Rudolphij, with the request that he may be transferred to the criminal prison according to the content of the granted decree. Since the appointment of Mr. Woeke as Landdrost of the aforementioned Colony of Graaf Reinet, I have given him the necessary communication regarding the aforementioned arrest, in the expectation that his Honor will pursue this case to the end, while, with respectful deference, it would in my opinion be very contradictory if the Resolution of the Honorable Council of Policy showed that a Landdrost having been appointed over the colony of Graaf Reinet in January, in May a Landdrost of Stellenbosch arrested and prosecuted in court a burgher belonging under the aforementioned district of Graaf Reinet, especially since the crime was not committed in his district and he therefore could establish no jurisdiction; consequently, that the magistracy would then be acknowledged by the Landdrost of Graaf Reinet to belong forever to the Landdrost of Stellenbosch, particularly if the Council of Justice allowed the Landdrost of Stellenbosch to act until the end of this case, and thus deemed him entirely lawful to do so. While with all respect taking the liberty to sign. Underneath was written: Right Honorable Sir; lower: Your Honor's humble servant; was signed: H. L. Bletterman; in the margin: Stellenbosch the 17th of May 1786. After reading and consideration of its contents, it was judged that, although a new Drostdij, namely that of Graaf Reinet, has been erected by the Right Honorable Governor and Honorable Council of Policy and a Landdrost appointed over it, the same Landdrost has not yet entered into office, and moreover no arrangements concerning the boundary divisions between the 3 Drostdijen of Stellenbosch and Drakensteijn, Zwellendam, and Graaf Reinet have yet been determined by the aforementioned Council of Policy; therefore, one cannot yet place any cases as belonging under the last-mentioned Drostdij, consequently the cases also remain in the same state until such time as the Government shall have carried out the necessary measures in this regard; wherefore the Council, having taken the aforesaid into consideration, has thought fit to order the aforementioned Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein to pursue the case in question against Erasmus Smidt, as initiated by his predecessor, as it was further also decided to have the same Erasmus Smidt placed in criminal prison; of all of which the aforementioned Landdrost.
Dutch transcription
56 rijdag den 19 Meij 1786. — 'ss achtermiddags Extra Ordinaire vergadering, present den E Achtb: Heere Pieter Hacker, president en alle de leeden, demptis den Heer van Echten bij indispo„ „sitie en de Heer Burgeraad Meijer bij occupatie Na dat de E: Achtb: Heer president den Raade te kennen had gegeeven, dat zijn E Achtb: op heeden eene mid„ „sive had ontfangen van den Landdrost van stellenbosch en Drakensteijn, de Heer Hendrik Lodewijk Bletter„ „man, van deezen inhoud: Uit krachte van het decreet bij den Edelen Achtbare Rade van Justitie in dato 6. October 1785. aan mij verleend; den thans onder het district van Graaf Reinet sorteerende burger Erasmus smiat uit hoofde van beschuldigde gepleeg„ de bloedschande met zijn oudste dogter op gisteren avond bij zijn komst herwaards, op mijne order geapprehendeert; dog zijnde ter vermeiding van alle opschuddingen zeer Civiel getracteerd; gaat denzelven onder het opzigt van mijn substituut Rudolphij Caapwaarts, met verzoek dat denzelver in de crimineele gevangenis na inhoude van 't verleend de„ „creet mag worden overgezonden. — Ik heb vermits de aanstelling van de Heer woeke als Landdrost van de voorsz: Colonie Graaf Reinet aan denzelven van de voorsz: gedaane apprehensie de nodige Communicatie gegeeven, in die verwachting dat zijn E die zaake tot den Uijteijnde zal vervolgen, terwijl het /:onder eerbiedige verbeterin„ „ge :/ mijns bedunkens zeer contradictoir zou zijn wanneer bij de Resolutie van den Edelen Achtbaren Politiquen Raade bleek dat er in Januarij een Landdrost over de colonie graaf Keinet aangesteld zijnde, in Maij een Landdrost van stellen bosch een onder het voorsz: district van graaf Keinet Wel Edele Achtbare Heer! Wierd na Lecture en Besoigne over derzelver contenue¬ geoordeelt, dat, wijl door den welEdele Gestrengen Heere gouverneur en E Achtb: politiquen. Raade wel een nieuwe Drosdije na„ mentlijk die van Graaf Kanet geerigeert en daarover een Landdrost aangesteld, echter denzelven Landdrost noch niet in functie getreeden, daar en boven door welgem: Raade„ van Politie noch geene schitkingen omtrend de limietschij„ „dingen tusschen de 3 Drostdijen Stellenbosch en Drakensteijn, Zwellendam en Graaf Reinet, beraamd zijnde; men dus ook noch geene zaaken onder de laastgem: Drostdije kan stellen te sorteeren, gevolglijk da zaaken Ook blijven in het zelve assiette tot tyd en wijlen de Regeering hier omtrend het nodige zal hebben in 't werk gesteld; weshalven de raad het vooraangehaalde in aanmerking genoomen hebbende, heeft goedgevonden; den voorm: Landdrost van stellenbosch en Drakenstein te gelasten, de zaak in questi contra Erasmus Smidt, als door desselfs predesesseur g'eno„ „tameerd, te poursuiveeren: gelijk voorts mede beslotere dien denselven Erasmus Smidt in crimineele gevangen is te laaten stellen; van welk een en ander gem: Landdrost, sorteerende burger geapprehendeert en in regten vervolgd had, voor al daar de misdaat niet in zijn district gepleegd en hij uit dien hoofde geen Jurisdictie kon fundeeren; gevolglijk door den Landdrost van Graaf Reinet, dan ook voor altoos de Magistrature was erkend te behooren aan den Land„ „drost van stellenbosch, bijzonders nog wanneer de raad van Justitie den Landdrost van stellenbosch tot het uijteinde dies zaake liet ageeren, en dus ham volkomen daar toe wet„ „tig keurde. — Terwijl met alle eerbied de vrijheid neemt zig te teekenen. /:onderstond:/ WeEEdele Achtbare Heer /:lager:/ Uwer welEd: Achtb: Ootmoedige dienaar /:was getekend:/ H: L: Bletterman /:in margine:/ stellen bosch den 17 Maij 1786. — sorteerend. per
English
58 59 was notified by missive; the criminal detention of the aforementioned Erasmus Smith being determined in such manner that provisionally the same shall not be handled by any Caffres. Below stood: Cape of Good Hope, day and year as above. Lower: In my presence. Was signed: C: van Aarsen. Wednesday the 24th of May 1786. In the forenoon, extraordinary meeting, present the Honorable Pieter Hacker, President, and all the Members, except the Gentlemen van Echten and Meijer, the former due to indisposition and the latter due to business. There were brought to the table the circulated documents and records initiated by the interim Fiscal here, the Honorable Gabriel Exter, in his official capacity, against the burgher Willem Versfeld; so the Council, after consideration of everything that pertained to the matter and could move Their Honors, doing justice in the Name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, ordered the Prosecutor to restore the slave in question, after having first been shackled in chains for the period of 2 years, in such state immediately to the defendant; denying the Prosecutor his claim made and conclusion taken against the defendant, and compensating the costs in this case. Whereafter being taken in hand the documents and records likewise kept in circulation for advice, having served in the case initiated by the merchant and Landdrost of Swellendam, Mr. Constant van Nuld Onkruydt, in his official capacity, against the cornet there, the worthy Christiaan Andreas Storm, the interim Fiscal here, the Honorable Gabriel Exter, on the one part; and the burgher Willem Versfeld, on the other part; the former having acted ex officio as plaintiff, and the latter as defendant, summoned to hear sentence pronounced upon their documents and records mutually produced in court. The Council, having read and reviewed the documents and records submitted in court by the parties on both sides, The Secretary of this Council, Cornelis van Aarsen, officially, plaintiff, Thursday the 1st of June 1786. In the forenoon, present the Honorable Pieter Hacker, President, and all the members, except the members van Echten and Meijer, the former due to indisposition and the latter due to business, initiated, so the Council, after ripe deliberation in consideration of everything that merited reflection and could move Their Honors, doing justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, ordered that the female slave Sophie of Bengal shall be sold judicially to the highest bidder for the benefit of the defendant, under this express condition that the same shall never again come under the power of the defendant or any of his family, and condemns the defendant in all the costs incurred in this matter. Below stood: Cape of Good Hope, day and year as above. Lower: In my presence. Was signed: C: van Aarsen. having initiated. versus The Prosecutor makes his claim and concludes as in writing. having, and having ripely considered everything that pertained to the matter, and could move Their Honors; doing justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands; orders the Prosecutor to restore the slave in question, after having first been shackled in chains for the period of 2 years, in such state immediately to the defendant; further denies the Prosecutor his claim, and compensates the costs in this case. Below stood: Thus done and sentenced at Cape of Good Hope the 24th of May 1786, and pronounced the first of the following month of June. Was signed: P: Hackert, G: H: Cruijwagen, A: van Sittert, I: M: van Horak, I: M: Bletterman, W: F: van Reede van Oudtshoorn, C: G: Maasdorp, C: L: Neethling, H: de Wet. The Secretary of this Council, Cornelis van Aarsen, officially, plaintiff, versus The Landdrost of the colony of Swellendam, Mr. Constant van Nuld Onkruydt, on the one part; and the burgher cornet there, the worthy Christiaan Andreas Storm, on the other part, the former having acted in his official capacity as plaintiff, and the latter as defendant, summoned to hear sentence pronounced upon their documents mutually produced in court. The Council, having read and reviewed the documents and records submitted in court by the parties on both sides; and having ripely deliberated upon everything that pertained to the matter, and could move Their Honors; doing justice in the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands; orders that the female slave in question, Sophie of Bengal, shall be sold judicially to the highest bidder, for the benefit of the defendant, under this express condition, that the same shall never again come under the power of the defendant or any of his family; further condemning the defendant in the costs incurred in this lawsuit. Below stood: Thus done and sentenced at Cape of Good Hope the 24th of May 1786; and pronounced the first of the following month of June. Was signed: P: Hackert, G: H: Cruijwagen, Joh:s Smits, H: van Sittert, I: M: Horak, I: M: Bletterman, W: F: Reede van Oudshoorn, C: G: Maasdorp, C: L: Neethling, H: De Wet. In the margin stood: On this day, the 2nd of June 1786, the former pay-transferer Johan David Storm, as the authorized agent of his son, the burgher cornet Christiaan Andreas Storm, makes known that his principal appeals from the above sentence to the Honorable Council of Justice of the Castle of Batavia. Lower: To which I testify. Was signed: C: van Aarsen, Secretary. Thursday the 15th of June 1786. In the forenoon, present the Honorable Pieter Hacker, President, and all the Members, except Mr. Cruijwagen due to indisposition. The Landdrost of Stellenbosch and Drakenstein, Mr. Hendrik Lodewijk Bletterman, Prosecutor in criminal cases, the defendants persist in their confessions.
Dutch transcription
58 59 per missive verwittigd wierd; zijnde de Crimineele detensie van gem: Erasmus Smith zodanig bepaald dat bij provisie dezelve door geene Cassers worde behandelt. /:onderstond:/ Cabi de Goede Hoop die et anno ut supra /:lager:/ Mij present /:was getekend:/ C: van Aarsen Woensdag den 24 Maij 1786. — 's voordemiddags extra ordinaire vergadering pre„ „sent den E Achtb: Heer Pieter Hacker president en alle de Leeden demptis de Hee„ „ven van Echten en Meijer de Eerstgem:; bij in„ dispositie en de laatste bij Occupatie. wierd ter Tafel gebracht de rondgeleezene stuk„ „ken en munimenten van den prointerim fiscaal alhier d' E Gabriel Exter natione offici op ende zee„ „gens den burger willem versseld g'entameerd; zo heeft de Raad, na overweging van alles: wat ter materie dienende was en hun E Achtb: konde doen moveeren Recht doende uit Naam ende van wegens de hoogmogende Heeren Staaten Generaal der vereenigde Nederlanden den r: O: Eysscher geordonneerd om den slaaf in questi„ na alvoorens voor den tijd van 2 Jaaren in de ketting ge„ klonken te zijn, zodanig terstond aan den ged: te restitu„ „eeren; Ontzeggende den r: O: Eysscher zijne op ende zee„ „gens den ged: gedaanen Eyjsch en genomene Conclusie en compenteerd de kosten ten deezen gevalle. Waarna bij der hand genomen zijnde de meede ter rondleezing in advijs gehoudene stukken en munimen„ „ten gediend hebbende in de zaak van den koopman en Landdrost van Zwellendam de Heer constant van Nuld onkruijd R: O: op ende Jeegens den cor„ net aldaar de Manh: Christiaan Andreas Storm den Prointerim fiscaal alhier d'E Ga„ „briel Exter, ter eenre; en den Burger willem versseld, ter andere zijde; de eerstgem: exofficio als Eijsscher, ende laast„ gem: als verweerder geageerd hebbende, gereg„s om op hunne Over en weder in Ju„ „dicio: geproduceerde stukken en muni„ „menten vonnis te hooren pronuntieeren De raad, de stukken en munimenten door Parthijen hane inde in Judicio overgeleeverd geleezene en gereesumeerd De secretaris deezes Raads Cornelis van Aarsen, amptshalven, regt„ Donderdag den 1 Junij 1786. 's voordemiddags present de E Achtb: Heer Pieter Hacker, president en alle de leeden demptis de leeden van Echten en Meijer de eerstgem: bij indispositie en de laastgem: bij occupatie g'entameerd, zo heeft de Raad na rijpe deliberatie in over „woeging van alles wat reflectie meriteerde en hun E E Achtb: konde doen moveeren kocht doende uit naam ende van wegens de Hoogmogende Heeren Staten generaal der ver„ „eenigde Nederbanden g'ordonneert dat de slavin sop hij van Bengalen ten voordeele van den ged: gerechtelijk aan den moestbiedende zal werden verkogt onder deeze Expres„ro „se conditie dat dezelve nooijt weder onder de magt van den ged: of iemand van de zijnen zal mogen geraken en condemneert den ged: in alle de ten deezen gevallene kosten. /:onderstond:/ Cabo de GoedeHoop die et anno ut supra /:lager:/ Mij present /:was getekend :/ L: van Harsen— geentameerd hebbende . contra de r:O: Eisscher doedt Eisch en concludeert pro ut in scriptis. — hebbende, midsgaders rypelijk overwegen alles wat ter materie was dienende, en Hun E Achtb: konde doen moveeren; Recht doende uit naam ende van wegen de Hoog „mogende Heeren staaten Generaal der vereenigde Neder„ landen; ordonneert den E: O: Eisscher den slaav in questi, na alvoorens voor den tijd van 2 Jaaren in de ketting geklonken te zijn, zodanig terstond aan den ged: ter resti„ „tueeren; Ontzeijt den r: O: Eysscher voorts zijnen Eijsch, en compenseert de kosten ten deezen gevallen. /:onderstond:/ Aldus gedaan en gevonnist aan cabo de Goede Hoop den 24 Meij 1786., midsgaders gepronuntieerd den eersten der daaraan volgende maand Junij. /:was getekend:/ P: Hackert, G: H: Cruijwagen A: van Sittert, I: M: van Horak, I: M: Bletter„ „man, w: F: van Reede van Oudtshoorn, C: G: Maas„ „dorp, C: L: Nethling, H: dewet. De secretaris dezes Raads Cornelis van Aarsen, amptshalven reqt contra Den Landdrost der colonie Zwellen„ „dam de Heer constant van Nult onkruijt, ter eenre; en den Burger cornet aldaar de manh: Christiaan Andreas Storm, ter andere zijde, de eerstgem: 7: O: als Eysscher, en de laats„ gem: als verweerder geageerd hebbende, gereg„s om op hunne over en weder in Judicio voortgebragte stukken vonnis te hooren pronuntieeren. De Raad geleezen en geresumeerd hebbende de door Parthijen hine inde in Judicio overgeleverde stukken Donderdag den 15 Junij 1786. 'T voordemiddags present den E Achtb: Heere Pieter Hacker president en alle de Leden dempte de Heer Cruijwagen bij indispositie De Landdrost van Stellenbosch en drakensteijn de Heer Hendrik Lode„ „wijk Bletterman: R: O: Eysscher in cas de ged„e persisteeren bij hunne con„ en munimenten; mitsgaders Rypelijk gedelibereerd hebbende over alles wat ter materie dienende was, en hun E Achtb„s konde doen moveeren; Recht doende uit naam ende aan wegen de Hoogmogende Heeren Staten generaal der ver„ „eenigde Nederlanden; ordonneert dat de slavin inquesti sophij van Bengalen, gerachtelijk aan de meestbiedende zal worden verkogt, ten voordeele van den ged: onder deeze expres„ „se voorwaarde, dat dezelve nooijt weder onder de magt van den ged: of iemand van de zijnen zal mogen geraken; condemneerende den ged: voorts in de kosten ten deezen processie gevallen. /:onderstond:/ Aldus gedaan en gevonnisd aan cabo de goede Hoop den 24 Meij 1786: mitsgaders gepronuntieerd den Eersten der daaraanvolgende maand Junij /: was getekend:/ P: Hackert, G: H: Cruijwagen, Joh„s Smits, H: van sittert, I: M: Horak, I: M: Bletterman w: F: Reede van Oudshoorn, C: G: Maasdorp, C: L: Neetsling, H: Dewet. /:in margine stond:/ Op Huijden den 2 Junij 1786. geeft de oud soldij overdrager Johan David Storm, als ge„ „machtigde van zijn zoon den burger Cornet Christiaan Andreas Storm te kennen dat zijn ppl van 't bovenstaan „de vonnis, zich steld applt, aan den E Achtb: Raade van Justitie des Casteels Batavia /:lager: / 't welk ik getuijge /:was geteekend:/ C: van Aarsen socrt„s en fessien. — criminael de
English
it had also pleased them to grant the requested apprehension. The Plaintiff and Defendants persist as before for replication and duplication, thus renouncing further productions. Criminal Plaintiff on the one side against Cupido of Ternaten, bondservant of the widow of the late burgher Tomas Dreijer; October of Madagascar, slave of the burgher Simon van Blerk; Mentor of Madagascar, slave of the burgher Firemaster Jan Franke; Rampij of Mandahar, female slave of the burgher Pieter Wijdeman; Felix of Timor, slave of the burgher Jan Pavocade; Fortuijn and November, slaves of the burgher Jan Buurman; Pieter, slave of the former burgher councilor Johannes Barnspek; Anthonij and Jan of Bengal, bondservants of the Firemaster Sieur Arend van Wieling; and Meij of Mozambique, slave of the burgher Jan Krigo; Defendants in the aforesaid case on the other side. The Council holds this matter under advisement until the documents shall have been circulated and read. After which the aforementioned Landdrost stated verbally: that on the 5th of October of the preceding year, having delivered to this Council a report of the first Field Commandant A. van Jaarsveld, he had thereby, on the basis of what was stated, requested the corporal apprehension of the person of the burgher Erasmus Smit, or otherwise that this Council might be pleased to take such other disposition as it would deem proper; that he, the Landdrost, having immediately proceeded to carry out the necessary inquiries, had in the meantime obtained two depositions given before the Honorable Commissioners from this Honorable Council by the first and second Field Commandants, the aforementioned van Jaarsveld and David van der Merwe. That subsequently, due to the great remoteness of the then-residence of the aforesaid Erasmus Smit and the inconveniences associated therewith, it had thus become impossible to execute the decree of this Council earlier than on the 16th of the recently passed month of May, when the aforesaid Erasmus Smit, happening to be in Stellenbosch, was on that occasion apprehended by the same Landdrost and sent hither; with the necessary communication to the Honorable President, and also that if possibly the district in which the aforesaid Smit had his permanent domicile might in due time be declared by the government of this country to fall under the newly established colony of Graaf Reinet, the jurisdiction on account of the offense charged against the aforesaid Smit could be claimed by the newly appointed Landdrost of that colony, Mr. Morits Woeke, as belonging to him, and he might also believe himself authorized to continue those proceedings, he the narrator, thereupon by resolution of this Council of the 18th of the aforesaid month of May, was qualified to pursue the aforesaid initiated proceedings to the end. That the same Landdrost thereupon, on the aforesaid depositions granted at his requisition and the subsequent statements obtained from both sons of the aforesaid Smit, as well as on the free and unconstrained declaration of the wife of him, Smit, had formulated certain articles on which the aforementioned Smit was then also heard before the Honorable Commissioners.
Dutch transcription
het dezelve dan ook behaagd had de versogte apprehensie te de Eisscher en ged„e voor re en duplicq persisteeren als voren, renuntiee„ „rende dus van verdere productien. — Crimineel ter eenre contra cupido van Ternaten, Lijfeigen van de wede wijlen den burger Tomas Dreijer; October van madagascar staaf van den burger Simon van Blerk; Mentor van madagascar slaaf van den burger Brandmeester Jan Fran„ „ke; Rampij van Mandahar slavin van den burger Pieter wijdeman; Felix van Timor, slaas van den burger Jan Pavocade; Fortuijn en November, slaven van den burger Jan Buurman; Pieter, slaaf van den oud burgeraad de Heer Johannes barnspek; Anthonij en Jan van Bengalen Lyfeijge„ „nen van den brandmeester S„r Arend van wieling; en Meij van Mozambique slaar van den burger Jan Krigo; ged„s en ged„e in voorsz cas ter eenre zijden De raad houd deeze zaak in advis tot dat de stukken zullen zijn rondgeleezen. - waar na gem: Landdrost bij monde te kennen gav: dat hij op den 5 October des voorl: jaars aan dezen Rade hebbende overgelevert een rapport van den eersten veld Commandant A: van Jaarsselden daar bij op fundament van het geposeerde verzogt apprehensie corporeel op de perzoon van den burger Erasmus Smit, dan wel dat deezen raade zodanige andere dispositie ge„ „leevde te neemen als zoude vermeenen te behooren, het accordeeren dat hij Landdrost terstond tot het agten der nodige enquesten getreeden zinde, dan ook intusschen had verkree„ „gen twee relaasen voor H: H: gecommitt„s uit dezen 8 Achtb: Rade door den eersten en tweeden veldComm: voorm: van Jaarsseld en David van der Merwe verleend. Dat vervolgens door de verre afgelegendheijd der toenmalige woonplaats van voors: Erasmus smid en de daar mede ge„ „paard gegaan hebbende inconvenienten het alzo ondoenlijk geworden was 't decreet dezes Raads eerder te executeeren als op den 16: der Jongst gepasseerde maand Mey, wanneer voorsz: Erasmus smit zig juist te stellenbosch bevindende bij die gelegendheijd door denselven Landdrost geapprehendeert en herwaards opgezonden geworden was; met de nodige com„ municatie aan den E Achtb: Heere president en teffens, dat zo mogelijk het district waar in voorsz: smit zijn vaste domicilium hadde bij de regeering deezes lands in der tijd mochte worden gedeclareerd te sorteeren onder de nieuwe Opgerechte colonie van Graaf Reinet de Jurisdictie uit hoofde van het ten lasten van voorsz: smit leggende Delict door den nieuw aangestelden Landdrost dier colo„ nie de H„r Morits woeke zou kunnen worden gefundeert aan hem te behooren, hij ook mogelijk tot het voortzetten dier procedures zou vermeenen bevoegd te zijn, hij vert: daarop bij besluit deezes raads van den 18 der voorsz. maand Meij was gequalificeerd de voorsz: g'entameerde procedures tot den uyteinde te poursuiveeren. dat denselven Landdrost daarop de voorsz: ter zij¬ „ner requisitie verleende bij de Relaasen en daar na in„ gewonne verklaringen der bijde zoonen van voorsz: Smit als op de libere en ongedwongene opgaaf der huis„ „vrouwe van hem smit hadde geformeerd zekere articulen waarop gem: smit dan ook voor Heeren gecommitt„s dezelve gehoord
English
having been heard. Claim pro-ut inscriptis. The prosecutor ex officio delivers a written claim and conclusion, both parties persisting in their rejoinder and surrejoinder. That however much the aforesaid Smit, in his given responses, had entirely continued to deny all the crimes charged against him, the aforesaid Landdrost nevertheless trusted that the Gentlemen Commissioners from this Council who were present at the aforesaid interrogation will certainly have perceived soon enough from the countenance maintained by the aforesaid Smit that the defendant Smit could never be declared innocent of all the crimes imputed to him, and above all not of the incest committed and charged with his eldest daughter, of which the evidence lying against him is too strong. Furthermore, that the more-mentioned Landdrost, being however rendered unable by the denial of the same Smit to proceed directly to a formal claim and conclusion against the same Smit; and that gathering further verificatory evidence would still require several months' time due to the great remoteness of the persons' places of residence, and the same detained Smit would thereby be afflicted with a prolonged detention; he, the Landdrost, had thus deemed it necessary and his duty to propose to this Council whether it might please the same to provisionally place the aforesaid detained Smit on Robben Island; or otherwise to release the same Smit from his detention under bail of a certain sum to be determined sub poena confessi et convicti, as well as under a solemn pledge to appear at all times when summoned, or to make such provisional disposition regarding this as their Honors might deem proper according to the nature of the case. The Council grants the defendant the requested copy, in order to serve an answer thereon today in two weeks. The mentioned interim Fiscal, prosecutor ex officio in a criminal case on the one side, against Apol of Bengal, bondsman of the Reverend Minister Serrurier, prisoner and defendant in the aforesaid case on the other side. Persisting in claim and answer, thus renouncing further production. The defendant, having heard the claim read, persists in his confession. The Council, having read the written criminal claim and conclusion made and taken by the prosecutor ratione officii upon and against the defendant, as well as having considered everything that was pertinent to the matter and could move their Honors, administering justice. The interim Fiscal serves on behalf of the interim Fiscal here, the Honorable Gabriel Exter, prosecutor ex officio, against the burgher firemaster Christiaan Paulsen, defendant, to hear claims and conclusions in a case of contravention, to answer thereto, and further to proceed as according to law. The defendant requests a copy in order to answer thereto in 14 days. Whereupon, having deliberated, it was approved to provisionally release the detained Erasmus Smith from his detention under a surety of two thousand Rixdollars, for which two sureties will have to bind themselves, and the same Smit is permitted to take up his residence at Stellenbosch until such time as the Landdrost there shall have gathered further inquiries against him, sub poena confessi and convicti, should he absent himself from there without the knowledge of the Landdrost. communicated with 2 appendices.
Dutch transcription
gehoord geworden was„ Eisch pro-ut inscriptis de r: O: Eisscher deevert over een schriftelijken Eisch en conclusie ge„ partijen voor re-en duplicq bij hun Dat hoe zeer voorsz: smit bij zijne gegeevene respon„ „siven alle de hem ten lasten gelegde misdaden ten eenemaal was blijven ontkennen, vertrouwde voorsz: drost egter dat Heeren Gecommitt„s uit dezen Rade dewelke bij het voorsz: gehoudene Verhoor gevaceerd hebben wel uit de contenance die voorm: smit daar bij gehouden heeft spoedig zullen hebben bespeurd dat ged. t smit nimmer zou kunnen wor„ „den verklaard vrij te zijn van alle de hem geimputeer„ „de misdaden en voor al niet van de met zijne oudste dogter betigde gepleegde bloedschande, waar van de ten zijnen lasten leggende bewijzen te sterk zijn. — dan: dat meerged: Landdrost egter door de ontkentenis van denzelven smit buytenstaat gesteld zijnde om tegen den„ „zelven smit direct tot eenen formeelen Eysch en con„ „clusie te kunnen overgaan; en dat tot het inwin„ „nen van nadere vereficatoire bewijzen vermits de verre afgelegendheijd van de woonplaatsen der persoo„ „nen nog eenige maanden tijd zou worden vereyscht en denzelven gedet: smit daar door met een langdurige detensie zou worden gequeld; hij Landdrost het alzo nodig en van zijn pligt had gemeend te zijn aan deezen Kaa„ „de te moeten voordragen, of het dezelve ook zoude gelie„ „ven te behaagen den voorsz: gedet: smit provisioneel te plaatsen ten robben Eilande; dan wel denzelven smit onder borgtogt van zeekere te bepaalene som„ „ma sub pane confessie et convictie, mitsgd:s onder handtasting van des aangemaand werdende ten al„ „len tijde te zullen verschijnen uit desselfs detensie te relaxeeren, of hier omtrend zodanige provisioneele dispositie te neemen als hun E E Achtb: na den aart„ der zaake zouden vermeenen te behooren. De raad verleend den ged: de versogte copia, om daar op heeden over 2 zaken te dienen van antwoord. Gem: prointerim fiscaal R: O: Esscher in cas crimineel ter eenre contra 1 Apol van Bengalen Lyfeigen van den Eerw: Heer predikant serrurier gev: en ged: in voorsz: Cas ter andere zijde Eisch en antwoord persisteerende, renun„ tieerende dus van verdere productie de ged: den Eisch hebbende hooren leesen persisteerd bij zijne confessie De Raad, geleezen hebbende den schriftelijken Crimineelen Eissh en conclusie door den ratione offici Ers„ „scher op en Jeegens den ged: gedaan en genoomen, mids gaders gelet op alles wat ter materie dienende was en hun EE Achtb:, konde doen moveeren, Recht doende de prointerim fiscaal dient van de prointerim Fiscaal alhier d' E Ga„ „briel Exter R: O: Eisscher den burger brandmeester Christiaan Paulsen ged: omme te hooren Eisschen en concludeeren in cas van contraventi„ daarop te antwoorden en voorts te pro„ cedeeren als na rechten. de ged: versoekt Copia om daar op over 14 dagen te antwoorden. Contra waar over gedelibereerd zijnde, is goedgevonden den gedetineer„ „den Erasmus Smith provisioneel uyt zijne detensie te clargee„ „ren, onder eene Caditie van twee duijzend Ryxdaalders, waar toe zig twee borgen zullen moeten verbinden, en is denzelven smits gepermitteerd, zijn verblijf te mogen houden op stel„ „lenbosch tot tijd en wijlen de Landdrost aldaar nadere enquesten teegens hem zal hebben ingewonnen, sub poene confessi & convicti, indien hij zich buijten kennis van den Landdrost van daar absenteerd. — waar tit munieerd met 2 bijlagen
English
6 In the name and on behalf of the High and Mighty Lords States General of the United Netherlands, condemns the defendant Apol van Bengalen to be taken to the place where it is customary here to execute criminal sentences, there to be handed over to the executioner, and being tied to a post, to be severely scourged with rods on his bare back, thereupon branded, and furthermore being riveted in irons, to be banished to Robben Eyland, there to labor for the term of his life without wages on the Honorable Company's public works, with condemnation of the prisoner in the costs and expenses of justice, and dismissal of the officer's further claim. The roll being thus far completed, the following request was presented by the burgher Willem versveld. To the Honorable and Respected Lord President Pieter Hacker and further Councilors of Justice of this Government. Respectfully shows Willem versfeld, free burgher residing here, that he, petitioner, found himself involved in an unpleasant lawsuit with the Independent Fiscal, and, not contrary to his expectation, was permitted to hear pronounced in that case a striking satisfaction for him, petitioner, by sentence of Your Honorable and Respected Worships dated 24 May 1786, very expressly containing that the Officer plaintiff was ordered, after the slave in question had first been locked in chains for the term of two years, immediately to restore him as such to the defendant, dismissing the Officer's further claim with compensation. That he, petitioner, was then also further in that reasonable confidence that the said sentence would be complied with in the strictest sense by the Independent Fiscal. That he, petitioner, notwithstanding all this, to his greatest astonishment, on the 1st of this month of June in the evening around seven o'clock, saw entering his house two servants of justice, with a slave boy sitting on the back of one of them. That he, petitioner, asking them what they came to do, had received as an answer from them, in substance, that in the name of the Provost Marshal Matthijsen they had brought with them the petitioner's slave boy named Mentor van Mosambique to deliver to him, petitioner. That he, petitioner, asked them to wait a little, and having summoned two of his neighbors, had taken them as witnesses to how the matter had transpired in this case. That he, petitioner, thereafter, in the presence of the said witnesses, again ordered the said two servants of justice to take the aforementioned slave boy with them, since this was by no means in conformity with the sentence of the Honorable and Respected Council. That the said servants of justice were not inclined thereto, but after some debate requested the petitioner for a note confirmed with the petitioner's signature, stating that they would then take the aforementioned slave boy with them again, using these or similar words: for otherwise we will still get beatings from Matthijsen. That the petitioner then in haste wrote a note, indeed of this content.
Dutch transcription
6 uit naame ende van wegens de Hoog mogende Heeren Staaten Generaal der vereenigde Neder„ „landen condemneert den ged: Apol van Bengalen, omme gebracht te werden ter plaatze daar men alhier gewoon is crimineele sententien te Executeuren, aldaar den scherpregter overgeleverd, en aan een paal gebonden zijnde, met roeden op de bloote rug strengelijk gegeesseld, daarop gebrandmerkt en voorts in de ketting geklonken zijnde, op 't robben Eyland gebannen te worden om aldaar den tijd zijn's leevens zonder loon. aan 's E Comps gemeene werken te arbeijden, met condemnatie van den gev: in de kosten en misen van Justitie en ontzegging van den verderen Eesch van den officier. De rol dus verre afgeloopen zijnde wierd door den Burger Willem versveld gepresenteerd het volgende request. Geeft reverentelijk te kennen willem versfeld, vrijburger woonende alhier dat hij supliant zig in eene onaangenaame procedure met het O: fiscaal heeft ingewitkeld gevonden en niet =tegen zijne verwachting eene voor hem supp„lt eclatan„ „te satisfactie bij vonnis van uwelEd: Achtb: de dato 24 Meij 1786. in die zaak heeft mogen horen pronun„ „tieeren wel expresselijk behelsende dat aan den r: O: Eijsscher geordonneerd wierd, den slaaf in questi na alvoorens voor den tijd van twee Jaaren in de ketting geslooten t zijn zodanig terstond aan den ged: te restitiere Aan den Ed: Achtb: Heer president Pieter Hacker „ en verdere Raaden van Justitie deezes Gouvernements. ontzegt den 7: O: verders zijn Eisch met compensatie.— Dat hij supplt„ dan ook verder in dat bellijke vertrouwen was, dat aan gem: vonnis door het O: fiscaal in den striksten zin zoude worden voldaan. Dat hij suppliant niet tegenstaande dit alles tot zijne grootste verwondering op den 1„e dezer maand Junij des avonds omtrend zeven uuren bij hem heeft zien inkoo„ „men twee dienaren der Justitie, met een slaave jongen op een van hun byder rug zittende. dat hij supliant hun vragende: wat zij quamen doen ten andwoord van hun had bekomen, in substantie dat zij uit naam van 's Heeren geweldiger Matthijsen des suplt: slaave Jongen genaamd Mentor van Mosam„ „bique met zig hadde gebracht om aan hem supplt„ te overhan„ dat hij supplt, hun gevraagd heeft een weijnig te wag„ „ton en twee van zijne buuren geconvoceerd hebbende, de„ zelve als getuijgen had genomen hoe het geval zig in dezen had toegedragen. — dat hij supl„t daar na gem: twee Dienaaren der Jus„ titie in presentie van geme: getuijgen wederom had bevo„ „len den meergem. slaave Jongen met hun te neemen dewijl zulx geenzints was conform het vonnis van den Edelen Achtb: Raad. dat gem:e dienaaren der Justitie daar toe niet in„ „clineerende, dog na eenige debatten den supplt, versogten om een briefje met des supplt, handteekening bekragtigd dat zij dan meergem: slave jongen wederom met zig zois„ „de neemen, onder deeze of diergelijke bewoordingen: want anders krijgen wij nog slagen van Matthijsen, dat den Suppliant daar in haast heeft geschreven een briefje en wel van deezen inhoud. „digen. — ontzegt s Heeren 6
English
68 6 The Provost Marshal Mattijsen: whatever reason moved you, or whatever right authorized you to send the boy home to me half dead, and by no means in accordance with the sentence of the Honorable Council of Justice, and well knowing that it is not at all known what further will be incumbent upon me to do, you shall receive him back just as you sent him. That the said servants then also immediately departed with the said boy. That the cause of the proceedings with the Independent Fiscal is all too well known to your Honors, than that the petitioner would need to recount the same here again. That the petitioner, through this arbitrarily held conduct of the Independent Fiscal, has remained deprived of his proper right, and no small enervation to your Honors' so righteous sentence has been suffered. That also the sending home of the said slave was much too premature, since the petitioner had not yet been able to obtain a copy of the sentence, and the Independent Fiscal could not know whether the petitioner would wish to appeal from this. That the said slave, furthermore, had also not been provided, in conformity with your Honors' aforementioned sentence, with such a chain by which running away or deserting would, if not entirely prevented, at least in part be made more difficult for him. That the said slave had already had that small iron on during his detention, and therefore the petitioner would not have needed to ask for the said chain if the petitioner had understood that the same was sufficient to prevent him from deserting. That on this ground, principally, the concluded lawsuit took its origin. That also subsequently, after the pronounced sentence of your Honors, its contents were furthermore not satisfied, since the said slave was fresh and healthy at his detention, and at that time the petitioner had very explicitly protested against the Fiscal for all damages that would be caused thereby, having expressed himself in these or similar words: he is detained for your account, as appears from the sworn statement delivered by the petitioner to your Honors. That beyond and besides all this, the said slave boy, upon being sent home, was very ill, possibly not out of danger of losing his life, and thus was not in that healthy state as when the petitioner had again demanded his slave from the Independent Fiscal prior to the proceedings, in order to have him immediately punished properly, that if such had happened, the said slave would then also not have become ill in the jail. That the petitioner, having taken into consideration the aforementioned danger of his slave in which he then found himself, went to the house of the President of your Honors' assembly. That the petitioner asked the Honorable President for an extraordinary meeting, in order to present his interests concerning this. That the petitioner's request was refused, and he therefore found himself under the necessity to find other means to prevent his impending danger. That the petitioner therefore, after all this had transpired, on the 2nd of this current month of Junij 1786 caused the Fiscal to be served notice by the court messenger I: Iurgense and protested against all the steps concerning the failure to execute the sentence of the concluded case of your Honors.
Dutch transcription
68 6 's Heeren geweldiger Mattijsen wat reeden u gemoveert; of wat recht u geautho„ „viseert heeft om mij de Jongen te huis te zenden half doot en geenzints overeenkomstig het von„ „nis van den E Achtb: raad van Justitie en wel we„ „tende 't gouw geenzints bewust is, 't welk mij ver„ „der te doen zal staan, zo is 't gij hem wederon ontfangt zo als gezonden hebt. - dat gem:e dienaaren dan ook terstond met den„ zelven Jongen zijn vertrokken. dat de oorzaak der proceduure met het O: fiscaal al te wel aan uwEd: Achtb: zijn bekend, dan dat hij suppliant dezelve hier wederom zoude behoeven op te halen dat hij suppl=t door dit willekeurig gehoude gedrag van het O: fiscaal verstoken is gebleeven van zijn goed regt en geen geringe enervatie aan uwelEd Achtb: zo rechtvaardig vonnis komt te lyden. dat ook het te huis zenden van gem: slaaf veel te prematuur was dewijl de supp„t nog geen copij van het vonnis hadde kunnen bekoomen en het O: fiscaal niet weten konde of den suplt hier van zoude willen appelleeren dat gem: slaaf-verder ook niet conform UwelEd Achtb: meergem: vornis was voorzien geweest van zo„ „danige ketting als waar door hem tot wegloopen of drossen zo niet geheel belet, ten minsten ten deele moeije„ „lijker zoude werden gemaakt. — dat gem:e slaaf ook reets dat klijne ijzer bij zijne detensie hadde aangehad en derhalven den supplt niet zoude hebben behoeven te vragen om den gem: ketting„ indien den supplt begrepen had dat dezelve genoegzaam was om hem het arossen te beletten. dat uit dezen hoofde wel voornamentlijk het voldongen proces zijn Oorsprong heeft genoomen. dat ook vervolgens na het uijtgesprooken vonnis, van uw Ed: Achtb.: al verder niet is voldaan aan dies inhoud de„ „wijl de gem: slaaf vris en gesond was bij zijne detensie en op dien tijd door den suppl=t tegens den fiscaal wel expresselyk was geprotesteerd van alle schade die daar door zoude worden veroorzaakt, zig in deeze of diergelijke bewoordingen hebbende uijtgelaten hij zit voor uw Reke„ „ning, blikens door den supplt daar Uw Ed: Achtb:r overge„ „leeverde verklaring, onder Eede dat buijten en behalven dit alles gem slaave Jongen bij zijne te huiszending zeer ziek mogelijk niet buijten gevaar zijn leven te verliezen en dus niet in dien ge„ „zonden staat was als toen hij suppl„t zijnen staaf van het O: fiscaal voor de procidure hadde wederom begeert om denzelven dadelijk te laaten afstraffen na behooren, dat indien zulx was gebeurd gem:e slaaf dan ook niet in den tronk ziek zoude zijn geworden. dat hij suppl„t in overweeging hebbende genoomen het meergem:e gevaar zijner slaaf waar in hij toen ver„ „seerde, zig heeft vervoegd ten huijze van den president van UwEd: Achtb: vergadering. — dat hij supplt den E Achtbaren president heeft ge„ „vraagd om eene extra ordinaire vergadering, ten einde zijne belangen hier over in te brengen. dat hem supplt zijn verzoek was afgeslagen, en derhalven zig in de noodzakelykheid heeft bevonden andere middelen te bevaamen om zijn dreigent ge„ „vaar voor te komen dat hij supplt daarom na dat dit alles was afgeloo„ „pen, den fiscaal door den gerechtsboode I: Iurgense op den 2 dezer lopende maand Junij 1786 heeft- laten Insinueeren en geprotesteerd tegen alle de marches om„ „trend het niet ter uytvoer brengen van het vonnis van voldongen UWEd.