Dutch transcription

men daar niet na behooren in voorzag, deeze winter geduurig van brand en dood= =slag te hoonen, wijl Nangazackij, bij gebrek van vreemdelingen moet te gronde gaan, door dien het buiten onse koopmanschappen, niets had om de inwooners van ander, Landen herwaarts te doen koomen. Ter zelver daagen wierd mij door den oppertolk Rosak uitnaam van s Keijzers reekenmeester voorgeslaagen, het ont„ bieden van scheepstimmerlieden, nevens eenige stuurlieden en Bootsgezellen, om den Japander in het bouwen en bestieren onser scheepen te onderwijsen, liet IEd . weeten„ dat daar het wegblijven der scheepen een bewijs was dat onse staat in een heevige oorlog was gewikkeld, alle Timmerlieden die zo in Nederland als India te vinden wa¬ ren, aan het bouwen van Oorlogschepen wierden g'emploijeert, 't geen de Comp. in de onmoogelijkheijd stelde, hoe gaame zij ook den Keijzer tragte te believen, aan dit voorstel te voldoen, dat indien het den Keijzer behaagde bij de komst der sche„ pen, mij te vergunnen honderd Japankers die men oordeelde de noodige bekwaam: heid 10 Ganges. £ Noord- riefboek in9 d A„o 1783 146 heijd te hebben, en voor zulk een onderwijs vatbaar te zijn, na Batavia te vervoeren, ik mij verbond dat de Edele Hoog Indiase Hegeering, hen op onse timmerwerven zou verdeelen, en in al het geen tot het scheeps werk betrek: =king had, bedreeven zijnde, weder herwaarts zenden, dat mij wel bewust was het verbod van den Keijzer Iosimoemo in het jaar 1635 dog dat de troubles in die tijden, en haare bedugting voor het verspreijde van der roomse Godsdienst, daar toe aanleiding gegeeven hebben, dat zij zeedert dien tijd meer beschaafd geworden, en dit Rijk zo veele jaaren in een bestondige kust gebleeven zijnde, men thans niet moest schroomen daar van af te gaan, wijl men in het agtervolgen eener wet, het voor of nadeel dat uit dies standhouding voort vloeijd steeds moet in het oog houden, bij zijn vertrek beloofde hij mijn antwoord zodaanig voor te draagen. Decemb:r den 23. e De Gouverneur geeft mij kennis, van de tijding door de Chineese aangebragt dat dit Jaar geen scheepen op Canton waaren g'arriveerd, en het gerugt liop dat door geheel Indien alles in opschudding en digt 1783. digt bij Batavia een zwaare Oonlog was hie VEd. s bedanken, en aandienen aan het geru„ van den oorlog niet te twijfelen, dog dat me op de relaasen der chineesen, niet kon ver= trouwen, wijl er meerdere Natien als de Hollanders Franse en Engelse dat Rijk bevaa¬ ren en het niet waarschijnelijk was, dat deeze door onse verschillen in het drijven van haar handel wierden verhinderd. Iann: den 27. e Heeden een brief aan den Heer van Vijligendorp per de vertrekkende Jonken in duplo afgezonden, en den gouverneur verzogt om de duurte der nijst uit s' Keijzer Pakhuisen te worden gerieft, 't geen afgeslaa„ „gen word, schoon ik verzeekerd ben dat het niet eens door onse tolken is voorgedragen Fo6. s den 24. e van de onderhandeling weegens de verhoo= =ging der prijsen, niets naders sints de komst der Jonken vernoomen, den oppertolk Hosak berigt mij den Keijzerlijke rekenmeeste van zijn wedervaaren verslag gedaan, en in antwoord bekoomen te hebben, de reede mijner weigering volkoomen te begrijpen, dog dat het voorgeslaagen middel van het zwaarste gewigt was, waar toe hij om reedene, niet dagt dat den Keijzer zoute beweegen 10 Ganges. Noord- Vriefboek in 9 dA„o 1783 beweegen zijn; de voornaame reeden is dat den Keijzer weijnig verstand heeft, en zig door zijn oom den ordinair Rijksraad Tonomo na Cami die bij den Japander meede in geen goede reuk is, geheel laat lijden, schoon alle verstandige onder hen zig ten hoogse over haar ongelukkige toestand beklaagen en het mij bij opheffing van dat verbod zeer Ligt zou zijn, zo het te vooren door het ge heele rijk rugtbaar was twintig duizend mannen in een maand te werven, het scheind egter dat men op deeze zaak meer en meer begint te denken, verwagtende een 148 ider dat als den Teegenwoordige Kroonprn met de dogter van den Landsheer van Satum verloofd, aan de Regeering komt, er door de inducties van zijn schoonvader eeni verandering ten goede zal ontstaan. Maart den 1 e Den Gouverneur laat mij heden door den ondertolk suubi voorslaan vogelnesjes van Batavia aan te zenden om hier aan de Chineese Jonken in retour te diene liet ZEd. weeten, dat de vogelnesjes bij he vertrek der Jonken van Batavia tot een excessive prijs stijger, en de Chineesen in het Jaar 1781 dezelve tot Rd: s 1700: —: — p:r p: got hadden hadden vervoerd, waarom het noodig was te vooren daar op een vaste bepaaling te maken, dat dit product, van groote waarde zijnde, bij een naamwaardige aanbreng, den bepaalde tax van ƒ 300'000:—:— voor den handel te gering was, zo men tot het aangaan van het voor: =melde contract overging, en den gouver= neur zig buiten dien moest verbinden zulke strenge orders op het steelen te stellen dat men geen gevaar liep eenig nadeel te lijden, wijl dit anders die heele handel te niet deed: om voorts met hem in vertrouwe te werk te gaan, vertoonde hem het ren= =dement van den gedreeven handelin 1781; met verzoek den gouverneur onder het oog te brengen hoe zeer de Comp. e was benadecld, en vergunde hem teffens daar uit te Copieeren, het nadeel dat op de goederen. van ider Comptoir in 't bijzonder was ge= :valle, zorg draagende bij de Ambonse pro= =ducten twee bladeren te gelijk om te slaan, waar meede hij wel voldaan na de stad ging, onder de kragtigste verzeekeringen, der gouverneur van deeze zaak een behoorlijk onderrigting te geeven, wijl hij te vooren altoos aan de waarheid onser gezegdens twijffelde 10 Ganges. 2 Noord- riefboek in9 dA„o 1783